شناخت گناهان 26

ترک یکی از واجبات یا کوتاهی در انجام آن



مصداق آیه «تومنون ببعض و تکفرون ببعض...» بقره 84

واجبات: نماز، روزه، حج، زکات، خمس، امر به معروف، نهی از منکر، تولی و تبری (حب و بغض)

چنانچه نماز را اهمیت ندهد و در انجام آن کوتاهی کند و به عمد و بدون عذر موجه، آن را در اول وقت به جای نیاورد، اگر در پرداخت خمس و زکات کوتاهی کند، اگر در داشتن حب نسبت به مومنین و دوستداران اهل بیت و دشمنی و بغض نسبت به دشمنان خدا و اهل بیت کوتاهی کند و در انجام امر به معروف و نهی از منکر با شرایط خاص آنها کوتاهی کند، مصداق این گناه است.

همینطور رعایت نکردن حق الناس و حق الله و سهل انگاری نسبت به واجبات و محرمات که در رساله های مراجع شیعه آمده است.

 





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:51 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 25

آرزوهای طولانی
 


امام علی علیه السلام: «ترسناکترین چیزی که بر شما میترسم دو چیز است، یکی هواپرستی و دیگر درازی آرزو. اما پیروی از هوای نفس، پس باز میدارد از پیروی حق. و اما آرزوی دراز، پس انسان را از آخرت به فراموشی می اندازد.»

در کودکی به بازی نازی، در جوانی به هوس پردازی و سپس کهولت به زن و فرزند بازی، حال خواهی که علائقی دیگر با نوه ها آغازی، اگر مرگ امروز در رسید با آن چه سازی؟





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:50 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 24

شرکت در مجلس معصیت
 

«و ذر الذین اتخذوا دینهم لعبا و لهوا و غرتهم الحیاه الدنیا ...» انعام، 70

 

«و كسانى را كه دين خود را به بازى و سرگرمى گرفتند و زندگى دنيا آنان را فريفته است رها كن...»

از مجلس معصیت حذر کن و در هر دعوت و مجالست، اول رضای خدا را بطلب بعد رضایت مخلوق. در مجالست ها برای خوشامد مردم سخن مگوی که بیشتر مردم سخن حق را خوش ندارند و ناحق می پسندند.

از مجلس معصیت حذر کن و در هر دعوت و مجالست، اول رضای خدا را بطلب بعد رضایت مخلوق. در مجالست ها برای خوشامد مردم سخن مگوی که بیشتر مردم سخن حق را خوش ندارند و ناحق می پسندند.

امام صادق علیه السلام: «سزاوار نیست برای مومن که در مجلسی نشیند که معصیت خدا میشود و او هم نمیتواند تغییری در آن بدهد.»

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله: «همنشین خوب از تنهایی بهتر است و تنهایی، از همنشین بد بهتر است.»





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:49 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 23

نگاه به نامحرم و تصاویر و فیلمهای برهنگی
 


امام باقر علیه السلام: «هر چشمی در روز رستاخیز گریان است جز سه چشم: چشمی که در راه خدا بیداری کشیده، چشمی که از ترس خدا اشک ریخته، و چشمی که از آنچه خدایش حرام کرده فرو خفته

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله: «نگاه به نامحرم، تیری از تیرهای شیطان است. هر کس آن را از خوف خدا ترک کند، خداوند حلاوت ایمان را به او می چشاند





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:49 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 22

گله و شکایت از خداوند (نداشتن رضا به قضای الهی)


امام صادق علیه السلام: «من در شگفتم از مرد مسلمان. خداوند چیزی برای او مقدر نکند جز اینکه خیر اوست و اگر با مقراض او را ببرند و ریز ریز کنند، خیر اوست و اگر مشارق و مغارب را هم مالک شود، باز خیر اوست.»

یکــی درد و یکــی درمـان پســـندد
یکی وصل و یکی هجران پسندد

من از هجران و وصل و درد و درمان
پسندم آنچه را جــــــانان پسـندد
 


از امام صادق علیه السلام پرسیدند صبر جمیل چیست. فرموند: «صبری که در آن گِلِه و شکایت نزد مردم نباشد

در بیابان گر به شوق کعبه خواهی زد قدم سرزنش ها گر کند خار مغیلان غم نخور


پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله فرمود: «خداوند فرمود: چون مصیبتی به بنده خودم دادم و او با صبر از آن استقبال کرد، فردای قیامت حیا میکنم اعمال او را در ترازو نهم و دیوان اعمالش گشایم.»

در اخبار داود عليه السلام آمده است كه خداوند متعال به داود عليه السلام فرمود: «اى داود چه می‏شود دوستان مرا كه در گرفتاری‏هاى دنيا اندوهگين می ‏شوند؟ زيرا غم و اندوه براى دنيا، شيرينى مناجات مرا از قلوب بندگان بيرون می ‏برد. اى داود، محبت من از آن كسانى است كه روحانى شوند و غم و اندوه متاع دنيوى را نخورند.»

خداوند به حضرت موسى‏ عليه السلام میفرماید: «... پس كسى كه در برابر مقدرات الهى تسليم باشد و اعتراض و چون و چرا نكند، محبوب خدا است و كسى كه تسليم مقدرات الهى نباشد و به قضاء و قدر الهى اعتراض و چون و چرا كند مغبوض خداست.»

خداوند متعال فرمود: «من خدایى هستم كه جز من خدایى نيست. كسى كه بر بلای من صبر نكند و به قضا و قدر من راضى نمی ‏شود، پس بايد خدایى غير از من اتخاذ كند.»





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:48 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 21

کمک به ستمگر و یاری نکردن مظلوم
 

«و میل نکنید به سوی کسانیکه ستم نمودند...» هود 115


و میل نکردن یعنی اختلاط نکردن و اظهار محبت نکردن و طمع نداشتن در هدایا و فرمان برداری نکردن و ...

اقسام ستمگران، کسانی هستند که از حدود خدا و عقل و شرع تجاوز کنند و یا تجاوز میکنند از حقوق و حدود خدا مثل مشرک شدن و کافر شدن به دین و قرآن یا تجاوز میکنند از حقوق مردم مثل دروغ و غیبت و ... در موارد بالا حتی اگر قلمی به ظالم داده شود تا ظلمی انجام دهد، این کمک به ظلم، گناه کبیره است.

از ستمگر نباید منصب و مقامی پذیرفت هر چند در آن منصب جهت ظلمی نباشد. البته چنانچه اضطرار و تهدید جانی و مالی بزرگ وجود داشته باشد، مشکلی وجود ندارد. البته اگر میداند به واسطه گرفتن منصب میتواند دفع مفسده بزرگ از دین کند، واجب است پذیرفتن آن منصب.

سعی شود ستمگر را از ستمش منصرف کنیم. تعاونوا علی البر و التقوی و لا تعاونوا علی الاثم و العدوان...

امام باقر علیه السلام: «کسی که نزد او عیب برادر مومنش ذکر شود، پس او را یاری نکند، و از عیب او دفاع نکند در حالیکه میتواند، خداوند او را در دنیا و آخرت رسوا میفرماید».

حتی اگر مظلوم حیوان و یا حتی اگر کافر غیر حربی باشد، کمک کردن واجب است.





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:46 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 20

اسراف



امیرالمومنین علی علیه السلام: «برای اسراف کننده سه نشانه است: یکی آنکه میخورد آنچه را که سزاوارش نیست و میپوشد آنچه را که سزاوارش نیست و در حال و شأن او نیست و میخرد آنچه سزاوارش نیست

امام صادق علیه السلام: «لباسی را که برای حفظ آبرو و پوشیدن در انظار خلق تهیه کرده اید، اگر آن را در موقع کار کردن یا جاییکه مناسب پوشیدن آن نیست، مصرف کنید اسراف است.»

اسرافی که همیشه حرام است:

 

  • ضایع کردن مال و بی فایده کردن آن هر چند کم باشد. مانند نگه داشتن خوراکی و به دیگری ندادن تا ضایع شود. مانند روشن کردن چراغ در روشنایی روز و دادن مالی به صغیر و سفیهی که قدر آن را نمیداند و آن را تلف میکند. یا دور ریختن اضافه میوه و طعام و نان.
  • صرف مال در آنچه به بدن ضرر میرساند از خوردنی و آشامیدنی و ... البته اگر برای بدن نافع و صلاح است، مصداق اسراف نیست و اسراف، در چیزی است که مضر باشد.

در انفاق کردن، اسراف نیست مادامیکه حق فرزند و اولاد رعایت شود.





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:45 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 19

پیمان شکنی و نقض عهد



نقض عهد و پیمان، چه با خدا و چه با مردم گناه کبیره است. وفای به عهد حتی با مشرکین هم واجب است.

امام على عليه ‏السلام: « به خدا يقين ندارد كسیکه عهد و پيمان خود را رعايت نكند.»





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:45 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 18

اصرار بر گناه (کبیره یا صغیره)


اصرار به این معناست که فرد مرتکب گناه بشود و پشیمان نشود و استغفار نطلبد و عزم بر ترک آن نداشته باشد.

چنانچه فرد، گناه صغیره خود را کوچک شمارد، یا از انجام آن خوشحال و راضی باشد به جای اینکه پشیمان باشد، یا گناه را آشکار انجام دهد، یا برای دیگران نقل کند (مگر برای درمان)، یا گناه صغیره را در حالی انجام دهد که الگوی دیگران است، مصداق کبیره است.

امام صادق علیه السلام: «کسی که قصد گناه کرد نباید آن را به جای آورد. به درستی که گاهی بنده گناهی میکند، پس پروردگار عالم می فرماید: «به عزت و جلالم سوگند تو را بعد از این هرگز نخواهم آمرزید»».
چون هر گناهی ممکن است مصداق روایت فوق باشد، باید از اقدام هر گناهی، ترسناک بود. گناهی که آمرزیده نخواهد شد، آن است که مرتکب، آن را کوچک شمارد، مثلا بگوید، من که کاری نکردم، دیگران را ببین چه کارها می کنند.

هر گناهی که از انسان سر می زند هر چند صغیره باشد، به همان اندازه نور فطرتش را می پوشاند و بین او و شناخت خدایش فاصله می‌اندازد. وقتی نگاه ناروا، تیر زهرآلودی است از تیرهای شیطان، گناهان بزرگتر و بالاتر با دل و روان آدم چه کار میکند؟

نتیجه کوچک شمردن گناه این میشود که انسان از انتقام پنهانی و ناگهانی و قهر خفی خدا، ایمن و راحت نشیند و در دل از اینکه به واسطه گناه، دچار عذاب گردد، ترسی نداشته باشد. هر چه گناهکار ترس بیشتری داشته باشد، به مغفرت نزدیکتر و هر چه بیباکتر باشد، دورتر از رحمت خداست.





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:44 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 17

مال حرام
 


کسب روزی حلال کن که «فی حلالها حساب و فی حرامها عقاب». در کسب روزی حلال، بایستی نهایت رعایت و دقت شود.

مصادیق مال حرام:

 

  • انواع استفاده های شخصی از بیت ‏المال.
  • کم فروشی و فریب در معامله، اینکه عیب جنس معیوب گفته نشود.
  • مصرف وامهای بانکها غیر از موارد کاربرد آنها.
  • ندادن خمس و زکات مال
  • رشوه دادن و گرفتن.
  • ربا در معاملات.
  • دزدی، خوردن مال یتیم، کسب مال به واسطه ظلم کردن و دروغ گفتن و پارتی بازی و ...


در طعام و متاع دیگران اگر ظاهری به صلاح دارند نبایستی تجسس شود و بنا بر حلال بودن کسب آنها باید گذاشت.

در کاسبان حرام بایستی از آنها دوری کرد مگر اینکه از ارحام باشند که در آن صورت بایستی در صورت امکان نصیحت نمود. اگر نصیحت سودی نداد، بایستی معاشرت را کم کرد تا آنجا که خویشاوندی بریده نشود و در ملاقاتها و مهمانی هایشان، بایستی تا آنجا که به نگرانی نکشد کم خورد و چون فرد از میوه ها و خوراکیها در خانه چنین فردی بخورد چنانچه مال و روزی میزبان حرام باشد، بایستی به قیمت آن، رد مظالم داد و چنانچه آن فرد از دادن خمس پرهیز دارد، بایستی خمس متاع مصرفی را پرداخت و از نماز خواندن در خانه و ملک ایشان بایستی صرفنظر نمود.
(برگرفته از کتاب تخلی استاد کریم محمود حقیقی)





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:42 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 16

سوء ظن


تا یقین کامل پیدا نشده نباید سوء ظن داشت حتی اگر فردی دهانش بوی شراب بدهد، بسا که به گمان اینکه آب بوده، خورده یا فراموش کرده نخورد یا به زور به او خورانده شده یا ....

کسی که از دیگری توقع و انتظاری دارد، هر گاه خلاف میل خود از او ببیند ممکن است به او بدبین شده و دچار گناه سوء ظن شود مثلا توقع احسان و احترامی از کسی داشت و ندید یا کمتر از حد انتظارش بود. پس آن را حمل بر بخل و غرض شیطانی کند. چنین فردی گناه و معصیت کرده که حمل بر حسن ظن نکرده است.

سوء ظن نسبت به خداوند مراتبی دارد از کفر تا گناه کبیره. در مصائب و سختیهای دنیا، از دست دادن نعمتها، استجابت دعا و ... در همه اینها بایستی به خداوند حسن ظن داشت.

هر گفتار و کردار مسلمانی که بتوان آن را بر صحت و خوبی حمل کرد، اگر بر بدی و نادرستی حمل کرد و بدان معتقد شد، فعل حرام انجام داده است. البته به صورت خطورات قلبی و وساوس، مورد مؤاخذه نیست اما اگر در دل بماند گناه است. لا تقف ما لیس لک به علم.

 

«چرا آنگاه که مسلمانان، آن سخن دروغ را شنیدند، مردان و زنان با ایمان به خودشان گمان نیک نبردند و چرا نگفتند این سخن، دروغی آشکار است» ( نور 12)

امام باقر علیه السلام: «نزدیکترین وضع بنده به حالت کفر این است که با کسی برادر دینی باشد و لغزشها و خطاهای او را بشمارد تا روزی او را به آنها، سرزنش و سرکوب نماید.»

امیر المومنین علیه السلام: «بدانید ای بندگان خدا، بنده مومن در شبانگاه داخل نمیشود و در صبح در نمی آید مگر که نفسش نزد او متهم است به جنایت و تقصیر در طاعت. پس همیشه آن مومن، بر نفس خود عیب کننده است. خوشا به حال کسی که مشغول ساخت او را عیب خودش از عیوب مردمان

امام علی علیه السلام: «به راستی بدی گمان و سوء ظن، عبادت را فاسد میکند و گناه را بزرگ میگرداند.»

علت این است که چون به خلق بدبین است، پس به خود خوش بین است. پس عبادتش با عُجب همراه است که عملش تباه خواهد بود.

فرد باید اینقدر نفس را در موارد مختلف عادت به حسن ظن بدهد تا خوش گمانی به تدریج عادتش بشود.





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:41 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 15

حب دنیا


حب دنیا ریشه بسیاری از گناهان دیگر است. اما دوست داشتن دنیا از این جهت که فرصتی است برای جمع آوری تقوی و اعمال صالح، مورد تاکید روایات ماست.

امام علی علیه السلام: «هر که به دیده عبرت به دنیا نگریست، بینایش کرد. پس دنیا را به فنا شناخته و دل از آن بریده و آخرت را به بقا دانسته و دل به آن بسته است و دنیایش را وسیله آخرتش قرار داده است. و هر که به دیده استقلالی و خریداری به دنیا نگریست، کورش خواهد کرد. یعنی فنا و عیبهای دنیا را نخواهد دید. پس به آن دل بسته و از سرای باقی غافل گشته. چنین شخصی از بصیرت که دیدن حقیقت است، محروم خواهد بود.»

باید که دین خدا را نیز دوست داشت طوریکه به زیان و ضرر دیدن در زندگی دنیوی اش راضی تر باشد تا زیان رسیدن به اعتقادات و دینداری اش.

20 خصلت دوستی اهل بیت از زبان پیامبر که 10 مورد آن در دنیا و 10 مورد آن در آخرت است.

10 خصلت دنیوی محبین اهل بیت سلام الله علیهم:

1- زهد (بیرغبتی و دل نبستن به دنیا) 2- حرص بر کار شایسته 3- پرهیز از گناه 4- شوق به عبادت 5- توبه پیش از مرگ 6- شوق در شب زندهداری 7- ناامیدی از آنچه نزد مردم است 8- مواظبت در اطاعت امر خدا و پرهیز از نهی او 9- دشمن داشتن دنیا 10- سخاوت

10 خصلت اخروی محبین اهل بیت سلام الله علیهم:

1- نامه عملش بررسی نمیشود 2- اعمالش سنجیده نمیشود 3- نامه عملش را به دست راستش دهند 4- برات آزادی از دوزخ برایش نوشته میشود 5- صورتش سفید است 6- از لباسهای بهشتی پوشانیده میشود 7- صد نفر از بستگان خود را شفاعت میکند 8- خداوند به او نظر رحمت میفرماید 9- تاج بهشتی بر سرش گذارند 10- بی‌حساب به بهشت میرود.

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله: «در روز قیامت گروه هایی فرود می آیند که برایشان کردارهای شایسته ای است که در پر وزنی مانند کوه‌های مکه است. پس امر میشود آنها را به دوزخ برند. اینها نماز گذارند و روزه می گرفتند و پاره ای از شب تا نصف آن را عبادت می‌کردند لکن هرگاه چیزی از دنیا برایشان نمودار میشد (حرامی برایشان پیش میآمد) خود را به روی آن می انداختند (از آن صرفنظر نمیکردند و آخرت را فدای دنیا نموده عین گربه ای که اگرچه از آب بیزار است اما با دیدن ماهی در آب، خود را به آب میاندازد)».

 

«جز این نیست که خداوند تنها از متقین میپذیرد» مائده 27


امام سجاد علیه السلام: «نخست چیزی که به وسیله آن خداوند نافرمانی شد، کبر بوده و آن گناه ابلیس است. سپس حرص و آن گناه آدم و حواست. سپس حسد بوده و آن گناه قابیل است و از شعبه های حب دنیا، زن دوستی، ریاست خواهی، راحت طلبی، حب سخنوری و برتری و ثروت است و ریشه های همه آنها، حب دنیا است.»

تنها نجات یافتگان از حب دنیا کسانی هستند که حب ضعیفی به دنیا و حب قوی به آخرت دارند. نشانه چنین ایمانی آن است که اگر زیانی به دنیایش رسد، تا اندازه ای ناراحت میشود و اگر به آخرتش زیان رسد مثل اینکه گناهی از او سر زند یا از کار خیری محروم شود، چندین برابر پریشان حال و ناراحت و گریان خواهد شد و تا توبه نکرده و جبران آنچه از او فوت شده ننماید، آرام و قرار نمیگیرد.

اما در هر حال این مرتبه ضعیف حب دنیا، منافی با کمال ایمان و مانع ترقی والای انسانی است.

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله فرمود: «در شب معراج خداوند فرمود یا احمد، اگر بنده ای نماز و روزه اهل آسمان و زمین را داشته باشد و شکمش را از طعام خالی و لباس عبادت پوشیده باشد، سپس ببینم که در دل او، ذره ای از دوستی دنیا یا خوشنامی یا ریاست طلبی یا شهرت خواهی یا زینت دنیا است، او را به بهشت جای نمیدهم و دوستی خودم را از دلش جدا کنم و دلش را تاریک سازم تا فراموشم کند و شیرینی دوستی خودم را به او نمی چشانم.»

امام صادق علیه السلام: «به خدا سوگند! دوست نداشته است خدا را کسی که دنیا را دوست داشته است.»

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله: «آرزو نکند یکی از شما مرگ را به سبب سختی و فشار زندگی که به او رسیده (جزع و ناخشنودی از قضای الهی) لکن بگوید خدایا زنده ام دار مادامیکه زندگی، خیر من باشد و بمیرانم زمانیکه مرگ من، خیر من باشد

امام صادق علیه السلام: «هر که بیشتر آلوده به دنیا است، هنگام جدا شدن از آن افسوسش بیشتر و سختتر است (مرگ سختتری دارد.)»

 

جهان آن به که دانا تلخ گیرد
که شیرین زندگانی، سخت میرد


امام صادق علیه السلام: «جز این نیست که مردم در قیامت بر نیت هایشان محشور میشوند.»

چنانچه فردی عزم گناهی کند ولی شرایط انجام گناه برایش فراهم نشود، به خاطر همان عزم مورد بازخواست قرار میگیرد مثل اینکه قصد خوردن شراب کند اما بفهمد در ظرف آب بوده و نه شراب.

امام صادق علیه السلام: «همانا دوزخیان در دوزخ جاویدند برای آنکه نیت دارند در دنیا که اگر جاوید بمانند در آن، همیشه نافرمانی خدا کنند و بهشتیان هم به طور مشابه. پس دوزخیان و بهشتیان به وسیله نیتهایشان جاوید بمانند.»

امام علی علیه السلام (نقل به مضمون): «هر که راضی شود به کار گروهی از افراد، مانند این است که در آن کار، با آنها شریک باشد. کسی که به گناه دیگری راضی باشد، به خاطر رضایتش بر گناه، مورد مؤاخذه قرار خواهد گرفت.»

پس خشنودی به گناه خود و دیگران حرام است و عزم بر گناه که پس از رضایت است نیز حرام و گناه است اما میل به گناه، به صورت خاطره نفسانی است و با عزم بر گناه متفاوت است که میل بر گناه، مؤاخذه ندارد.

گناه مراحلی دارد: خطور، میل، اعتقاد، عزم که عزم همیشه اختیاری است. اگر عزم گناه شد مثلا عزم کرد بر خوردن شراب، مادامیکه برای کسب و بدست آوردن شراب حرکتی نکرده، مورد عفو است اما اگر حرکت کرد و برداشت ولو اینکه بفهمد آب بوده باز مورد مؤاخذه قرار خواهد گرفت.





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:39 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 14

خیانت در امانت

امانت را باید برگرداند حتی به دشمنان.

از امانات مهم: امانت خدا که بندگی و اطاعت اوست. امانت پیامبر که قرآن و اهل بیت علیهم‌السلام است و امانت مردم، که حکم امانت شرعی را دارد و تا یکسال فرد وظیفه دارد به دنبال صاحبش بگردد و بعد از یکسال از طرف صاحبش صدقه دهد.

راز دیگران را نباید فاش کرد که مصداق خیانت در امانت است.





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:38 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 13

قطع رحم
 


امام باقر علیه السلام: « صله رحم اعمال را پاكيزه، اموال را بسيار، بلا را دفع، حساب (قيامت) را آسان میكند و مرگ را به تأخير مى‌اندازد.»

امام علی علیه السلام: «با ارحام خود ارتباط داشته باشید گر چه به سلامى باشد، زیرا خدای تبارک و تعالى میفرماید:

 

«... بترسید از خدا زیرا بازپرسى میشوید از او و از ارحام ...» (النساء، آیه 1)».
 

کمترین مراتب صله رحم، سلام کردن است و کمتر از آن پیغام سلام برایش فرستادن و در نبودنش، برایش دعا کردن است.

قطع رحم مسلمان و کافر ندارد. در عین حال صله رحم کافر، با بغض کافر منافاتی ندارد. صله و قطع رحم عرفی است که طوری که جامعه بگوید قطع رحم کرده. همین طور ارحام دور و نزدیک داریم که صله آنها مختلف است و لزومی ندارد همگی در یک مرتبه باشند.





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:36 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 12

خشم و غضب


پیامبر صلی الله علیه وآله: «جهنّم را درى است كه فقط كسانى كه خشم خود را به معصيت خدا فرو نشانده باشند در آن داخل مى‌شوند.»

پیامبر صلی الله علیه وآله: «هيچ بنده اى، جرعه اى نياشاميد كه اجر آن بيشتر باشد از جرعه غيظى كه براى خداى تعالى فرو برده است.»

امام صادق علیه السلام: « هر كه خشمي را فرو خورد كه اگر بخواهد مي‌تواند آن را به كار بندد (و از طرف خود انتقام گيرد) خداوند در روز قيامت، دلش را از خشنودي خود پر مي‌سازد.»

امام علی علیه السلام: « از خشم بپرهيزيد كه آغازش جنون و پايانش پشيمانى است

امام علی علیه السلام: « غضب آتشى است مشتعل، كسيكه خشم خود را فرو نشاند، آن آتش را خاموش كرده است و آنكس كه غضب را به حال خودش آزاد گذارد، خود اوّلين كسى است كه در شعله هاى آن خواهد سوخت.»

پیامبر صلی الله علیه وآله: « هرگاه يكى از شما خشمگين شد، با آب سرد وضو بگيريد، زيرا خشم از آتش است.»

امام صادق علیه السلام: «حلم در 5 محل به کار میرود:

1- کسی که عزت و بزرگی داشته و هم اکنون خوار و کوچک شده است.
2- کسی که راست میگوید و متهم به دروغ شده است.
3- کسی که دعوت به حق کند و مردم او را اهانت کنند.
4- کسی که بی گناه آزارش کنند.
5- آنکه مطالبه حق کند و در آن مخالفت شود.»

 





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:35 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 11

مردم آزاری


به طور كلي شكستن دل انسان مؤمن كه به تعبير روايات، احترام آن از كعبه بيشتر است، داراي آثار وضعي و جانبي فراواني است و دلي كه شكست به سادگي التيام نمي يابد و جبران آن دشوار است.

پس در مرحله اول بايد انسان مراقب باشد دل كسي را نشكند و قلبي را جريحه دار نسازد و اگر خداي ناخواسته اين اتفاق افتاد، بايد به سرعت جبران و تلافي كند و دل شكسته را التيام بخشد و آن را به دست آورد و تنها استغفار و آمرزش كافي نيست مگر اينكه آن فرد از انسان دور باشد و انسان قدرت جبران نداشته باشد كه در اين صورت علاوه بر استغفار و طلب آمرزش از درگاه الهي، بايد در حق آن فرد دعاي خير كرد و خير دنيا و آخرت او را از خداوند درخواست نمود و با اين كار انشاءالله قلب او در باطن از شما راضي و خشنود ميگردد.

دل آزردن و دل شکستن اگر ناحق باشد، از مصادیق «ایذاء» مؤمن است و «ایذاء» و اذیت مؤمن از گناهان بزرگ محسوب میشود.

پیامبر صلی الله علیه وآله: «هر کس مؤمنی را به ناحق اذیت کند، مثل این است که ده هزار مرتبه، مکه معظمه و بیت المعمور را خراب کرده و هزار فرشته مقرب را کشته باشد

پیامبر صلی الله علیه وآله: «کسی که مؤمنی را بیازارد، گرچه به یک کلمه باشد، روز قیامت محشور میشود، در حالیکه بین دو چشمش نوشته شده است او از رحمت الهی محروم است و مانند کسی است که کعبه و بیتالمقدس را ویران کرده باشد و ده هزار فرشته را به قتل رسانده باشد.»

از این روایات بر می آید که آزار رساندن و رنجاندن مؤمن، مانع ورود به بهشت میشود مگر کسی که این گناه را مرتکب شده است، توبه نماید و از عمل خود پشیمان گردد و حتی الامکان اصلاح نماید و یا در عالم برزخ کیفر گناه خود را ببیند.

از حقوق همسایه اینکه بایستی با او مهربان بود و احسان کرد، نیازش را برطرف کرد، هنگام مرض عیادتش کند، هنگام مصیبت، تعزیت، و هنگام شادی به او تهنیت گوید، اگر عیبی از او دانست، بپوشاند، اگر خطایی کرد، او را عفو کند و ...





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:34 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 10

نافرمانی پدر و مادر (عاق والدین)

همین بس که خداوند تشکر از پدر و مادر را هم ردیف پرستش خود قرار داده است.

 

«پروردگارت فرمان داده جز او را نپرستيد و به پدر و مادر نيكي كنيد، هر گاه يكي از آنها - يا هر دو آنها - نزد تو، به سن پيري برسند كمترين اهانتي به آنها روا مدار، و بر آنها فرياد مزن، و گفتار لطيف و سنجيده بزرگوارانه به آنها بگو.» (اسراء ۲۳)

 

«و خدا را بپرستيد! و هيچ چيز را شريك او قرار ندهيد! و به پدر و مادر، نيكي كنيد؛ ...» (نساء 36)

پیامبر صلی الله علیه وآله: «کسی که پدر و مادر خود را به خشم آورد، خدا را به خشم و غضب در آورده است».

امام صادق علیه السلام: «کسی که به پدر و مادرش از روی غیظ بنگرد، در حالی که والدین بر او ستم کرده باشند، خداوند نماز او را نمیپذیرد». (پس چگونه است در صورتی که به او نیکوکار باشند)

علامه مجلسی رحمه الله علیه در شرح کافی میگوید: «عقوق والدین به این است که فرزند حرمت آنها را رعایت نکند و بی ادبی نماید و آنها را با رفتاری یا گفتاری برنجاند و در چیزهایی که عقلا و شرعا مانعی ندارد، آنها را نافرمانی نماید. کمترین عقوق والدین گفتن اُف به آنهاست و همین طور نگاه تند و خیره به آنها و نیز محزون کردن آنها. حتی نیکی نکردن به آنها ترک واجب محسوب میشود. نیکی به والدین بایستی پس از مرگ آنها نیز ادامه داشته باشد، وگرنه ممکن است منجر به عاق شود».





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:33 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 9

قساوت

صراط مستقیم و راه راستی که از پیمودن آن، قلب سلیم نصیب میشود و در نتیجه به مقام قرب میرسد، صراط توحید است، در توحید صفاتی و افعالی. کسی که یقین کرد که عزت مال خداست (من کان یرید الغزه فلله عزه جمیعا... فاطر 10)، هیچ گاه از مخلوق طلب عزت نمیکند و برای طلب منزلت نزد خلق ریا نمیکند...

الم یان للذین آمنوا ان تخشع قلوبهم لذکرالله... حدید 16

خشوع، تذلل و کوچکی منزوج با محبت است در برابر منعم بزرگوار. مثلا غلام سلطان مقتدری که تمام دستگاه و جلالش از اوست، هرگاه برابر سلطان قرار گیرد از درک عظمت و قدرت او هیبتی، و از درک انعامش، محبتی در دلش پدید آمده، پس با دلی خاشع و بدنی خاضع با او مواجه میشود.

قد افلح المومنون الذین هم فی صلاتهم خاشعون...مومنون 1-2

پس تا فرد خود را می بیند و برای خود شأن و بزرگواری و توانایی می پندارد و نعمتها را از خودش یا مخلوق دیگری به طور مستقل خیال میکند، از حقیقت ایمان مومن، بی نصیب است.

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله: «از شقاوت است خشکی چشم و سخت دلی و حرص زیاد دنیا و اصرار بر گناه

قساوت به معنای سختی دل است که در چنین حالی، فرد حق را نمی پذیرد و برای آن خاشع نمی گردد و نیز پند و اندرز در آن اثری نمی بخشد و نیز مناظر رقت آور مانند آه مظلوم و ناله یتیم و پریشانی تهیدستان، در او اثری نمی‌گذارد و عادی از کنار آنها میگذرد.

گناه مطلوب خداوند نیست، اما توبه و رجوع پس از گناه مطلوب است که در آن حکمتهایی است، از جمله قرب پرودگار. چه بسا بنده بر اثر عبادات دچار عُجبی شود که ویرانگر است. اما گناه و توبه او را به قرب خداوند برساند.

اسباب قساوت دل:

1- گناه، بزرگترین سبب قساوت: هر گناهی قساوت آورد، مگر اینکه زود از آن توبه شود.

2- آرزوها، قساوت می آورند: امام علی علیه السلام: «ترسناکترین چیزی که بر شما میترسم دو چیز است، یکی هواپرستی و دیگر درازی آرزو. اما پیروی از هوای نفس، پس باز میدارد از پیروی حق. و اما آرزوی دراز، پس انسان را از آخرت به فراموشی می اندازد.»

3- پرخوری:

امام صادق علیه السلام: «نزدیکترین حالات بنده از خداوند، زمانی است که شکم او سبک باشد از طعام و مبغوض ترین حالات بنده نزد خداوند، وقتی است که شکمش از طعام انباشته و پر شده باشد».

امام علی علیه السلام: «بپرهیزد از پرخوری که آن سبب قساوت دل و کسل کننده از نماز و خراب کننده بدن است.»

امام علی علیه السلام: «چهار خصلت یادت میدهم که به وسیله آنها از طب بی نیاز میشوی: 1- منشین برای خوردن جز در حالی که گرسنه باشی (تا گرسنه نشدی، نخور). 2- بر مخیز از خوردن جز در حالی که هنوز میل به آن داشته باشی (قبل از سیر شدن، دست از غذا بکش). 3- طعام را در دهان خوب و زیاد جویده و آنگاه فرو بر. 4- هنگام خواب در بیتالتخلیه خود را از فضولات خالی کن.»

امام صادق علیه السلام: «مبادا آنچه را اشتها نداری بخوری که حماقت و ابلهی می آورد.»

جز به هنگام گرسنگی نخور و چون خواستی بخوری دقت کن طعام از حلال بود و بر آن نام خدا ببر.

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله: «آدمی ظرفی را پر نکرد که شرش از شکمش بیشتر باشد

امام صادق علیه السلام: «بر دل مومن چیزی زیانبارتر از پر خوری نیست. چه باعث سختی دل و هیجان شهوت گردد. و بر عکس، گرسنگی غذای روح و طعام دل و صحت بدن است.»

شکم منشاء تمام شهوتها و دردها و آفت هاست. بنابراین هرگاه بنده، نفس شرور خود را به گرسنگی عادت دهد و راههای مداخله شیطان را ویران سازد، میتواند خود را برای فرمانبرداری از خداوند آماده کند.

بهترین راه اعتدال آن است که آن قدر از خوراکیها استفاده کند که سنگینی در خود احساس نکند و نه آنقدر گرسنگی به خود بدهد که درد آزار گرسنگی، قلبش را مشغول ساخته و او را از عبادت باز دارد.

4- پرگویی: سخنی که حرام نباشد و واجب و مستحب هم نباشد و هیچ سودی هم نداشته باشد، پس آن مباح است. لکن زیادی آن مکروه و موجب قساوت است.

حضرت عیسی علیه السلام: «جز در ذکر خداوند، سخن بسیار نگویید چرا که زیاد سخن گفتن به جز ذکر خدا، سختی دل و قساوت آورد در حالیکه شخص خودش نمی داند.»

امام صادق علیه السلام: «خاموشی، کلید راحتی دنیا و آخرت است و در آن رضایت خداست و سبکی حساب و مصونیت از گناهان و لغزشها است.»

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله: «بر تو باد به خاموشی زیاد زیرا سکوت، دور کننده شیطان است و یاری کننده توست بر دینداریت.»

5- پرخوابی: امام صادق علیه السلام:«خواب زیاد از زیاد آب خوردن است و آن از خوراک زیاد است و هر دو سنگین میکند نفس را از طاعت و عبادت و دل را قسی میکند از تفکر.»

امام صادق علیه السلام: «خداوند هر پرخور و پرخوابی را دشمن میدارد.»

6-ثروت زیاد: چنانچه فرد به فکر زیادتی مال باشد و از انفاق خبری نباشد، قساوت می آورد.

7- غفلت:

امام باقر علیه السلام: «پرهیز کن از غفلت که در غفلت (نداشتن یاد خدا) قساوت قلب است.»

 

« وَ اَنْ تَجْعَلَنى مِمَّنْ یُدیمُ ذِکَرَکَ و َلا یَنْقُضُ عَهْدَکَ وَ لایَغْفُلُ عَنْ شُکْرِکَ وَ لایَسْتَخِفُّ بِاَمْرِکَ... (مناجات شعبانیه)

«و مرا از کسانى قرارم ده که پیوسته به یاد تو هستند و پیمانت را نمىشکنند و از شکر تو غافل نشوند و دستور تو را سبک نشمارند»


8- راحت طلبی:

پیامبر صلی الله علیه وآله: «سه چیز قساوت می آورد: دوستی خواب، دوستی راحتی، دوستی خوراک.»

9- سایر موارد قساوت آور: خنده زیاد، گوش دادن به لهو، نشستن با افراد غافل از یاد خدا و آنهایی که برای حیات پس از مرگشان کاری نمی کنند.

کسی که درد دین دارد و دنبال سعادت است باید به حد توانایی اش از امور مذکور پرهیز نماید اگرچه اینها حرام نیست اما اگر سرسری از کنار آنها بگذریم به تدریج رقت دل کم شده و دل، کم کم سخت و تاریک میگردد تا نعوذ بالله به مرتبه شقاوت میرسد.


درمان قساوت:

 یاد مرگ
:

پیامبر صلی الله علیه وآله: «ای اباذر، در دنیا مانند غریبی باش که به غربت گرفتار است و وطن و آرامگاه ابدی، جهان پس از مرگ توست. چون صبح کنی در خاطر خود فکر شام را مده و شام را از عمر خود حساب مکن و چون شام کنی، خیال صبح و اندیشه آن را در خاطر مگذران و از صحت خود پیش از بیماری توشه گیر...»


امام صادق علیه السلام: «یاد مرگ، شهوات را میمیراند و ریشه های غفلت را میکند.»

امام علی علیه السلام: «زیاد کنید یاد مرگ را هنگامی که نفستان میخواهد شما را به گناه و شهوات بکشد.»


- مهربانی با یتیم:

مهربانی با یتیم دل را نرم میکند.


- یاد خدا:

امام باقر علیه السلام
: «طلب کن رقت دل را به زیاد یاد خدا کردن در خلوتها.»





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:31 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 8

حقد یا کینه


گاهی که انسان از دیگری ناملایمی میبیند یا میشنود و خشمگین میشود و از جلوگیری و فرو بردن خشم یا تلافی کردن آن، ناتوان باشد و نتواند دل خود را خنک بکند، پس آتش خشم و دشمنی را یا باید فرو نشاند و یا در دل ذخیره کند که آن را حقد یا کینه میگویند.

امام رضا علیه السلام: «دوستدار آل محمد صلی‌الله‌علیه‌وآله باش هر چند بدکردار باشی و دوستدار آل محمد صلی‌الله‌علیه‌وآله باش هر چند آنها بد کردار باشند.»

بغض مسلمان به جهت ستمی که کرده سه حالت دارد: حرام، مباح، مستحب

1- حرام: بیش از اندازه ظلم در دلش کینه داشته باشد مثلا یک سیلی بخورد اما به اندازه 100 سیلی، کینه طرف مقابل را در دل نگه دارد و آرزوی ورشکستگی و مرگ فرزند و ... طرف مقابل را داشته باشد.

2- مباح: بغض ستمکننده را دقیقا به اندازه ستمش در دل نگه دارد و بعد قصاص کند و پس از قصاص، دیگر بغضی در دل نداشته باشد.

3- مستحب: عفو، یعنی از ستمی که به او شده خشمگین نشود و او را عفو نماید. آیات زیادی در این باب در قرآن مطرح شده است.

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله فرمود: «پوزش پذیر باشید از هر پوزشی. خواه درست باشد خواه نادرست. و هر که پوزش دیگری را نپذیرد، شفاعت من به او نمیرسد.»

هر گاه شخصی از مومنی خلاف توقع و انتظارش را دید یا پاره ای از آداب عرفی را ترک کرد و بدین وسیله او را دشمن دارد، این بغض حرام قطعی و گناه بزرگی خواهد بود.

پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وآله فرمود: «هر کس شب کند و در دلش دشمنی و بدخواهی برادر مسلمانش باشد، شب کرده در خشم خدا و صبح کرده در خشم خدا تا اینکه توبه کند و از دشمنی برگردد و اگر بمیرد در حالیکه در دلش دشمنی مسلمانی باشد، بر دین اسلام نمرده است.»

{واضح است که قبح این عمل در روابط بین زن و شوهر نیز مصداق دارد کما اینکه روایات زیادی نیز در این باب وجود دارند.}

زیان های حقد و کینه: حسادت، شماتت و سرزنش، تهمت، غیبت، خیانت، تحقیر، آزار رسانی و ...





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:29 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]

شناخت گناهان 7

حسد


هر که از دیدن یا شنیدن نعمتی مانند مال و فضیلت و کمالی مانند علم، شجاعت و سخاوت و تقوی که دیگری دارد ناراحت و خشمگین شود و نتواند این نعمت و فضیلت را در او ببیند و گرفته شدن آن را از او آرزومند باشد، خواه گرفته شدن از او به تنهایی باشد، خواه گرفته شدن از او و رسیدن به خودش باشد، این را حسادت گویند.

اگر از اینکه دیگری نعمت و فضیلتی را داراست کراهتی ندارد و گرفته شدن آن را از او نخواهد و تنها دارا شدن خود را مانند آن آرزومند باشد، این را غبطه میگویند.

گناه بدنی درمانش نسبت به گناه قلبی زودتر و آسانتر است چون گناه بدنی مثل زنا یکبار صورت میگیرد و یکباره میتوان از آن توبه کرد. اما گناه قلبی مثل حسد مادامی که در دل است حرام و گناه بوده و ترک آن به مدت زمان طولانی نیاز دارد و توبه از آن مشکلتر است.

 





[ شنبه 3 بهمن 1394  ] [ 11:28 PM ] [ مهدی زارع ]
[ نظرات(0) ]