دوشنبه 22 فروردین 1390  ساعت 4:22 PM

مفهوم توسعه - معادل عربى كلمه توسعه ((تنميه)) از ريشه نمى ‏ينمى (زياد شد افزايش يافت) است. ?
از نظر كارشناسان اقتصادى ((توسعه)) داراى تعاريف زيادى است و در اين خصوص اتفاق نظر وجود ندارد.
انجمر فاجرليند مى‏ گويد : ((در حيطه تفكر اجتماعى و اقتصادى مفاهيمى وجود دارد كه همواره داراى ابهام است يكى از اين مفاهيم مفهوم توسعه Devel0pment است كه با توجه به بينش هر اقتصاددان و با تكيه بر استراتژى سياسى و عقيدتى كه مبناى بينش خود قرار مى‏دهد اين اصطلاح مفاهيم متعددى پيدا مى‏كند))
وى اضافه مى ‏كند : ((مفاهيمى مشابه مفهوم توسعه وجود دارد مانند : تغييرات اجتماعى ، توسعه اجتماعى و رشد و تكامل و نوگرايى))
در ادامه فاجرليند تعريف خود را از توسعه با تعريف فلچر به پايان مى ‏برد به اعتقاد وى فلچر ابهام را از اين لفظ بر طرف كرده است بنا به گفته وى توسعه از نظر فلچر عبارت است از:
((به فعل در آوردن نيروهاى بالقوه موجود در هستى مانند:  تكامل تخم،نمو سلول گياهى و تكامل انسان و حيوان؛ بنابر اين مفهوم توسعه با انسان و موقعيت اجتماعى وى انطباق بهترى دارد)).
سپس فاجرليند در توضيح تعريف فلچر مى‏گويد:((چنين تعريفى از توسعه به نظر فلچر داراى اهميت زيادى در برنامه ريزى تحول جامعه بشرى است زيرا او معتقد است كه در جامعه و افراد توانمنديهاى خلاقى وجود دارد كه اگر انسان به آن اهميت كافى بدهد مى‏تواند آنرا از قوه به فعل در آورد - فاجر ليند:تعليم و تربيت و توسعه ملى،ص 19-20 ? اين نظر با تعريف گالبرايت درباره توسعه هماهنگ است به نظر گالبرايت توسعه عبارت است از كشف تواناييهاى بالقوه در انسان. و به تعبير ساده‏- مجموعه مقالات اولين همايش فقرزدايى سال 1369 ص 43. ? اقتصادى مى‏توان توسعه را اينگونه تعريف كرد: مجموعه فعاليتهايى كه به كمك آن مى‏توان در آمد ملى را طى يك دوره معين افزايش داد.- اقتدارى:توسعه اقتصادى،ص 5 ?
و به تعبيرى تخصصى تر بايد گفت توسعه اقتصادى به بررسى مشكلات كشورهاى در حال توسعه مى ‏پردازد.- قره باغيان:توسعه اقتصادى،1/6. ?
على رغم اينكه اين مفهوم روشن است ولى ابهام به كلى از بين نمى‏رود يكى از دلايل آن ديدگاهى است كه اقتصاددانان نسبت به مشكلات جهان دارند به عنوان مثال شومپيتر پيشرفت فنى را اساس توسعه مى‏داند و فرانسس پروكس دانشمند فرانسوى معتقد است كه بايد در جريان توسعه تغييرات اجتماعى و روانى صورت گيرد.
دكتر فايز حبيب مى‏ كوشد كه از تعاريف زيادى كه براى توسعه شده است يك تعريف توصيفى ارائه دهد لذا درباره توسعه همه جانبه مى‏گويد((توسعه عبارت است از تطور يا تغيير ساختارى ChngStructure جامعه در ابعاد اقتصادى سياسى و اجتماعى و سازمانى به منظور تأمين زندگى شرافتمندانه براى همه افراد جامعه.))- فايز حبيب:التنمية الاقتصادية بين النظرية و واقع الدول النامية ص 108. ?
اين تعريف متضمن دو نكته است:1- تغيير ساختارى 2- تأمين زندگى آبرومندانه براى هر فرد.
شايد بهترين تعريف از توسعه تعريف فلچر باشد چون بر اساس اصلى مترقى متمدن استوار است كه عبارت است از به فعل در آوردن نيروهاى بالقوه موجود در انسان و در جهان هستى و اين امر ممكن نيست مگر با برنامه ريزى همه جانبه كه ابعاد مختلف انسان و جامعه را در نظر داشته باشد و به همين سبب توسعه بر اساس تعريف فلچر داراى ابعاد گسترده‏ترى از تعاريف متداول است على رغم اينكه اين تعريف در سال 9761م ارايه شده است بر اساس اين مفهوم توسعه هم جامعه را در بر مى‏گيرد و هم فرد را و در مورد همه كشورها حتى كشورهاى پيشرفته صدق مى‏كند و اين كشورها نيز نيازمند توسعه‏اند زيرا هميشه در آنها منابع دست نخورده وجود دارد.



 نگاشته شده توسط مسلم دریکوند نظرات 0 | لينک مطلب



Powered By Rasekhoon.net