حماسه یعنی شجاعت، دلاوری، شدّت، صلابت، حمیّت وفعل حمِس یعنی دردین وکارزار ، سخت و محکم بودن وتحمّس ، شدّت واستواری داشتن است.

نظم، نثر، انسان، حادثه ومانند آن متّصف به وصف حماسی می گردد. شعر حماسی شعری است که روح غیرت وشجاعت وشدّت و مقاومت رابرمی انگیزد. خواه خودمضمون شعرحماسی باشد یا متضمن سرگذشت یک پهلوان وقهرمان باشد. مثل:

تن مرده وگریه دوستان

به اززنده وخنده دشمنان ( مجموعه ‏آثار استاد شهید مطهرى، ج17، ص624)

نثر و قصه و داستان حماسی نیز به همین معنی است.در قرآن نیز آیات حماسی فراوانی وجود دارد مثل: لن یجعل الله للکافرین علی المسلمین سبیلا یا محمد رسول الله والذین معه اشدّاء علی الکفار

. حماسه اقتصادی حاصل از تولید ملی در ایران چند گونه دشمن و مانع دارد. برخی از آن‌ها نیازمند اصلاح قانون است، بعضی محتاج تغییر رویه‌های اداری است، برخی را با سیاست‌های جدید درمان می‌کنند و بعضی دیگر با فرهنگ‌سازی علاج می‌شوند. از تمام این دشمنان سخت‌جان‌تر آن‌هایی هستند که تمام ساختار اقتصاد و مناسبات دولت با جامعه را به زیان تولید و نوآوری، دگرگون می‌سازند و انگیزه‌های مولد را سرکوب می‌کنند. شناخت چنین بیماری‌های مهلک، اما به ظاهر شیرین، از سوی یک جامعه‌ی کوته‌نگر و نابالغ ممکن نیست و مداوای آن نیز تنها با تغییر دولت و قانون میسر نخواهد بود. جهش درآمدهای نفتی در اقتصاد ایران، از این دست بلیه‌هاست و چنین تأثیرات مانایی به زیان تولید داخلی دارد.

به طور طبیعی اگر بخواهیم بحث همه جانبه­ ای در مورد بخش اقتصادی شعار سال یعنی خلقحماسه اقتصادی ارائه کنیم بایستی به اصلی ترین مولفه ی آن یعنی تولید داخلی که نام و شعار سال گذشته (تولید ملی، حمایت از کار و سرمایه ایرانی) و البته موضوع ادامه داری برای سال های متمادی آینده نیز هست، بپردازیم و موضوعات و محورهای مختلف و متعددی را بایستی به بحث گذاشته و مسئله تولید را از زوایای مختلف بررسی نمائیم.

از ضرورت ها و اهمیت تولید و چرائی آن که بگذریم، شناخت آثار و پیامدهای تولید در اقتصاد کشور و همچنین نقش آن در سایر عرصه های سیاسی، فرهنگی و اجتماعی ما بسیار مهم است. خلق حماسه سیاسی بدون مهیا ساختن اقتصاد در خور شعارهای نظام، ازپشتیبان شایسته ای برخوردار نیست. لذا همان گونه که رهبر معظم انقلاب نیز در پیام نوروزی خود فرمودند:

توسعه و تضاد در نظام‌‌های سیاسی انقلابی سریع‌‌تر از کشورهای بوروکراتیک شکل می‌‌گیرد. چنین فرآیندی را می‌توان به عنوان واقعیت اجتناب‌ناپذیر کشورهایی دانست که دستخوش تحولات انقلابی و فرآیند دگرگونی‌های سیاسی شده‌‌اند. اگرچه رویکردهای متفاوتی درباره‌‌ی نشانه‌‌‌های الگویی و فرآیندهای نوسازی در ایران ارائه شده است، اما واقعیت‌‌های راهبردی جمهوری اسلامی نشان می‌‌دهد که فرآیند تحول ساختاری بر اساس الگوی پیشرفت اسلامی، به گونه‌‌ای مرحله‌‌ای در حال شکل‌گیری و تکامل است.

بسیاری از نشانه‌‌های تکنولوژیک و راهبردی ایران بیانگر آن است که پویش‌‌های درونی ساختار سیاسی و اجتماعی جمهوری اسلامی بیشتر یک الگوی بالنده است تا نوعی ترتیبات ثابت که مبتنی بر تغییرات مرحله‌‌ای باشد. در چنین فرآیندی، نشانه‌‌های نوسازی و اقتدار سیاسی به گونه‌‌ای آرام و فرآیندی سینوسی و غیرخطی سر برمی‌‌آورد و نظمی جدید در حاشیه پا می‌‌گیرد؛ نظمی که هم مقوّم چندپارچگی است و هم مؤید نشانه‌‌هایی از هم‌گرایی نیروها و کارگزاران اجتماعی است.

متن زیر گزیده‌ای از وصیت نامه علمدار و قائم مقام فرماندهی لشکر ویژه 25 کربلا سرلشکر شهید حاج حسین جان بصیر است که هم‌خوانی با پیام راهگشای نوروزی مقام معظم رهبری و نامگذاری سال 1392 به سال « حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی » دارد و تقدیم مخاطبان می‌شود.

حماسه عظیم سیاسی امت بیدار ایران اسلامی

مرگ بر آمریکای جهان‌خوار، مرگ بر شوروی متجاوز و مرگ بر اسرائیل دسیسه باز، مرگ بر فرانسه تروریسم‌پرور، مرگ بر هرچه ضد انقلاب اسلامی، مرگ بر صدام ضد خدا، مرگ بر منافقین، مرگ بر حزب کثیف توده، مرگ بر دشمنان رهبر و روحانیت، مرگ بر ضد ولایت فقیه و مرگ بر حاکمان مرتجع منطقه اما درد و دلم با شما امت قهرمان و بیدار. می‌دانم در طول انقلاب چه فداکاری که نکردید. چه مصیبت‌هایی را که متحمل نشدید. آری پرچم‌های سبز و سیاه بر بام‌های خانه‌های‌تان این خود گواه این مطلب است.

1. اين كه سال 92 در پيام مقام معظم رهبری نام "حماسه اقتصادي و سياسي" به خود گرفت، اين نام‌گذاری اهميت و اولويت دو موضوع كليدی داخلی و اثرات خارجی آن را به وضوح اعلام می دارد.

واژه "حماسه" را از جهت ترجمه و توضيح تبيين مي‌كنيم كه عبارت است از "دلاوري، و دليري، شجاعت، اشعار رزمي و هيجان انگيز خواندن، شدت و سختي در كار (لغت نامه دهخدا، ص 8074")، در سياست باشد يا اقتصاد، در ميدان رزم باشد يا ميدان هنر و سياست، در انتخابات باشد يا در امتحانات، كه بايد با شور بود و باشوق، با شعور بود و با شعار، با هيجان و انرژي بود و صدالبته همراه با تدبير و درايت و مديريت و كياست و برنامه و هدف، كه هر كاري بدون برنامه و مديريت نتيجه روشن نمي‌دهد.

یکی از راه ها و شیوه های رهنمون سازی و هدایت هدفمند جامعه به سمت و سوی رشدی همه جانیه و فراگیر در تمامی عرصه ها و حوزه های حیات سعادتمند جامعه اسلامی که با هدف دستیابی به آمال و آرزوهای کمال گرایانه و ترسیم شده برای یک اجتماع متعالی و اسلامی صورت می گیرد، ارائه برنامه ای جامع، ریل گذاری شده و کلان نگر برای تمامی سطوح، طبقات و آحاد مختلف جامعه است.

در این راستا  طرح ها و برنامه های مختلفی بر اساس نیاز و موقعیت و برای نیل به این اهداف ارائه می گردد؛ یکی از برنامه های بسیار کارآمد با سبقه ای بیش از یک دهه در کشور،  تعیین عنوان و شعاری است که در عین کوتاهی، خلاصه نویسی و مختصر گویی  دارای جمع جهات باشد و بتواند حق مطلب را به نحو احسن ادا نماید. این عنوان، کلمات و جملات در عین حال که از جامعیت لازم برخوردار است باید دارای ظرفیت و توانایی  برنامه ریزی و سازماندهی و بکارگیری تمامی پتانسیل های موجود برای به بالفعل در آوردن و دستیابی به نقطه هدف گذاری شده نیز باشد.

با درايت و دورانديشي رهبر فرزانه انقلاب اسلامي، سال 92، سال «حماسه سياسي و حماسه اقتصادي» نام گذاري شد و معظم له، انتخابات را مظهر حماسه سياسي ناميدند. نام گذاري سال 92 به عنوان سال حماسه آفريني در دو حوزه سياسي و اقتصادي براي ملتي كه 34 سال حماسه آفرين بوده، از اهميت سال جاري حكايت مي كند. بر همين اساس مي توان گفت، انتخابات 24 خرداد، از مهم ترين رويدادهاي سياسي دوران پس از انقلاب اسلامي خواهد بود. انتخاباتي كه براي دشمنان به لحاظ كمي و كيفي مهم باشد، به طريق اولي براي ملت ايران، يك انتخابات سرنوشت ساز و تعيين كننده خواهد بود. ملت ايران بايد با خلق حماسه سياسي در عرصه انتخاباتي كه دشمن تمام توان خود را بر آن متمركز كرده، علاوه بر به نمايش گذاشتن اقتدار مردمي نظام اسلامي، همبستگي ملي و عزم و اراده ملي براي برداشتن گام هاي بلند جهت حركت رو به جلو، بسترها و زمينه هاي خلق حماسه اقتصادي را فراهم كند. هر ايراني متعهد نسبت به سرنوشت كشور و انقلاب، بايد در خلق اين حماسه سياسي نقش آفريني كند. از اين رو، سوال اين است كه براي خلق حماسه سياسي چه بايد كرد؟

فرهنگ و سیاست از جمله مسائلی است که در حوزه‌ی اقتصاد بسیار تأثیرگذار است و در صورتی که نادیده انگاشته شوند، اقتصاد مقاومتی نمی‌تواند به تمام معنا اجرایی شود و موفق باشد. از همین رو، پرداختن به ابعاد اجتماعی و سیاسی اقتصاد مقاومتی می‌تواند بسیار راهگشا باشد.

از دیگر سو، برای خلق حماسه‌ی اقتصادی در صورتی که کل‌نگر نباشیم و تنها بر مسائل صرفا اقتصادی تکیه شود و از سایر ابعاد غفلت شود، می‌توان این گونه برداشت نمود که حماسه‌ی اقتصادی نیز با عدم موفقیت همراه شود. در ابتدا، می‌بایست رابطه‌ی اقتصاد مقاومتی و حماسه‌ی اقتصادی ترسیم شود و سپس به برخی از ابعاد غیراقتصادی اقتصاد مقاومتی به عنوان زیر ساخت حماسه‌ی اقتصادی پرداخت.

رهبر معظم انقلاب اسلامی در دیدار هزاران نفر از کارگران و فعالان بخش تولید و جمعی از کارگران نمونه و برتر (1392/02/07)، با اشاره به نیاز کشور برای خلق حماسه و حرکت جهشی بزرگ در عرصه های اقتصادی و سیاسی، موضوع انتخابات را مهم  و عرصه ظهور قدرت ملی دانستند و با توصیه مؤکد به کاندیداهای احتمالی برای ارزیابی صحیح  از توانایی های خود و همچنین جایگاه اجرایی کشور تأکید کردند:

 کشور و ملت بزرگ و مقاوم ایران  به رئیس جمهوری نیاز دارد که در عرصه بین المللی و در مقابل استکبار، نترس و شجاع، و درعرصه داخلی نیز صاحب برنامه، حکمت، تدبیر، معتقد به اقتصاد مقاومتی، دارای تهذیب اخلاقی، به دور از حاشیه سازی و تشویش آفرینی و دارای شعارهای  منطقی و منطبق با واقعیت باشد.

الف) مقدمه و ضرورت بحث:

همه ما ايرانيان سالياني است كه به نامگذاري هر سال توسط مقام معظم رهبري خو كرده ايم.نامگذاري هر سال همچون نامگذاري كودكي است كه با تمام ويژگيهاي برآمده از فرهنگ خانواده كودك، نامي مناسب براي او برگزيده مي شود و تلاش مي شود تمام صفات و ويژگيهاي نام انتخابي براي كودك متحقق و متجلي گردد . چند سالي است كه اقتضاي خانواده بزرگ ايران، گام زدن در مسير اقتصادي است و نام اين كودك نوپاي تمدن ساز، بنا بر اقتضاي تاريخي خود اقتصادي است.

نامگذاری سال 1392 به عنوان «حماسه سیاسی، حماسه اقتصادی» از منظر علمی به واقع اعلام نوعی «انتظار» از سوی عالی‌ترین مقام نظام اسلامی است تا نهادها و جامعه از طریق به كارگیری منابع مادی و غیرمادی آن را تحقق بخشند. نقطه ثقل پیام مقام معظم رهبری مقوله‌های اقتصادی و سیاسی است. اما به دو دلیل می‌توان از این فرمایشات برای سیاست‌گذاری فرهنگی و راهبردهای ارشادی -‌ فرهنگی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی درس گرفت:

مفهوم «حماسه سياسي و حماسه اقتصادي» درون خود دستگاهي از معاني و برنامه هاي سياسي، اجتماعي و اقتصادي را تجويز مي کند که نيازمند تبديل آن ها به معاني انضمامي و دست آخر به برنامه هاي اجرايي است. يک جامعه نه مي تواند در حد برنامه هاي اجرايي صرف بماند و نه در حد سخنان و مفاهيم کلي و انتزاعي؛ بلکه ترکيبي از اين دو سبب مي شود تا جامعه راه صحيح خود را طي كند.

مهمترين راه حل هاي مقابله با رکود تورمي در ايران مي تواند انضباط مالي دولت از طريق تنظيم صحيح بودجه و اجتناب از تداوم بيشتر کسري بودجه؛ بررسي و کاهش هزينه هاي جاري دستگاهها؛ نحوه استفاده از دلارهاي نفتي به‌گونه اي که موجب افزايش پايه پولي و در‌نتيجه آن، افزايش نقدينگي نشود؛ اصلاح ساختار مالياتي؛ اصلاح بازارهاي مالي و پولي افزايش توليد و بهره وري کل عوامل توليد باشد. علاوه بر موارد مذکور...

رهبر معظم انقلاب سال 1392 را سال حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی نامگذاری کردند. ایشان در پیام نوروزی خود به صراحت به مردم و مسئولان اعلام کردند:

در زمینه امور سیاسی کار بزرگ سال 92، انتخابات ریاست جمهوری است که در واقع مقدرات اجرایی و سیاسی و به یک معنی مقدرات عمومی کشور را برای چهار سال آینده برنامه‌ریزی می‌کند. ان‌شاءالله مردم با حضور خودشان در این میدان هم خواهند توانست آینده‌ای نیک را برای خودشان و برای کشور رقم بزنند.

مقام معظم رهبری در بیانات بسیار مهم نخستین روز سال 92 در حرم مطهر رضوی(علیه السلام) نیز درباره حماسه سیاسی نکات راهگشایی بیان کردند و فرمودند:

حماسه ی سياسی

زماني كه يك حكيم وارسته، در مقام كلام جلوس مي كند و زمام كلمات را به دست مي گيرد، همان گونه كه افعالش دقيق سر جاي خودش اعمال مي شود، اقوالش هم كه تراوشات افكارش است و دقيق در جاي خويش استعمال مي شود. حال اگر حكيمي، جامع الشرايط فقاهت و زمامت و ولايت درعصرغيبت كبري باشد، بالطبع و بالتبع، كلمه كلمه سخنان و فرمايشاتش، كوهي از معاني و دريايي از مفاهيم بلندي است كه عقل هر كس به ساحل ساحتش نمي رسد و بايد اولوالالباب به تفسير و تبيين و تحليلش قيام كنند. رهبر حكيم و فرزانه انقلاب، سال 92 را سال حماسه سياسي و حماسه اقتصاديناميدند كه به اختصار در اين مجال، مولفه های حماسه سياسی و در قسمت بعدی، مولفه های حماسه قتصادی از نظر ارباب انديشه خواهد گذشت.

ضرورت های لازم برای تحقق دکترین جدید برای سال 1392 یعنی « حماسه سیاسی و حماسه اقتصادی »، بصورت کاملاً شفاف و روشن توسط خود مقام معظم رهبری هم در پیام نوروزی و هم در بیانات شان در اجتماع عظیم ملت ایران در مشهد مقدس، که در اول فروردین ایراد شد، به خوبی در دو حوزه اقتصاد و سیاست تبیین شده است، که به شرح ذیل می توان آنها را دسته بندی نمود.

حماسه سیاسی  و حماسه اقتصادی از نظر منطق و رویکردهای علوم سیاسی یک تز و راهبرد جدید برای ادامه روند امورکشور است، که باید برای مسئولین جامعه و همه مردم مقدس شمرده شود. این در حالیست که مفهوم حماسه سیاسی و اقتصادی را که به عنوان یک راهبرد کلان و دکترین جدید برای مدیریت امور کشور برای سال 1392 انتخاب شده است، در نوع خود می توان به عنوان یک نقشه راه و مسیری مشخص برای روند امور جاری کشور قلمداد نمود، که در راستای تحقق اهداف از پیش تعیین شده که رسیدن به قله های بلند پیشرفت و توسعه مهمترین آنها می باشد، مشخص شده است. 

سال 1392 از سوي رهبر معظم انقلاب اسلامي، «سال حماسه سياسي و حماسه اقتصادي» نام گذاري شد. سابقه نام گذاري هاي معظم له براي هر يك از سال ها، نشان مي دهد انتخاب شعار سال از روي حكمت و مبتني بر نگاهي آرمانگرايانه و توأم با واقع نگري صورت مي پذيرد. بر اين اساس، پرسش اين است كه سال جاري از چه ويژگي هايي برخوردار است و ماه هاي آتي داراي چه مختصاتي است كه رهبر فرزانه انقلاب اسلامي، سال جديد را سال حماسه سياسي و حماسه اقتصادي نام گذاري كرده اند؟