ساختار دايركتوري لينوكس
دايركتوري root (/)
همه چيز در سيستم لينوكس تحت دايركتوري/ قرار دارد. نام اين دايركتوري root يا ريشه است. دايركتوري روت شبيه به C: در ويندوز است، اما به ياد داشته باشيد كه دقيقا اين گونه نيست و فقط مثالي است براي درك
راحتتر اين موضوع. در ويندوز پارتيشنهاي ديگر در درايوهاي بعدي بهنامهاي مثلا D: و... قرار دارد، اما اين درايوها در لينوكس درون همان مسير روت قرار ميگيرد.
bin/ – دايركتوري الزامي براي كاربر
دايركتوري bin/ شامل برنامههاي (باينريها) مخصوص كاربر است كه هنگام اجراي سيستم در حالت تككاربر بايد فعال و حاضر باشد. نرمافزارهايي چون فايرفاكس در usr/bin/ نصب ميشود، در حالي كه برنامههاي مهم
سيستمي همچون Bash و امثال آن در دايركتوري bin/ قرار ميگيرد. دايركتوري usr/ را معمولا در پارتيشن ديگري قرار ميدهد، فايلهاي موجود در bin/ براي سيستم مهم است؛ چرا كه اين دايركتوري براي كاركرد صحيح
سيستم نقش اساسي بازي ميكند. دايركتوري sbin/ نيز عملكرد مشابهي دارد و باينريهاي مديريتي سيستم در آن قرار ميگيرد.
boot/ – دايركتوري فايلهاي بوت استاتيك
دايركتوري boot/شامل فايلهايي است كه براي بوت سيستم الزامي است. براي مثال فايلهاي GRUB در اين دايركتوري قرار ميگيرد. همچنين هسته لينوكس در اين دايركتوري قرار دارد.
فايلهاي پيكربندي و تنظيمات بوتلودر در اين دايركتوري نيست و در etc/ قرار دارد.
cdrom/ – مانت پوينت تاريخي سيديها
دايركتوري cdrom/ ديگر بخشي از استاندارد FHS نيست، اما هنوز در اوبونتو و ديگر سيستمهاي عامل استفاده ميشود.
اين دايركتوري محلي موقت براي دسترسي به سيديرام است. هر چند محل استاندارد آن، دايركتوري ديگري با نام media/ است.
dev/ – فايلهاي دستگاهها
لينوكس با دستگاهها نيز همانند فايلها برخورد ميكند و دايركتوري dev/ شامل تعدادي از فايلهاي مخصوص ميشود كه همگي نماينده دستگاه خود هستند.
البته اينها فايلهاي حقيقي نيست و تنها به شكل فايل نشان داده ميشود.
مثلا dev/sda/ نمايانگر نخستين درايو ساتا در سيستم است. اگر بخواهيم اين درايو را پارتيشنبندي كنيم، بايد بهكمك يك ويرايشگر مسير dev/sda/ را پارتيشنبندي كنيم.
اين دايركتوري همچنين شامل شبهدستگاهها نيز ميشود. شبهدستگاهها مجازي هستند و در حقيقت به سختافزاري نگاشت نشدهاند.
براي مثال dev/random/ عددي رندوم توليد ميكند. dev/null/ دستگاه مخصوصي است كه هيچ خروجي توليد نميكند و بهطور خودكار تمام وروديها را ناديده ميگيرد.
در واقع وقتي خروجي يك دستور را به دستگاه dev/null/ ميفرستيد، در حقيقت آن را ناديده ميگيريد.
etc/ – فايلهاي تنظيمات
اين دايركتوري شامل فايلهاي پيكربندي است و ميتواند توسط ويرايشگرهاي متن و واژهپردازهاي سيستم ويرايش شود. بايد توجه داشت كه دايركتوري etc/ شامل فايلهاي تنظيمات تمام سيستم است.
فايلهاي تنظيماتي كه به هر كاربر مربوط ميشود و مخصوص خود كاربر است در دايركتوري home هر كاربر وجود دارد.
home/ ـ دايركتوري كاربران
اين دايركتوري براي هر كاربر ساخته ميشود. براي مثال اگر نام كاربري شما ali باشد، مسيري بهنام home/ali/ توليد ميشود. اين فولدر شامل دادههاي هر كاربر و تنظيمات مرتبط با شناسه او خواهد بود.
همچنين كاربران ابتداي امر تنها ميتوانند درون دايركتوري home خود فايل ايجاد كرده و دسترسي نوشتن داشته باشند. براي ويرايش ديگر بخشهاي سيستم، كاربران عادي بايد از ادمين سيستم اجازه بگيرند.
lib/ – دايركتوري كتابخانههاي مشترك
دايركتوري lib/ شامل كتابخانههايي است كه باينريهاي اساسي سيستم كه در bin/ و sbin/ اجرا ميشود به آن نياز دارد. اين كتابخانهها همچنين توسط باينريهاي موجود در usr/bin/ نيز استفاده ميشود.
ادامه دارد ...
۱- سیستمعامل آزاد لینوکس یک سیستم عامل آزاد و بازمتن است.
کد منبع آن در اختیار همگان قرار دارد و همه میتوانند در کدهای آن تغییر ایجاد کرده و بنا به نیازشان استفاده کنند. آزاد و در دسترس بودن کدهای منبع سبب میشود تا بتوانید از طرز کارکرد دقیق سیستمعامل مطلع شوید. شما لینوکس را میتوانید به هر تعداد کپی کرده و بین دوستانتان پخش کنید. در سمت مقابل، ویندوز یک سیستمعامل اختصاصی است که کد منبع آن سری نگهداشته شده است و برای همگان در دسترس نیست. شما نمیتوانید بفهمید که واقعا در زیر سیستمعامل ویندوزتان چه میگذرد؟ آیا یک برنامه جاسوسی در آن پنهان نشده است؟ بعیدنیست. سیستم عامل ویندوز رایگان نبوده و تحت حمایت قانون کپیرایت قرار دارد. شما نمیتوانید آنرا کپی کرده و پخش کنید. در صورت این کار شما خلافکار هستید و جریمه و مجازات خواهید شد. (فعلا نه در ایران ولی در ۴-۶ سال آینده بله) لینوکس را به هواپیمایی تشبیه کردهاند که هر قسمت از انرا در جایی ساختهاند. لینوکس واقعا محصول کشور خاصی نیست. تعداد زیادی از مردم در سرتاسر جهان در حال کار بر روی آن و توسعه آن هستند. تعداد برنامه نویسانی که روی بخشهای مختلف سیستمعامل لینوکس کار میکنند، به حدود ۴۰۰ هزار نفر میرسد، در حالی که تعداد کل برنامهنویسان مایکروسافت کمتر از ۱۰۰۰۰ نفر است. همین، تفاوت کیفیت کار را مشخص میکند.شما با سیستمعامل لینوکس آزاد هستید. لازم ندارید تا از نرمافزارهای اختصاصی استفاده کنید و تحت انقیاد آنها در آیید.
۲-سرعت، قدرت، پایداری
لینوکس نواده سیستمعامل یونیکس است. بنابراین ساختار کلی این سیستمعامل کاملا با ویندوز متفاوت است. این به این معنی است که مثلا شما نخواهید توانست برنامههایی که در ویندوز دارید، روی لینوکس اجرا نمایید (البته راههایی وجود دارد – شبیه سازها - ولی در حالت عادی خیر). یکی از خواص اصلی سیستمعاملهای خانواده یونیکس، پایداری و استقامت بسیار بالای آنهاست. این سیستمعاملها به این راحتیها خراب نشده و به ندرت نیاز به بوت مجدد پیدا میکنند. لینوکسهایی وجود دارند که شما میتوانید سالها بدون نیاز به بوت، از آنها استفاده نمایید. در سمت مقابل، حتی جدیدترین و پایدارترین سیستمهای ویندوز به اندازه یک موی لینوکس پایدار نیستند. برای بکارگیری سیستمهای ویندوز به عنوان سرویس دهنده به حافظه و پردازندههای قویتری نیاز دارید و مطمئن باشید اگر هر هفته آنرا بوت نکنید، از کار خواهد افتاد! من حدود ۲ سال است با این سیستمعامل کار میکنم. تنها یکبار مجبور شدهام بدلیل اشکال در کارت صوتی آنرا بوت کنم. (فقط کارت صوتی از کار افتاده بود!) در صورتی که در ویندوز، شما اگر خیلی شانس داشته باشید، حتما هفتهای ۲-۳ مشکل را که منجر به بوت خواهند شد، خواهید داشت.
معمولا سیستمعامل لینوکس به راحتی خراب نمیشود و برعکس ویندوز مجبور نیستید تا آنرا هر چندماه یکبار مجددا نصب کنید. حتی برخی از انواع لینوکس به نصب «یکبار برای تمامی عمر» مشهور هستند. این گونه سیستمها را میتوانید حین کار و حتی بدون بوت، به نسخههای جدیدتر ارتقا دهید.
۳- امنیت، امنیت، امنیت
امروزه در دنیایی متکی بر فناوری اطلاعات زندگی میکنیم که هر لحظه به خطر افتادن جریان اطلاعات منجر به بروز خسارتهای تجاری جبران ناپذیری خواهد شد. امروزه همه به دنبال یک سکوی (Platform) امنتر برای اجرای برنامههای کاربردی و سرویدهندهها هستند.
لینوکس حرفهای زیادی برای گفتن در سمت امنیت دارد. بسیاری از قابلیتهای امنیتی که در ویندوز وجود ندارند و یا فقط با اضافه کردن نرمافزارهای اضافی قابل دسترسی میباشند، بطور درونی و پیشگزیده در لینوکس پیاده سازی شدهاند.لینوکس از ابتدا برای محیطهای شبکهای و چند کاربره طراحی شده است و همین باعث رعایت مسائل امنیتی از ابتدا در آن شده است، درحالی که ویندوز اینگونه نبوده و درحال حاضر نیز از نظر امنیتی دارای نقاط ضعف فراوانی است. مثلا یک برنامه مخرب با استفاده از همین ضعفهای امنیتی میتواند کل سیستمعامل را نابود کند، ولی در صورتی که مورد مشابهی در لینوکس وجود داشته باشد، حداکثر به دایرکتوری خانگی کاربر اجرا کننده آسیب خواهد رسید، نه کل سیستمعامل. اینطور نیست که لینوکس فاقد هر گونه اشکال امنیتی باشد، خیر، ولی باز بودن کد منبع آن باعث میشود تا بسیاری از اشکالات امنیتی پیش از ایجاد خسارت و در مراحل توسعه و برنامه نویسی برنامه بر ملا شده و رفع شوند.
