سال اصلاح الگوی مصرف گرامی باد

اللّهُمَّ كُنْ لِوَلِيِّكَ الْحُجَّةِ بْنِ الْحَسَنِ صَلَواتُكَ عَلَيْهِ وَعَلى آبائِهِ في هذِهِ السّاعَةِ وَفي كُلِّ ساعَةٍ وَلِيّاً وَحافِظاً وَقائِدا ‏وَناصِراً وَدَليلاً وَعَيْناً حَتّى تُسْكِنَهُ أَرْضَك َطَوْعاً وَتُمَتِّعَهُ فيها طَويلاً

حضرت آيت‌الله خامنه‌اي رهبر معظم انقلاب اسلامي در پيامي به مناسبت آغاز سال 1388، امسال را سال اصلاح الگوی مصرف ناميدند و تصريح کردند: در امور ضرورى زندگى، در زيادى‏هاى زندگى - مصرف كردن بى‏رويّه و بدون منطق و بدون تدبير عقلانى، به ضرر كشور و به ضرر آحاد و اشخاص ماست. من از عموم مردم و بخصوص از مسئولين درخواست ميكنم، خواهش ميكنم كه در اين زمينه فعاليت خودشان را در اين سال زياد كنند، افزايش بدهند و براى اصلاح الگوى مصرف برنامه‏ريزى كنند. لذا من اين سال را، سال حركت مردم و مسئولين به سوى اصلاح الگوى مصرف ميدانم و اميدوارم كه اين عنوان - كه اصلاح الگوى مصرف است - براى همه‏ى ما دستورالعمل باشد و همه‏ى ما بتوانيم برطبق اين شعار مهم و حياتى و اساسى براى كشور عمل كنيم و از منابع كشورمان به بهترين وجهى استفاده نمائيم.

اصلاح الگوي مصرف

خانم ها ! ولخرجی ممنوع

پنج شنبه 13 اسفند 1388  1:17 AM

 

توصیه ‏هایى به خانم‏هاى خانه‏دار براى تنظیم اقتصاد خانواده

زن

تنظیم برنامه ی خانواده، بر اساس درآمد شوهر، موضوعى است كه باید با دقت و كاردانى تمام، از سوى خانم خانه، صورت بگیرد و چون نمى‏توان درآمدها، خرج‏ها و خلق و خوى افراد را صددرصد با یكدیگر تطبیق داد، این كار به وسیله خانم خانه و بر اساس تجربیات خود او باید انجام شود. در این مبحث، فقط چارچوب كلى را مطرح مى‏كنیم و جزئیات آن را به عهده خانم خانه مى‏گذاریم.

 

ضرب‏المثل حكیمانه «بادآورده را باد مى‏برد» در تئاتر، فیلم و كتاب، لحظات بسیار مفرح، شیرین و دل‏چسبى را براى ما، به ارمغان آورده است. چقدر از دیدن پیرمردهاى خسیسى كه در صحنه تئاتر با مأمور مالیات بر سر درآمد، چانه مى‏زدند و دستشان مى‏لرزید و اصولاً مطالبه او را چرند و مزخرف مى‏دانستند و به پرداخت مالیات تسلیم نمى‏شدند، خندیده‏ایم یا مثلاً در ضمن نمایش، از دیدن زن‏هاى جوان و خوش لباسى كه به هیچ‏وجه در مقابل منطق شوهر، در خصوص كم‏خرج كردن، متقاعد نمى‏شدند و مثل بچه‏ها، لب‏هایشان را آویزان مى‏كردند و با كلماتى بچه‏گانه مى‏گفتند: «من نمى‏دونم؛ هر طورى شده، باید این پالتو پوست را برایم بخرى»، خندیده ایم! نویسندگان و منتقدان اجتماعى، به قدرى كتاب و نمایش در خصوص خسّت، ولخرجى و اسراف نوشته‏اند كه از حد خارج است و هر كدام از ما، به نوبه خود، چنین كتاب‏ها و نمایش‏هایى را خوانده و دیده‏ایم و به نظرمان عجیب و غریب و احمقانه جلوه كرده است و به آنها خندیده‏ایم.

 

نویسندگان خوش ذوق و آنهایى كه نقایض اجتماعى را با دیده بصیرت و نكته‏سنجى مى‏نگرند، مشاهدات خود را به طرز جالب و زیبایى، ضمن داستان، در مقابل دیدگان ما مجسم مى‏كنند و به قدرى با مهارت، آن عیوب را برجسته مى‏سازند كه ما آن را حمل بر شوخ‏طبعى نویسنده كرده، به وجد و سرور مى‏آییم؛ اما باید بدانیم كه در زندگى حقیقى، هیچ مصیبتى رنج‏آورتر و غم‏انگیزتر از عدم لیاقت در امور مالى نیست.

در کلام معصومین هم اشاراتی به این موضوع شده است:

 امام حسن (ع) : پرسش صحیح نیمی از علم است ، و مدارا كردن با مردم نیمی از عقل است ، و اقتصاد و اعتدال در زندگی نیمی از مخارج است .

آن مردى كه زیادتر از درآمد خود خرج مى‏كند و به اصطلاح «پایش از گلیمش درازتر است»، خوشمزه و خنده‏آور نیست؛ بلكه وى، پایه و اساس ورشكستگى و فلاكت خود را بنا مى‏گذارد. آن خانم ولخرج و بى‏مغزى كه مثل بچه‏ها و از روى بى‏فكرى، یقه شوهر را مى‏چسبد و از او لباس‏ها و مدهاى روز را مى‏خواهد، جذاب و دلربا نیست؛ بلكه مانند سنگ آسیاب، به گردن شوهر آویخته شده، او را شكسته و خرد مى‏كند.

 

تصور این كه اگر ما درآمد بیشترى داشته باشیم، تمام مشكلات و غصه‏هاى مالى ما حل مى‏شود، یك فكر سفسطه‏آمیز و بى‏معنى است. متخصصان علم اقتصاد مى‏گویند: درآمد زیادتر، درد را دوا نمى‏كند.  یكى از بزرگان علم اقتصاد ، عقیده دارد كه غالب مردم، وقتى پولشان زیادتر مى‏شود، خرجشان را نیز بالا مى‏برند و در نتیجه، باز با بى‏پولى و كمبود، دست به گریبان هستند.

بدون نقشه و بى‏فكر خرج كردن، یعنى آن كه همه از درآمد و دسترنج شما بهره ببرند؛ غیر از خودتان. شما از درآمد خود به كفاش، نانوا، قصاب، بزاز و نجار، نفع برسانید؛ اما یك دینار براى خود كنار نگذارید.

با نقشه و عاقلانه خرج كردن، آن است كه شما و خانواده‏تان، هر كدام یك سهم عادلانه از درآمد خود را پس‏انداز كنید.

خانم های محترم : تنظیم بودجه، نه مثل یك پیراهن ساده و آسان است و نه این است كه شما صورت بالا بلندى از مخارج روزانه را تهیه كنید و یك ریال یك ریال همه را بنویسید؛ بلكه تنظیم بودجه، عبارت از نقشه مشخص و یك برنامه منظمى است كه به شما كمك مى‏كند تا از درآمد و پولتان، حداكثر استفاده را ببرید.

 

بودجه‏اى كه از روى عقل و تدبیر تنظیم شده باشد، شما را به هدف و آرزوهایى كه در زندگى دارید، مى‏رساند. خرید خانه، باغ، ماشین، تحصیلات عالى براى بچه‏ها، پس‏انداز براى زمان پیرى، مسافرت و گردش، از هدف‏هاى مورد نظر هر خانواده هستند و انجام آنها، جز با تنظیم بودجه عاقلانه، میسر نخواهد بود.

 

وقتى شما از روى نقشه و حساب خرج كردید و مخارج هر ماه را آخر آن ماه از نظر گذراندید، به چشم خود مى‏بینید كه براى هر چیز، چه مبلغ پول داده‏اید و اگر بعضى مخارج در نظر شما زائد باشد، آنها را حذف مى‏كنید تا هزینه آنها به مصرف چیزهاى مهم و لازم برسد. صورت‏حساب خرج ماهانه بهترین مشاور اقتصادى و راهنماى خرج و پس‏انداز شما خواهد بود.

اگر خداى نكرده شما از آن زن‏هایى هستید كه عقل معاش نداشته، به تنظیم بودجه معتقد نیستید، از همین امروز، برنامه خرج و دخل را با تطبیق درآمدتان، تهیه كنید. باید بدانید كه یك زن میانه‏رو كه از روى عقل و نقشه خرج مى‏كند، مهم‏ترین كمك و خدمت را در راه موفقیت شوهر، انجام مى‏دهد. مردهایى كه گرفتار زن ولخرج  هستند، هرگز روى موفقیت را نخواهند دید.

اگر شوهر شما راه پول درآوردن را مى‏داند، ولى آینده‏گر نیست و همه را از دست مى‏دهد، شما باید با منطق و عقل معاش، از آن جلوگیرى كنید و اگر زیاد محافظه‏كار است و خانواده را در فشار و تنگنا مى‏گذارد، حس اعتماد او را به خود جلب كنید و به او بفهمانید كه شما نیز در پول خرج كردن، همان دل‏سوزى و تدبیر متقابل را دارید.

 

در امر بودجه خانواده شما نمى‏توانید به نظریه ی متخصصان، متكى باشید و آن را راهنماى بودجه ی خانواده خود قرار دهید. براى آن كه بودجه شما از نظر اقتصادى ارزش واقعى داشته باشد، باید به قامت خود شما بریده شود و مثل لباس، جزءجزء آن، روى اندام شما امتحان شود تا از هر جهت، برازنده شما و زیبا و راحت باشد. درآمد، موقعیت و مخارج هیچ خانواده‏اى، مثل خانواده دیگرى نیست. مشكلات و مسائلى كه شما در امر پول خرج كردن و بودجه خود دارید، مثل صورت و اندامتان، با دیگران متفاوت است.

منبع : مجله پرسمان - باتغییر وتلخیص


 

مقدمه

انرژی

 

از زمان به وجود آمدن بشر بر روی کره زمین بشر در صدد تامین انرژی مورد نیاز خود بود . روزگاری این انرژی بابرخورد دو سنگ و یا کشیدن چوبی بر سنگ تامین می شد.اما بعدها با افزایش جمعیت و بحران انرژی بشر به مصرف هیزم روی آورد. تاریخ دقیقی برای شروع استفاده بشر از هیزم وجود ندارداما اولین جرقه های بحران جهانی سوخت بامصرف همین هیزم و در زمان یونان و روم باستان شروع شد.مصرف بیش از اندازه هیزم دولت را بر آن داشت تا طرح سهمیه بندی را در پیش گیرد حتی در برخی موارد دولت مجبور شد برای استفاده صحیح سهمیه را قطع کند. پس اولین سهمیه بندی مربوط به دولتهای یونان و روم باستان بود.سهمیه بندی به دو دلیل به نفع بشر تمام شد.1-انسان استفاده صحیح از انرژی را یاد گرفت و2-دولتها و مردم به این فکر کردند که از راهای دیگر انرژی مورد نیاز خود را کسب کنند.

 

.معرفی انرژی ها :

 

1-انرژی خورشیدی:

در مقدمه گفتیم که بحران انرژی از زمان یونان و روم باستان آغاز شد. یونان هم در حدود 2500 سال پیش شرایط امروز جهان را داشت . آن زمان تنها منبع تامین بشر چوب درختان بود . این بحران تا به آنجا پیش رفت که بسیاری از جنگل های زیتون یونان خالی از درخت شد . با از بین رفتن این سرمایه دولت به فکر افتاد تا سهمیه هیزم را تنظیم کند. از قرن چهارم قبل از میلاد دولت یونان مصرف چوب زیتون را به عنوان سوخت ممنوع اعلام کرد.

 این اقدام مردم را بر آن داشت تا فکر اساسی برای مصرف سوخت خود کنند. برای مثال تمام خانه ها به تدریج رو به جنوب ساخته شد تا آفتاب به داخل خانه ها نفوذ کند . اصل تعادل در این زمان خیلی مهم بود . خانه ها را طوری طراحی کردند که در هنگام زمستان با نور خورشید گرم باشد و در تابستان خنک باشد. استفاده از انرژی خورشیدپاسخ مناسب یونانی ها به بحران انرژی بود. همین وضعیت هم در روم باستان به وجود آمد . در روم باستان مصرف هیزم مثل نفت و گاز امروز بالا رفت حتی دولت مجبور شد چوب وارد کند . این رویه ادامه داشت تا اینکه آن ها هم مثل یونانیان به فکر استفاده از انرژی خورشیدی افتادند.اما دید رومی ها کمی متفاوت بود .

انرژی خورشیدی

رومی ها با استفاده از شیشه انرژی را ذخیره کردند برای پرورش محصولات غذایی از گلخانه ها استفاده کردند وحمام های بزرگ گاه با گنجایش 2000 نفر طراحی کردند که برای گرمای آن از انرژی خورشیدی بهره گرفتند و این استفاده تا بدان جا پیش رفت که دولت را برآن داشت تا قوانینی برای حفظ حقوق افراد وضع کند. برای مثال در برخی نواحی احداث ساختمان هایی که باعث جلوگیری از ورود نور به دیگر خانه ها می شد ممنوع اعلام شد. تا قبل از انرژی خورشیدی بشر فکر می کرد تا با قطع درختان می تواند انرژی مورد نیاز خود را تامین کند اما بعدها فهمید که انرژی های دیگری هم در سطح زمین وجود دارد که باید آنها را هم امتحان کند.

مهمترین فواید استفاده از انرژی خورشیدی رایگان و لایزال بودن این انرژی است .این انرژی بر خلاف انرژی های دیگر به شبکه نقل و انتقال آن چنانی نیاز ندارد .

2-انرژی آب:

اکوسیستم روی کره زمین بدون استفاده ازانرژی خورشیدی و آب غیر ممکن است. ترکیب این دو باعث شد تا بشر با استفاده از انرژی که آب از نور خورشید می گیرد به فکر استفاده از این انرژی باشد.در واقع نیروی آب نوعی انرژی خورشیدی ذخیره شده است و تمام سیستم های اقلیمی و آبی زمین را خورشید به حرکت در می آورد.

استفاده ازنیروی آب از زمان رم باستان رایج شد.انرژی آب منبع پاکیزه ای است و تولید آلودگی نمی کند.برای استفاده از این انرژی نیازمند هیچ سوخت دیگری نیستیم .برای استفاده از این انرژی واحداث سد ها باید به شرایط زیست محیطی منطقه بیشتر توجه کنیم.

 

3-انرژی باد:

توربین بادی

 

 استفاده از این انرژی از زمان تمدن چین و ایران تا کنون ادامه داشته است .آخرین استفاده ای که امروزه از این انرژی می شود برای تولید برق است .برای استفاده از این انرژی دارای مشکلات فراوانی هستیم که عمده ترین مشکل سرعت متغیر باد در مکانهای مختلف است.این انرژی در بسیاری از کشورهای دنیا قابل استفاده است .برای استفاده از این انرژی نیاز به توربین های بادی داریم.این توربین ها پره های بسیار حساسی دارند که به طور مجتمع در یک میدان بادی ودر گذر گاههای مستقر می شوند و برق حاصل از این عملیات به خطوط انتقال عمومی فرستاده می شود.

4-انرژی بیوماس:

سوخت بیوماس نام جدیدی برای قدیمی ترین سوخت مورد استفاده بشر است .این سوخت در واقع همان مواد آلی مختلف از قبیل مواد گیاهی چوب وفضولات حیوانی است .بیومس منبع تولید انرژی در تاریخ تمدن بشر بوده است .هیزم شناخته شده ترین ومتداول ترین نوع سوخت بیوماس است . منابع عمده سوخت بیوماس عبارت است از :محصولات جنگلی و کشاورزی . در هنگام استفاده از انرژی باید دقت لازم را به عمل آوردتا دچار جنگل زدایی نشویم .

5-انرژی زمین گرمایی:

انرژی زمین گرمایی یعنی تبدیل مفید حرارت درون زمین به گرمای منازل یا الکتریسته .مهار کردن حرارت درون زمین از سال 1904 در ایتالیا آغاز شد و اکنون این منبع در تولید نیروی برق کشورهایی نظیر روسیه –ژاپن-نیوزلند –ایسلند و مکزیک استفاده می شود.

6-انرژی حاصل از جزر و مد :

یکی دیگر از انواع نیروهای آب نیروهای حاصل از جزر و مد است . این نیرو نیروی موج و حرکت آب در هنگام جزر و مد آب دریاها و اقیانوس هاست.با احداث سد و مخذنی ها ی مناسب می توان در هنگام جزر و مد از این انرژی استفاده کرد.

7-انرژی حاصل از سوخت های فسیلی:

انواع انرژی های خورشیدی ذخیره شده راسوخت فسیلی می نامند که جز انرژی های غیر قابل تجدید پذیر هستند. این سوخت از تجزیه مواد آلی مرده که بیشتر گیاهان و موجودات دریایی هستند به وجود آمده است .سوخت های فسیلی عمده شامل نفت و گاز و زغال سنگ هستند.

8-انرژِی هسته ای :

انرژی هسته ای

 

 انرژی هسته ای انرژی تمام انرژی هاست . ملت ایران به خاطر استفاده صلح آمیز از این انرژی در دنیا معروف است .این انرژیانرژی حاصل از هسته اتم است .برای استفاده از این انرژی دو نوع فرایند را می توان انجام داد:یکی شکاف هسته ای و دیگری گداخت هسته ای .شکاف هسته ای یعنی شکستن ذرات اتم به ذرات کوجکتر و گداخت هسته ای یعنی ترکیب هسته های اتم و تولید هسته های سنگین ترکه محصول فرعی هر دو واکنش آزاد شدن انرژی است.

 بی شک می توان گفت ایران در استفاده صلح آمیز از این انرژی قانون مند ترین کشور دنیا است.اهمیت این انرژی در کشور ما آنقدر بالا است که یک روز ویژه را با نام روز ملی فنآوری هسته ای به خود اختصاص داده است.رییس جمهور کشورمان هم در دفاع از این حق طبیعی برای همه ملت های آزاده دنیا پیستاز است.

نیروگاه

گرچه در این مقاله سعی شد تا برخی انرژی ها را که مهم و معروف هستند معرفی کنیم وفرصت نشد تا تمام انرژی ها را با هم مرور کنیم اما تلاش بشر برای کشف انرژی با آلودگی کمتر همچنان ادامه دارد.


تبليغات ديني فرهنگساز اصلاح الگوي مصرف

دوشنبه 10 اسفند 1388  12:34 AM


پر واضح است كه نقش نهادهاي ذير بط در حوزه دين و تبليغات ديني و اسلامي در طرح و رواج الگوي مصرف اسلامي مي تواند تعيين كننده و تاثير گذار باشد .
بررسي بايدها و نبايدهاي تبليغات ديني اولين گام در فرهنگسازي تبليغات ديني است كه در گزارش پيش روي به آن پرداخته شده است.

ضرورت بررسي عوامل ثبات و تغيير فرهنگي
فرهنگ، ميراث هزاران سال كار و تلا‌ش فكري، هنري و صنعتي نسل‌هاي گذشته يك ملت است. هر نسلي اندوخته‌هاي فرهنگي و تجارب زندگي خويش را با شيوه‌هاي گوناگون به نسل بعدي منتقل مي‌كند، فرهنگ چگونه زندگي كردن را به مردم مي‌آموزد، انديشه‌ها و رفتارها را جهت مي‌دهد، روابط ميان افراد، طبقات و اقشار گوناگون جامعه را تنظيم مي‌كند و حتي نزاع‌ها و درگيري‌هاي قومي و ملي را نيز تحت قاعده در مي‌آورد و حدود و ثغور آن را مشخص مي‌كند. در واقع، فرهنگ و فضاي فرهنگي چونان فضا، اطراف ما را كاملا‌ً احاطه كرده و ما در تمام صحنه‌هاي حيات فردي و اجتماعي خود، آن را لمس كرده و از آن تاثير مي‌گيريم.
مطالعه و بررسي علل و عواملي كه موجب مي‌شود يك فرهنگ در طول قرن‌هاي متمادي، يكنواخت و دست نخورده باقي بماند و دست خوش تغيير و تحول قرار نگيرد و يا به سادگي و اندك تحولي تغيير يابد، هم ‌چنين بررسي سهم عوامل داخلي در مقايسه با عوامل خارجي در ثبات و تغيير فرهنگ‌ها و رابطه ميان آن‌ها با تغيير خودباوري فرهنگي و نفس بررسي خود باوري فرهنگي و عوامل، مكانيسم‌ها و فرآيند تغيير و تحول آن، از ضروريات مورد نياز در فعاليت‌هاي فرهنگي مي‌باشد.

مشاركت مردمي عامل تاثير گذار در فرهنگسازي
مردم مسلمان كشور ما به شعائر اسلا‌مي اهتمامي خاص دارند و به صورت خود جوش در سطحي گسترده اقدام به تشكيل جلسات مذهبي مي‌ كنند.
در واقع جلسات مذهبي حجم وسيعي از مشاركت‌هاي مردمي را در امر تبليغ در برمي‌گيرد و بستر مناسبي براي تبيين آموزه‌هاي انسان‌ساز اسلا‌م و مسائل ديني است.
بررسي، مطالعه و شناخت عواملي كه مشاركت مردمي را كاهش مي‌دهد و متقابلا‌ً عواملي كه باعث افزايش مشاركت مردمي هم در بعد مادي (تامين هزينه‌هاي تبليغ) و هم در بعد معنوي (حضور پر رونق در عرصه‌هاي تبليغي) مي‌شود، برنامه ريزان تبليغي را در بهبود روش‌ها و ساز و كارهاي تبليغي در جهت توسعه عرصه تبليغ و افزايش شعاع و عمق پيام رساني ديني ياري مي‌كند.
به عبارت ساده تر مي تواند از عامل انساني و ايجاد الگوي مصرف چهره به چهره بيشترين تاثير را در معرفي الگوي مصرف اسلامي داشته باشيم .

طبقه بندي پيامهاي ديني
مبلّغان ديني بايد با انواع پيام‌هاي ديني و ميزان اهميت آن‌ها از نگاه ديني، آشنايي پيدا كنند و به آن احاطه داشته باشند تا بتوانند متناسب با شرايط زمان، مكان و مخاطبان، پيام مناسب را گزينش نموده، با به كار‌گيري شيوه‌ها و ابزار‌هاي مناسب در خصوص انتقال پيام اقدام كنند.
به تعبير ديگر طبقه بندي پيام هاي فرهنگي و اموزهاي ديني به منظور عبور از مراحل فرهنگسازي و رسيدن به هدف مورد نظر كه همان شكل گيري فرهنگ در جامعه است بيشترين تاثير را خواهد داشت.

روش‌شناسي نياز‌سنجي تبليغ
برآورده كردن و پاسخ‌گويي به نيازها و خواسته‌هاي مخاطبان، فصل مشترك بسياري از فعاليت‌هاي اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي در جوامع مي‌باشد. بدين منظور روش‌هاي مختلفي متناسب با موضوع فعاليت، براي سنجش نيازها بايد طراحي و اجرا شود كه برخي از اين روش‌ها، عمومي و برخي ديگر، ويژه آن موضوع يا زمينه خاص مي ‌باشند.به طور مثال الگوي مصرف صحيح و دستورات ديني در اين خصوص زمينه خاصي براي تبليغات ديني است .
توجه به اين مورد ضروري است كه تبليغ با محوريت ارائه محتواي متناسب و مورد نياز مخاطبان، مستلزم شناخت كافي و مناسب از نيازهاي مخاطبان است.
اين يك واقعيت است كه هر شخص بر حسب ذوق و سليقه خود و شرايط تبليغي كه در آن واقع شده، نسبت به تشخيص نيازها و محتواي پاسخ‌گو به اين نيازها اقدام مي كند و واضح است كه روحيات شخصي انسانها در نتيجه گيري در اين خصوص موثر است و به اين ترتيب فرهنگ سازي از طريق مبلغان خوب مي تواند تاثير گذار باشد.
به منظور اطلا‌ع جامع و كامل از نيازها و خواسته‌هاي تبليغي مخاطبان كه نيازهايي چند بعدي است، ضرورت دارد نسبت به روش‌شناسي نياز‌سنجي تبليغ و شناسايي نيازهاي تبليغي مخاطبان توسط نهادها و مجموعه‌هاي تبليغي اقدام گردد تا هم مبلّغان اطلا‌ع مناسبي از اين نيازها داشته باشند و هم بتوانند نيروي بيشتري را در جهت تامين نيازهاي مخاطبان صرف نمايند‌.

نيازسنجي
امروزه ارائه هرگونه كالا‌و خدمتي در جوامع، نيازمند شناخت مشتري، مخاطب و نيازهاي آنان مي‌باشد. در مديريت تبليغ ديني نيز توجه به گونه‌هاي مخاطبان و برآورده ساختن نيازهاي آنان، از ضروريات است. بايد توجه داشت كه نقش دين در زندگي انسان قابل مقايسه با هيچ كالا‌يا خدمت ديگري نمي‌باشد.
ارتباط گسترده دين با اجزاي زندگي انسان سبب مي‌گردد كه لزوماً مخاطبان به نيازهاي خود در همه زمينه‌هاي مادي و معنوي آگاهي كامل نداشته باشند، اما نسبت به مواردي كه شناخت دارند ضروري است مطالعات انجام شود و با مد نظر قرار دادن آن‌ها بهترين و مناسب‌ترين تركيب از روش‌هاي تبليغ و ترويج دين ارائه گردد.
نياز سنجي مخاطبان تبليغ ديني در واقع دسته ‌بندي مخاطبان با نظربه نيازهاي آنان است. به طور طبيعي محصول اين تحقيق، طبقه‌بندي مخاطبان بر اساس ويژگي‌هاي مورد نياز خواهد بود.
به طور مثال آنچه در زمينه اصلاح الگوي مصرف براي دانش آموزان لازم است ارائه شود ديگر نمي شود به همان شكل براي زنان خانه دار و كارمندان ارائه شود به دليل آنكه شرايط زندگي و نيازهاي افراد مختلف به لحاظ سن و نقش آنها در جامعه با يكديگر متفاوت است.
شكل تبليغ ديني و ارائه الگوب مصرف از طريق مبلغات ديني
تبليغ سنتي (تبليغ به روش منبر، وعظ و خطابه)، يكي ازمهم‌ترين روش‌هاي تبليغ ديني از صدر اسلا‌م تاكنون بوده كه هم‌چنان اهميت و تاثيرگذاري خود را حفظ كرده است، تا آن جا كه اكنون اين روش، سنتي حسنه در ميان مسلمانان محسوب مي‌گردد.
يكي از موضوعات اساسي در عرصه تبليغ، سبك‌شناسي تبليغ سنتي است.
سبك‌شناسي در واقع عنواني براي گردآوري، بازشناسي و دسته ‌بندي سبك هاي متفاوتي است كه از سوي مبلغان و خطباي موفق و صاحب نام در عرصه تبليغ سنتي به كار گرفته شده است؛ هرچند ممكن است تاكنون تحت عنوان سبك خاصي مطرح نشده باشند. به عبارت ديگر مي‌توان گفت با مطالعه، بررسي و استخراج علمي مولفه‌هاي خاص تبليغي هركدام از نخبگان تبليغ ديني، مي‌توان به سبك‌هاي متفاوتي رسيد كه با انتقال و تبيين آن در بين عموم مبلغان، بر ميزان تاثيرگذاري تبليغ افزوده مي‌شود و به اين ترتيب با روشي مناسب و عملي مي شود در جامعه به نتيجه اي دلخواه رسيد.
اما از سوي ديگر در كنار تبليغ سنتي و فرهنگ سازي به اين روش الگو سازي و ارائه مثالهاي روز و تطابق مثالها با زندگي امروز نيز قطعا بي تاثير نخواهد بود.

جريان‌شناسي فرهنگي معاصر
در انجام صحيح پيام‌رساني ديني، شناخت دشمنان و رقبا از ضرورت‌هاي اوليه است. در عرصه عمومي كشور طيف‌هاي مختلف عقيدتي و فرهنگي متعددي فعال هستند كه متاسفانه در سال‌هاي اخير تعداد قابل توجهي از ايدئولوژي‌هاي غير بومي از وراي مرزها برشمار اين طيف‌‌ها افزوده شده و توانسته‌اند در بين مردم و خصوصاً جوانان نفوذ كنند.
شناخت اين طيف‌ها با رويكرد فرهنگي و تبليغي، موضوع اين پژوهش را تشكيل مي‌دهد و با توجه به كاربردي بودن آن و گستردگي حوزه مطالعاتي آن، به صورت فازبندي شده و مرحله به مرحله لا‌زم است انجام شود.
مرحله اول آن، شناخت گروه‌هاي صوفيه با عنايت به تنوع، پراكندگي و روش‌هاي جديد آن‌ها تعريف شده است.

شيوه‌هاي تبليغ غير مستقيم
تبليغ غير مستقيم در واقع تبليغي است كه پيام ديني در آن به صورت غير مستقيم به مخاطب القا مي‌شود. اين نوع تبليغ به دليل عمق نفوذي كه در مخاطب دارد، شيوه‌اي موفق و قابل توجه در امر تبليغ قلمداد مي‌شود.
اما به راستي تبليغ غير مستقيم پيام‌هاي ديني چه ابعاد و مسائلي را در برمي‌گيرد؟
ضرورت طرح اين سوال در اين نكته نهفته است كه شناخت هرچه بيشتر روش‌هاي غير مستقيم در پيام رساني ديني، خود راهگشايي است براي اصلا‌ح روش ‌هايي كه شايد در دنياي امروز نتواند همه مخاطبان را تحت پوشش قرار دهد و مهم‌تر اين كه جوابگوي روحيات مخاطبان عصر رسانه نيست.
واقعيت اين است كه دردنياي كنوني تبليغ غير مستقيم و فرهنگ سازي غير مستقيم از طريق رسانه ملي ، فيلم هاي سينمايي وسايت هاي اينترنتي مي تواند تاثير گذار باشد.
امروز بركسي پوشيده نيست كه تاثير رسانه هاي نوشتاري ، ديداري و شنيداري برجامعه غير قابل انكار و نتيجه بخش خواهد بود.

شناسايي، بررسي و بومي‌سازي روش‌هاي تبليغ
امروزه در زمينه‌هاي مختلف از تبليغ و روش‌هاي تبليغي بهره‌گيري مي‌شود. گروه‌ها و بخش‌هاي مختلف از گذشته تا حال از تبليغ در عرصه‌هاي تجاري، اقتصادي، سياسي، رسانه‌اي، ديني و مذهبي و... استفاده كرده‌اند. روش‌هاي به كار رفته در زمينه‌هاي مختلف در عين تفاوت و داشتن ويژگي‌هاي خاص آن زمينه، داراي يك سري اشتراكات نيز مي‌باشند كه اين اصول مشترك قابليت به‌كار‌گيري در همه زمينه ‌هاي تبليغي را دارد.
به اين ترتيب اگر قرار است الگوي درست مصرف تبليغ شود و نتيجه آنها مشهود گردد بهره‌گيري كامل از اين اصول و هم‌چنين تجربيات و مطالعات صورت گرفته در زمينه‌هاي ديگر لا‌زم است پس از مطالعه و شناسايي آن‌ها در قالب يك طرح مطالعاتي، محتواي به دست آمده متناسب با مباني و چگونگي تبليغ مد نظر بومي‌سازي شود.
واقعيت اين است كه در بومي سازي تبليغات ديني فرهنگ مردم منطقه نوع زندگي ، سطح زندگي و آداب و رسوم را بايد به شدت مورد نظر قرار داد.

آسيب‌شناسي عرصه‌هاي تبليغ ديني
يكي از مهم‌ترين بخش‌هاي تبليغات ديني، همان تبليغات سنتي است كه از ساليان دور در كشور ما جريان داشته و اكنون هم تقريباً بر همان منوال ادامه دارد. در تبليغات سنتي نيز دو عامل زمان و مناسبت‌هاي تبليغي و نيز مكان‌هايي كه معمولا‌ً اين تبليغات در آنجا انجام مي‌شود نقشي مهم در اثر گذاري تبليغي دارند. در اين ميان گاهي به اين دو عامل مهم آسيب‌هايي وارد آمده است و به همين دليل ميزان اثرگذاري مثبت اين نوع تبليغ را كاهش داده و يا موجب پيدايش برخي آثار منفي گشته است.


احادیث اصلاح الگوي مصرف 2

دوشنبه 10 اسفند 1388  12:28 AM

پیامبراکرم (ص) فرمود : کسی که در زندگی میانه روی را رعایت نماید خداوند او راروزی می دهد و کسی که اسراف و زیاده روی کند او رامحروم می سازد. وسائل الشیعه جلد 15 صفحه 258
 امیر مؤمنان علی (ع) فرمود : اسراف و زیاده روی فراوانی را نابود می سازد. میزان الحکمه جلد 4باب اسراف حدیث8481
 
 امام صادق (ع) فرمود : همانا اسراف با کمی برکت ، همراه است. ( اسراف برکت را کم میکند ) وسائل الشیعه جلد 15 صفحه 261
 
 امام علی (ع) فرمود : زیاده روی مقدمه فقر و تنگدستی است. میزان الحکمه جلد 1 حدیث1659
 
 
 علی (ع) فرمود : زیاده روی همراه با تنگدستی است. میزان الحکمه جلد 1 حدیث1660
 
 علی (ع) فرمود : کسی که به زیاده روی افتخار کند ، با تنگدستی خوار و زبون می گردد. میزان الحکمه جلد 1 حدیث1661
 
 امام کاظم (ع) فرمود : خداوند قیل و قال ، ضایع کردن مال و زیاده روی در سئوال را دشمن می دارد. قصار الجمل صفحه 305
 
 امام علی (ع) فرمود : بخشش های بی جای مال و ثروت ، اسراف و زیاده روی محسوب می شود و بخشندۀ آن را در دنیا بالا می برد و در آخرت او را در پائین می آورد،او رادر بین مردم بزرگ جلوه می دهد ، و نزد خدا خوار و سبک می کند. نهج البلاغه خطبۀ126
 
 پیامبر گرامی (ص) فرمود : اسراف فقر و تنگدستی می آورد. مجموعه الاخبار باب171 حدیث 6
 
 امیرالمؤمنین (ع) فرمود : زیاده روی و اسراف را ترک کن زیرا بخشش اسراف کار مورد ستایش نیست و تنگدستی او هم مورد ترحم واقع نمی شود. بحار الانوار جلد 50صفحه 292 حدیث 66
 
 امیر المؤمنان (علی) فرمود : سخاوتمند باش ولی هرگز اسراف و زیاده روی مکن و ثروت خود را بر اساس اندازه گیری صحیح خرج کن و هیچوقت سختگیر نباش. نهج البلاغه کلمات قصار شماره33
 
 امام کاظم (ع) در وصیت خود به هشام فرمودند : یکی از لشگریان عقل میانه روی و یکی از لشگریان جهل زیاده روی است. تحف العقول صفحه 300
 که فرمود : خداوندا بر محمّد و آل او درود فرست و مرا از اسراف و زیاده روی محافظت فرما. صحیفه السجادیه ((دعا30))
 
 امام علی (ع) فرمود : وای بر اسراف کار که چه قدر از مصلحت خویش و رسیدگی به کار خود دور است. میزان الحکمه جلد 4 باب اسراف حدیث1
 
 از پیامبر گرامی (ص) نقل شده که به علی (ع) فرمود : چهارچیز هدر می رود:1-خوردن بعد از سیری2-روشن کردن چراغ در مهتاب((و جائیکه روشن است))3-زراعت در زمینی که شوره زار است4-نیکی کردن به کسی که لایق آن نیست. من لایحضره الفقیه جلد 4 صفحه 352.373 باب النوادر
 
 امام صادق (ع) فرمود : کسیکه مالی را در غیر طاعت پروردگار بذل و بخشش نماید،اسرافکار است و هرکسی که در راه خیر مصرف کند میانه روی کرده است. بحار الانوار جلد 75 صفحه 302
 
 در تفسیر علیّ بن ابراهیم قمی و در روایت ابی الجارود از امام باقر(ع)نقل شده که حضرت در مورد آیه((والّذین اذا انفقوالم یسرفوا ولم یقتروا)) ( سوره فرقان ) فرمودند : بخشش در راه معصیت و بنا حق ، اسراف است. تفسیر نور الثقلین جلد 4 صفحه 67
 
 امام باقر (ع) فرمود : اسراف کنندگان کسانی هستند که محرمات (( گناهان )) را جایز می شمارند و دست به خونریزی می زنند. میزان الحکمه جلد 4حدیث8491
 
 امام حسن عسگری (ع) فرموده است : جود و سخا اندازه ای دارد که اگر از آن تجاوز کند اسراف میشود ، احتیاط و محکم کاری اندازه ای دارد که اگر از حدش فزونتر شد ترس خواهد بود ، صرفه جویی و اعتدال در صرف مال اندازه ای دارد که اگر از آن بیشتر شود بخل است و شجاعت و دلیری اندازه ای دارد که اگر از حدش بگذرد تهور و بی باکی خواهد بود. الحدیث جلد 1 ص 78 
 


آسيب‏ شناسي الگوي مصرف كنوني در ايران

دوشنبه 10 اسفند 1388  12:24 AM


بايد بدانيم نيروهاي اثرگذار بر الگوي مصرف ملي كشور چه هستند؟ آيا الگوي مصرف كنوني، جهت‏گيري توسعه‏اي دارد يا ضد توسعه است؟ ضعف‏ها و آسيب‏هاي اصلي الگوي كنوني چه هستند؟ چه راهكارهايي براي برطرف شدن اين ضعف‏ها وجود دارد؟
براي پاسخ به اين پرسش‏ها، در اين نوشتار، نخست آسيب‏هاي الگوي مصرف ايران را بررسي و سپس راهكارهايي براي تصحيح اين الگو معرفي مي‏كنيم.

يك ـ بالابودن سطح مصرف
مصرف، يكي از دو ركن اصلي تشكيل‌دهنده تابع درآمد ملي است. ركن ديگر اين تابع، پس‏انداز است كه اين دو با هم رابطه معكوس دارند؛ هر چه مقدار مصرف از درآمد ملي كمتر باشد، فرصت براي پس‏انداز و در نتيجه سرمايه‏گذاري بيشتر در جامعه فراهم مي‌شود.

الگوي مصرف جامعه ما در اين زمينه قابل تأمل است. نكته مهم آنكه، سهم مصرف از درآمد ملي بالاست. آمار موجود حاكي از آن است كه بيش از 80 درصد از درآمد ملي در سال‏هاي 1370 به بعد را خانواده‏ها و دولت مصرف كرده‌اند.

نامعقول بودن الگوي مصرف در كشور به ‌اندازه‌اي جدّي است كه برخي از مصارف در ايران، رشد بالاتري نسبت به مصرفي‏ترين كشورها دارد. براي نمونه، رشد مصرف فرآورده‏هاي نفتي در ايران در سال 1375 نسبت به سال قبل، 6.7درصد بوده است... . رشد مصرف فرآورده‏هاي نفتي در ايران حتي از ميانگين رشد مصرف در خاورميانه و جهان نيز بيشتر بوده است و اين در حالي است كه رشد مصرف در خاورميانه، به‌طور متوسط كمتر از 2.6 درصد بوده است.1

دو ـ مدگرايي
مد، يك هوس عمومي‌ است كه از ضعف‏هاي روحي انسان (احساس كمبود و حقارت، چشم‌وهم‏چشمي‌ و تمايل به اثبات برتري) سرچشمه مي‏گيرد و از آن بهره مي‏جويد.2

مدگرايي، انحرافي است كه بلاي جان جوامع بشري شده است. هرچند در گسترش مد، عامل رواني مصرف كننده بسيار اثرگذار است، عوامل اجتماعي و اقتصادي مانند تبليغات، عرضه بيش از حد كالا، ايجاد نياز به مصرف و از همه مهم‏تر تهاجم فرهنگي اثر فراوان دارد. بايد توجه كرد كه مد، كالاي نو عرضه نمي‏كند، بلكه تنها موجب تغيير شكل و مشخصات ظاهري كالا مي‌شود و هرچند به ظاهر در پي ارضاي سليقه‏هاي تنوع‌طلب است، مايه اتلاف وقت، پول و انرژي مصرف‌كننده مي‌شود. بنابراين، افزون بر لطمه زدن به اقتصاد خانواده، اقتصاد كشور را نيز به سمت وابستگي سوق مي‏دهد و مقدار قابل توجهي از درآمد ملي صرف آن مي‌شود. غالباً محور اين مصرف‏ها زنان هستند.


سه ـ اتكاي درآمد ملي بر نفت
درآمد ملي، عاملي اصلي در تعيين الگوي مصرف يك كشور است. اگر منابع تجهيز درآمد ملي، در عين متنوع بودن، از ثبات نسبي برخوردار باشند، مي‏توان الگوي مصرف مناسب و برنامه‏ريزي شده‏اي براي آن كشور تدارك ديد.

در ايران، درآمد ملي متكي بر درآمد نفت است. از طرفي، قيمت نفت تحت تأثير عواملي متعدد و غالباً سياسي است. در واقع، مي‏توان گفت در بازار جهاني، بيشتر صادركنندگان نفت به دلايلي نمي‌توانند قيمت كالاي راهبردي خود را تعيين كنند و بيشتر قيمت‏پذير هستند. بنابراين، مصرف و سرمايه‏گذاري و ديگر عوامل اقتصادي كشور ما كه از درآمد ملي اثر مي‌پذيرند، با نوسان قيمت نفت دچار نوسان مي‏شوند.

چهار ـ مصرف نمايشي و پرستيژي
مصرف‌زدگي در ايران نوعي تفكر جديد و تجدد به شمار مي‏آيد و به تعبير چارلز هَندي: "حتي منشور پر لاف و گزاف شهروند انگليسي [در اينجا، ايراني] در عمل، منشوري مرتبط با مصرف و مصرف‏زدايي است ".3

در جامعه كنوني ما، بخشي از مصرف، نه به ‌دليل نياز به كالاهاي خريداري شده، بلكه به دليل كسب جايگاه و منزلت بالاتر صورت مي‏پذيرد كه آن را "مصرف پرستيژي " مي‏نامند.

دوزنبري معتقد است كه برخي مصارف به خاطر چشم‌وهم‏چشمي‌ و به نمايش گذاشتن و براساس مقياس‏هاي ظاهري مانند اتومبيل، لباس و... براي كسب احترام و فخرفروشي است كه از آن با عنوان ـ تأثير نمايش ـ نام مي‏برد. مصرف نمايشي و تقليدي در بلندمدت، مانع افزايش نرخ رشد پس‏انداز مي‌شود كه بيشتر از راه القاي فرهنگي و به كمك مجلات، فيلم و سفرهاي خارجي، از كشورهاي پيشرفته به كشورهاي در حال توسعه منتقل مي‌شود.

پديده تقليد از مصرف خارجي، نه تنها در ميان مصرف‌‌كنندگان خصوصي كه ميان سازمان‏هاي دولتي نيز به چشم مي‏خورد؛ زيرا با خريد كالاهاي خارجي، انگيزه "مصرف پرستيژي " به وجود مي‏آيد. براي نمونه، درحالي‌كه براي توليد صنعت نساجي كشور تقاضاي كافي وجود ندارد، مصرف‌كنندگان از انواع و اقسام پارچه و پوشاك خارجي در بازارهاي كشور استقبال مي‏كنند.

مصرف نمايشي موجب مي‌شود انسان هويتي مصنوعي در جامعه بيابد و بت‏پرست مدرن شود. قشرهاي محروم نيز براي پوشاندن درد ناكامي خويش بعد از دريافت اندك درآمد، به تقليد مصرفي روي مي‌آورند و درآمد خود را در جهت تقويت سود توليدكنندگان تجملي يا واردكنندگان آن، به هدر مي‏دهند.

پنج ـ گرايش برخي دولتمردان به رفاه‌طلبي، پس از جنگ
اصلي‏ترين آفت الگوي مصرف در ايران در سال‏هاي پس از جنگ تحميلي، ريشه در سياست‏هاي آگاهانه دولت دارد. در طول اين سال‏ها حركت‏هاي نيازآفرين و به اصطلاح "مانور تجمل " از سوي دولت، در كنار نمايش رفاه‏زدگي و تجمل‌گرايي از طرف ثروتمندان موجب شد، مصرف افزايش يابد. جانشين شدن فرهنگ تجمل‌گرايي به جاي ضروري‌گرايي، اخلاق عملي تجمل‌گرايانه مسئولان در قالب سمينارهاي دولتي، واردات مدرن‏ترين اتومبيل‌ها به‏ويژه از سال 1370 به بعد، واردات انواع كالاهاي لوكس خارجي، نمايشگاه‏هاي بين‏المللي اتومبيل و ديگر كالاهاي مدرن در سال 1371 و مانند آنها، نشانه عزم دولت در تقويت رفاه‏طلبي بود. ساخت برج‏ها و رستوران‏هاي گران‏قيمت، هتل‏هاي چند ستاره، رواج مسافرت‏هاي خارج از كشور، آزادي واردات انواع كالاهاي آرايشي (حداقل تا اواخر 1373)، آزادي ورود انواع سيگارهاي خارجي، نوشابه‏هاي خارجي، اشياي هنري، اشياي گران‌قيمت باستاني، ورود مرواريد اصل، زيورآلات فانتزي، پر آماده و اشياي ساخته شده از پر، گل‏هاي مصنوعي، اشياي ساخته شده از موي انسان و مانند آنها از اين حركت حكايت مي‏كند... .4

نكته اساسي ديگر در بحث الگوي مصرف كنوني ايران اين است كه الگوي توسعه و الگوي مصرف ما، الگويي وارداتي و كپي شده از نسخه‏هاي تجويزي بانك جهاني و صندوق بين‏المللي پول است. اين در حالي است كه در كشور ما هنوز توليد به مرحله‏اي نرسيده است كه بتواند، نياز مصرفي جامعه را تأمين كند و با اين روند، هر روز بين ميزان مصرف و توليد داخلي، شكاف بيشتري ايجاد مي‌شود. به تعبير ديگر، نمي‏توان توليد بنگلادشي داشت و مصرف امريكايي.
شش ـ توزيع نابرابر درآمد و شكاف طبقاتي
توزيع ناعادلانه ثروت بين طبقات اجتماع يكي از موانع اساسي ايجاد الگوي مصرف منطقي و متناسب در كشور ماست. ديويد كلمن درباره اين مضمون مي‏نويسد:

توزيع درآمد، عامل مهمي ‌در تعيين الگوي مصرف يا تركيب مصرف كل در جامعه است؛ زيرا:

اولاً گروه‏هاي متفاوت درآمدي، سبد كالايي متفاوتي را مصرف مي‏كنند. احتمال مي‏رود كه توزيع درآمدي به شدت نابرابر، تقاضا براي كالاهاي مصرفي بادوام، كالاهاي تجملي و غيره را افزايش دهد و تقاضا براي اقلام اساسي و ضروري با مصرف انبوه (مثل پارچه و منسوجات) را كاهش دهد.

ثانياً تغيير در تركيب مصرف كل به تغيير تركيب واردات مي‏انجامد؛ زيرا گروه‏هاي متوسط درآمدي، به احتمال زياد، كالاهاي وارداتي و يا كالاهاي توليد شده داخل را مصرف مي‏كنند (هرچند ممكن است فقيران نيز از چنين كالاهايي استفاده كنند). در نتيجه، صنايع موجود اغلب به توليد كالاهاي غير ضروري مورد نظر طبقات ثروتمند مي‏پردازد.

ثالثاً افزايش واردات نيز موجب بدتر شدن وضع تراز پرداخت‏ها مي‌شود. همچنين ممكن است ديگر بخش‏ها نتوانند در برابر افزايش تقاضا به اندازه كافي واكنش نشان دهند؛ در نتيجه فشارهاي تورمي ‌بروز مي‏كند و در اينجا آنچه انسداد ساختاري (structraul lock) ناميده مي‌شود، تحقق مي‏يابد.5

متأسفانه در سال‏هاي پس از جنگ شاهد پيدايش پديده‏هاي اجتماعي و اقتصادي غيرمنتظره‌اي هستيم كه هيچ‏گونه تناسبي با ارزش زيربنايي و اساس عدالت اسلامي‌ ندارند. ظهور پديده‏هاي ناهنجاري مانند روند فزاينده افزايش شكاف طبقاتي، پيدايش اقليت ممتاز و مرفه 15 درصدي كه 85 درصد ثروت جامعه را در قبضه دارد، رشد قارچ‌گونه برج‏ها و كاخ‏هاي چند ميليارد توماني و اتومبيل‏هاي گران‏بها حتي چند صد ميليون توماني در تهران كه برخي از مسئولان هم به آن معترف و معترض شده‏اند، از شواهد بارز و مؤيد اين ادعاست.6

راهكارهاي پيشنهادي
يك ـ يكي از تحولات اساسي كه بايد در الگوي مصرف فعلي ايران به وجود آيد، تغيير سليقه مردم از كالاهاي خارجي به سوي كالاهاي توليد داخل است.7 در شرايط كنوني با وجود اينكه در بسياري از زمينه‏ها، توليد داخلي مي‏تواند نيازهاي جامعه را برطرف كند، مصرف‏كنندگان ترجيح مي‏دهند از كالاهاي مشابه خارجي استفاده كنند كه اين گرايش را مي‏توان ناشي از باورهاي فرهنگي شكل گرفته در طول سال‏هاي پي‌درپي‌ و نيز كيفيت غير استاندارد توليدات داخلي دانست.

بديهي است كه اصلاح انگيزه مصرف و جهت‏دهي گرايش مردم به سوي كالاهاي ساخت داخل، با صدور بخش‌نامه انجام نخواهد شد، بلكه از طريق ارتقاي فرهنگ مصرف و توليد جامعه ممكن خواهد شد. مردم بايد احساس كنند كه تحمل فشارهاي ناشي از كاهش مصرف و يا تغيير گرايش به سوي مصرف توليد داخلي، در نهايت به نفع خودشان است و به ايجاد نوعي اقتصاد و روابط اجتماعي دروني و مطلوب مي‏انجامد.

بايد فرهنگ اعتماد به كالاي داخلي را در جامعه نهادينه كرد و با تقويت باور عمومي‌ نسبت به كالاهاي آزموده شده، الگوي مصرف داخلي را بهبود بخشيد. براي بهبود كيفيت توليد بايد نظام توزيع را سامان داد؛ زيرا در شرايط كنوني بازار، سهم سود عوامل توزيع، بيشتر از توليدكنندگان است و اين در كيفيت توليد داخلي اثر مي‌گذارد.

اينكه به غلط، روي برخي اجناس عبارت "براي صادرات " نوشته مي‌شود، اين‌گونه وانمود مي‌كند كه ما در كشور تنها كالاهاي بي‌كيفيت مصرف مي‏كنيم، ولي بايد جنس بهتر را مصرف كنيم. بايد دانست كه توجه به بهبود كيفيت كالا براي تأمين بازار مصرف داخلي، به مراتب مهم‏تر از توجه به راهبرد توسعه صادرات و بازاريابي خارجي است.

دو ـ از سوي ديگر، وضع نابهنجار مصرفي جامعه به‌گونه‌اي است كه نمي‏توان آن را تنها با برنامه‌هاي اخلاقي كنترل كرد، بلكه دولت بايد با كنترل مصرف و معرفي فرهنگ رياضت و قناعت، راه رسيدن به اقتصادي سالم، شكوفا و پويا بر پايه اصول مكتب اسلام را هموار كند.

سه ـ الگوي مصرف را نمي‏توان تنها با افزايش قيمت‏ها تغيير داد، بلكه بايد همراه با روش‏هاي تبليغاتي و آموزش و برانگيختن مردم به شيوه زندگي اسلامي، امتيازهاي مالياتي براي صرفه‌جويان، پيش‏بيني يا مجازات‏هايي براي اسراف‌گران اعمال شود.

چهار ـ معرفي الگوهاي مصرفي همسو با شئون اسلامي در زمينه مصرف امكانات. مي‏تواند عامل مؤثري در تغيير روش مصرف و نيز منتقد اثرهاي منفي آن باشد. عالمان دين مي‌توانند با معرفي الگوهاي برانگيزاننده ديني، به محدود كردن اميال مردم به كالاها و الگوهاي مصرفي بپردازند. جهت‏گيري ارزشي، شروع مفيدي براي يك گفتار منتقدانه ديني از مصرف‏گرايي ـ به عنوان فعلي حرام و عملي همسو با نظام سرمايه‏داري ـ است.

پي نوشت:
1 . روزنامه همشهري، 9/5/1375.
2 . پرويز زارعي، بازاريابي و مديريت بازار، ص 249.
3 . چارلز هندي، عصر تضاد و تناقض، ترجمه: محمود طلوع، ص 34.
4 . يداللّه‏ دادگر، نامه مفيد، ش 15.
5 . ديويد كُلمن، اقتصادشناسي توسعه نيافتگي، ترجمه: غلامرضا آزاد، ص 109.
6 . ماهنامه صبح، سال دوم، ش 62، ص 75؛ نك: كيهان، 28/8/1375.
7 . لسترتارو، الگوي مصرف دروني ژاپني‏ها را عامل توسعه آنان مي‏داند و مي‏نويسد: "تنها 16 درصد ژاپني‏ها معتقدند كه در صورت ارزان‏تر بودن، بايد كالاهاي خارجي مصرف گردد. " اين در حالي است كه در كشور ما، برخي حاضر نيستند كالاهاي داخلي را كه گاه از كيفيت بالاتري برخوردار هستند و حتي قيمت كمتري نسبت به كالاهاي خارجي دارند، مصرف كنند. (لسترتارو، رويارويي بزرگ، ترجمه: عزيز كياوند، ص 163)

نويسنده: مجيد نوريان

منبع:كتاب الگوي مصرف در اسلام و غرب، صص 67 ـ 76

 


بخش اول ـ قوانین:

مقررات ملی ساختمان دارای اصول مشترك و یكسان لازم‌الاجرا در سراسر كشور است و برهرگونه عملیات ساختمانی نظیر تخریب، احداث بنا، تغییر دركاربری بنای موجود، توسعه بنا، تغییر اساسی و تقویت بنا حاكم می‌باشد.

طبق ماده 34 قانون نظام مهندسی و کنترل ساختمان (مصوب اسفند ماه 1374)شهرداریها و سایر مراجع صدور پروانه و كنترل و نظارت بر اجرای ساختمان و امور شهرسازی، مجریان ساختمانها و تأسیسات دولتی و عمومی، صاحبان حرفه‌های مهندسی ساختمان و شهرسازی و مالكان و كارفرمایان در شهرها، شهركها و شهرستانها و سایر نقاط واقع در حوزه شمول مقررات ملی ساختمان و ضوابط و مقررات شهرسازی مكلفند مقررات ملی ساختمان را رعایت نمایند. عدم رعایت مقررات یاد شده و ضوابط و مقررات شهرسازی تخلف از این قانون محسوب می‌شود.

                                      

مبحث 19 مقررات ملی ساختمان

مطابق با ماده 33 قانون نظام مهندسی كشور مسئولیت نظارت عالیه بر اجرای ضوابط و مقررات ملی ساختمان در طراحی و اجرای تمامی ساختمانها بر عهده وزارت مسكن و شهرسازی است. وزارت مسكن بر مبنای این ماده اقدام به انتشار مقررات ملی در بیست مبحث نموده است كه مبحث 19 آن مربوط به صرفه‌جویی در مصرف انرژی در ساختمان می‌باشد.

مبحث 19 مقررات ملی ساختمان در سال 1370 به تصویب هیات محترم وزیران رسید و اجرای آن در ساختمانهای كشور الزامی گردید. این مبحث چندین بار باز‌نگری گردیده كه آخرین آن در سال 1381 بوده و بعد از باز‌نگری چاپ و به كلیه ارگانهای كشوری ابلاغ گردیده است.

در حال حاضر اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان در تمامی ساختمانهای دولتی اجباری است و اجرای آن برای بخش غیر دولتی در تمامی ساختمانهای تهران و شهرهای تابعه، شهرستانهای گروه الف و مراکز استانهای گروه ب و در سایر شهرها بر اساس زیربنای ساختمان و مطابق با برنامه زمانبندی زیر الزامی می‌باشد.

 

آذربایجان شرقی- آذربایجان غربی - اردبیل - همدان - چهارمحال بختیاری - هرمزگان - بوشهر - خوزستان - زنجان

گروه الف:

اصفهان - سمنان - كردستان - كرمانشاه - مركزی - قزوین - كرمان - خراسان شمالی - خراسان رضوی - خراسان جنوبی - فارس - ایلام

گروه ب:

لرستان - قم - گیلان - گلستان - مازندران - كهگیلویه و بویر احمد - سیستان و بلوچستان - یزد

گروه ج:

 

تمامی ساختمانها

ساختمانهای بالای 100 متر مربع

ساختمانهای بالای 200 متر مربع

ساختمانهای بالای 600 متر مربع

سال

تهران و شهرهای تابعه

مراكز استان گروه الف

مراكز شهرستان استانهای گروه الف ، مراكز استانهای گروه ب

تمامی شهرهای استانهای گروه الف، مراكز شهرستان استانهای گروه ب ، مراكز استانهای گروه ج

1384

مراكز استان گروه الف

مراكز شهرستان استانهای گروه الف، مراكز استانهای گروه ب

تمامی شهرهای استانهای گروه الف ، مراكز شهرستان استانهای گروه ب ، مراكز استانهای گروه ج

تمامی شهرهای استانهای گروه ب ، مراكز شهرستان استانهای گروه ج

1385

مراكز شهرستان استانهای گروه الف، مراكز استانهای گروه ب

تمامی شهرهای استانهای گروه الف، مراكز شهرستان استانهای گروه ب، مراكز استانهای گروه ج

تمامی شهرهای استانهای گروه ب، مراكز شهرستان استانهای گروه ج

تمامی شهرهای استانهای گروه ج

1386

مراكز شهرستان استانهای گروه ب،مراكز استانهای گروه ج

مراكزشهرستان استانهای گروه ج

تمامی شهرهای استانهای گروه ج

-

1387

تمامی شهرهای استانهای گروه الف

تمامی شهرهای استانهای گروه ب

-

-

1388

تمامی شهرهای استانهای گروه ب، مراكز شهرستان استانهای گروه ج

تمامی شهرهای استانهای گروه ج

-

-

1389

ساختمانها با تكنولوژی جدید در روستاهای استانهای گروه الف، تمامی شهرهای استانهای گروه ج

-

-

-

1390

ساختمانها با تكنولوژی جدید در روستاهای استانهای گروه ب

-

-

-

1391

ساختمانها با تكنولوژی جدید در روستاهای استانهای گروه ج

-

-

-

1392

براساس ضوابط مندرج در این مبحث حداقل مدارك مورد نیاز جهت اخذ پروانه ساختمان به شرح زیر می‌باشد:

  1. گواهی صلاحیت مهندس یا شركت طراح

  2. چك لیست انرژی

  3. چك لیست كنترل پوسته خارجی ساختمان

  4. نقشه‌های ساختمان

  5. مشخصات فیزیكی مصالح و سیستم‌های عایق حرارت مورد استفاده در ساخت اجزای پوسته خارجی ساختمان

  6. مشخصات فنی سیستمهای تاسیسات گرمایی، سرمایی، تهویه، تهویه مطبوع، تامین آب‌گرم مصرفی و روشنایی مورد استفاده در ساختمانها

در حال حاضر در همكاری شركت بهینه‌سازی مصرف سوخت با شهرداریها و سازمان نظام مهندسی مد نظر می‌باشد رعایت مقررات ملی ساختمان و نظارت بر اجرای آن است، كه رعایت موارد زیر در ساختمان الزامی است:

  • عایق‌كاری دیوارهای خارجی ساختمان (عایق‌كاری دیوارهایی كه با محیط بیرون و یا فضاهایی كه ازنظر دمایی كنترل نمی‌شوند (نظیر پیلوت) الزامی است)

  • نصب پنجره‌های دوجداره با قابهای فلزی ترمال‌بریك، چوبی و یا PVC استاندارد

  • عایق‌كاری كانالهای هوا، لوله‌های تاسیسات و سیستم تولید آب‌گرم

  • نصب سیستمهای كنترل كننده موضعی نظیر شیرهای ترموستاتیك بر روی رادیاتورها

  • نصب سیستمهای كنترل مركزی هوشمند و مجهز به سنسور اندازه‌گیری دمای هوای محیط

بخش دوم ـ مستندات قانونی:

 

 

نامه وزیر مسکن به ریاست سازمان مدیریت برنامه کشور مبنی بر الزامی بودن اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان در ساختمان های دولتی

 

 

نامه وزیر مسکن به وزیر کشور مبنی بر الزامی بودن اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان در ساختمان های بخش غیر دولتی به تفکیک هر استان

 
  نامه معاون هماهنگی امور عمرانی به استانداری ها و شهرداری ها مبنی بر برنامه بلند مدت صرفه جویی در مصرف انرژی در ساختمان های بخش غیر دولتی به تفکیک هر استان  
  نامه معاون هماهنگی امور عمرانی به شهردار محترم تهران  در خصوص برنامه بلند مدت صرفه جویی در مصرف انرژی در ساختمان های بخش غیر دولتی به تفکیک هر استان  
  نامه مشاور و مدیر کل دفتر شهردار تهران به شهرداری ها مبنی بر الزامی بودن اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان در شهرداری ها  
  نامه حوزه معاونت شهرسازی و معماری به شهرداری ها مبنی بر زمانبندی صرفه جویی در مصرف انرژی در ساختمان ها  
  نامه معاون شهرداری و شهرسازی به شهرداری ها مبنی بر الزامی بودن اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان (صرفه جویی در مصرف انرژی)  
  نامه مدیرکل دفتر تاسیسات و زیر ساخت ها به مشاور محترم شهردار تهران در امور زیست محیطی  
  نامه مشاور وزیر و مدیر کل حوزه وزارتی به معاون محترم هماهنگی امور عمرانی مبنی بر درخواست ابلاغ برنامه کلیه شهرداری ها و نظارت نسبت به اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان های بخش غیر دولتی  
  نامه وزیر مسکن و شهرسازی به وزیر محترم کشور  مبنی بر برنامه بلند مدت صرفه جویی در مصرف انرژی در ساختمان های بخش غیر دولتی بر اساس مبحث 19 مقررات ملی ساختمان  
  نامه رییس موسسه و معادن وزیر صنایع و معادن به معاون اول محترم ریاست جمهوری مبنی بر الزام به رعایت اصول، موازین و مقررات در امر ساخت و سازها  
  گزارش عملکرد کمیته بند « د » ماده 121 قانون برنامه سوم توسعه  
  ابلاغیه قانون نظام مهندسی و كنترل ساختمان 
 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

بخش سوم ـ فواید اجرای مبحث ۱۹:

اكثر مردم بر این تفكرند كه اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان سبب افزایش هزینه‌های ساختمان می‌شود و این در حالی است كه چنانچه این مبحث در ساختمان بدرستی اجرا گردد، علاوه براینكه هزینه‌های اولیه ساخت را كاهش می‌دهد، با توجه به صرفه‌جویی انجام شده در هزینه‌های بهره‌برداری و مصرف انرژی  ساختمان، برای مصرف‌كننده سودآور نیز خواهد بود. با اجرای مبحث 19 مقررات ملی ساختمان شامل عایق‌كاری سیستم تاسیسات و لوله‌ها، عایق‌كاری جداره خارجی ساختمان و نصب پنجره‌های دوجداره استاندارد در ساختمان كمتر از 5% سبب افزایش هزینه‌های ساختمان در این قسمت می‌شود ولی ازطرف دیگر ظرفیت سیستم گرمایش و سرمایش مورد نیاز ساختمان را می‌توان تا 40%  نسبت به حالتیكه این مبحث اجرا نمی‌شود، كوچكتر انتخاب كرد، كه بنوبه خود كاهش زیاد هزینه‌ها را در این قسمت شامل می‌شود. بنابراین چنانچه در طراحی و ساخت ساختمان اصول اولیه مهندسی رعایت شود علاوه بر ایجاد فضای مناسب برای زندگی ساكنین و افزایش سطح رفاه جامعه سبب كاهش هزینه‌های اولیه نیز می‌شود. بطوركلی می‌توان از مزایای اجرای مبحث 19 مقررات ملی در ساختمان موارد زیر را نام برد.

 

  1. كمك به اقتصاد خانواده

  2. افزایش رفاه نسبی در نتیجة مصرف صحیح انرژی

  3. كمك به اقتصاد ملی

  4. كاهش مصرف سوخت و در نتیجه كاهش آلودگیهای ناشی از آن

  5. امكان برقراری دمای ثابت

  6. تنظیم دمای دلخواه در اتاق به منظور تأمین شرایط آسایش

  7. كاهش ظرفیت اولیه سیستم گرمایش و سرمایش تا 40 %

  8. كاهش استهلاك سیستم گرمایش و سرمایش

  9. توزیع متعادل حرارت و امكان برقراری دما‌های متفاوت در هر اتاق

  10. حداقل 50% كاهش مصرف سوخت و هزینه‌های مربوطه  

 

 

                                                

بخش چهارم ـ نقد مبحث ۱۹ از دیدگاه مهندسی تاسیسات:

متاسفانه مبحث ۱۹ از نگاه تاسیسات سرشار از اشکال و فوق العاده ناقص و کم اهمیت می باشد. این خیلی بد است که در یک کشور در حال توسعه و با وجود این همه سازمان های عریض و طویل دست اندر کار انرژی، چنین اشکال بزرگی دیده نشود. بخش چهارم این پست به جهت اهمیت در یک مقاله ی جداگانه و پس از انتشار در نشریات تخصصی بر روی پایگاه قرار خواهد گرفت تا مورد توجه مهندسان، دانشجویان، هنرجویان و دست اندرکاران تاسیسات حرارت و برودت قرار گرفته و با اشاعه و نشر این اشکالات قدمی در جهت اصلاح آن برداشته شود.

برخی می گویند: اشکال گرفتن و به چالش کشیدن خیلی آسان است اما ارائه ی راه حل مهم است که معمولا منتقدان از آن گریزانند. چه کسی می تواند راه حل ارائه دهد؟ در جواب این عزیزان که خود به نوعی منتقد انتقادات هستند، باید گفت: اگر اشکالات هر سامانه یا فرآیندی در جامعه ی تخصصی خود گفته و تکرار نشود و باز خوردهای آن  به سامانه باز نگردد هرگز نباید انتظار اصلاح اشکالات موجود را داشت. گروه مهندسین اسوه با تجربیات و سوابقی که تا کنون در تحقیقات خود در زمینه ی انرژی داشته است، راهکارهای خوب و قابل قبولی را نیز برای برونرفت از این مشکلات ارائه داده است که باید ابتدا مورد توجه قرار گیرد.

به عبارت ساده تر تا عزیزان دست اندرکار احساس نیاز نکنند کاری صورت نخواهد گرفت. بهتر است مثال بیاورم تا راحت تر منظورم را برسانم: وقتی شخصی اشتها ندارد اگر بهترین و تجملاتی ترین غذاها را برای وی بیاورند اهمیتی نمی دهد و آن غذا را نخواهد خورد. این یک مثال خوش بینانه است. حالا فرض کنیم که آن شخص بیماری داشته باشد، این بار اصلا از آن غذا فرار می کند تا حتی بوی آن را هم حس نکند. یعنی حتی بوی غذا هم برای شخص مریض ناخوشایند است. وقتی اشکالات یک موضوع زیر ذره بین نقد می رود و پارادایم عمومی نسبت به آن ایجاد می شود و همه ی متخصصین به موضوع علاقه مند می شوند، کم کم دامنه ی اعتراضات بالا می گیرد و در نهایت عاملان آن فرآیند مجبورند در مقام توجیه عملکردشان برآیند و پیرو آن ناگزیر به قبول برخی اشکالات هستند. این حالت یک پادزهر خوب بر بیماری روزمرگی و بی توجهی است که عقلا را به تفکر وا می دارد. در چنین شرایطی است که باید یک راهکار خوب برای برونرفت از این حالت بحران ارائه شود و آنان دقیقا تشنه ی چنین چیزی خواهند بود...


قراردادهاي مبتني بر کارايي انرژي

یک شنبه 9 اسفند 1388  11:49 PM

صنعتESCO ) Energy Service Companies ) يا شركت‌هاي خدمات انرژي، يكي از ابزار‌هاي مهم بهينه‌سازي مصرف انرژي است كه بر پايه اصول مديريت انرژي و دانش مهندسي انرژي بنا شده است. با شكل‌گيري و توسعه صنعت ESCO در كشور، تدوين برنامه و سياستگذاري‌هاي بهينه‌سازي مصرف انرژي و تحقق عملي راهكار‌هاي بهينه‌سازي انرژي نهادينه مي‌شود.
 

ويژگي‌هاي شركت‌هاي خدمات انرژي

1-مشخص نبودن مبلغ قرارداد
بر خلاف قراردادهاي ديگر، قراردادهاي شركت‌هاي خدمات انرژي، مبلغ ثابت و مشخصي ندارد بلكه ميزان پرداخت به شركت، به ميزان صرفه‌جويي حاصل شده بستگي دارد. بمنظور تعيين سهم شركت، ميزان مصرف انرژي با روش‌هاي مناسب و دستگاه‌هاي اندازه‌گيري، مشخص مي‌گردد. اين نوع قراردادها قراردادهاي مبتني بر كارايي ناميده مي‌شوند.
2- تحميل نشدن هزينه‌ها به مشتري
اقدامات بهينه‌سازي عموماً بسيار پرهزينه مي‌باشند بطوريكه مشتري با ديد غيرفني، به‌سختي زير بار قبول ريسك آن خواهد رفت. در قراردادي که شرکت خدمات انرژي راساً اقدام به سرمايه‌گذاري مي‌کند، مشتري صرفا در طول قرارداد بخشي از صرفه‌جويي حاصله در هزينه‌هاي انرژي را به شرکت پرداخت مي‌کند و پس از پايان قرارداد مالکيت تجهيزات نصب شده را بدست مي‌آورد. همچنين در ساير قراردادهاي خدمات انرژي، مشتري هيچگاه مبلغي بيش از صرفه‌جويي حاصله به شركت پرداخت نمي‌كند.
3- كاهش هزينه‌هاي تعمير و نگهداري
در اغلب قراردادهاي مبتني بر كارايي كه توسط شركت‌هاي خدمات انرژي منعقد مي‌شود، هزينه‌هاي تعمير و نگهداري تمام يا قسمتي از دستگاه‌هاي جديد نصب شده نيز مي‌تواند در طول قرارداد بر عهده شركت خدمات‌دهنده باشد كه اين باعث كاهش هزينه‌هاي تعمير و نگهداري مي‌شود. علاوه بر اين، شركت خدمات انرژي متعهد مي‌شود در طول قرارداد، اموزش‌هاي لازم را به تيم نگهداري بدهد تا پس از اتمام قرارداد بتوانند نگهداري كل تجهيزات را در دست گيرند.

 

مراحل اصلي در فرايند اجراي پروژه‌هاي شركت‌هاي خدمات انرژي

  • مميزي انرژي با هدف سرمايه‌گذاري.
  • تعيين روش‌هاي امكان‌پذير براي بهينه‌سازي مصرف انرژي.
  • تعريف پروژه.
  • تضمين نتايج اجراي اقدامات بهينه‌سازي.
  • بررسي و تضمين رعايت مقررات و استانداردها.
  • تهيه تجهيزات و نصب آنها.
  • مديريت پروژه.
  • نگهداري و تعمير تجهيزات در طول مدت قرارداد.
  • اندازه‌گيري ميزان صرفه‌جويي بطور پيوسته.
  • تامين منابع مالي.

انواع پروژه‌هاي نمونه شركت‌هاي خدمات انرژي
  • نصب و راه‌اندازي سيستم‌هاي گرمايش ساختمان.
  • نصب و راه‌اندازي سيستم‌هاي توليد همزمان برق و گرما (CHP) در کارخانجات و مجتمع‌هاي ساختماني.
  • نصب و راه‌اندازي سيستم‌هاي بهينه‌سازي مصرف انرژي در صنايع.
  • بازسازي و راه‌اندازي سيستم‌هاي روشنايي معابر عمومي.
  • مديريت مصرف انرژي در ساختمان‌هاي صنعتي و غيرصنعتي.
  • بازسازي تجهيزات صنعتي با هدف بهينه‌سازي مصرف انرژي.

 

شيوه فعاليت شركت‌هاي خدمات انرژي
بطور كلي، شركت‌هاي خدمات انرژي به دو صورت فعاليت مي‌كنند:
الف- شركت‌هاي خدمات انرژي سرمايه‌گذار
اين شركت‌ها:
  • تمام خدمات مربوط به انرژي را به مشتريان خود ارائه مي‌دهند.
  • ميزان صرفه‌جويي در مصرف انرژي و كارايي اقدامات انجام شده را تضمين مي‌نمايند.
  • درامد ناشي از سرمايه‌گذاري، متناسب با ميزان صرفه‌جويي محقق شده تعيين مي‌شود.

ب- شركت‌هاي خدمات انرژي غير سرمايه‌گذار
اين شركت‌ها:
  • تمام خدمات مربوط به انرژي را به مشتريان خود ارائه مي‌دهند.
  • ميزان صرفه‌جويي در مصرف انرژي و كارايي اقدامات انجام شده را تضمين مي‌نمايند


جدول 3-13- وضعيت صنعت ESCO در اتحاديه اروپا

كشور

تاريخ تاسيس نخستين
ESCO

تعداد ارزش پروژه ها در سال 2001
اتريش 1995 25 7 ميليون دلار
بلژيك 1990 4 نامعلوم
المان 1995- 1990 500 تا 1000 7 ميليون دلار
سوئد 1978 6 تا 12 30 ميليون دلار
انگليس 1980 20 نامعلوم

 

موانع گسترش صنعت ESCO در برخي كشورهاي اتحاديه اروپا

  • فقدان نظام مشخص براي فعاليت شركت‌هاي خدمات انرژي.
  • ضعف در مديريت پروژه‌هاي بهينه‌سازي.
  • تعداد كم شركت‌هاي مشاور انرژي.
  • نا آشنايي مردم با اقدامات بهينه‌سازي.
  • مقاومت منفي جامعه در برابر تغيير وضع موجود.
  • دسترسي آسان به انواع سوخت‌هاي فسيلي در تعدادي از کشورهاي اين اتحاديه.
  • بي‌اعتمادي جامعه به برخي شركت‌هاي ESCO به دليل عملکرد ناکارامد.
  • عدم توافق عمومي‌ بر سر مفاد قرارداد‌ها و وقت‌گير بودن روند عقد قرارداد.
  • عدم تمايل سرمايه‌گذاران به پروژه‌هاي بلند مدت در حوزه طرح‌هاي بهينه‌سازي مصرف سوخت.

موانع گسترش صنعت ESCO در ايران
  • نامناسب بودن نظام قيمت‌گذاري انرژي در ايران و عدم هماهنگي نظام قيمت‌گذاري حامل‌هاي انرژي با طرح‌هاي سرمايه‌گذاري در صرفه‌جويي مصرف انرژي.
  • عدم تدوين و تصويب قانون جامع انرژي كشور.
  • پايين بودن دانش فني مهندسي انرژي.
  • پايين بودن علوم مديريت مصرف انرژي.
  • غير حساس بودن مصرف‌كنندگان بخصوص بخش‌هاي دولتي نسبت به تلفات مصرف انرژي.
  • عدم اشنايي يا تمايل بانك‌ها و موسسات به ورود در طرح‌هاي بهينه‌سازي مصرف انرژي.

مزاياي گسترش صنعت ESCO در ايران
  • ارتقاء سطح دانش فني و علوم مديريت بهينه‌سازي مصرف سوخت در كشور.
  • نهادينه شدن فرايند بهينه‌سازي مصرف انرژي در سطح ملي.
  • كاهش ضايعات ناشي از مصرف غير بهينه انرژي به محيط‌زيست.
  • بهره‌مند شدن مصرف‌كنندگان در سطح خرد از منافع ناشي از صرفه‌جويي انرژي.
  • افزايش سطح اشتغال در اقتصاد ملي، با استفاده از سرمايه‌هاي در حال اتلاف انرژي.
  • افزايش منافع ملي ناشي از كاهش مصرف انرژي و امكان كسب درامد‌هاي ارزي ناشي از صادرات انواع سوخت و يا کاهش واردات انواع حامل‌هاي انرژي.

 

مراحل تكميل زيرساخت‌هاي ايجاد صنعت ESCOدر ايران
  • ايجاد چارچوب‌هاي حقوقي در تهيه انواع قراردادهاي ESCO.
  • اجراي پروژه‌هاي پايلوت.
  • الزام به ايجاد واحدهاي مديريت انرژي در كارخانجات.
  • الزام به رعايت اصول بهينه‌سازي مصرف انرژي در بخش ساختمان.
  • ايجادنظام رتبه‌بندي شركت‌هاي خدمات انرژي در سازمان مديريت و برنامه ريزي كشور و كمك به راه‌اندازي سازمان نظام مهندسي انرژي.
  • تعيين نقش بانك‌ها، موسسات مالي داخلي و بين‌المللي در سرمايه‌گذاري و مديريت ريسک شركت‌هاي خدمات انرژي.
  • تربيت نيروي انساني متخصص در سطح كارداني انرژي و برگزاري دوره‌هاي تخصصي.
  • وضع سياست‌هاي حمايتي در حوزه سرمايه گذاري در صنعت ESCO.


مصرف بي رويه سوختهاي فسيلي و لزوم مصرف بهينه انرژي و توجه به ابتكارات كاربردي در اين زمينه ، شركت بهينه سازي مصرف سوخت را بر آن داشت كه با استفاده از تجربيات و دانش و خلاقيت مخترعين ، مبتكرين ، فرهيختگان و انديشمندان در كشور و هماهنگي با وزارت نيرو « اولين جشنواره ملي ابتكارات كاربردي در زمينه انرژي » را با هدف كشف و هدايت استعدادهاي پويا بر پا كند .
 

مصرف بهينه انرژي در جهت توسعه پايدار ، كاهش آلاينده هاي محيط زيست ، جايگزيني ساير حامل هاي انرژي با فراورده هاي نفتي و صيانت از انرژي به عنوان سرمايه ملي از اهداف اصلي اين جشنواره است.  شایان ذکر است که گروه مهندسین اسوه نیز در این جشنواره طرح خود را با عنوان بازیافت ۸۰ درصد انرژی تلف شده در سامانه های HVAC مرکب (آزمایشگاهی، بیمارستانی و...) ارسال داشته است.

زمان :یکم خرداد ۸۷

1. كشف استعداد‌هاي جوان و پويا در زمينه طرحهاي بهينه‌سازي انرژي
2. توجه به مراكز آموزشي و كاربردي در زمينه بهينه‌سازي انرژي با برگزاري جشنواره در مراكز دانشگاهي فعال در امور انرژي
3. هدفمند نمودن پروژه‌هاي پژوهشي و تحقيقي در زمينه انرژي در كشور در مقاطع تحصيلات تكميلي (كارشناسي ارشد ـ دكتري)
4. جلب توجه و مشاركت صنايع كشور در زمينه طرحهاي بهينه‌سازي انرژي
5. ايجاد فضاي تخصصي و رقابتي و كاربردي در زمينه بهينه‌سازي انرژي در كشور
6. ايجاد فضاي مشاركتي بين ارگانهاي دولتي در زمينه انرژي

اهداف برگزاري جشنواره :

شناسنامه جشنواره :

 

شركت بهينه سازي مصرف سوخت با همكاري سازمان بهره وري انرژي ايران (سابا)

برگزار كنندگان:

ابتكارات كاربردي انرژي، آهنگ توسعه ملي ، گامي در جهت نوآوري و شكوفايي

شعار جشنواره:

بهينه سازي :
آقايان:مهندس كاظمي( مدير‌عامل شركت بهينه سازي)، مهندس آخرتي ( مدير بخش ساختمان و عضو هيات مديره )،

 مهندس شاكري ( رئيس پژوهش و فناوري )،مهندس شريف(مدير بخش صنعت)
وزارت نيرو:
آقايان:مهندس لوايي (مدير عامل سابا)، دكتر صادق‌زاده ( مدير‌كل دفتر بهره وري اقتصاد برق و انرژي )، دكتر صفاري نيا (معاون آموزش و آگاه سازي سابا)
 

هيات رئيسه جشنواره:

احمد فضلي ( كارشناس بخش ساختمان سازمان بهينه‌سازي ) دبير جشنواره:

دكتر اشجعي، دكتر وحيد اصفهانيان، دكتر بهادري نژاد، دكتر پارسا مقدم، دكتر پاك سرشت، دكتر پهلوان زاده، دكتر جديد، دكتر خلجي اسدي، دكتر خواجوي، دكتر صيادي، دكتر عميدپور، خانم دكتر قيابكلو، دكتر مفيدي، مهندس واعظي پور

هيئت داوران جشنواره:
1- تجهيزات و لوازم خانگي
2- تجهيزات و فرايندهاي صنعتي
3- معماري وساختمان
4- نرم افزارهاي انرژي
5- حمل و نقل
6- انرژي‌هاي تجديد‌پذير
7- ايده هاي نوين
محورهاي همايش :

از مجموع 542 طرح رسيده داوري به شكل زير انجام شد.
89 طرح در بخش تجهيزات و لوازم خانگي ، 171 طرح در تجهيزات و فرايندهاي صنعتي ، 57 طرح در معماري و ساختمان ، 38 طرح در نرم افزارهاي انرژي ، 63 طرح در حمل و نقل ، 61 طرح در انرژي‌هاي تجديد‌پذير و 63 طرح در بخش ايده هاي نوين
 

لیست کلی طرح های ارسال شده به جشنواره  


  
 استاندار لرستان گفت: تمام دستگاه‌ها و ارگان‌های دولتی باید اصلاح الگوی مصرف را سرلوحه کار خود قرار دهند. حسین صابری ، در جلسه شورای ورزش لرستان با اشاره به نامگذاری سال جدید به نام سال اصلاح الگوی مصرف اظهار داشت: تمام دستگاه‌ها و ارگان‌های دولتی و خصوصی و حتی ورزشی باید نکات اخلاقی در خصوص صرفه جویی و اصلاح الگوی مصرف را سر لوحه کار خود قرار داده و در رعایت آن نهایت تلاش خود را به کار بگیرند.وی گفت: تبلیغات و آذین بندی سطح شهرها نیز باید با رعایت الگوی مصرف صورت گیرد و علاوه بر آن در این تبلیغات، نکات اخلاقی کاملاً رعایت شده و بیشتر جنبه فرهنگی و دینی داشته باشد.
 ‌صابری اظ‍ه‍‍ار د‌اش‍ت‌: در س‍‍ال‌ه‍‍ا‌ی‌ گ‍ذش‍ت‍ه‌ ‌اق‍د‌ام‍‍ات‌ ف‍ر‌او‌ان‍‍ی‌ برای‌ رف‍‍اه‌ ح‍‍ال‌ م‍ردم‌ و خ‍دم‍ت‌ رس‍‍ان‍‍ی‌ م‍طل‍وب‌‍ت‍ر ب‍ه‌ ج‍‍ام‍‍ع‍ه‌ ‌ان‍ج‍‍ام‌ ش‍ده‌ ‌اس‍ت‌ و رس‍‍ان‍ه‌‌ه‍‍ا ب‍‍ای‍د ‌ای‍ن‌ و‌اق‍‍ع‍ی‍ت‌‌ه‍‍ا ر‌ا ب‍ه‌ ج‍‍ام‍‍ع‍ه‌ م‍‍ع‍رف‍‍ی‌ ک‍ن‍ن‍د. ‌اس‍ت‍‍ان‍د‌ار ل‍رس‍ت‍‍ان‌ افزود: ‌اق‍د‌ام‍‍ات‌ و ف‍‍ع‍‍ال‍ی‍ت‌ ‌ه‍‍ا‌ی‌ ‌ع‍م‍ر‌ان‍‍ی‌ ف‍ر‌او‌ان‍‍ی‌ در س‍‍ال‌ه‍‍ا‌ی‌ گ‍ذش‍ت‍ه‌ در ل‍رس‍ت‍‍ان‌ ‌اج‍ر‌ای‍‍ی‌ ش‍ده‌ ک‍ه‌ ‌ای‍ن‌ ‌اق‍د‌ام‍‍ات‌ برای‌ رش‍د و ت‍وس‍‍ع‍ه‌ ‌اس‍ت‍‍ان‌ ب‍وده‌ و ‌اطلا‌ع‌ رس‍‍ان‍‍ی‌ ب‍ه‌ م‍وق‍‍ع‌ ‌ای‍ن‌ وق‍‍ای‍‍ع‌ م‍‍ی‌ ت‍و‌ان‍د در ‌ای‍ج‍‍اد ‌ام‍ی‍د در ج‍‍ام‍‍ع‍ه‌ و م‍‍ع‍رف‍‍ی‌ ب‍ی‍ش‍ت‍ر ل‍رس‍ت‍‍ان‌ م‍وث‍ر ب‍‍اش‍د. صابری تصریح کرد: مقصود از اصلاح الگوی مصرف بهره‌مندی درست و به اندازه از امکانات، منابع و نعمت‌های خدادادی و پرهیز از هدر دادن آنها است.
 استاندار لرستان گفت: سالی که با درایت و ژرف‌اندیشی مقام معظم رهبری سال اصلاح الگوی مصرف نامگذاری شده باید با همفکری، هماهنگی، همکاری، همدلی و حمایت‌های همگانی مردم بتوانیم برای اصلاح الگوی مصرف به معنای وسیع و همه جانبه قدم‌های اساسی برداریم و با رعایت دقیق فرهنگ صرفه جویی موجب بهره‌وری شویم. وی با اشاره به نامگذاری امسال تاکید کرد: با توجه به اهمیت موضوع ها و ایجاد خط‌مشی نظام هرساله رهبر انقلاب موضوعی را تعیین می کنند که ما به عنوان عوامل اجرایی وظیفه اجرای آن را به عهده داریم. وی با تاکید بر اولویت بندی پروژه های عمرانی لرستان اظهار داشت: با برنامه ریزی صحیح باید پروژه‌های نیمه تمام را در اولویت کار قرار داد وبرای تکمیل و راه اندازی پروژه های جدید تلاش شود.
 در ادامه این جلسه سایر اعضاء شورای ورزش در خصوص برگزاری همایش ورزشی که در اردیبهشت ماه سال جاری برگزار خواهد شد بحث و تبادل نظر کردند و برای اجرای هر چه بهتر و با شکوه تر این همایش تصمیماتی را گرفتند.
 
 
 
 



سردبیر روزنامه اعتماد گفت: رسانه‌ها با تبلیغات غیرمستقیم الگوی صحیح مصرف می‌توانند مردم را به مصرف بهینه هدایت کنند.بهروز بهزادی درباره نقش رسانه‌ها در اصلاح الگوی مصرف گفت: رسانه‌ها بیشترین نقش را در این امر دارند البته رسانه‌های تأثیرگذاری مهم‌تری را در اصلاح الگوی مصرف در جامعه ایفا می‌کنند. وی اظهار داشت: بهینه‌سازی مصرف در جامعه نیازمند آموزش است که باید در برنامه‌سازی‌ها و گزارش‌های رسانه‌ها مدنظر قرار گیرد و به ویژه از کودکی آموزش داده شود زیرا همه الگوهای مصرفی از کودکی در ذهن شکل می‌گیرد. بهزادی اضافه کرد: مخاطبان مطبوعات در کشور به شدت تخصصی شده‌اند به طوری که شاهدیم بیشترین روزنامه‌ها را افراد تحصیلکرده و دانشگاهی خریداری می‌کنند که این طبقه خود الگوی مصرف صحیح را رعایت می‌کنند لذا برای ترویج مصرف صحیح در جامعه رسانه ملی باید با تبلیغات غیرمستقیم وارد عمل شود. وی تأکید کرد: البته رسانه‌ها نباید با تبلیغات نامناسب کالاهای مصرفی خود به مصرف‌گرایی در جامعه منجر شوند.

 





یک اقتصاددان گفت: چنانچه اقتصاد ملی ما موفق به اصلاح الگوی مصرف شود، با فرض ثابت ماندن امکانات اولیه در اقتصاد همچون ثابت ماندن موجودی منابع طبیعی، امکان افزایش تولید، ثروت و رفاه فراهم می شود.محمد واعظ اظهارداشت: در یک اقتصاد امکان خلق ثروت جدید، ارتقای امکانات و بالارفتن رفاه عمومی یا از طریق افزایش امکانات اولیه و یا به وسیله سازماندهی بهتر امکانات در اختیار، ممکن است. وی با بیان اینکه اصلاح الگوی مصرف، یکی از محورهای سازماندهی بهتر امکانات موجود اقتصادی به حساب می آید افزود: چنانچه اقتصاد ملی ما موفق به انجام این کار مهم شود، با فرض ثابت ماندن امکانات اولیه در اقتصاد همچون ثابت ماندن موجودی منابع طبیعی، امکان افزایش تولید، ثروت و رفاه فراهم می شود. این اقتصاددان اضافه کرد: اصلاح الگوی مصرف مستلزم دو مجموعه از سیاستهای معطوف به امور عینی و ذهنی برای مصرف کنندگان مشتمل بر مصرف کنندگان نهایی و غیرنهایی است. وی افزود: سیاستهای عینی خود در برگیرنده مجموعه ای از تدابیر است که می تواند ارزش اقتصادی هرکالا را روی ارزش مبادلاتی آن منعکس کند. واعظ خاطرنشان کرد: برای مثال آب کالایی اقتصادی است که دارای ارزش اقتصادی قابل توجهی است، اما ممکن است بنا به دلایلی ارزش مبادلاتی آن پایین باشد و در نتیجه رفتار مصرف کنندگان نهایی و غیرنهایی، منجر به بهره برداری مناسب از منابع آب در مقایسه های بین المللی نشود.
وی افزود: در همین رابطه مصرف حدود 92 درصد منابع آب در بخش کشاورزی همراه با پایین بودن متوسط فناوری بهره برداری از منابع آب در این بخش، نتیجه فقدان سیاستهای فوق است.
این اقتصاددان ادامه داد: از طرف دیگر، مجموعه ای از سیاستهای ذهنی در درست مصرف کردن که زمینه غنی در دین و فرهنگ جامعه ایرانی دارد، از عوامل اصلاح الگوی مصرف است.
وی افزود: برای مثال یکی از تعابیر زهد، استفاده مادی کمتر از امکانات دنیا به وسیله انسان و بیشترین استفاده رساندن به وسیله انسان در نتیجه آن مصرف است که خود یکی از زمینه های فکری بهره وری است.



 


معاون برنامه‌ریزی وزیر صنایع و معادن با تأکید بر لزوم افزایش بهره‌وری تولید و کاهش مصرف انرژی در واحدهای تولیدی تصریح کرد: کارگروه اصلاح الگوی مصرف در وزارت صنایع تشکیل شده که تمام عوامل مؤثر بر حوزه اصلاح الگوی مصرف را در بخش صنعت و معدن مورد بررسی قرار خواهد داد.محسن حاتم  اظهار داشت: سند کارگروه اصلاح الگوی مصرف در حال تدوین است و توسط وزیر صنایع مورد بررسی قرار دارد که در این راستا تاکنون دستورالعمل‌های مربوط به حوزه کالاهای مصرفی خانوار نیز تدوین شده است. معاون وزیر صنایع ادامه داد: کارگروه اصلاح الگوی مصرف در وزارت صنایع را تعدادی از معاونین وزیر صنایع که با حوزه تولید و برنامه‌ریزی و همچنین استانداردسازی مرتبط هستند، شامل می‌شود که هرکدام از آنها برنامه‌های مربوط به حوزه کاری خود را تدوین می‌کنند و در شورای معاونین مورد بررسی و تصویب قرار خواهد گرفت. به گفته وی اقداماتی توسط وزارت صنایع انجام شده تا مشخص شود که کدام کالاها مشمول استانداردند و در زمینه نصب برچسب انرژی بر روی محصولات داخلی نیز اقداماتی صورت گرفته که ادامه خواهد یافت. وی نامگذاری سال جاری به نام اصلاح الگوی مصرف رافرصتی برای وزارت صنایع عنوان کرد که از این طریق امکان افزایش بهره‌وری در واحدهای تولیدی بیش از پیش فراهم خواهد شد. حاتم ادامه داد: اصلاح الگوی مصرف در صنعت و معدن در سه بخش قابل اجراست که یکی به واحدهای موجود صنعتی و معدنی اختصاص دارد، دیگری به سرمایه گذاری در جهت ایجاد واحدهای جدید مربوط می‌شود و بخش سوم شامل تقویت تولید کالاهایی است که می تواند به اصلاح الگوی مصرف در کشور کمک کند. وی ادامه داد: مهمترین مسئله در ارتباط با واحدهای موجود صنعتی، بحث مصرف انرژی است که وزارت صنایع در جهت کنترل آن اقدامات مشخصی را انجام داده و بحث هدفمند کردن یارانه‌ها نیز نقش مهمی در این زمینه دارد.

* ابلاغ دستورالعمل جدید صدور جواز تاسیس واحدهای صنعتی

حاتم در ادامه با تشریح نقش اصلاح الگوی مصرف در سرمایه‌گذاری‌های جدید بخش صنعت گفت: دستورالعمل مربوط به هدفمندکردن سرمایه‌گذاریها در کشور تدوین و به سازمان‌های زیرمجموعه وزارت صنایع ابلاغ شده تا با اجرای آن منابع مالی و نهاده های تولید از جمله انرژی بیشتر به سمت فعالیت هایی سوق داده شود که بازده اقتصادی بالایی را دارا هستند و در حوزه صنایع اشباع قرار ندارند. وی ادامه داد: به این ترتیب دستورالعمل جدید صدور جواز تأسیس واحدهای صنعتی و معدنی تدوین شده و در آن اولویتها و فرصت‌های سرمایه‌گذاری در کشور مورد بررسی قرار گرفته است. معاون وزیر صنایع تصریح کرد: این دستورالعمل در پی محدودیت‌های موجود در زمینه منابع انرژی کشور طی سال‌های اخیر تدوین شده و با اجرای آن سرمایه‌گذاریها به سمت صنایع اولویت دار هدایت می‌شود. وی تأکید کرد: طرح مذکور بر طرح‌های در دست اجرا و پروژه‌هایی که قبلا جواز تأسیس گرفته‌اند، تأثیری ندارد ولی بر طرح‌هایی که در گذشته جواز تأسیس دریافت کرده‌اند و هم اکنون فعال نیستند مؤثر خواهد بود. حاتم افزود: علاوه بر این در گذشته اگر مدت اعتبار جواز یک طرح تمام شده بود با آن برخورد می‌شد که بر اساس طرح جدید این مسئله نیز با جدیت بیشتری پیگیری می‌شود.

*کاهش 20 درصدی مصرف انرژی صنایع با اصلاح الگوی مصرف

حاتم در ادامه با تشریح سهم انرژی در تولیدات صنعتی کشور گفت: سهم انرژی در قیمت تمام شده صنایع مختلف، متفاوت است ولی این رقم در اکثر صنایع حدود چهار درصد است که با اصلاح الگوی مصرف میتوان این سهم را حدود 20 درصد کاهش داد.
وی با اشاره به مصرف بالای انرژی در صنایع کاشی و سرامیک و شیشه سازی در مقایسه با استانداردهای جهانی گفت: سهم مصرف انرژی در صنعت کاشی و سرامیک به حدود 25 درصد و در صنایع آلومینیوم به حدود 20 درصد می‌رسد.
وی همچنین با تأکید بر لزوم افزایش بهره‌وری و ضریب استحصال در معادن کشور خاطرنشان کرد: حدود 16 درصد انرژی مصرفی کشور به بخش صنعت اختصاص دارد که استانداردهای مصرف انرژی برای اکثر صنایع مشخص شده و جهت اجرا به مرور زمان به بخش‌های مربوطه ابلاغ خواهد شد. حاتم با بیان اینکه صنایع موظف به رعایت استانداردهای مشخص شده مصرف انرژی خواهندبود، اظهار داشت: استانداردهای مصرف انرژی محصولات وارداتی نیز مشخص شده و سعی می‌شود کالاهایی به کشور وارد شود که از نظر مصرف انرژی در حد قابل قبولی قرار داشته باشند. وی در مورد نحوه تأمین مالی اجرای این طرح نیز گفت: در گذشته طرحی وجود داشت که بر اساس آن تسهیلاتی به واحدهای صنعتی جهت اصلاح میزان مصرف انرژی اختصاص می‌یافت ولی اجرای این طرح به وازرت نفت موکول شد و هم اکنون ابزار مستقیمی در این زمینه در دست وزارت صنایع نیست. معاون وزیر صنایع با بیان اینکه اصلاح الگوی مصرف به معنی کاهش قیمت تمام شده تولیدات داخلی است افزود: در طرح هدفمند کردن یارانه‌ها بخشی از منابع حاصل از اجرای طرح جهت اصلاح ساختار صنایع در نظر گرفته شده است و ساز و کارهای لازم برای تشویق تولیدکنندگان به اصلاح الگوی مصرف خود تدوین خواهد شد. وی اصلاح مصرف انرژی را اولین گام در جهت اصلاح الگوی مصرف صنایع دانست و ادامه داد: انتخاب تکنولوژی تولید در میزان مصرف انرژی واحدهای تولیدی از نقش مهمی برخوردار است و در این زمینه می توان به صنعت فولاد اشار کرد که باتوجه به اینکه اکثر واحدهای فولادی طی سال‌های اخیر احداث شده‌اند از تکنولوژی جدید و میزان مصرف انرژی مطابق با استانداردهای جهانی برخوردارند. وی استقرار صنایع نیروگاهی در شهرک‌های صنعتی را عاملی برای افزایش راندمان صنایع تا حدود 40 درصد ارزیابی کرد و گفت: با استفاده از انرژی های نوین می‌توان سهم مصرف انرژی را در واحدهای تولیدی مدیریت کرد.






عضو شورای شهر تهران گفت: صرفه‌جویی در جشن‌ها و جشنواره‌هایی که گاهی با هزینه‌های زیاد برگزار می‌شود از جمله مواردی است که شهرداری در سال جاری باید در آن صرفه‌جویی کند. پروین احمدی‌نژاد افزود: با توجه به اینکه امسال از سوی مقام معظم رهبری سال اصلاح الگوی مصرف نامگذاری شده است، شهرداری نیز باید در انجام وظایف خود بازنگری کند. وی به اولویت اموری که شهرداری در سال جاری باید در نظر داشته باشد اشاره کرد و گفت: شهرداری باید در بکارگیری مصالح مرغوب و با کیفیت در کارهای عمرانی مانند آسفالت خیابان‌ها، جداول و رنگ‌آمیزی‌ها، الگوی مصرف را رعایت کند تا از تکرار موارد غیر ضروری جلوگیری شود. عضو شورای شهر تهران ادامه داد: به عنوان مثال آسفالت خیابانی که عیب و نقصی ندارد بنا به علتی کنده می‌شود و دوباره آن را آسفالت می‌کنند. وی افزود: همچنین در مواردی مشاهده می‌شود که دریچه‌های آب اصلاح می‌شوند ولی بعد از آسفالت کردن می‌بینند دریچه‌هایی که برایشان هزینه کرده‌اند، از سطح آسفالت پایین‌تر قرار دارند و برای اینکه همسطح آسفالت شوند دوباره کنده می‌شوند. وی تصریح کرد: سرعت در اجرای عملیات عمرانی نیز از مواردی است که در اتلاف وقت، بکارگیری نیروی انسانی و منابع مالی جلوگیری می‌کند. احمدی‌نژاد ادامه داد: وقتی یک عملیات عمرانی طولانی می‌شود قطعا از نظر هزینه‌‌ای گران تمام می‌شود. وی اظهار داشت: کوتاه کردن دست واسطه‌ها در اجرای پروژه‌ها از دیگر مواردی است که شهرداری باید در سال جاری به آن توجه داشته باشد. عضو شورای شهر تهران در ادامه گفت: وقتی که تعداد واسطه‌ها زیاد می‌شود پروژه با قیمت بالایی به اتمام می‌رسد و علت این است که هر پیمانکاری که پروژه را به پیمانکار بعدی می‌دهد درصدی را برای خود برمی‌دارد و روال به همین صورت ادامه پیدا می‌کند. وی خاطرنشان کرد: ضمن اینکه پروژه با هزینه زیادی تمام می‌شود از کیفیت نامطلوبی نیز برخوردار است. عضو شورای شهر تهران ادامه داد: وقتی اجرای پروژه به آخرین پیمانکار می‌رسد، مجبور است با کمترین امکانات و پایین‌ترین هزینه کار را تمام کند که پایین بودن هزینه به معنی استفاده از مصالح نامرغوب است. وی تاکید کرد: بحث حمل و نقل عمومی از دیگر مواردی است که شهرداری در سال جدید باید در اولویت قرار دهد. احمدی‌نژاد در ادامه گفت: توجه به این امر در سلامت روحی و روانی مردم، در روانسازی ترافیک و کاهش آلودگی هوا نقش بسزایی دارد.

 


اصلاح الگوی مصرف با 5اس

شنبه 8 اسفند 1388  12:52 AM

اصلاح الگوی مصرف با 5اس


براي كشف اقيانوس‌هاي جديد، بايد شهامت ترك ساحل آرامت را داشته باشي،

”دنياي ما، دنياي تغيير است نه تقدير!“

 

مقدمه

شواهد نشان میدهد سازمان های عصر ما نقش ها و مأموریت های فراتر از نقش ها و مأموریت های سنتی به عهده گرفته اند که در محیط اقتصادی و اجتماعی  جدید، مسئولیت و وظایف جدید خواسته یا ناخواسته بر دوش آنهاست . سازمانهای امروزی از یک نهاد صرفاً اداری ، اقتصادی و صنعتی خارج شده و به صورت نهادهای اجتماعی ـ سیاسی درآمده اند که باید نسبت به مسائل محیط اجتماعی حساس و آگاه باشند . لذا دانش سیاسی و اجتماعی لازمه مدیریت امروز است و ارج نهادن به منافع عامه و توجه به محیط و هنجارهای اجتماعی از جمله مسائل مهم همه سازمانها و مدیران است .از طرف دیگر امروزه نقش واهميت كيفيت و بهره ور ي بركسي پوشيده نيست ودراين ميان دستيابي به كيفيت و افزايش بهره وري درسازمانها يكي ازچالش هاي عمده مديران سازمانها مي باشد و انجام درست كاردرست يا استفاده هوشمندانه ازمنابع؛ يك امربسيارجدي مي باشدخصوصا اینکه در سال اصلاح الگوی مصرف این اقدام اثر بخش صورت  پذیرد.

5S  چیست؟

5S يكي از مباحث عمده در مديريت ژاپني ميباشد كه ابتدا در ژاپن و سپس در ساير كشورها به كار گرفته شده است.هدف 5S به بياني ساده، سامان دادن، نظم و ترتيب، پاكيزه سازي، هماهنگي و ايجاد انضباط در محيط كاري است. 5S، به عنوان موثرترين رهيافت و ستوني استوار در ساختمان عمليات اصلاحي و بهبود بهره وري شناخته شده است كه با اجراي اين اصول در صنايع و سازمانهاي مختلف تجاري، صنعتي و خدماتي موجب افزايش بهره وري، استفاده بهينه از سرمايه نيروي انساني و زمان انجام كار، افزايش كارايي و در نهايت سوددهي بيشتر سازمان مي‌شود.

همچنین   5Sسیستمی فكری و عملیاتی برای پیشگیری از اتلاف منابع، بهبود بهره وری و ارتقاء كیفیت است كه از5 اصل تشكیل شده است وتلاشی سازمان یافته برای انجام اصلاحات تدریجی و مستمر می باشد كه با اجرای آن سازمان در راستای بهره ور كردن فعالیتهای خود پیش خواهد رفت. با اجرای این رویکرد می توان محیط پیرامون خود را پاکیزه تر، امن تر کرده و کارهای روزمره خود را ساده تر و رضایت بخش تر انجام داد.

قابل ذکر است که بدانیم هدف اصلی 5S  بهسازی فرآیندهای سازمان و حذف اتلاف وقت وازجمله  اهداف تفصیلی آن  برقراری ایمنی-  رسیدن به کارایی-  ارتقاء کیفیت- حذف ضایعات-  کاهش خرابی- افزایش بهره وری- ارتقاء روحیه کارکنان و جلب رضایت مشتری میباشد.

مزایای اجرای 5S

مزایای حاصل از   5S را میتوان بطور کلی به 5 دسته کلی تقسیم نمود که عبارتند از :


1- مزاياي مربوط به كاركنان:

¢-دريافت احترامی واقعی و مستمر.

¢فراهم شدن امکان بروز توانمنديها.

¢دلپذير شدن كار و محيط كار.

¢امکان مشاركت واقعی در تحول سازمان.

¢سالم و ايمن شدن محيط كار.

¢امکان تحقق خواسته های ضروری.

 

 -2 مزاياي مربوط به كار :

¢کاهش ابهام در کار (شفافيت.(

¢آسان و كم زحمت شدن انجام كار (سهولت.(

¢كاهش اشتباهات و دوباره كاريها (افزايش دقت(.

¢كاهش زمان انجام كارها (سرعت(.

¢افزايش امکان تداوم عملکرد مناسب (کارايی(.

 

 

 -3 مزاياي مربوط به سازمان:

¢بسترسازی برای اجرای موفق ساير سيستمها.

¢ايجاد يك نظم فراگير.

¢افزايش تعلق سازماني.

¢ارتقاء فرهنگ سازمانی.

¢بهبود كيفيت و بهره وري.

¢جلب مشارکت و رشد خلاقيت کارکنان.

 

  4-مزاياي مربوط به مشتريان:

¢دريافت سرويس مناسب تر.

¢ارتباط با كاركنان و سازماني متشخص تر.

¢اطمينان از دريافت محصولي با كيفيت تر

¢احتمال دريافت محصولي ارزان تر.

¢اطمينان از تداوم كيفيت و خدمات محصول.

¢دريافت احترامي بيشتر و واقعي تر.


- 5 - مزاياي مربوط به سهامداران و پيمانكاران

¢تسهيل در ارتباطات.

¢اطمينان بيشتر در معاملات

¢احتمال سودآوري بيشتر

¢امكان نظارت راحتتر و موثرتر

¢شفافيت فرايندها و اقدامات

¢تعاملي دلپذيرتر با سازماني دلپذير

 

چرا اینگونه تغییرات و دگرگونی ها ضروری است ؟

 

آیا تا به حال با خود اندیشیده اید که بیشتر وقت ها برای بقا ، ما باید فرایند دگرگونی را آغاز کنیم!

شاید هم لازم باشد گاهی وقت ها برای بهتر بودن و نو اندیشیدن ؛ از خاطرات قدیمی، عادت های کهنه و سنت های گذشته رها شویم  و تنها زمانی که از سنگینی بارهای گذشته آزاد شویم می توانیم از فرصت های زمان حال بهره مند گردیم .

برای درک بهتر این موضوع نگاهی داریم به راز زندگی عقاب !

 

داستان عقاب

 عمر عقاب از همه پرندگان نوع خود درازتر است .عقاب می تواند تا 70 سال زندگی کند . ولی برای این که به این سن برسد باید تصمیم دشواری بگیرد.زمانی که عقاب به 40 سالگی می رسد :

چنگال های بلند و انعطاف پذیرش دیگر نمی توانند طعمه را گرفته و نگاه دارند . نوک بلند و تیزش خمیده و کند می شود . شهبال های کهن سالش بر اثر کلفت شدن پرها به سینه اش می چسبند و پرواز برای عقاب دشوار می گردد.

در این هنگام ، عقاب تنها دو گزینه در پیش روی دارد . یا باید بمیرد و یا آن که فرایند دردناکی را که 150 روز به درازا می کشد پذیرا گردد .

برای گذرانیدن این فرایند، عقاب باید به نوک کوهی که در آنجا آشیانه دارد پرواز کند . در آنجا عقاب نوکش را آن قدر به سنگ می کوبد تا نوکش از جای کنده شود .

پس از کنده شدن نوکش ، عقاب باید صبر کند تا نوک تازه ای در جای نوک کهنه رشد کند ، سپس باید چنگال هایش را از جای برکند. زمانی که به جای چنگال های کنده شده ، چنگال های تازه ای درآیند ، آن وقت عقاب شروع به کندن همه پرهای قدیمی اش می کند .

سرانجام  پس از 5 ماه عقاب پروازی را که تولد دوباره نام دارد ، آغاز کرده ...و 30 سال دیگر زندگی می کند......

این داستانی واقعی از واکنش و استراتژی یک پرنده در برخورد با واقعیات زندگی برای بقای بهتر  بود. اما آیا سازمان یا زندگی ما به مرحله ای نرسیده است که تصمیمی نو بگیریم برای بقای سالمتر-بانشاط تر-با کیفیت تر و بهره ور تر؟؟

 

 

نظام آراستگی( 5S  ) و سازمان بازرگانی استان

         در این راستا با توجه به رسالت سازمان بازرگانی در امر توزیع – نظارت و با توجه به جايگاه مطلوب و عملكرد مثبت سازمانهای بازرگاني در دولتها به دلیل تصميم‏گيري‏هاي اقتصادي، تنظيم بازار مبتني بر پيش‏بيني كاهش قيمت‏های تأثيرگذار همچنین ارايه راهكارهايي در كاهش اثرات تورمي - ايجاد شبكه توزيع مطمئن، توجه به نوسانات قيمت در بازار، رصد بازارهاي داخلي و خارجي و اطلاع‏رساني درست و توجه به توسعه روابط بين‏الملل با تكيه بر افزايش صادرات غيرنفتي از طریق فعال نمودن واحدهاي زود بازده كوچك و اتصال آنها به صادرات، ارايه تسهيلات و توجه به ظرفيتهاي خالي اين واحدها در هر استان و حضور در بازارهاي جهاني -ايجاد ارتباط قوي با صادركنندگان واصناف و نيز هدفمند نمودن يارانه‏ها که جزو وظايف سازمانهاي بازرگاني استانها میباشند؛ امروزه نقش های دیگری را همگام با تحولات جهانی از این سازمان شاهد هستیم .مانندتلاش برای استقرار نظام های مديريت كيفيت و تعالي سازماني و رويکردها و فنون مربوط (TQM، سري Iso، 5s و ...) که در این میان سازمان بازرگانی استان کرمانشاه که از سازمانهای پیشرو در زمینه کسب افتخارت ملی و استانی میباشد اقدام به اجرای پروژه 5S  نموده است.

این موضوع وقتی اهمیت پیدا میکند که بدانیم امروزه در دنیا بسیاری از كشورها هستند كه تا ۵۰% رشد اقتصادی شان از طریق بهره وری ایجاد می شود و اگر یك كشوری میزان بهره وری اش پائین است بخواهد همان میزان رشد را داشته باشد باید دو برابر سرمایه گذاری كه انجام شده سرمایه گذاری كند تا بتواند به همان میزان رشد پیدا كند واز طرفی با توجه به آمار موجود كشورما درميان 18 كشورآسيايي عضو سازمان بهره وري آسيايي دررده هفدهم قراردارد که باید بیش از پیش به این مسئله توجه کرد.

 

 سازمان بازرگانی استان کرمانشاه و اجرای5S

وزارت بازرگانی از قدیمی ترین تشکیلات کشوری میباشد بنحوی که این وزارتخانه در سال 1289 براي اولين باربعنوان وزارت تجارت تأسيس شدو سرانجام در سال 1353  وزارت بازرگاني » از وزارت اقتصاد تفكيك و به طور مستقل و با اهداف مشخص شروع به فعاليت نمود.به تبع آن سازمان بازرگانی استان کرمانشاه نیز از سازمانهای قدیمی استان است و شامل 3 معاونت و 1 مدیریت و حوزه ریاست می باشد که بیش از 150 نفر کارمند دارد. از نظرتشكيلات سازمان بازرگاني استان و ادارات تابعه نیزدارای سیزده شهرستان که به تفکیک 9 اداره بازرگانی و 4 نمایندگی شامل ادارت بازرگانی شهرستان : کرمانشاه ، اسلام آباد غرب ، سرپل ذهاب ، گیلانغرب ، قصرشیرین ، پاوه ، جوانرود ، سنقر ، کنگاور  و نمایندگی های شهرستان : صحنه ، هرسین ، روانسر و ثلاث میباشد .

با تصمیم مدیریت ارشد سازمان و همدلی کلیه مسئولان و کارکنان؛ مبنی بر اجرای سیستم های بهبود مدیریتی و اقدامات اجرائی اولیه ؛ ابتدا بازدیدی از سازمان صورت گرفت که بر اساس گزارش شناخت و نتایج ممیزی اولیه اینگونه استنباط شد که با توجه به پیاده سازی سیستم مدیریت کیفیت سری ایزو 9001 در سازمان از 4 سال پیش تا کنون لذا در زمینه استاندارد سازی اقدامات ارزنده ای صورت گرفته است ( با کسب 63 % امتیاز ) و در خصوص انضباط نیاز شدکه فعالیتهای جاری به صورت جدی مورد بازنگری قرار گیرد ( با کسب 22 % امتیاز ).بدین ترتیب سازمان تلاش نمود تا بیشترین تلاشهای خود را به ترتیب روی انضباط- پاکیزگی- نظم و ترتیب- ساماندهی و استاندارد سازی متمرکز نماید.

در طول اجرای نظام آراستگی که مقارن با ماه مبارک رمضان نیز بود و در پایان دوره 45 روزه آن کمیته ر اهبردی سازمان بیش از 20جلسه با تعداد 17نفر عضو کمیته از معاونت ها و حوزه های مختلف سازمان- 16نفر سرممیز- 25نفر ممیز و5نفر راهبر با تصویب 150مورد پیشنهاد در زمینه اجرای بهینه نظام آراستگی با بیش از 450نفر ساعت کار داشته است.که به برخی از آنها اشاره میشود:

    * تشکیل کمیته راهبری- آموزش s1-s2-s3-s4-s5  به  نمایندگان اجرایی -تشکیل کمیته  های پشتیبانی(اجرایی) فرهنگی و ممیزی  -تهیه و تدوین خط مشی نظام ساماندهی و تصویب آن و تکثیر و نصب در کلیه واحدهای شرکت اعم از ستاد –عملیاتی و انبار- تصویب تهیه و تدوین طرح تفضیلی سیستم-تهیه و تدوین و تصویب دستورالعمل اجرایی-تهیه و تدوین و تصویب چک لیست ممیزی-تهیه و تدوین و تصویب دستورالعمل آموزشی و ایجاد لینکی در سایت سازمان راجع به 5S برای اطلاع رسانی در این خصوص به آدرس سایت سازمان بازرگانی استان کرمانشاه- لینک آموزش .

    * تهیه جزوات و کتابهای مربوط به 5S و ارائه بروشورهاو فیلم آموزشی وتوزیع بین پرسنل که ازجمله میتوان به مواردزیر اشاره نمود:

·         "آشنائی با اصول پنجگانه نظام آراستگی و ساماندهی محیط کار" .

·      " پیاده سازی نظام آراستگی و ساماندهی محیط کار منطبق با رسالت و خط مشی سازمان بازرگانی کرمانشاه"  به تفکیک  5 اصل آراستگی شامل: پاكسازي- نظم وترتيب- نظافت- استاندارد سازي- آموزش فرهنگ ساماندهي.

·         "دستورالعمل آموزشی نظام آراستگی و ساماندهی محیط کار"منطبق با رسالت و خط مشی سازمان بازرگانی کرمانشاه.

·         گام به گام با تجربه موفق سازمان بازرگانی استان کرمانشاه در اجرای 5S  .

همچنین از دیگر اقدامات کمیته راهبردی  میتوان به:

تهیه و تدوین متن تقدیر نامه جهت واحد ، افراد و مدیران برتر- ممیزی و گزارش نتایج به کمیته راهبری مرکزی و اجرایی - تهیه عکس و فیلم قبل وبعد از اجرای نظام  - ایجاد نمایشگاه عکس و فیلم حاصل از اجرای سیستم واعطای گواهینامه و تند یس 5S به واحدهای برتراشاره کرد.

    *  در این راستا مجموعه ای از اقدامات علمی 5S در کنار راههای عملی دستیابی به این شیوه بهبود مدیریت همراه با تصاویر قبل و بعد از اجرای  5Sبا بیش از 930نفرساعت کار پژوهشی و اجرایی تهیه شده است كه از اين جهت اين مجموعه حائز اهميت مي باشد وبه سازمان- شرکت یا محل کار شما این امکان را میدهد تا با بهره وری و نشاط بیشتری کار کنید.هم اکنون این سازمان از مزایای 5S و اثرات منتج از آن مانند:

 زیبا و دلپذیر شدن محیط کار- ایمن شدن محیط کار و جلوگیری از حوادث و بیماری های کاری - بهداشتی شدن محیط کار و رفع آلودگی های احتمالی موجود در آن - ارتقای روحیه کارکنان با کاهش خستگی و کسالت روانی ناشی از محیط کار- تسهیل در گردش عملیات و آسان تر کردن و تسریع در انجام امور -کاهش خرابی ماشین آلات و تجهیزات کاری -کاهش ضایعات ناشی از نابسامانی  و درهم ریختگی و فاسد شدن مواد- افزایش طول عمر و کارآیی ابزار و لوازم دقیق و ظریف- دستیابی به سطح کیفیت بهتر و بهره وری بیشتر- ایجاد بستر و زمینه مناسب برای اجرای سایر نظامهای مدیریتی و رضایت مشتریان و ارباب رجوع و..... بهره مند گردیده است وبعنوان سازمانی آراسته به شما اطمینان میدهد دستاوردهای مهم و نتایج و مزایای فراوان آن نیز شامل سازمان شما خواهد شد؛ اگر نظام 5S را بصورت علمی و عملی اجرا نمایید.

در پایان قابل ذکر است که این سازمان موفق به دریافت گواهینامه بین المللی  5اس شده فلذا در راستای فرهنگ سازی و تشویق ادارات –نهادها- ارگانها - موسسات و سازمانهادر اصلاح الگوهای مصرف و افزایش بهره وری از طریق کاهش ضایعات وخرابی ها و استفاده بهینه از منابع مادی و معنوی بعنوان یک سازمان موفق در اجرای نظام آراستگی سازمانی والبته با هماهنگی قبلی از سازمانهای استانی– منطقه ای و ملی دعوت به بازدید می نمایند  .

 
تهیه وتدوین: طیبه فرهنگ

 

کارشناس ارشد مدیریت- مدرس دانشگاه و دبیر کمیته راهبردی 5sسازمان بازرگانی استان کرمانشاه

tayebfar@gmail.com


فناوري اطلاعات و اصلاح الگوي مصرف

شنبه 8 اسفند 1388  12:15 AM

10 پديده متحول كننده فناوري اطلاعات

 شرکت تحقيقاتي گارتنر بر اساس آخرين بررسي‌هاي خود اعلام کرد، نسل جديد نرم‌افزارها و خدمات رايانه‌اي مبتني بر اينترنت (Cloud Computing) جزو 10 فناوري برتر حوزه IT محسوب مي‌شود که کاربران بايد براي آن برنامه‌ريزي کنند.
اين خدمات جديد با پيچيدگي‌هايي همراه هستند، احتمال بروز خطرات امنيتي را افزايش مي‌دهند و شرکت‌هاي فعال در حوزه فناوري‌هاي رايانه‌اي هنوز به طور کامل کاربرد آنها را متوجه نشده‌اند. اما «ديو کايرلي» (Dave Cearley) يکي از تحليل‌گران فناوري در جريان برگزاري نشست Gartner Symposium اعلام کرد که عموم کارشناسان و کاربران بايد اين پديده جديد را جدي بگيرند.
به عقيده وي، شرکت‌هاي فناوري بايد به خوبي دريابند که خدمات اينترنتي چه ارزشي را براي آنها به همراه مي‌آورد، چگونه آنها مي‌توانند بر اساس اين فضاي جديد ابزارهاي خود را ارائه دهند و برنامه‌هاي اختصاصي آنها به چه صورت مي‌تواند بر مبناي فناوري‌هاي شبکه‌اي در اين فضا در اختيار کاربران قرار گيرد.
فناوري‌ها و خدمات اينترنتي شامل شکل‌هاي مختلفي مي‌شوند که از سرويس‌هاي اينترنتي آمازون گرفته تا App Engine گوگل و ابزارهاي Salesforce.com را مي‌توان در آن جا داد. شرکت‌ها بايد به خوبي دريابند که هر يک از اين رهيافت‌ها تا چه اندازه براي آنها مفيد خواهد بود. خدمات و برنامه‌هاي مبتني بر اينترنت به عنوان يکي از 10 فناوري برتر دنيا محسوب مي‌شوند و شرکت‌ها نيز موظفند برنامه‌ريزي جديد خود را بر مبناي اين فضاي جديد قرار دهند.

 

1 - فناوری‌ها و خدمات مبتنی بر اینترنت (Cloud Computing)
کلود کامپیوتینگ در واقع به خدمات و برنامه‌های مبتنی بر اینترنت گفته می‌شود، فناوری‌هایی که آنچنان در حال رشد است که پیش‌بینی می‌شود تا پنج سال آینده حجم بازار در این بخش به 2/44میلیارد دلار برسد. پيش بيني مي‌شود در سال 2009 معادل 4/17ميليارد دلار صرف سرويس‌هاي كلودكامپيوتينگ گردد كه 49درصد اين رقم صرف برنامه‌هاي كاربردي آنلاين شده و ايجاد زيرساخت‌هاي نرم‌افزاري مورد نياز با 20درصد در رتبه دوم است. 12درصد از اين بودجه نيز صرف طراحي و توسعه سرورهاي مورد نياز خواهد شد.
در سال 2013 نيز برنامه‌هاي كاربردي آنلاين، ايجاد زيرساخت‌هاي نرم‌افزاري مورد نياز به ترتيب 38 و 20درصد از بودجه بخش كلود كامپيوتينگ را به خود اختصاص مي‌دهند، اما رتبه سوم با 15درصد مربوط به توسعه سرورهاي مورد نياز بوده و رتبه چهارم با 14درصد به هزينه مربوط به طراحي سخت‌افزار براي ذخيره‌سازي اطلاعات در اين سرويس‌ها اختصاص مي‌يابد.

2 - آنالیز پیشرفته اطلاعات (آنلاین)
آنالیز رفت و آمدها و بازدیدها و در کل تحلیل رفتارهای کاربران در وب همواره مورد علاقه مدیران سایت‌ها و سرمایه‌گذاران بخش اینترنت بوده است. آنالیز همزمان و آنلاین اطلاعات از جمله ابزارهایی است که امروزه می‌تواند بسیاری از شرکت‌ها را به عنوان راهنمایی دقیق به سمت موفقیت هدایت کند. حضور بسیاری از شرکت‌های قدرتمند از جمله گوگل در این عرصه و ارائه راهکارهای متعدد و با جزئیات، پتانسیل عمومی این بخش را به عنوان یک نوع پیشرفته از تکنولوژی مورد توجه قرار داده است.

3 - پردازشگرهای رایانه‌ای
اهمیت پردازشگرهای رایانه‌ای و تاثیر آن بر رشد تکنولوژی اطلاعات انکارناشدنی است. تقریبا هر پیشرفتی در این عرصه به ایجاد نوآوری‌ها و فناوری‌های جدید در این عرصه مرتبط می‌شود. مثال ویژه در این بخش نیاز نرم‌افزارها و سیستم‌عامل‌های جدید به پردازشگرها و سیستم‌های جدید است، مثلا توجه ویژه بازار به ویندوز 7 و آماده‌سازی محصولات جدید به پشتیبانی از این سیستم‌عامل نمونه‌ای از اهمیت پردازش بیشتر و قدرت کامل‌تر برای کلاینت‌ها است.

4 – فناوری‌های سبز
مفهوم صنعت سبز در واقع اشاره به استفاده از تکنولوژی اطلاعات برای ساخت محصولات سازگار با محیط‌زیست است. طی یکی دوسال گذشته تعداد شرکت‌هایی که کمپین‌های تبلیغاتی خود را روی فناوری‌های سبز متمرکز کرده‌اند، از شمارش خارج شده است. هر چند عده‌ای معتقدند که این فناوری در واقع یک برگ برنده برای صنعت فناوری اطلاعات محسوب می‌شود که کمترین آلودگی محیط زیستی را دارد، اما برخی نیز معتقدند که توجه به صنعت سبز صرفا نوعی رویکرد تبلیغاتی است.

5– دیتاسنترهای تغییر ماهیت داده
دیتاسنترها طی سال‌های اخیر به چنان اهمیتی رسیده‌اند که بسیاری از شرکت‌ها و حتی کشورها تلاش کرده‌اند با ایجاد دیتاسنتر وضعیت قابل قبولی برای ذخیره و انتقال اطلاعات خود ایجاد کنند. دیتاسنترها هر چند طی این‌ سال‌ها همواره نقش نیروی پشت صحنه آی تی را ایفا کرده‌اند، اما افزایش حجم اطلاعات و ایجاد نیاز برای ارتباطات پرسرعت‌تر و امن‌تر و همچنین نیاز به سرویس‌های جدید نیز بر اهمیت آنان افزوده است.
با این همه وضعیت این بخش نیز به سرعت دچار تغییر است. ایجاد دیتاسنترهایی با مدل‌های جدید مصرف انرژی یکی از این مجموعه است.

6– شبکه‌های اجتماعی
شبکه‌های اجتماعی در واقع رسانه‌های جدیدی را در عرصه اینترنت خلق کرده‌اند که توجه بسیاری از سازمان‌ها و شرکت‌ها را به سمت خود جلب کرده‌ است. این رسانه جدید که ساختارهای متفاوتی با رسانه‌های سنتی دارد عملا رفتار متفاوتی را نیز از جانب صنعت آی تی در مواجهه با خود طلب می‌کند. شبکه‌های اجتماعی از درون خود اینترنت فضای جدید و ویژه‌ای‌ای را به وجود آورده که پتانسیل‌ها و در عین حال ریسک‌های جدیدی را هم با خود به همراه آورده است.

7 - سیستم‌های نظارتی و مانیتورینگ
هر چه تکنولوژی بیشتر رشد کرده، موضوع امنیت و نفوذ تکنولوژی به این حوزه نیز گسترش بیشتری پیدا کرده است. روند فزاینده تولید و عرضه سیستم‌های مانیتورینگ دیگر به یک اصل در سازمان‌ها و شرکت‌ها تبدیل شده و برای خود جایگاه ویژه‌ای در این صنعت باز کرده است. رشد نگرانی‌های سازمان‌ها از بابت حملات و ضربه‌‌پذیر بودن اطلاعات نیز به رشد سیستم‌های نظارتی کمک شایانی کرده است.

8– حافظه‌های فلش
شاید این محصولاتی که روز به روز در حال کوچک‌تر شدن هستند اصلا به چشم نیایند، اما آنها آنقدر عمومیت یافته‌اند که امروزه نمونه‌های مختلف آن را می‌توان در میان وسایل شخصی بسیاری از افراد یافت. سرعت زیاد انتقال و کوچک‌سازی فراوان آن باعث شده که رشد این محصولات در بازار به شکل انفجارآمیزی انجام گیرد و پیش‌بيني می‌شود این روند رشد در آینده نیز ادامه یابد.

9– مجازی‌سازی
مجازی‌سازی یکی از شاخه‌های ایجاد شده توسط فناوری‌های کامپیوتری است که کاربرد خود را در صنایع مختلف به خصوص در صنعت سرگرمی به خوبی نشان داده است. اهمیت صنعت مجازی‌سازی به اندازه‌ای است که امروزه به صورت یک شاخه جداگانه و ویژه روی آن سرمایه‌گذاری‌های کلانی انجام می‌گیرد و کاربردهای فراوان آن نیز دامنه پیشرفت آن را گسترش داده است.

10– نرم‌افزارهای موبایل
شاید اگر حضور آیفون در عرصه تلفن همراه نبود هیچ‌کس اهمیت نرم‌افزارهای موبایل را تا این اندازه متوجه نمی‌شد، اما امروزه شرکت‌هایی به وجود آمده که صرفا در زمینه نرم‌افزارهای مبتنی بر موبایل فعالیت می‌کنند و درآمدهای قابل توجهی نیز به این بخش تزریق شده است.
رشد استفاده از موبایل میان مردم و قدرتمند‌تر شدن تلفن‌های همراه نیز از جمله دلایل رشد این بخش به حساب می‌آید. مسیری که امروزه بسیاری از شرکت‌های سازنده تلفن همراه در پیش گرفته‌اند، در واقع اهمیت قایل شدن برای نصب و استفاده از نرم‌افزارهای متعدد است چنانکه شاهد آن هستیم، برندهای برتر این حوزه در این چندساله روش‌های مختلفی را برای توسعه نرم‌افزار و ارائه آن به کاربران در پیش گرفته‌اند و از قضا روند سود در این بخش از ساخت تلفن همراه به ساخت نرم‌افزار موبایل تغییر مسیر داده است.


  • تعداد صفحات :3
  • 1  
  • 2  
  • 3  
مريم کياني بيدگلي

جامه‏ ناسازِ زشت اسراف را از تنمان بيرون بياوريم. حضرت آیت الله خامنه ای، مقام معظم رهبري در حالي هدف كشور در سال 1388 را «اصلاح الگوي مصرف» قرار داده اند كه اين مساله در چارچوب مبارزه با اسراف و اشرافي گري در طول دو دهه گذشته همواره جزو مطالبات و تذكرات جدي ايشان بوده است. در سال هاي اخير نیز اين تذكرات ایشان هميشه با ارایه راهكارهاي عملي براي مقابله با اين خصوصيت و عادت ناپسند همراه بوده و رنگ و بويي جدی تر يافته است.


آمار وبلاگ

  • کل بازدید : 95988
  • تعداد کل پست ها : 56
  • تعداد کل نظرات : 5
  • تاریخ آخرین بروز رسانی : پنج شنبه 8 آبان 1393 
  • تاریخ ایجاد بلاگ : جمعه 2 بهمن 1388