علت شکسته شدن نماز در سفر
امام رضا میفرمایند: اینکه در سفر نماز شکسته میشود به این علت است که نماز واجبی که خداوند عزّوجّل در ابتدا بر خلائق مقرر فرمود، تنها ده رکعت بود و بعداً هفت رکعت دیگر به وسیلۀ حضرت رسول اکرمs به آن افزود، پس خداوند عزّوجّل آن هفت رکعت زیادی (اضافه شده) را از بندگانش در سفر ساقط کرد، به علت وضع خاصی که سفر دارد و رنج و مشقت آن.1
به بیانی دیگر، مسأله شکسته شدن نمازهای چهار رکعتی مسافر و لزوم افطار روزه از احکام امتنانی خداوند است؛ یعنی چون غالباً مسافرت با دشواری هایی همراه است. خداوند برخی از احکام خویش را در این زمینه تخفیف داده تا تسهیل بر مکلفان باشد. این حکمت هم اکنون نیز پابرجا است؛ یعنی، هرچند مسافرتها از گذشته آسانتر است، لیکن اکنون نیز از خستگی و رنج تهی نیست.
در خصوص شکسته نشدن نماز مغرب، فضلبنشاذان از حضرت رضا نقل میکند که فرمودند: نماز مغرب در سفر کم نمیشود و کامل به جای آورده شود؛ زیرا آن یکبار قصر شده است.2توضیح: اینکه حضرت فرمودند نماز مغرب یک بار قصر شده است بدین جهت است که اصل نماز دو رکعت بود و حضرت به نماز دو رکعت دیگر اضافه کردند فرمودند مگربه نماز مغرب که به آن یک رکعت اضافه نمودند، یک رکعت خود شکسته است، چون نصف دو رکعت است در سفر قصر نمیشود.3
1 (من لایحضره الفقیه،ج 2،ص 137)
[2]. همان.
[3]. ایوب نظری، اسرار و شگفتی های نماز، 126.