رشد بدون توسعه

رشد اقتصادی وسیله و ابزار برای افزایش امکانات ،گسترش دامنه انتخاب افراد و تسلط برمحیط و دستیابی به آزادی بیش تر است. آرترلویس دراین باره می نویسد:

مزیت رشد اقتصادی این نیست که با افزایش ثروت موجب افزایش سعادت و خوشبختی می شود. بلکه این است که موجب افزایش دامنه انتخاب انسان می شود. ما با اطمینان نمی توانیم بگوییم که افزایش ثروت مردم را خوشبخت تر می کند…موفقیت بهتر برای رشد اقتصادی این است که انسان کنترل بیشتری بر روی محیطش داشته باشد و به موجب آن آزادیش افزایش یابد.

اما هیکس معتقد است که مسئله رشد اساساً ارتباطی با کشورهای در حال توسعه ندارد و به کشورهای توسعه یافته مربوط می شود. وی می نویسد:

تئوری رشد (آن گونه که ما آن را درک می کنیم) نه هیچ گونه ارتباطی با کشورهای توسعه نیافته دارد و نه منافع کشورهای در حال توسعه هیچ گونه تأثیری در توسعه آن داشته است.

مطالعه توسعه اقتصادی کشورهای مختلف حاکی از آن است که از جنگ جهانی دوم به این سو رشد کشورها کم نظیر وبی سابقه بوده است،اما همچنان توسعه نیافته باقی مانده اند. همچنین مطالعات مختلف نشان می دهند که انجام سرمایه گذاری های کلان ومشارکت در اقتصاد جهانی برای ترقی و توسعه این کشورها کافی نبوده است. رشد اقتصادی نه تنها توزیع عادلانه ثروت و درآمد را به همراه نداشته، بلکه در رفع فقر نیز ناتوان بوده است و اقدامات دولت نیز چندان موثر نبوده اند.گفته می شود ، دولت ها خود اغلب به وسیله افرادی تشکیل می شده اند که از نظر روانی با نفع برندگان فرآیند رشد متمرکز ، اجتماعی ، اقتصادی و سیاسی هم سو بوده اند. در نتیجه، این مسئله که دوره فقر و محرومیت برای توده ها پیش نیاز تشکیل پس انداز و سرمایه گذاری و ارتقا کارایی است، مورد تردید صاحب نظران قرار گرفته است. و گفته میشود، اگرچه ممکن است رشد اقتصادی در بلند مدت در کاهش فقر موثر واقع شود، اما برای دست یافتن به اهداف فوق ، سه تا پنج نسل وقت لازم است و در این مرحله انتقال برای بشر غیرقابل تحمل و از نظر سیاسی توجیه ناپذیر است.

برگرفته از:

• Growth without development
• The growth without development

*کلیه حقوق برای مجله سندباد محفوظ می باشد*

سندباد سبک جدید تجارت