کلامی چند از دکتر علی شریعتی درباره قرآن:

قرآن کتابی است که با نام خدا آغاز می شود و با نام مردم پایان می پذیرد.

کتابی آسمانی است اما ــ بر خلاف آنچه مؤمنین امروزی می پندارند و بی ایمانان امروز قیاس می کنند ــ بیشتر توجهش به طبیعت است و زندگی و آگاهی و عزت و قدرت و پیشرفت و کمال و جهاد!

کتابی است که نام بیش از ۷۰ سوره اش از مسائل انسانی گرفته شده است و بیش از ۳۰ سوره اش از پدیده های مادی و تنها ۲ سوره اش از عبادات! آن هم حج و نماز!

کتابی است که شماره آیات جهادش با آیات عبادتش قابل قیاس نیست …کتابی است که نخستین پیامش خواندن است و افتخار خدایش به تعلیم انسان با قلم… آن هم در جامعه ای و قبایلی که کتاب و قلم و تعلیم و تربیت مطرح نیست.

این کتاب از آن روزی که به حیله دشمن و به جهل دوست لایش را بستند، لایه اش مصرف پیدا کرد و وقتی متنش متروک شد، جلدش رواج یافت و از آن هنگام که این کتاب را ــ که خواندنی نام دارد ــ دیگر نخواندند و برای تقدیس و تبرک و اسباب کشی بکار رفت، از وقتی که دیگر درمان دردهای فکری و روحی و اجتماعی را از او نخواستند، وسیله شفای امراض جسمی چون درد کمر و باد شانه و … شد و چون در بیداری رهایش کردند، بالای سر در خواب گذاشتند و بالاخره، اینکه می بینی؛ اکنون در خدمت اموات قرارش داده اند و نثار روح ارواح گذشتگانش و ندایش از قبرستان های ما به گوش می رسد،

قرآن! من شرمنده توام اگر از تو آواز مرگی ساخته ام که هر وقت در کوچه مان آوازت بلند می شود همه از هم می پرسند” چه کس مرده است؟ “چه غفلت بزرگی که می پنداریم خدا تو را برای مردگان ما نازل کرده است.

قرآن! من شرمنده توام اگر تو را از یک نسخه عملی به یک افسانه موزه نشین مبدل کرده ام.

یکی ذوق می کند که تو را بر روی برنج نوشته،‌ یکی ذوق میکند که تو را فرش کرده، ‌یکی ذوق می کند که ترا با طلا نوشته، ‌یکی به خود می بالد که تو را در کوچک ترین قطع ممکن منتشر کرده و … آیا واقعا خدا ترافرستاده تا موزه سازی کنیم؟

قرآن! من شرمنده توام اگر حتی آنان که تو را می خوانند و تو را می شنوند،‌ آن چنان به پایت می نشینند که خلایق به پای موسیقی های روزمره می نشینند! … اگر چند آیه از تو را به یک نفس بخوانند مستمعین فریاد می زنند ”احسنت …!” گویی مسابقه نفس است …

قرآن!‌ من شرمنده توام اگر به یک فستیوال مبدل شده ای حفظ کردن تو با شماره صفحه، خواندن تو از آخر به اول معرفت  است یا یک رکورد گیری؟ ای کاش آنانکه ترا حفظ کرده اند دانا کنی، تا این چنین ترا اسباب مسابقات هوش نکنند.

خوشا به حال هر کسی که دلش رحلی است برای تو. آنان که وقتی ترا می خوانند چنان حظ می کنند،‌ گویی که قرآن همین الان به ایشان نازل شده است.

آنچه ما با قرآن کرده ایم تنها بخشی از اسلام است که به صلیب جهالت کشیدیم

مرحوم دکتر علی شریعتی، برگرفته از پدر مادر ما متهمیم، مجموعه آثار ۲۲

حیا و غیرت ، فراموش شده های جامعه اسلامی

ایران از ابتدا دارای مردمی با فرهنگ و با عفت بوده است و این موضوع مربوط به قبل از ورود اسلام به ایران است. با مشاهده کتیبه ها و سنگ نوشته های به یادگار مانده از ایران پیش از اسلام نکته ای که بسیار قابل توجه است حجاب و پوشش مردم است که البته نمود بیشتر آن در بانوان ایرانی به چشم می آید. موضوع حجاب و پوشش بانوان در ایران باستان آنقدر مورد توجه بوده که اگر زنی از اشراف و بزرگان  بدون حجاب از خانه بیرون می رفت به شدت مورد انتقاد قرار میگرفت و حتی در مواردی مورد مجازات قرار میگرفت. جامعه ی آنروز ایران غرق در فساد اجتماعی و بی عدالتی بود. اختلاف طبقاتی بسیار زیادی بین اشراف زاده ها و عوام جامعه وجود داشت.مردم عادی حق تحصیل نداشتند و هرکس باید شغل اجدادش را ادامه می داد. همه ی این بی عدالتی ها احساس نارضایتی را در دل مردم رنجدیده جوشاند و مردم منتظر جرقه ای برای شعله ور ساختن غم های بر جای مانده روی دلشان بودند. علاوه بر این موارد مساله ای که با عث شد اسلام در ایران مورد پذیرش مردم قرار گیرد هماهنگی این دین با بسیاری از آداب و رسوم ایران بود. مردم ایران که می دیدند اسلام با برنامه های درست آن ها منافاتی نداشت و بعضی از برنامه ها را با دلیل و منطق اصلاح و یا رد می کرد به تدریج به این دین الهی علاقه نشان دادند. البته اسلام میتوانست به شکل بهتری به ایران برسد و بسیاری از افراط گرایی ها در این مسیر دیده نمیشد، اگر حکومت اسلامی به کسی که از جانب خدا انتخاب شده بود یعنی امام علی(ع) میرسید.ایشان با بسیاری از این فتوحات مخالف بود و خود و فرزندانش هیچ گاه در این جنگ ها حضور نداشتند . فقط برای خدا به خلفا به خصوص عمر مشاوره میدادند.

این داستان تا صدها سال بعد از ورود اسلام به ایران ادامه داشت تا این که دشمنان این مرز و بوم که از جنگ های پی در پی  با ایران نتیجه ای نگرفته بودند تصمیم به شکست دادن ایران از درون ایران و به دست خود ایرانیان گرفتند                

آن چیزی که از معنی لغوی جن به دست می آید ، موجودی است ناپیدا که این مساله در کلمات هم خانواده اش هم دیده می شود. مثلاً  کلمه ی مجنون به معنی کسی که چیزی روی مغز او کشیده شده و آن را پنهان کرده. و یا جنین یعنی آن چیزی که در رحم مادر پنهان است.

در قرآن مجید برای جن مشخصات و ویژگی های زیادی ذکر شده است.

1-آفریده شده از شعله آتش . بر خلاف انسان که از خاک آفریده شده است.(الرحمن-15)

2-دارای علم و ادراک و تشخیص حق از باطل و قدرت منطق و استدلال است.( آیات سوره جن )

3-دارای تکلیف و مسئولیت است.

4-گروهی مومن و گروهی کافرند.(جن-11)

5-ادرای حشر و نشر و معادند.(جن – 14 و 15)

6-آن ها قدرت نفوذ در آسمان ها و استراق سمع داشتند اما ظاهرا بعد از بعثت پیامبر از این کار منع شدند.( جن – 9)

7-با بعضی از انسان ها ارتباط برقرار می کردند و با آگاهی محدودی که نسبت به بعضی از اسرار نهانی داشتند به اغوای انسان ها می پرداختند. ( جن – 6)