عید غدیر خم یکی از اعیاد بزرگ اسلامی به شمار می‌رود و واقعه غدیر یکی از مسلمترین مسائل تاریخ اسلام بوده به طوری که بسیاری از بزرگان اهل تشیع بر آن اشاره کردند و علاوه بر از علمای بزرگ شیعه بزرگان و مورّخان از اهل سنت نیز حدیث غدیر و واقعه آن را نقل کردهاند.
محوری‌ترین پیام غدیر در ولایت‌مداری و حرکت در مسیر ولایت نهفته به طوری که غدیر سرچشمه همیشه جوشان ولایت بوده و تداوم خط رسالت در ولایت امام علی (ع) است بدون شک واقعه غدیر خم نقش سرنوشت‌سازی در تعیین مسیر آینده اسلام داشته و در این واقعه پیامبر اکرم (ص) مهم‌ترین مأموریت دوران پیامبری خود را به انجام رساند مأموریتی که انجام آن به منزله رساندن پیام رسالت حضرت بود.
امام خمینی (ره) غدیر را بالاترین عید و ادامه نبوت دانسته و ایشان در این زمینه چنین فرموده است: «این روز مبارک از اعیاد بزرگ اسلام است و نکته‌اش هم این است که ادامه نبوت است، ادامه آن معنویات رسولاللّه است، ادامه آن حکومت الهی است و از این جهت از همه اعیاد بالاتر است».
مقام معظم رهبری نیز درباره عید غدیر فرمود: «روز عید غدیر که به نام عید ولایت نامیده میشود روزی است که مفهوم ولایت اسلامی به وسیله پیامبر اکرم (ص) یک مصداق روشن و عینی پیدا کرد و ولایت که عنوان حکومت در اسلام و شاخصه نظام اجتماعی و سیاسی برای اسلام است یک معنای دقیق و ظریفی دارد که معنای اصل ولایت هم همان است و آن عبارت است از پیوستگی، پیوند، در هم پیچیدن و در هم تنیدگی؛ این معنای ولایت است».
پیامبر اکرم (ص) در آخرین حج خود، حجة‌الوداع این پیام را به مردم رساندند که این آخرین حج رسول خدا و این سفر دارای اهمیت فراوانی است به طوری که هر کس که توانایی و استطاعت آن را دارد بر او لازم است که پیامبر اکرم (ص) را در این سفر همراهی کند و در این حج پیامبر اکرم (ع) با همراهی مردم و عده‌ای از اصحاب خویش بعد از انجام مناسک حج در مسیر بازگشت در روز هجدهم ذی‌الحجه در محلی به نام غدیرخم به فرمان الهى دستور داد همراهان توقف کنند و بعد از اقامه نماز در خطبه غدیر حضرت علی (ع) را به عنوان جانشین خود عنوان و دست حضرت علی (ع) را گرفت و فرمود: «من کنت مولا فعلى مولاه» و این جمله را سه بار تکرار کرد.
هر جامعه‌ای باید رهبر و پیشوایی داشته باشد و پیامبر اکرم (ص) از جانب خدا امام بعد از خویش را به امت اسلامی معرفی کرد و حضرت علی (ع) را به عنوان پیشوای بعد از خود مشخص و به عنوان وصی خود اعلام کرد.
غدیر خم خداوند متعال آیه الیوم اکملت لکم دینکم و اتممت علیکم نعمتى و رضیت لکم الاسلام دینا را بر پیامبرش حضرت محمد (ص) نازل فرمود امروز دین شما را برایتان کامل و نعمت خود را بر شما تمام گردانیدم.
پیش از اعلام رسمى ولایت امامی علی (ع) این آیه بر پیامبر اکرم (ص) نازل شد که بیانگر اهمیت بالای غدیر است و قرآن کریم آشکارا اعلام نشدن ولایت امام علی (ع) را با ناتمام ماندن رسالت الهى برابر عنوان می‌کند به طوری که غدیر خم روز اکمال دین و اتمام نعمت الهی است.
در راستای زنده نگه داشتن غدیر باید فلسفه و پیام غدیر یادآورى شود و زنده نگه داشتن شعایر الهى رسالتى است که باید مورد توجه قرار گیرد چراکه در تاریخ اسلام غدیر و امامت بسیار حائز اهمیت است زیرا غدیر امامت را به وجود آورد و ادامه رسالت بود به همین دلیل عید غدیر به عنوان بزرگ‌ترین و مهم‌ترین اعیاد اسلامى است و برای آن آداب و اعمالی از جمله روزه، نماز شب و روز غدیر، یاد خدا و پیامبر، زیارت امام علی (ع)، غسل و نیز برپایی جشن و عید گرفتن، صدقه دادن و... اشاره شده است.
ولایت‌مداری و حرکت در مسیر ولایت محوری‌ترین پیام غدیر است
حجت‌الاسلام محمد جواد قهرمانی در ارومیه اظهار داشت: روز عید غدیر که روز ولایت و اکمال دین نام‌گذاری شده پیامبر اکرم (ص) حضرت علی (ع) را به عنوان جانشین خود معرفی کردند و این واقعه بسیار تاثیرگذار در جهان اسلام است.
وی ادامه داد: واقعه غدیر خم در صحرایی به نام غدیر خم در عربستان بین مکه و مدینه اتفاق افتاد این واقعه تاریخی اسلامی و مهم و تاثیرگذار در سرنوشت مسلمانان است و قابل انکار از طرف کسی نمی‌تواند قرار گیرد چراکه صحرای غدیر خم برای همیشه وجود دارد و تاریخ وقوع آن در ذهن‌ها باقی است.
