کانون مهر و دانش

دعای امام رضا (علیه‌السلام) برای حضرت مهدی (عج):
از جمله اعمال شریف شب و روز جمعه؛ ذکر نام حضرت ولی عصر (عجل الله تعالی فرجه
الشریف) و دعا برای سلامتی و تعجیل در ظهور شریفشان است.

«یونس بن عبدالرحمن» از محدثان مشهور شیعه و از جمله شیعیان بزرگواری است که
به توفیق درک محضر و زیارت سه امام بزرگوار؛ امام جعفرصادق، امام موسی کاظم و
امام رضا (علیهم‌السلام ) نائل شد.

حدود یکهزار حدیث در کتب اربعه شیعیان از این عالم بزرگوار نقل شده است. یکی
از این احادیث که در جلد ۹۳ کتاب گرانسنگ بحارالانوار نیز نقل شده، دعایی است
که امام رضا (علیه‌السلام) براى صاحب الزمان (عجل الله تعالی فرجه الشریف)  
قرائت نموده‌اند.

این دعای شریف در کتاب «مفاتیح الجنان» و در فهرست ادعیه بعد از دعای ندبه ذکر
شده است. شایسته است روز جمعه با زمزمه این دعا به یاد صاحب عصر و زمان خود
باشیم..

«اللهم ادفع عن ولیک و حجتک ...»
 

خداکند که بسازیم قبر پنهان را:
«از بقیع هفتاد هزار نفر که صورتشان مانند ماه شب چهارده است محشور خواهند شد
و بدون حساب وارد بهشت می‎شوند.»

جنه البقیع با قبرستان معروف بقیع بقیع اولین مدفن و مزاری است که به دستور
پیامبر اسلام (صلوات الله علیه و آله) و به وسیله مسلمانان صدر اسلام به ساخته
شد و اولین کسی که در این قبرستان دفن شد؛ «اسعد بن زراره» از انصار بود.
«ابراهیم» فرزند گرامی رسول خدا نیز به امر ایشان در این مکان دفن گردید و پس
از دفن شدن ابراهیم در بقیع، مردم مدینه علاقه‎مند شدند پیکر اقوام و عشیره
خود را در آنجا دفن کنند و هر یک از قبایل مدینه درختان و ریشه‎های بخشی از
بقیع را قطع و زمین آن را برای همین منظور آماده نمودند.

حرم ائمه بقیع به مشهد و حرم اهل بیت (علیهم‎السلام) معروف است و در این حرم
مطهر قبر چهار تن از ائمه هدی؛ امام مجتبی، امام سجاد، امام باقر و امام صادق
(علیهم‎السلام) در کنار هم و به فاصله ۲ تا ۳ متری این قبرها، قبر عباس عموی
گرامی رسول خدا (صلی الله علیه و آله) قرار گرفته و در کنار آن نیز قبر دیگری
است که متعلق به فاطمه بنت اسد می‎باشد. همچنین مدفن تعدادی از همسران،
فرزندان، اقوام و عشیره پیامبر اکرم و جمع کثیری از صحابه و یاران آن حضرت و
تعداد بی شماری از شهدا و علما در این قبرستان قرار دارند.

قبور ائمه بقیع (علیهم السلام) مانند سایر قبرها در محوطه باز و مکشوف نبوده
از آغاز دفن اجساد مبارک و پیکر مطهرشان در داخل خانه ای که متعلق به عقیل
بوده، قرار داشته است.
در تاریخ آمده است پیامبر اکرم (صلی الله علیه وآله و سلم) در اوقات مختلف در
کنار خانه عقیل (بعدها جنه البقیع نام گرفت) حاضر می‌شدند و در آنجا به مناجات
می‌پرداختند و برای هل بقیع دعا و از خداوند متعال برای آنان طلب رحمت و
استغفار می‌نمودند؛ و گاهی نیمه های شب برای همین مقصود، رختخواب خویش را ترک
و به سوی بقیع حرکت می کردند.

از حضور مستمرّ رسول خدا در مقابل در خانه عقیل بن ابی طالب می‌توان چنین
استنباط کرد آن حضرت با این کار عملاً اهمیّت این خانه را که در آینده نزدیک
به آرامگاه چهار تن از اوصیای الهی و مدفن چهار تن از فرزندان و اهل بیت
پیامبر مبدل خواهد گردید یادآور می‌شدند. (تاریخ المدینه جلد ۱، ص ۹۰ و ۹۵)

این خانه با گذشت روزگار به مسجد و زیارتگاه عمومی تبدیل شد به طوری که بعد از
شهادت امام صادق (علیه‌السلام) پیکر مطهرشان نه تنها در داخل محوّطه مسقف و در
داخل خانه، بلکه در داخل حرم به خاک سپرده شد یعنی دیگر آن موقع این خانه به
یک مسجد و زیارتگاه عمومی تبدیل شده بود. بعدها برای این بارگاه، گنبد و قبه
ای ارزشمند ساخته شد و ضریحی فولادی نیز ساخته دست مردم اصفهان بر روی ان نصب
شد. همچنین صندوق‌های عظیمی حاوی هدایای مردم و جواهرات و قیمتی در این حرم
وجود داشت.

«فاخلع نعلیک»
زیارت قبرستان بقیع فضیلت بسیار دارد. شیخ صدوق از امام‏ صادق (علیه‌السلام)
روایت کرده:هرگاه یکى از شما حجّ کند، باید حجّش را به زیارت ما به پایان
برساند، زیرا زیارت ما از تمامى حجّ است.
نیز از امیرالمؤمنین (علیه‌السلام) روایت کرده: «حجّ خود را به زیارت رسول خدا
(صلى اللّه علیه و آله) تمام کنید، که ترک زیارت آن حضرت پس از حجّ‏ جفا و
خلاف ادب است و شما را به این زیارت دستور داده ‏اند و به زیارت قبرى چند که
خدا حق آن‌ها و زیارت آن‌ها را بر شما لازم کرده بروید و کنار آن قبرها از خدا
طلب روزى کنید».

در کتب زیارت ائمه بقیع امده است به سبب قداست آن مکان که روزی قدم‌های مبارک
پیامبر اعظم (صلوات الله علیه و آله) بر آن نهاده شده و بهترین اولیای خدا در
آن مدفونند، با پاهای برهنه وارد شوید. (اصغر قائدان، تاریخ و آثار اسلامی مکه
مکرمه و مدینه منو ره، نشر مشعر، ۱۳۷۴، چ ۲، صص ۳۵۴ ۳۵۵ )

روز سیاه تاریخ شیعه
در هشتم شوال سال ۱۳۴۴ هجری قمری پس از اشغال مکه، وهابیان به سرکردگی
عبدالعزیز بن سعود روی به مدینه آوردند و پس از محاصره و جنگ با مدافعان شهر،
سرانجام آن را اشغال نموده، مأمورین عثمانی را بیرون کردند و به تخریب قبور
ائمه بقیع و دیگر قبور هم چنین قبر ابراهیم فرزند پیامبر اکرم (صلی الله علیه
و آله) قبور زنان آن حضرت، قبر ام‌البنین مادر حضرت اباالفضل العباس
(علیه‌السلام) و قبر عبدالله پدر پیامبر و اسماعیل فرزند امام صادق
(علیه‌السلام) و بسیاری قبور دیگر پرداختند. ضریحی را که روی قبور حضرات
معصومین امام مجتبی، امام سجاد، امام باقر و امام صادق (علیه‌السلام) قرار
داشت را از جا در آورده، بردند. اما این اولین حمله آنان به مدینه نبود. آنان
در سال ۱۲۲۱ هجری نیز یک بار دیگر به مدینه هجوم برده، پس از یک سال و نیم
محاصره توانسته بودند آن شهر را تصرف کنند و پس از تصرف اقدام به غارت اشیای
گران‌بهای حرم پیامبر و تخریب و غارت قبرستان بقیع نمودند.

طبق نقل تاریخی آن‌ها در این حمله چهار صندوق مملو از جواهرات مرصع به الماس و
یاقوت گران بها و حدود یک صد قبضه شمشیر با غلاف‌های مطلا به طلای خالص و
تزیین شده به الماس و یاقوت و … به یغما بردند.

در این ماجرا تنها حرم پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) محفوظ ماند و
وهابیان در ادامه هتاکی‎های خود تصمیم داشتند قبر مطهر رسول خدا (صلی الله
علیه و آله) را نیز تخریب کنند اما از بازتاب این کار در جهان اسلام و
برانگیخته شدن احساسات مسلمانان بر ضد خویش ترسیدند و به طور موقت از این عمل
منصرف شدند.

یکی از جهانگردان غربی به نام میسترکه به فاصله کوتاهی از ویرانی این حرم بقیع
را دیده، ویرانی و خرابی آنجا را این‌گونه ترسیم می‎کند: «چون وارد بقیع شدم،
آنجا را همانند شهری دیدم که زلزله شدیدی در آن به وقوع پیوسته و به ویرانه‎ای
تبدیل شده است، زیرا در جای جای بقیع به جز قطعات سنگ و کلوخ به هم ریخته و
تیرهای چوب کهنه چیز دیگری نمی‎توان دید. ولی این ویرانی‎ها و خرابی‎ها در اثر
وقوع زلزله و یا حادثه طبیعی بلکه با عزم و اراده انسان‎ها به وجود آمده بود و
همه آن گنبد و بارگاه های زیبا و سفید رنگ که نشانگر قبور فرزندان و یاران
پیامبر اسلام بود، با خاک یکسان گردیده است.»


خداکند که بسازیم قبر پنهان را
امروز نزدیک به ۹۰ سال از آن روز سیاه تاریخ شیعه می‌گذرد و تنها امیدی که دل
شیعیان واقعی جهان را به بازسازی این حرم امیدوار نگه داشته، ظهور و حضور
فرزند بزرگوار رسول خدا است. روزی که حق و باطل مشخص و حقوق به ناحق غصب شده
نسل پاک رسول خدا به ایشان بازگردانده شود. اللهم عجل لولیک الفرج
 

گاهی هم برای خودت منبر برو!:
نفاق و دورویی از جمله رذایل اخلاقی و بلکه بدترین آنهاست است. حتی در برخی
روایات این صفت ناپسند بیش از کفر ورزیدن به خدا، مورد نکوهش واقع شده و
سرانجام اینگونه افراد در قیامت سخت‏‌تر از کفّار است.

از امام محمدبن علی الرضا (علیه‌السلام) روایت شده است که فرمودند: «لَا
تَکُنْ وَلِیّاً لِلَّهِ فِی الْعَلَانِیَةِ عَدُوّاً لَهُ فِی السِّرِّ.» در
ظاهر و آشکار،‌ خودت را دوست خداوند نشان مده، (‌در حالی که)‌ در پنهان و در
درون، دشمن خدا باشی. (۱)

به بیان دیگر از کسانی مباش که در باطن به دین و احکام عملی ان اعتقادی ندارد
در ظاهر، ‌ظاهرسازی می‌کند و خودش را متشرّع جلوه می‌دهد. چه بسا کسانی که از
نظر باطن مشکل دارند و ‌ظاهرشان هم مثل باطنشان است،‌ از این افراد بهتر
هستند. چراکه اگر توبه کنند، امد است بیشتر مورد ‌مغفرت الهی قرار بگیرند.





امام محمدتقی (علیه‌السلام) برای رهایی از این رذیله اخلاقی نیز توصیه‌ای
داشته و  می‌فرمایند: « مومن به سه خصلت نیاز دارد: توفیقی از طرف خداوند،
موعظه گری از درون و پذیرش نصیحت و خیرخواهی دیگران نسبت به خودش (۲)
توبه حقیقی
کسی که در دنیا بعد از گناه، خود را سرزنش می‌کند احتمال بازگشتش به آن گناه
کم می‌شود و در حقیقت این سرزنش همان توبه حقیقی و جلب توفیق الهی است.

برای خودت منبر برو!
تا انسان اهل سرزنش کردن خود نباشد و به سرزنش وجدان خود پس از گناه توجهی
نکند، ، هیچ موعظه ای در او اثر نخواهد بخشید خوب است انسان فقط دیگران را
نصیحت نکند بلکه گاه گاهی با خود خلوت کند. گناهان خود هرچند بسیار کوچک را بر
شمرده و همه اعمال خود را به دقت بررسی کند.

نصیحتی کنمت بشنو و بهانه مگیر!
انسان به هر مرتبه ای از علم و آگاهی هم برسد باز هم نیازمند پند و نصیحت
دیگران است و چه نصیحت کننده ای؛ بهتر و دلسوزتر از پدر و مادر. پدر و مادر
مطمئنا جز خیر و صلاح فرزند خود را نمی‌خواهند و بسیار بجاست که انسان در هر
مرتبه و جایگاهی که قرار داد گوش شنوایی برای نصیحت خیرخواهان داشته باشد.