برای خیلی از ما پیش اومده که تو یه موقعیت اضطراری که دسترسی به یه کامپیوتر از همه چیز مهمتره، کفگیر باتری لپتاپ به ته دیگ خورده و ما رو در حسرت سه چهار دقیقه اضافه باقی گذاشته! احساس اصلاً خوبی نیست. بخصوص اگر کابل و آداپتورش رو هم به همراه داشته باشید ولی پریز برق پیدا نکنید! بعدش هم با خودتون فکر میکنید که خیلی استفاده کرده باشید، سر جمع یک ساعت و نیم از وقتی که باتریش نود و هفت درصد شارژ داشته، روشن بوده. بنابراین تصمیم میگیرید که سوراخ مصرف رو پیدا کنید و حسابی آببندیش کنید. مطالبی که در این پست میخونید، درباره همین بهینهسازی مصرف باتری لپ تاپ شماست…امتحانشون کنید و نتیجه رو خودتون ببینید.
نکته: … کلاً بعضی حرفها فقط به درد تیتر شدن میخورند!
1. اولین و بدیهیترین نکته در نگهداشتن باتری، کم کردن نور مانیتور لپتاپه. البته که این رو شاید میدونستید؛ شاید هم نمیدونستید؛ ولی این قضیه برای مانیتورهای بزرگتر مثل 15 و 17 اینچ خیلی به چشم میاد. یعنی هرچی صفحه نمایش هرچه بزرگتر، سرعت ته کشیدن باتری در Brightness های بالاتر بیشتره. (ببخشید، “روشنایی” ترجمه جالبی نیست!)
تقریباً همه لپتاپها با استفاده از ترکیب کلید Fn و یکی از کلیدهای F در ردیف بالا، امکان تنظیم نور رو به کاربر میدن. یکی برای کم کردن نور و دیگری برای زیاد کردن اون. روی Macintosh هم که ترکیب کردن نمیخواد. اما اگه احیاناً کلید Fn کار نکرد، شاید مجبور بشین که بصورت دستی این کار رو از تو تنظیمات power انجام بدین. برای این کار تو ویندوز ویستا یا ویندوز 7، روی آیکون باتری در notification bar کلیک کنید و Adjust Screen Brightness رو انتخاب کنید. سادهترین کار اینه که پایین صفحه باز شده رو نگاه کنید و Screen Brigtness رو مطابق نظرتون پایین بیارید.
2. سختافزارهایی که استفاده نمیکنید رو disable کنید.
وقتی که تو هواپیما نشستهاید، نیازی به قسمتهای مختلفی از کامپیوترتون پیدا نمیکنید. کارتهای شبکه و وایرلس، بلوتوث، وایرفایر، وبکم، حتی USB … اگه تصمیم دارید که تو سفر سه ساعتهتون یه فیلم دو ساعت و نیمه با کیفیت HD رو تماشا کنید و بعدش هم به کارهای اداریتون برسید، اصلاً فکر خوبی نخواهد بود که بخواهید تمام امکاناتی که بهشون نیازی ندارید رو فعال بذارید. بنابراین وارد Device Manager لپتاپ بشین و همه اینها رو disable کنید.
یه نکته که ممکنه دونستنش براتون لازم باشه اینه که بعضی از لپتاپها کیبورد یا ماوس با انصال USB داخلی دارند. بنابراین غیرفعال کردن USB هاتون میبتونه منجر به از دست دادن کنترل لپتاپتون بشه. پس قبلش از این مساله مطمئن بشید.
333. درایور سختافزارهای لپتاپ رو آپدیت کنید.
ویندوزهای OEM روی لپتاپها این مزیت رو دارند که شما رو از نصب دستی تک تک درایورها بی نیاز میکنند. اما این اشکال بزرگ رو هم دارند که در اغلب موارد، درایور آپدیت نشده رو نسبت به اونچیزی که سازندهی مثلاً کارت گرافیک لپتاپ، روی سایتش قرار داده، برای سختافزارهای لپتاپتون عرضه میکنند. بنابراین Windows Update رو همیشه روشن بذارید تا درایورهای اپدیت شده رو به صورت اتوماتیک پیدا و شما رو از وجود اونا مطلع کنه.
4. هارددیسک لپتاپ رو بطور منظم defrag کنید.
هرچقدر که هارد بتوونه سریعتر کار کنه، نیروی کمتری صرف دسترسی به فایلها و اجرای برنامهها به خرج میده.
5. برنامههایی که تو پسزمینه کار میکنند،کاهش بدید.
Itunes, Desktop Search و برنامههای آرایشی! مثل تغییردهنده دسکتاپ و ظاهر ویندوز و غیره رو که در حاشیه کار میکنند، سعی کنید یا استفاده نکنید، یا طوری تنظیم کنید که کارهای حاشیهای انجام ندهند!
6. RAM دستگاه رو افزایش بدید.
این کار باعث میشه که دسترسی به هارددیسک کمتر صورت بگیره و استفاده از Virtual Memory هم به حداقل برسه.
7. سعی کنید از DVD Drive کمتر استفاده کنید.
تا جایی که برایتان امکان دارد، دیسکهای خود را به فایلهای Image تبدیل کنید و از روی هارد آنها را اجرا کنید.
8. قسمتهای فلزی باتری را تمیز نگه دارید.
هرچندماه، با یک دستمال مرطوب آغشته به الکل، کنتاکتهای باتری را تمیز کنید.
9. به جای مد Sleep از Hibernation استفاده کنید.
10. از پروفایل Power Saver ویستا استفاده کنید.
با عرض معذرت از کاربران ویندوز XP ، این یکی مخصوص کاربران ویستا و بخصوص ویندوز 7 است. بطور پیشفرض سه پروفایل مدیریت باتری در این ویندوزها وجود دارند که به کاربران اجازه میدن تنظیم لپتاپش رو بدست بگیره. Power Saver یکی از این پروفایلهاست که بیشترین صرفهجویی رو در مصرف برق انجام میده. سایر پروفایلها، Balanced و High Performance به تناسب، تنظیمات متفاوتی رو در اختیار کاربر قرار میدهند. البته تنظیمات هرکدوم از این پروفایلها رو میتونید به دلخواه خودتون تغییر بدین. این تغییرات نیازمند اینه که دقیقاً بدونید با چه چیزی روبرو هستید. در واقع تغییرات غیرمسئولانه گو اینکه آسیبی به لپتاپ شما وارد نمیکنه، اما میتونه زندگی آسودهای که با لپتاپتون قبل از دستکاری اون داشتید رو ازتون بگیره. اما در صورت انجام تغییرات صحیح، میزان صرفه جویی در مصرف برق، فقط در حد یکی دو دقیقه نخواهد بود.
همونطور که در شکل زیر میبینید، امکانات زیادی برای تنظیم مصرف برق در اختیار کاربر گذاشته شده و دست او برای
انجام تغییرات گسترده، باز است:
البته اشتباه شد! این عکس مشخصاً مربوط به ویندوز XP و سربرگ تنظیمات پیشرفته مدیریت مصرف برق اونه. بد نیست… اما هفت سال بعد از عرضه این ویندوز، تنظیمات مذکور در ویندوز 7 به صورت زیر در اومده:
هر یک از این موارد رو به تفصیل بررسی خواهیم کرد. اما قبل از اون بگذارید نگاهی بندازیم به تغییراتی که از ویندوز ویستا به بعد در این بخش اتفاق افتاده؛ شاید که انگیزهای باشد برای اونهایی که کماکان از ویستا دل نمیکَنند!
شمردن این تغییرات شاید کمی بیش از دو پست اختصاصی زمان ببرد. بنابراین خیلی خلاصه به چندتا از این تغییرات اشاره میکنم.
البته که میتونید Power Plan های موجود در ویندوز به رو تغییر بدید تا به مدل موردنظر خودتون برسید. اما راه دیگهای هم هست که یک پلان اختصاصی برای خودتون بسازید و تغییرات رو روی این طرح، اجرا کنید. کاری که میخواهیم اینجا با هم انجام بدیم هم همینه. برای این منظور، روی آیکون باتری در گوشهی سمت راست صفحه کلیک کنید و از منوی باز شده،More Power Options روو انتخاب کنید. الگوی جدیدی که میخواهید بسازید را بر اساس یکی از سه الگوی موجود تعریف کنید و بعد از ساختن اون، Change Plan Settings رو پیدا کنید.
پنجرهای که باز شده، تنظیمات اولیه الگوی مصرف برق رو برای شما به نمایش درمیاره. امکان جدیدی که به ویندوز 7 اضافه شده، کاهش نور صفحهنمایش بعد از چند دقیقه استفاده نکردن از کامپیوتر است. در واقع قبل از اینکه صفحهنمایش بطور موقت خاموش بشه، یک مرحله دیگه هم اضافه شده تا انعطاف بیشتری در سیستم مصرف برق بوجود بیاد. Sleep، حالتی از مصرفه که جریان برق اونقدر کاهش پیدا میکنه که فقط برای روشن نگه داشتن کامپیوتر لازمه. کموبیش، یکی از پردردسرترین امکانات ویندوزه و نوشتن راجع به مشکلاتش یکی دو پست دیگه هم زمان میبره. حتی، ویندوز 7 هم از این نتونسته مشکلات این قسمت رو برطرف کنه. بنابراین بهتره اونو غیرفعال کنید!
روی Change Advanced power settingsکلیک کنید. در اولین خط از نامی رو که برای الگوی مصرفتون انتخاب کردید میتونید ببینید. در زیر اون ، تنظیمات مختلف برای HarddisK, Desktop backgound setting, wireless adapter setting و غیره دیده میشن. هرکدوم از اینها رو بسته به نیازتون میتونید در بهینهترین حالت ممکن تنظیم کنید. هرکدوم هم میتونند بر اساس اینکه لپتاپتون به آداپتور وصل شده یا روی باتری در حال فعالیته، کانفیگ بشن. اینکه شما در حالت اتصال به آداپتور چه تنظیماتی رو مدنظرتون دارید بحث ما نیست. (مسلماً میخواهید در اون حالت بیشترین کارایی رو از لپتاپتون بکشید. بنابراین توضیحات زیر، تماماً در مورد وقتیه که با باتری کار میکنید. اما اینکه هرکدووم چه چیزی رو تنظیم میکنند…
Harddisk – اگر از اون دسته آدمهایی هستید که فیلمها رو از رو DVD میبینید و نه از روی هارددیسک، موقع تماشای یکی از این فیلمها، بهتره به هاردتون کمی استراحت بدید. البته خود DVD Drive اسرافکنندهی قابلیه و خیلی زود باتری رو خالی میکنه؛ اما اگر ترجیحتون به استفاده از اونه، در قسمت Turn off hard disk after، مقدار یک (دقیقه) رو برای On Battery انتخاب کنید. اینطوری برق کمتری هم نسبت به حالت عادی مصرف میشه و مجبور نمیشید که وسط فیلم، از تماشای اون صرفنظر کنید!
Desktop background Slideshow Settings – این یکی از اون تنظیمات جدید ویندوز 7ه که ویستا ازش بیبهرهست. در هر گروه تصویریای که شما برای بکگراند ویندوزتون استفاده میکنید،تغییرات با پیشفرض سی دقیقه اتفاق میافتتند و والپیپر ویندوز عوض میشه. مسلماً اگر به جای سی دقیقه، شما ترجیح داده باشید که سه دقیقه به سه دقیقه wallpaper جدیدی داشته باشید، مصرف برق به صورت قابلتوجهی بالا میره. بنابراین بهتره که این تغییرات رو در زمان استفاده از باتری، غیرفعال (Paused) کنید.
wireless adapter setting – این یکی از اون مواردیه که خیلی میتونه تو باتری، صرفهجویی کنه. اگر از لپتاپتون در جایی استفاده میکنید که اینترنت وایرلس وجود نداره، یا اون رو بهصورت سختافزاری خاموش کنید (همونطور که تو پست قبلی گفتم) و یا اجازه بدید تا ویندوز براتون تصمیمگیری کنه.
اگر Maximum power saving رو انتخاب کنید، مصرف باتری بهطرز قابلملاحظهای کاهش پیدا میکنه،اما کیفیت ارتباط وایرلستون هم همراه باهاش کم میشه. بنابراین حواستون باشه که برای زمانی که لپتاب به آددپتور وصل شده ، Maximum Performance رو انتخاب کرده باشید.
Sleep – چهار تنظیم مختلف دارد:
Sleep After » زمانیه که بعد از اون کامپیوتر به وضعیت امادهبهکار میره.
Hybrid Sleep » مشکلاتی که ازشون در بخش اول صحبتش رفت، مایکروسافت رو ناچار کرد که یک وضعیت جدید تعریف کنه که ترکیبی از Hibernation و Sleep Mode محسوب میشه. در این وضعیت، ویندوز تمام فعالیتهای جاری رو در هارددیسک ذخیره میکنه (مثل Hibernation) و بعد به وضعیت آمادهبهکاری میره. به این صورت کاربر میتونه با زدن یک دکمه، کارش رو از سر بگیره و خیالش راحت باشه از اینکه اگر Sleep Mode به هردلیل کار نکرد، یا مثلاً برق کامپیوتر بصورت ناگهانی قطع شد، چیزی رو از دست نده.
Hibernate After » زمانیه که بعد از اون،کامپیوتر به وضعیت Hibernation میره. در این وضعیت، ویندوز تمام فعالیتهای جاری رو در هارددیسک ذخیره میکنه و کامپیوتر رو Shut down میکنه. در بار بعدی که کاربر سیستم رو روشن کنه، وضعیت ذخیره شده، بازیابی میشه. برای اینکه از این وضعیت بتونید استفاده کنید، باید فضای موردنیاز برای Hibernation (که معمولاً دو برابر میزان RAM سیستمتونه، روی هارددیسک فراهم کنید.
Allow wake timers » امکان بیدار کردن ویندوز بعد از مدتزمانی معین. بطور مثال فرض کنید که میخواهید در ساعت سه نیمهشب از کامپیوتر خودتون Backup بگیرید ولی نمیخواهید که تا اون زمان، کامپیوتر روشن بمونه. برای این منظور، برنامه موردنظرتون رو تنظیم میکنید و بعد هم این گزینه رو روی حالت Enable قرار میدید. این آپشن، بیشتر یه نوع سیستم امنیتی مناسب برای کسانیه که نمیخوان هیچ برنامهای قادر به بیرون آوردن کامپیوتر از حالت Sleep باشه. تو اون حالت، Allow wake timers رو تو حالت disable ست میکنند.
USB Selective Suspend Settings – دستگاههای USB مثل ماوس، فلش مموری و هارد اکسترنال، بیشترین بعد از LCD، بیشترین جریان رو از باتری لپتاپ میکشند. گزینه USB selective suspend در صورتی که فعال باشه، به ویندوز این اجازه رو میده که این جریاندهی به این دستگاهها رو در زمانهای بیکاری (idle) اونها، متوقف کنه. این امکان فقط در صورتی بوجود میاد که دستگاه مربوط، چنین قابلیتی رو پشتیبانی کنه. USB selective suspend به بعد برای تمام ریسیستمهای عامل بعد از ویندوز XP فعاله و فقط در صورتی باید غیرفعال بشه که در عملکرد دستگاههای USB مشکل بوجود بیاره.
Processor Power Management
– پردازندهی کامپیوتر شما میتونه با فرکانسهای مختلفی کار کنه. مثلاً یک CPU با هستهی 2.6GHz ای، میتونه بیاد و با 200 کیلوهرتز هم کار کنه. این تغییر البته تا قبل از ویندوز ویستا، با استفاده از نرمافزارهایی که به همراه مادربورد ارائه میشدند، در مدهای از پیشتعریفشده، قابل اجرا بود، اما ویندوزهای ویستا و 7، این امکان رو به کاربر دادهن که بسته به نظر کاربرش، فرکانس ساعت و در نتیجه سرعت پردازنده رو پایین بیارن و به این صورت، مصرف رو هم کاهش بدن. شما حتی میتونید تنظیم کنید که ماکزیمم سرعت کاری پردازنده، چه درصدی از سرعت واقعی اون باشه و مینیمم اون چقدر… . انتخاب این مقادیر کاملاً به نوع کار شما با کامپیوترتون بستگی داره. ماکزیمم سرعت پروسسور رو در هنگام اتصال به آداپتور، قاعدتاً میتونید 100 انتخاب کنید. این مقدار همینطور میتونه برای زمان استفاده از باتری هم درنظر گرفته بشه. اما من خودم اون رو روی 75 درصد انتخاب کردهم. اما مینیمم سرعت رو میتونید تا 0 درصد، پایین بیارید. بهطور مثال،زمانی که استفادهای از لپتاپتون نمیکنید، پردازندهی 2.6GHz ای، به طور اتوماتیک با فرکانس 26 کیلوهرتز کار خواهد کرد. تو این شرایط متوجه خواهید شد که انجام خیلی از کارهای ساده، مثل باز کردن یک پنجره اضافی در ویندوز، با کمی تاخیر و کندی سرعت همراه خواهد بود.
System Cooling Policy » از اون گزینههاییه که فقط تو ویندوز 7 پیدا میکنید. گرمای CPU که بالا میره، در صورتیکه روی حالت Active ست شده باشه، بعد از اینکه فن CPU سریعتر کار کرد، فرکانس CPU هم کاهش داده میشه. اما در حالت Passive ابتدا سرعت CPU کاهش پیدا میکنه و بعد سرعت Fan بالا میره. تفاوت بین این دو روش، در مصرف برق بیشتریه که تو حالت Passive وجود داره و بنابراین همیشه از حالت Active برای کاهش مصرف برق استفاده میکنیم.
Display – تنظیمات Display یه چیز کاملاً شخصی و سلیقهایه. اینکه بعد از چند دفیقه، صفحهنمایش، تاریک بشه و بعد از چند دقیقه کلاً خاموش بشه و باز اینکه نور صفحهنمایش تو هر حالت (حالت کمنور و یا نرمال، در زمان کار با باتری یا آداپتور) چقدر باشه، مواردی هستند که خوب، مشخصاً هرچقدر در زمان کمتری اتفاق بیفتند و یا اینکه باعث نمایش صفحه با نور کمتری بشن، باتری رو بیشتر نگه میدارند،اما ممکنه به همون نسبت هم با اعصاب شما به عنوان کاربر لپتاپ بازی کنند! بنابراین خودتان فکر کنید ببینید چه میخوااهید.
Multimedia Settings – این یکی رو دقت کنید که تنظیم نادرستش، باعث نشود که از تماشای سادهی یک فیلم با لپتاپتان، پشیمان شوید! سه گزینه Optimize for Power settings, Balanced و Optimized for video quality مواردی هستند که در این قسمت در دسترس شما قرار داده شدهاند. همونطور که از اسمشون هم پیداست، زمانی که میخواهید بیشترین صرفهجویی را در باتری داشته باشید، Optimized for power settings رو انتخاب میکنید که البته باعث میشه که وقفههایی در جریان تماشای فیلم براتون بوجود بیاد. ترجیحاً در زمان استفاده از باتری، گزینه Balanced رو انتخاب کنید و در حالت استفاده از آدپتور هم Video quality رو مدنظرتون قرار بدید.
بعد از تنظیم کردن موارد فوق روی لپتاپتون، میتونید متوجه بشید که بوجود اومدن استرس از تموم شدن باتری لپتاپ، چیزیه که فقط در قصههای شب کودکان گفته میشه و معمولاً، به واقعیت نمیرسند!
