ملیت : ایرانی - قرن : 1 منبع : اثرآفرینان (جلد اول-ششم)
(وف 62 ق)، موسیقیدان و نوازنده. اصلا ایرانى و پدرش از بردگان آزاد شدهى بنىلیث بود و به همین خاطر به لیثى معروف بود. ابتدا آواز را بدون همراهى ساز مىخواند و ضرب آن را با چوبى كه روى زمین مىنواخت حفظ مىكرد. بعدها عود آموخت. اول كسى است كه در مدینه عود ساخته و نواخته است. براى نخستین بار همراهى ساز را آواز در میان اعراب معمول داشت. وى به خاطر صداى سنگینش به خانژ مشهور شده بود. وى تحت تاثیر نشیط و آهنگهاى ایرانى او نخستین آهنگ عربى را به نام «ثقیل» با قواعد صحیح و میزان ملایم ابداع كرده است. این موسیقیدان استاد و بنام ایرانى در زمان نخستین خلفاى بنىامیه مىزیسته و در دستگاه معاویه و یزید راه یافته و براى آنان خوانندگى مىكرده است. سائب شاگردان فراوانى تربیت كرد و تربیت شدگان او و دیگر اساتید موسیقى ایرانى در كشورهاى عربى آواز را بدون انحراف از اصول ایرانى در كشورهاى عربى آواز را بدون انحراف از اصول ایرانى آن در میان عرب رواج دادند و عدهاى از خوانندگان معروف عرب مانند معبد و ابنسریج و عزةالمیلا نیز از شاگردان او بودند. سائب خاثر در جنگ علیه مسلم بن عقبه، فرماندهى سپاه یزید، در مدینه كشته شد.
