الگوی اوقات فراغت در سیره رضوی

دین اسلام مکتبی است جامع که در تمام شئون زندگی بشر و به مقتضای نیازهای فطری و زمینه های ذاتی او برنامه هایی را قرار داده است که از جمله آنها مسئله اوقات فراغت است.در دین اسلام به مساله «وقت » توجه زیادی شده، تا جایی که خداوند در قرآن به «شب »، «روز»، «فجر»، «صبح »، «نیم روز» و «عصر» قسم یاد کرده است. با توجه به اینکه اسلام براى وقت و زمان، ارزش زیادى قایل است ، پیش از هر چیز  تدبر و حسن برنامه ریزی در زندگی اهمیت مییابد. امام رضا علیه السلام در این خصوص میفرمایند:  
هیچ بنده ای حقیقت ایمانش را کامل نمی کند مگر این که در او سه خصلت باشد:دین شناسی، تدبر نیکو در زندگی و شکیبایی در مصیبت ها و بلاها.

 

فراغت که در لغت به معنی آسایش و آسودگی از کارهای الزام آور تعریف شده، در مفهوم صحیح اش عبارت است از: مشغول شدن به فعالیت های خودجوش و مطلوب و دوست داشتنی؛ فعالیت هایی که دو ویژگی اصلی آنها آزادی و تنوّع است.
این مفهوم اوقات فراغت، جزء غنی ترین اوقات زندگی انسان است و انسان را به نیازهای درونی، خودسازی و خودشناسی فرامی خواند.
امام رضا علیه السلام در سبک زندگی  خود سهم مهمی را برای استفاده صحیح از اوقات فراغت و لذات حلال قائل شده اند، ایشان  می فرمایند:

خود را با کار مداوم خسته نکنید و برای خود تفریح و تنوع قرار دهید ولی از کاری که در آن اسراف باشد یا شما را در اجتماع سبک کند پرهیز کنید.

(بحار الانوار، ج 78، ص 346 )

 همچنین به ربان بن شبیب می‌فرمایند:
اگر دوست داری در درجات عالی بهشت با ما باشی به حزن ما محزون و به شادی ما شاد باش.

 (بحارالانوار، ج 44، ص286)

امام رضا علیه السلام در مقابل توصیه به استفاده از اوقات فراغت به نحو احسن ، از گذراندن وقت به کارهای لغو و بیهوده نهی نموده اند ، میفرمایند:
خدا بندگانش را از همه قمار ها ( : بازی های دارای برد و باخت ) نهی و به اجتناب از آن ها امر فرموده و آن ها را رجس و پلیدی نامید و فرمود : پلیدی هستند که گرایش به آن ها برخاسته از وسوسه های شیطان است ، پس از آنها بپرهیزید...

(فقه الرضا .ص 284)

 
منبع:
مجلّه پیوند، دکتر عبدالعظیم کریمی، تابستان 1382 ش.

مقاله محمدرضا احمدی ، پیرامون اوقات فراغت
بررسی اوقات فراغت در اسلام،سکینه علوی فر، مریم زبردست
قدس آنلاین



[ شنبه 30 مرداد 1395  ] [ 11:22 PM ] [ م تقی زاده عربی ]
[ نظرات0 ]