رسیدگی به مستمندان و فقیران ، عملی  ارزشی اخلاقی و معنوی است که به حکم فطرت انسان ، بسیار والا و ارزشمند است و تقریبا به طور یکنواختی در همه  ادیان الهی و آسمانی ، رسیدگی به مستمندان و رعایت حال آنها از ضروریت های اعمال انسان محسوب میگردد.  مخصوصا در جهان معاصر  که نظام های طبقاتی  بوجود آمده اند و جامعه به فقیر و غنی تقسیم بندی شده است این مسأله از اهمیت بیشتری برخوردار گردیده است. 

      این عمل در اندیشه اسلامی، جزئی جدا ناپذیر از سایر اعمال واجب انسان بوده ، بطوری که  حتی در برخی از موضع گیری ها ، شرط قبولی عباداتی همچون  نماز و حج ، پرداخت زکات و انفاقات مالی به فقرای جامعه اسلامی و نیازمندان است. ( « فاقیموا الصلوه و اتو الزکوه » نماز را بپا دارید و زکات بدهید) در اندیشه اسلامی ، ثروت  وسیله خیر است ، نه هدفی برای مرد مومن ، و به این صورت ، انسان مومن باید در  انفاق  و اعطا و کمک به مستمندان عجله نماید و این عمل را به تأخیر نیندازد و از منت گذاردن و اذیت نمودن در این راه خودداری ورزد که در غیر این صورت اعمال او ناروا و مردود شمرده خواهد شد.

     چنانکه در قران کریم ( بقره ،264 ) می فرماید: « لاتبطلوا صدقاتکم بالمن و الاذی، » یعنی: صدقه های خودتان را با منت گذاردن و آزار رسانیدن به افرادی که به آنها صدقه می دهید ، باطل نکنید.  همچنین در قرآن مجید، رسیدن به بر و نیکی را از مسیر پرداخت مال های محبوب در راه خدا می داندو می فرماید: « لن تنالوا البر حتی تنفقوا مما تحبون ، (آل عمران ، 92) » هرگز به نیکی و بر نمی رسید ُ مگر اینکه از آنچه که دوستش می دارید ، در راه خدا انفاق نمایید.

مولای متقیان حضرت علی (ع) در خطابه ای در این رابطه فرموده اند:

لا يستقيم قضاء الحوائج الا بثلاث: باستضغارها لتعظم، و باستكتامها لتظهر، و بتعجيلها لتهنا.
برآوردن حاجات مردم نيازمند جز به سه چيز، شايسته در نمي‏آيد:
- به كوچك شمردن، تا نزد خدا بزرگ گردد؛
- به پنهان داشتن، تا در قيامت آشكار شود؛
- به شتاب در انجام آن، تا براي نيازمند گوارا آيد.

      در اندیشه اسلامی ، مسأله صدقه و زکات به گونه ای توصیه شده که بسیار مخفی و سری صورت بگیرد که حتی دست چپ دهنده آن، نداند که دست راست چه می دهد. همچنین این نکته هم حائز اهمیت است که در  اسلام ، فقرای غیر مسلمان نیز مراد و منظورند و در بخشی از کمک ها و اعانات فرقی میان فقرای مسلمان و غیر مسلمان وجود ندارد.

      همانطور که گفته شد در همه ادیان الهی و آسمانی بر کمک به مستمندان و فقرا تاکید شده است در دین یهود به صراحت به وجود طبقات مختلف اجتماعی اذعان دارد: طبقاتی که نام می برد: بی پدر، بیوه ،فقیر وغریب است از نظر یهودیان فقرا طبقه ای مستحق توجه هستند  همینطور مراقبت از بیماران و عیادت از آنها ، امری جدی و لازم و واجب تلقی گردیده است.طبقه غریبان در تورات  به شدت مورد توجه واقع شده اند

 در آیین مسیحیت نیز بر این عمل تاکید شده است بطوری که واکنش مسیحیان به نیازمندان و رسیدگی به وضعیت آنها دقیقا برگرفته از تعالیم مسیح است. در بسیاری از نکات و نقاط مورد بحث در انجیل ، فقرا و معلولان و نیازمندان را که محرومیت های شدید دارند، در تماس با  حضرت عیسی  علیه‌السلام بیان نموده و نیز اشاره اکیدی وجود دارد که آن حضرت با فقیران و نیازمندان همواره می نشسته اند و در تماس بودند.

http://hms09.blogfa.com