معاون امور مطبوعاتی وزیر ارشاد در آستانه برگزاری انتخابات مجلس نهم طی نامه‌ای خطاب به مدیران مسئول مطبوعات، خبرگزاریها و پایگاه‌های اطلاع رسانی، خواستار اهتمام وافر به جلب مشارکت عمومی و شورآفرینی در انتخابات توام با رعایت اخلاق انتخاباتی و تهذیب رسانه‌ای شد.
به گزارش سياست روز، محمدجعفر محمدزاده در این نامه از مجموعه اصحاب رسانه خواسته است نسبت به صیانت از انتخابات به عنوان بارزترین نهاد مردمسالاری دینی و نفی توطئه‌های احتمالی دشمنان ملت در خدشه بر این دستاورد عظیم انقلاب اسلامی هوشیار باشند.
متن کامل نامه معاون امور مطبوعاتی و اطلاع رسانی به این شرح است: 

بسم الله الرحمن الرحیم
مدیران مسئول محترم مطبوعات، خبرگزاریها و پایگاه‌های اطلاع رسانی
با اهدای سلام و آرزوی توفیق
آنچه انگیزه نگارش این نامه است، انتخابات پیش روی مجلس شورای اسلامی و اهمیت فرآیندی است که با جلب مشارکت عمومی، فصلی تازه از نشاط سیاسی و اجتماعی و آزمونی دشوار و در عین حال تاریخی را برای رسانه‌های کشور رقم می‌زند.
انتخابات پیش رو عیاری است که خواسته یا ناخواسته، اهتمام رسانه‌ها به مصالح جامعه و وفاق و وحدت ملی بدان سنجیده خواهد شد و اهمیت این سنجش، مقارن با افزایش جنگ رسانه‌ای نظام سلطه علیه کشورمان فزونی خواهد داشت.

این روزها که ایران در آستانه برگزاری یک انتخابات نفس‌گیر و سرنوشت ساز است، بحث‌های گوناگونی درباره اخلاق سیاسی و اخلاق انتخاباتی می‌شود که البته در مواردی جای تامل بسیار دارد. 
اینکه پس از گذشت ۳۰ سال و تجربه چندین انتخابات که خود نیز با فراز و نشیب‌هایی همراه بوده آیا برابر سنتی که ایجاد شده، همچنان لازم است در آستانه هر انتخاباتی باز هم از اخلاق انتخاباتی سخن به میان آید؟ خود بحث مستقلی را می‌طلبد اما بنا به ضرورت به نکاتی درباره اخلاق انتخاباتی و سیاسی اشاره کرده و در باره هر یک به

طور مختصر بحث می‌کنم. 

رعایت قانون به عنوان عملی اخلاقی
نکته نخست اینکه رعایت قانون مصوب نمایندگان ملت در هر انتخاباتی هم به لحاظ قانونی و حقوقی و هم عقلایی، برای مردم، نامزدهای انتخاباتی و مجریان و ناظران انتخابات الزام ایجاد می‌کند اما در عین حال علاوه بر رعایت «قانون» به عنوان یک عمل اخلاقی نیز شناخته می‌شود. زیرا هنجار شکنی در جامعه که در مورد اجرای قانون نیز ممکن است رخ دهد، در عین حال عملی غیراخلاقی است و به منظور دوری جامعه از هرج و مرج و بی‌قانونی و برقراری نظم و انضباط در زندگی مردم، باید همگان خود را هم قانوناً و هم اخلاقاً موظف به رعایت قانون دانسته و آن را در فرهنگ جامعه نهادینه نمایند و رعایت اخلاق انتخاباتی نیز می‌تواند بخشی از این هنجارها باشد. 

به تعبیری اینکه رای دهندگان و نامزدهای انتخاباتی و سایر عوامل و دست اندرکاران برگزاری یک انتخابات سالم و دمکراتیک علاوه بر الزام قانونی، رعایت قوانین و مقررات مربوط به انتخابات را برخود فرض می‌دانند، در جای خود یک عمل اخلاقی

جمهوریت یکی از عناصر مهم تشکیل دهنده نظام مقدس جمهوری اسلامی است که در جهت عینیت بخشیدن به آن، همه ساله، انتخابات متعدد و مهمی برگزار می گردد و مقام های عالی رتبه و منصب های مهمی به وسیله مردم، با واسطه یا بدون واسطه انتخاب می شوند. در هر انتخابات، افراد و گروه های مختلف با افکار و اهداف متفاوت می کوشند با ارائه شایستگی های خود، در رقابتی طاقت فرسا، آرای مردم را از آن خود کنند تا توفیق خدمت هر چه بیشتر به مردم و نظام اسلامی و رضایت خدا را به دست آورند.

داوود رشیدی: سندرم اخلاق انتخاباتی، جدیدترین بیماری شناخته‌شده‌ی اخلاقی است که با استفاده از کیت‌های تشخیصی (اجرایی) و(نظارتی) قابل شناسایی نیست و در محدوده‌ی زمانی یک ماه قبل از انتخابات تا پایان روز شمارش آرا شیوع پیدا می‌کند. این بیماری خوش‌خیم که فقط بعضی از کاندیداهای محترم بدان مبتلا می‌شوند، خوشبختانه مسری نیست لذا اگر احدی از مبتلایان در روزهای اخیر به شما دست داده یا روبوسی کرده‌اند یا مکرر دستگیره‌ها و شستی زنگ حیاط شما را لمس نموده‌اند، نگران سرایت بیماری نباشید. اگر بعد از رفتن آن‌ها جمله‌ی (ولش کن…) را به کار برده‌اید خود و خانواده محترم را واکسینه کرده‌اید. فقط کسانی که از غذای بیمار استفاده کرده‌اند حامل ویروس مخفی و غیرفعال بیماری‌اند و باید مراقب سلامتی خود باشند. برای اطلاع شما ۱۵ علامت بیماری را یادآور شده و توصیه می‌کنیم از نزدیک شدن به ستادهای انتحاراتی! آن‌ها خودداری نمایید و حتی‌المقدور به ستادهایی که بهداشت انتخاباتی را رعایت نموده‌اند مراجعه و با تزریق یک رأی به صندوق انتخابات، شهر را از آلودگی و اپیدمی حفظ نمایید. -۱ وقوع معجزه‌ی زیبایی در چهره‌ی آن‌ها آن‌گونه که عکس(تصویر پوستر و…) با واقعیت تطبیق نمی‌کند. -۲ تغییرات شدید و مثبت اخلاقی، دینی، رفتاری و عرفانی در آن‌ها و نزدیک شدن به الگوی انسان کامل و کثرت تعداد لبخندها، چشم‌بستن‌ها، مصافحه، روبوسی و ….

به طور معمول در يك فضاي رقابتي براي كسب قدرت، بسياري از نامزدها و هوادارانشان در عمل غير آن چيزي را نشان مي دهند كه در سخن بر زبان مي آورند. دوستي مي گفت كه هر كسي در جست وجوي آن چيزي است كه ندارد؛ از اين رو دغدغه وي مي شود و در هر جايي كه مي نشيند از آن چيز به عنوان مسئله مهم سخن مي گويد. به اين معنا كه چون خود انسان، مستبد است و علاقه دروني و يا فشار گفتمان بيروني وي را به سوي آن سوق داده است مي كوشد تا با تكرار و يادآوري آن، گرايش به آزادي را در خود تقويت كند و انساني آزاديخواه گردد و از استبداد راي و اقتدارگرايي شخصي رهايي يابد. با چنين رويكردي به نظر مي رسد كه ملاك هاي اخلاقي در هنگام انتخابات ها به اشكال مختلف ناديده گرفته مي شود و از سوي كساني كه مي خواهند رهبري جامعه را به عهده گيرند فرو مي پاشد و تهديد مي شود. كساني كه خود دچار هنجارشكني هستند و كم ترين مسائل اخلاقي را مراعات نمي كنند و اصول و مباني آن را ناديده مي گيرند، ديگران را متهم به بي اخلاقي انتخاباتي مي كنند. بر اين اساس مردم را دچار حيرت و سرگرداني مي كنند و اندك اندك فضاي ضداخلاقي را با اعمال و رفتارهاي خويش تشديد مي كنند و جالب آن كه پس از مدتي مردم را به رفتارهاي ضدهنجاري و اخلاقي متهم مي كنند. اين در حالي است كه خود در فضاي انتخاباتي زمينه اين گونه برخورد و واكنش را فراهم آورده و با هنجارشكني و رفتارهاي ضداخلاقي، جامعه را به سوي رفتار و عملكرد نادرست هدايت كرده اند؛ زيرا مردم اخلاق خويش را از رهبران خود مي يابند و مردم بر دين و اخلاق رهبران خود مي باشند.(الناس علي دين ملوكهم)
در مقاله حاضر نويسنده با بهره گيري از آموزه هاي قرآني بر آن است تا برخي از معيارها و ملاك هاي اخلاقي انتخابات را تبيين نمايد. با هم اين مطلب را از نظر مي گذرانيم.

سیاست مدار در دیدگاه اسلامی، فردی دارای کمالات اخلاقی و برخوردار از سجایای حسنه است که در جهت اداره جامعه اخلاق و دین را محور اعمال خویش قرار می دهد.

گروه سیاست دی نا - رضا علوی

سیاست در دیدگاه اسلامی بیش از آنکه امری برای دست یابی و اجرای قدرت باشد، امری اخلاقی در جهت تعالی بخشیدن انسان و به کمال رسانیدن او می باشد. ویژگی که وجه تمایز میان فرهنگ غربی و اسلامی را رقم می زند. نگاهی به تعاریف مطرح در دو حوزه فرهنگی اسلام و غرب نوع نگاه به سیاست و چگونگی ایفا و اجرای آن در جامعه ما را به تفاوت ها و اختلاف های موجد میان دو دیدگاه رهنمون می سازد.

سیاست مدار در دیدگاه اسلامی، فردی دارای کمالات اخلاقی و برخوردار از سجایای حسنه است که در جهت اداره جامعه اخلاق و دین را محور اعمال خویش قرار می دهد، در حالی که در دیدگاه غربی چنین چیزی مطرح نیست و حتی گاهی اخلاق امر مذمومی شمرده می شود. چنانچه در کتاب شهریار ماکیاولی به این موضوع اشاره شده است.

امام علی (ع) الگوی برتر و اکمل در زمینه اخلاق سیاسی می باشند و شیوه و سیره ایشان معیار سنجش قضاوت در بحث حکومت، اخلاق، عدالت و.. قرار می گیرد. ایشان در تعریف سیاست می فرمایند:"سیاست عبارت است از اداره جوامع انسانی و هدایت آن به سوی تعالی".

«وقتي سياستمداران درس اخلاق بدهند، حتما يك جاي كار لنگ است.» اين را عباس عبدي مي‌گويد. در سومين برگ اقتراح «اخلاق، فصل نخست تغيير»، سراغ او رفته‌ايم تا به گفت‌وشنود انتقادي ديدگاه‌هاي او در نسبت اخلاق و سياست بپردازيم. عباس عبدي در اين گفت‌وگو، اگرچه مردم و ابزارهاي عمومي مانند رسانه را مهم‌ترين ضمانت اخلاقي سياستمداران عنوان مي‌كند، اما اولويت را به نهاد قانون قايل مي‌شود و مي‌گويد: وقتي كه سياست، بنيان قانون را نشانه ‌رود و به جاي آن به اخلاق بپردازد، جامعه را غيراخلاقي مي‌كند. وي همچنين با اشاره به نقش موثر نهاد دين در اخلاقي كردن جامعه مي‌گويد: متاسفانه با سياست‌زده شدن اين نهاد، انجام وظيفه بسط اخلاقي آن به زمين مانده است و فعلا نهاد ديگري هم عهده‌دار آن نيست و اين يكي از مهم‌ترين چالش‌هاي مساله اخلاق در ايران است.

شما از ميان سه الگوي وظيفه‌گرايي، فضيلت‌گرايي و فايده‌گرايي به كدام الگو در بحث اخلاق و سياست اعتقاد داريد؟ چرا؟
اگر ممكن بود كه به سهولت، يكي از اين سه الگو را در تمامي حوزه‌ها انتخاب و اجرا كرد، در اين صورت، اكنون شاهد بحث درباره ترجيح يكي از آنها بر ديگري نبوديم. ولي به نظر من بايد ميان رفتار اخلاقي در هنگامي كه نتايج و مسووليت آن فقط متوجه شخص است با وقتي كه نتايج و مسووليت آن متوجه جمع است، تفاوت قايل شد. به عبارت ديگر، من يا شما هنگامي كه رفتارمان فقط متوجه خودمان است، مي‌توانيم وظيفه‌گرا يا فضيلت‌گرا هم باشيم و فايده را ناديده بگيريم. ولي در سياست چنين الگويي كاربرد ندارد. بنابراين گمان مي‌كنم به جاي بحث انتزاعي بهتر است بر حسب مورد سخن گفت تا سوءتعبير نشود.

حجت الاسلام والمسلمین نجف لکزایی با بیان اینکه آموزه‌های اسلامی متناسب با لایه‌های انسان دارای سه بخش است، گفت: بخش اول شامل باورها و اعتقادات است که عهده دار تنظیم عقلی انسان و تصحیح باورهای اوست.

وی افزود: بخش دوم مربوط به اخلاقیات می‌شود که شامل فضایل و رذایل انسانی است و این بخش عهده دار تنظیم گرایشات او است و بخش سوم نیز مربوط به حوزه رفتارهای انسانی است که به کنش‌ها مربوط می‌شود و فقه عهده دار آن است.

عضو هیئت علمی دانشگاه باقرالعلوم (ع) همچنین ابراز داشت: در سیره حضرت رسول اکرم (ص) و آموزه‌های قرآنی، پیوسته بر اخلاق تاکید بیشتری شده است، همان طور که علما و بزرگان ما به ویژه حضرت امام خمینی (ره) در آثار خود تصریح کرده‌اند که از این سه بخش، اخلاق از همه مهم‌تر است.

وی با اشاره به آیه مبارکه « یزکیهم و یعلمهم الکتاب و الحکمه» و اهتمام انبیاء بر آموزش و تزکیه گفت: آن چیزی که اساسا باعث سقوط ابلیس شد، استکبار او بود که مربوط به اخلاق می‌شود.

لکزایی با بیان اینکه در حوزه سیاست، اخلاق از اهمیت بیشتری برخوردار است، افزود: کسانی که دارای قدرت هستند، طبعا سطح تاثیرگذاری شان هم بیشتر است و اگر چنین فردی دارای مشکلات اخلاقی باشد، به کلیت جامعه آسیب زده و حال آن که فردی که در قدرت قرار ندارد، اگر آسیب اخلاقی هم داشته باشد، نهایتا در زندگی او و خانواده و اطرافیانش تاثیر دارد.

1-    ساده ترین رفتاری که از یک سیاست مدار سر می زند ، "داوری" است . داوری درباره دیگر "سیاستمداران" ، "مردم" ، "فردی از اشخاصی که می شناسد یا نمی شناسد" و بالاخره داوری درباره "سخن ها " و "عقاید".

او از درون آگاهی خویش بدون اینکه با دیگری رابطه داشته باشد، یا نوع رابطه اش مطرح باشد، داوری می کند. این تصویری است که از "داوری یک سیاستمدار" وجود دارد و البته بهترین نوع بیان آن یعنی داوری متکی بر "آگاهی". چرا که داوری متکی بر "منافع" در اصول سیاست پیشگی مطرح می شود، حال این منافع فردی یا گروهی باشد. در نتیجه داوری متکی بر آگاهی، بیان و فلسفه قابل قبول تری دارد .

تمامی مساعی و تلاش یک سیاستمدار اخلاقی این است که یک "ما" را بزرگتر سازد یعنی بر اساس آگاهی، همراهان هرچه بیشتری برای اندیشه ای که آن را آرمان خود می داند، فراهم کند و نه اینکه همراهان بیشتری را قربانی آگاهی خود کند .
اما در "گستره اخلاق"، داوری سیاستمدار دستخوش تغییر فلسفی، کنشی و واکنشی می شود. در این حالت واژه اخلاق سیاسی معنا پیدا می کند. در عمق این فلسفه، "آدمیت یا دیگریت" فی نفسه فراتر از مناسبات سیاسی صاحب ارزش می شود و در آن دیگری یا دیگران یک حق اصیل دارند و آن این است که انسان نامیده می شوند .سیاستمدار اخلاقی، انسان را محافظت می کند، پس داوری، مواضع، تحلیل و رفتار وی تحت تاثیر این وضع قرار می گیرد که با یک انسان مواجه است. آنگاه ادب شایسته رفتار با انسان را پیدا می کند. نتیجه آنکه دروغ نمی پروراند، اتهام نمی بندد و لگدمال نمی کند، بلکه حتی به آگاهی های خود نیز تکیه نمی کند. یک حکیم شرقی می گوید : درباره کسی داوری مکن، مگر آنکه چند ماه با کفش هایش راه رفته باشی ! حالا داوری با شماست!

دستیابی به قدرت برای اداره امور مسلمانان امری بسیار مهم و حیاتی است همانگونه که آمده است خداوند به وجود حاکم کاری می‌کند که به قرآن نمی‌کند. زیرا قرآن متن مکتوب نظری است و حاکم به قرآن بعد عملی کردن امر و دستور رب العالمین است. حاکمان خلیفه خداوند در روی زمین‌اند و اولین و مهمترین بعد وجودیشان آنگونه که از کلام رب می‌آید کرامت مخصوص آنها به واسطه توانایی‌های خاصی است که آنها را می‌توان در علم و امانت جمع کرد. حاکمان چون خلیفه خدایند بسیار بجا است که در خودشناسی خویش به این امر توجه دارند که: