محمود درویش پس از  آوارگی از  زادگاهش به جبر واقعییتی تلخ و کابوس گون که به ناگهان بر رؤیاهایش آوار شد، با دو پدیده رو  به رو می شود که ناگزیر از همزیستی با آن هاست  ؛ سیاست اسرائیلی و فرهنگ یهودی که ـ به رغم برخی اشتراکات -  دو پدیده‌ی متمایزند   ؛ در تعامل با جنبه‌های گونه گون این دو پدیده،    شعر و شخصیت او تأثیر بسیار می‌پذیرد و در این رهگذر، بخش‌هایی از فرهنگ   عبری به شعر او جذب می‌شود و الهام ها و اشارات پُرشمار به این فرهنگ در شعرش نمود می‌یابد. خود او نیز بارها در برشمردن آبشخورهای فکری و ریشه های تغذیه‌ی شعرش به این نکته تصریح می‌کند.
 

در میان اسناد موجود گزارشی است از مدیرکل امنیت داخلی به ریاست ساواک به تاریخ 29/5/1346 ، یعنی زمانی که ناصر مقدم هدایت اداره کل سوم ساواک را برعهده داشت. این سند پیرامون ارتباط شاپور بختیار و دکتر منوچهر آزمون نماینده ساواک در اروپا و وزیر بعدی کابینه های هویدا و شریف امامی است:
« به موجب اظهارات آقای دکتر منوچهر آزمون در اواخر 1957 یا اوائل 1958 هنگامی که نامبرده نماینده ساواک در آلمان بود دکتر شاپور بختیار با معرفی نامه سپهبد بختیار به وی معرفی می‌شود تا از او به عنوان نماینده جبهه ملی جهت ملاقات با رهبران حزب منحله توده استفاده نماید. در اجرای این تصمیم دکتر بختیار به عنوان نماینده جبهه ملی ایران در ژنو با سران حزب توده ملاقات کرده و آنان در این ملاقات برنامه حزب