سنجش گرايش دانش آموزان به نماز(1)

 
 
 
الف) خلاصه تحقيق: 
 
ما در اين پژوهش در صدد هستيم تا به صورت عيني و نظام مند وضعيت نوجوانان دانش آموز را از حيث شاخص هاي مذهبي همچون گرايش نسبت به نماز، پايبندي به نماز، اعتقادات ديني و تعهد ديني (اهميت خداوند در زندگي) مورد سنجش قرار دهيم. با توجه به اهميت نماز در دين اسلام كه به عنوان ستون دين تلقي شده (نماز) را به عنوان محور اصلي اين پژوهش انتخاب كرديم.[1] 
 
سپس با محوريت شاخص گرايش نسبت به نماز تلاش نموديم عوامل درون مدرسه اي مرتبط با آن را شناسايي كنيم.
دراين پژوهش پيمايشي تمامي دانش آموزان دختر و پسر پايه هاي اول، دوم و سوم دبيرستان روزانه ي دولتي، نمونه ي مردمي و غير انتفاعي منطقه ي 5 تهران در سال تحصيلي 76 ـ 77 (29977نفر) جامعه ي آماري تحقيق را تشكيل دادند. دامنه ي سني گروه مورد مطالعه بين سنين 14 تا 18 سال در نوسان بود. 
 

ادامه مطلب


چهارشنبه 20 اسفند 1393  | றojdeh
نظرات(0)

اصول آموزش نماز به كودكان و نوجوانان(2)

 
 
 
تكاليف سنگين، زود هنگام و خارج از طاقت و توان كودك، ممكن است صدمه‌اي جبران ناپذير بر اعتقادات ديني و مذهبي كودكان وارد آورد. 
در تعاليم اسلامي، توصيه‌هاي فراواني در زمينه آموزش تدريجي مسائل ديني آمده است. امام جعفر صادق ـ عليه السلام ـ فرمودند: وقتي كودك به سن سه سالگي رسيد، از او بخواهيد كه هفت بار عبارت «لا اله الا الله» را بگويد. سپس، او را به حال خود وا گذاريد تا به سن سه سال و هفت ماه و 20 روز برسد. در اين هنگام، به او آموزش دهيد كه هفت بار بگويد: «محمد رسول الله». سپس، تا چهار سالگي او را آزاد بگذاريد. در آن هنگام، از وي بخواهيد كه هفت مرتبه عبارت: صلي الله عليه و آله» را تكرار نمايد. سپس تا پنج سالگي او را آزاد بگذاريد. در اين وقت، اگر كودك دست راست و چپ خود را تشخيص داد، او را در برابر قبله قرار دهيد و سجده را به او بياموزيد، در سن شش سالگي، ركوع، سجده و ديگر اجزاي نماز را به او آموزش دهيد. وقتي هفت سال او تمام شد، به او بگوييد كه دست و صورت خود را بشويد (در مورد وضو نيز بتدريج وضو گرفتن را بياموزيد). سپس، به او بگوييد كه نماز بخواند. آنگاه كودك را به حال خود وا گذاريد تا نه سال او تمام شود... در اين هنگام، وضو گرفتن صحيح را به او بياموزيد و او را به نماز خواندن واداريد[1]. 
 

ادامه مطلب


جمعه 15 اسفند 1393  | றojdeh
نظرات(0)

آموزش نماز به كودكان و نوجوانان(1)

 
 
 
روش‌ها و شيوه‌هاي آموزش نماز در كودكان و نوجوانان بر اصولي استوار است، كه به ذكر مهمترين آنها در اين نوشتار پرداخته شده است: 
1ـ اصل فطري بودن مسائل ديني. 
2ـ اصل اختياري بودن مسائل ديني. 
3ـ اصل تدريجي بودن آموزش مسائل ديني. 
4ـ اصل اعتدال و ميانه روي در آموزش مسائل ديني 
5ـ اصل تكرار و مداومت در آموزش مسائل ديني 
6ـ اصل آسانگيري در آموزش مسائل ديني. 
7ـ اصل هماهنگي خانه، مدرسه و جامعه (مسجد، رسانه‌ها و...) در آموزش مسائل ديني 
 

ادامه مطلب


جمعه 15 اسفند 1393  | றojdeh
نظرات(0)

سنجش گرايش دانش آموزان به نماز(قسمت دوم و پایانی)

 
 
 
16. نتايج آزمون T مربوط به آزمون معناداري ارتباط تك تك متغيرها با گرايش نسبت به نماز بعد از حضور همزمان 17 شاخص عوامل درون مدرسه اي در كنار هم نشان داد كه تنها چهار شاخص از مجموع هفده شاخص عوامل درون مدرسه اي ارتباط معناداري با گرايش دانش آموزان نسبت به نماز داشته است. اين چهار متغيّر كه بيشترين مشاركت معنا دار را در گرايش نسبت به نماز داشته اند به ترتيب اهميت عبارتند بودند از: 
 
الف ) اهل نماز دانستن دبير يا دبيران مورد علاقه به عنوان الگوي مذهبي. 
ب ) پذيرفتن مربي تربيتي مدرسه به عنوان الگوي مذهبي. 
ج ) پذيرفتن دبير ديني مدرسه به عنوان الگوي مذهبي. 
د ) اعتقاد به تقيّد اعضاي انجمن اسلامي مدرسه به انجام فرايض ديني. 
 

ادامه مطلب


پنج شنبه 14 اسفند 1393  | றojdeh
نظرات(0)

اصول آموزش نماز به كودكان و نوجوانان (3)

 
 
 
بايد كودك را به مظاهر عمل و تكرار در اين ظاهر انس دهيم تا باطن او شكل گيرد. تجارب و تعاليم علمي نشان داده اند، كه حتي عمل ريايي در صورت تكرار در فردي تثبيت مي‌شود. پس از تثبيت، مي‌توان يك عمل ريايي را به صورت واقعي و بي ريا درآورد; به شرط اينكه نيت عمل را عوض كند. اين روش، بويژه درباره كودك مؤثر است. مثلاً، ممكن است كودك يا نوجواني از طرف امام جماعت تشويق شود و خاطره‌ي خوشي در ذهنش شكل بگيرد. لذا، وي مدتي به خاطر همين تشويق، به مسجد مي‌رود. پس از مدتي، جاذبه‌هاي معنوي مسجد و حالات نماز گزاران به هنگام نماز، اين فرد را مجذوب خود مي‌كند و او را فردي مذهبي بار مي‌آورد. اين گونه، ما كودك را به تكرار ظاهر در عبادت سوق مي‌دهيم، تا زمينه براي انس به عبادت، تثبيت عمل و ايجاد عادت، در او فراهم آيد[1]. 
 
پيامبر اسلام صلي الله عليه و آله و سلّم ـ، بزرگ مربي مكتب اسلام، در زمينه‌ي آموزش نماز و تكرار آن براي نوه‌ي گرامي شان، حضرت امام حسين عليه السلام چنين رفتاري داشتند: «روزي حضرت محمد صلي الله عليه و آله و سلّم قصد خواندن نماز را داشتند. امام حسين عليه السلام در كنار جد بزرگوارشان بودند و قصد همراهي با پيامبر صلي الله عليه و آله و سلّم را داشتند. پيامبر صلي الله عليه و آله و سلّم تكبير گفتند، ولي امام حسين عليه السلام نتوانستند آن را تكرار كنند. پيامبر صلي الله عليه و آله و سلّم تكبير دوم، سوم، چهارم، پنجم و ششم را گفتند. بالاخره، در هفتمين بار، تكبير امام حسين عليه السلام صحيح ادا شد و نماز آغاز گرديد»[2]. اين شيوه رفتار نبي مكرم اسلام صلي الله عليه و آله و سلّم ـ، مي‌تواند الگو و روش خوبي براي والدين و مربيان باشد. آنان بايد همانند پيامبر عظيم الشأن اسلام صلي الله عليه و آله و سلّم ـ، مراحل رشد كودك را در نظر بگيرند و سعي كنند با صبر و حوصله، به نياز فطري كودكان پاسخ مناسب بدهند. 
 

ادامه مطلب


پنج شنبه 7 اسفند 1393  | றojdeh
نظرات(0)