فوریتهای درمانی
1- درد در قسمت جلو سر(پیشانی) است. اگر این درد در بالای ابرو باشد یقیناً از زیادی خون (غلبه دم) است و علامت زیادی خون، سرخی چشم و صورت و امتلای(پری) عروق است.
د) ده عدد عناب به همراه 10 گرم تخم گشنیز را شیره کشیده میل نمایید، فوراً درد ساکت می شود.
سنبل الطیب، دارچینی، عود بلسان، حب بلسان، پوست قلم دارچینی، مصطکی، اسارون، زعفران از هرکدام 5 گرم و صبر سقوطری 10 گرم همه را مخلوط کرده و کاملاً نرم کنید، حدود 10 گرم آن را با آب گرم، غرغره کنید ان شاء اله در همان ساعت درد ساکت می شود. در زکام باید بیمار نهایت احتیاط را بکار برد که ترشحات به ریه وارد نشود، برای این کار شبها کم بخوابد، و روز اصلا نخوابد، و در موقع خواب به پشت نخوابد، بلکه به صورت نشسته به جایی تکیه کند و بخوابد و قبل از خواب با آب خشخاش غرغره کند. تا جایی که ممکن است غذا کم میل کند و بلافاصله بعد از غذا نخوابد.
 مقدار 35 گرم زنجبیل و سیاه دانه را نیمکوب کرده در پارچه ای بپیچید و ببویید تا آنچه ترشحات در سروجود دارد از بینی دفع شود و به ریه ها نرسد.
برای جلوگیری از رسیدن ترشحات به ریه ها داروی زیر نیز مفید است:
نشاسته و کتیرا و رب السوس و تخم خیار و تخم کدو و خشخاش و مغز بادام پوست کنده و یا قدری پوست کنده به طور مساوی بکوبید و با نصف این مقدار نبات مخلوط کنید و با این مجموعه قرص تهیه کنید و شب و روز قرصی به اندازه یک نخود در دهان نگاه داریدبه خصوص موقع خواب
 یکی از روش های دیگر که مانع رسیدن ترشحات به ریه می شود، نگه داشتن سپستان و یا کتیرا در دهان بسیار مفید است.
تذکر:
 در این مدت باید از خوردنی های شور و ترش و گس پرهیز کنید.
35 گرم جو پوست کنده نشکسته را با 3 عدد کوکنار و با حدود یک لیتر آب یا عرق گاو زبان مخلوط کنید و با آتش ملایم بجوشانید تا نصف شود حاصل را با 25 گرم شربت بنفشه بنوشید.
50 گرم گل بنفشه را بجوشانید و صاف کنید، حاصل صاف شده را با 100 گرم شکر بجوشانید تا قوام یابد (مثل شیره شود ) آن گاه با شربت زوفای خشک بنوشید.
35 گرم زوفای خشک را با 10 عدد سپستان و 10 عدد انجیر خشک و 10 گرم اصل السوس (ریشه شیرین بیان) مخلوط کنید و بجوشانید، سپس آن را صاف کرده با 200 گرم شکر قوام بیاورید. (بجوشانید تا مثل شیره شود) غذای روز بیمار آش کدو واسفناج با گوشت بره یا جوجه خروس باشد، اگر بیمار تب نداشته باشد. نان با مربای سیل مبل کند. همراه غذای شب، زرده ی تخم مرغ می تواند میل کند. و اگر مانعی برای فصد نباشد و سبب ضعف بیمار نشود، فصد بسیار مفید است.
3 لیتر آب انار (انار ترش و شیرین) را با نیم کیلو عسل صاف کرده مخلوط کنید و روی حرارت ملایم بجوشانید، وقتی در حال جوش است کف آن را بگیرید و دور بریزید. جوشیدن را آن قدر ادامه دهید تا قوام آید و غلیظ شود. این ماده را گاهی اوقات با میل سرمه به چشم بکشید، که چشم را بسیار تقویت می کند.
100 میلی لیتر آب بادیان را با 25 گرم شکر مخلوط کنید، صاف کنید و گاهی به چشم بچکانید.
اگر در اثر آفتاب یا مجاورت با آتش، ترشحات چرکی در چشم ایجاد شد (رمد) و چشم درد به وجود آمد.
تریاک را به چشم بمالید و آنرا بو کنید. پوست هلیله زرد را بکوبید تا کاملاً نرم شود و آنرا به چشم بکشید، فوراً درد ساکت می شود.
6- تریاک و صمغ خشک و پازهر از هر کدام 10 گرم و فلفل و آنغوزه شامی از هرکدام 5 گرم مخلوط کنید بکوبید و حاصل را با دوشاب(شیره انگور) مخلوط کنید و بر دندان مبتلا بگذارید.
1- مقداری عاقر قرحا را بکوبید و با سرکه مخلوط کنید، و یکماه آن را در آفتاب بگذارید و هر روز ظرف آن را تکان دهید و اگر سرکه بخار شد و کم شد سرکه به آب اضافه کنید، اینقدر در آفتاب بماند تا مانند عسل غلیظ شود. یک قطره از آن را روی دندانی که می خواهید بکشید بگذارید، وساعتی صبرکنید، سپس دندان را آزمایش کنید، اگر به آسانی دندان کنده نشد، روز دیگر همین عمل را تکرار کنید.
2- آب ریشه توت را بگیرید، و آنرا درون ظرفی بریزید و در آفتاب بگذارید، تا مانند عسل غلیظ شود. روزی 3 مرتبه این ماده را به دندان بمالید. دندان به آسانی کنده می شود. باید احتیاط کنید، که به دندان های دیگر نرسد برای این کار می توانید، دندان های مجاور را به وسیله خمیر یا موم بپوشانید و الله اعلم.
1- غرغره با سرکه و نمک کنید.
2- مگسی که در باقلا هست بگیرید و در سرکه حل کنید و غرغره کنید. فوراً زالو بیرون می آید. باذن الله تعالی
3- سیر با سرکه پرورده یا سیر تنها را بخورید، و به حمام بروید، و در آب بنشینید، تا تشنگی و عطش غلبه کند. و مرتب آب یخ در دهان بگیرید، یا ظرف آب یخ را به لب ها نزدیک کنید. زالو برای رسیدن به آب، محل را رها کرده ساقط می شود.
4- غذای خوب میل کنید، و در آفتاب بنشینید، یا بدوید، و دهان را باز کنید و کاسه آب سردی بر لب بگذارید، زالو باذن الله تعالی بیرون می آید.
5- راحت ترین راه معالجه این است که پارچه ای را به لجن و گل و لای ته جوی آب یا حوض، آلوده کنید و بر لب بگذارید. فوراً زالو محل را رها می کند و به پارچه می چسبد.
مقداری افتیمون شامی بسیار خوب را در آب خیس کرده، سپس صاف کنید، یک قطره از صافی کرده را در گوش بچکانید فوراً صدا قطع می شود.
روغن افسنتین و روغن سوسن نیز صدای گوش را قطع می کند باذن اله تعالی
50 گرم افسنتین را با آب بجوشانید، سپس آن را صاف کنید. صاف کرده را با 250 گرم روغن زیتون مخلوط کرده، بجوشانید. جوشاندن را ادامه دهید تا آب آن تمام شود. به همین روش روغن سوسن هم تهیه می شود.
اگر علت زیادی خون باشد، نباید خونریزی را قطع کرد، باید به طبیعت بدن اجازه داد تا جایی که ضرورت دارد، خونریزی ادامه یابد. اگر خونریزی اینقدر ادامه یافت تا ضعف ایجاد کرد، باید برای قطع خونریزی اقدام کرد.
علائم آن عبارتند از:
 سردی دست و پا و یبوست و بی اشتهایی و شدت درد و بیماری بعد از خوردن غذاهای غلیظ و پرخوری.  
درمان
بهترین درمان، تنقیه و شیاف کردن و نخوردن غذا است.
پیه هندوانه ابوجهل (حنظل) 15 گرم با شکر سرخ مخلوط کرده بسایید، و به صورت خمیر درست کرده، شیاف کنید.
نکته
 بعد از شیاف، ممکن است بیمار احساس گرمی و دل پیچه کند.
برای درمان آن به روش زیر عمل کنید:
تخم گشنیز و زیره و کرد یا صعتر(آویشن) و گلپر و ناردان خشک از هرکدام 15 گرم، با 450 میلی لیتر آب بجوشانید، تا نصف شود، سپس صاف کرده، 35 گرم آبکامه اضافه کنید. از مجموع 35 گرم میل کنید. فورا درد ساکت می شود.
تذکر: محتویات روده را ابتدا باید با شیاف و تنقیه تخلیه کنید. استفاده از مسهل قبل از تنقیه، سودی ندارد.
بعد از تنقیه به بیمار مسهل دهید.
فلفل و دارفلفل و زنجبیل و زیره و سداب و خولنجان، خرفه و سمقونیا، از هرکدام 45 گرم مخلوط کرده، و همه را نرم بکوبید و با 200 گرم عسل مصفا مخلوط کنید. موقع نیاز مقدار 5 تا 8 گرم میل کنید. فوراً اسهال ایجادمی شود.
دونوع است:
1- نوع دانه ای که درداخل یا بیرون مقعد پدید می آید،که خود بردونوع است:
الف)هیچ خون و رطوبتی از آن ترشح نمیشود، ودرد دارد.
ب)ترشحات خونی و رطوبتی همراه دارد، وکمی درد وجود دارد. ولی بسیاری از مواقع دردی وجود ندارد.
تخم کاسنی و گل بنفشه و گل سرخ، از هرکدام 10گرم و پوست هلیله زرد هلیله سیاه و پوست بلیله از هرکدام 15گرم و سناء مکی 10 گرم و تربد مجوف5/2 گرم و ترجبین 60 گرم و الو بخارا 12 عدد و تمبر هندی 60 گرم همه را مخلوط کنید، در آب خیس کنید، سپس بجوشانید،پس از آن صاف کنید.صاف کرده و بنوشید.
زخمی است در مقعد که دائما چرک از ان دفع میشود. گاهی چرک همراه مدفوع دفع میشود.
درمان
توتیای سبز بر مقعد بپاشید.
2-راج سفید وزنگار رابه طور مساوی مخلوط کرده،نرم کوبیده و بر روی مقعد بپاشید، فورا چرک دفع میشود.
 
3 کیلوگرم به شیرین و پاک کرده از تخم را در 3 کیلو شیره ی ترش شده بجوشانید تا خوب پخته شود. پخته شده را صاف کنید، صاف شده را با450 گرم عسل بدون موم قوام آورید(مخلوط کنید، و با حرارت ملایم حرارت دهید تا غلیظ شود) و مواد زیر را با آن مخلوط کنید.
زنجبیل- دارفلفل- دارچین از هرکدام10 گرم و هل و قاقله کبار و زعفران از هر کدام 15 گرم. مصطکی 25 گرم و سقمونیا و تربد با روغن بادام چرب کرده، از هرکدام 35 گرم میزان مصرف آن25 گرم است.
1- 5 گرم صبر را با100میلی مترآب کاسنی و100میلی لیتر آب شاهتره مخلوط کنید، و بعد از24ساعت صبح میل کنید سه روز متوالی این مقدار موارد را با فرمول فوق میل کنید. سه روز بعد چیزی نخورید. مجددا سه روز میل کنید و سه روز میل نکنید اینکار را به همین ترتیب ادامه دهید تا 45 گرم صبرخورده شود، جرب برطرف میشود.
2- مطبوخ هلیله(که قبلا طرز تهیه آن ذکر شد)را با آب شاهتره و آب کاسنی مخلوط کنید و میل کنیدبسیار مفید است.
 در روزهایی که از داروی فوق الذکر چیزی نمیخورید خوردن یک منضج سبک توصیه میشود.
تاجریزی و پرسیاوشان و خار خسک وریشه کاسنی و تخم کاسنی از هر کدام10گرم این مواد رابا آب کاسنی و آب شاهتره از هرکدام100 میلی لیتر مخلوط کرده، میل می کنید.سپس تنقیه کنید. آنگاه با نوشیدن آب کاسنی و شاهتره با سکنجبین مزاج را اصلاح کنید.پس از اصلاح مزاج، مواد مالیدنی بر موضع بمالید، تا ماده خشک شود. باید توجه داشت که قبل از تنقیه نباید اقدام به خشک کردن موضع کرد.
1- صمغ عربی و هلیله کابلی رابه طور مساوی بکوبید، وازصافی بیرون کنید،حاصل رادرآب کافور حل کنید و به بدن بمالید، و بعد ازخشک شدن دارو، روغن زیتون و قطره ای از عسل سکرالعشر برروی دارو بمالید.
2-مامیران اقلیمافضی و قبیل و مردارسنگ وزردچوبه به مقدار مساوی ونرم بکوبید؛حاصل را با گل سرخ یا روغن زیتون مخلوط کنید،وروی موضع بمالید.
غذای روز، گاهی سکنجبین با مغز خیار و انارین (مخلوط انار ترش و شیرین) و یا آش سرکه شیره و غذای شب پلو باشد.
مقداری نمک طعام(به اندازه ی یک کف دست) را در مقداری آب گرم حل کنید و دست و پا را تا یک ساعت در آن قرار دهید، فورا خارش ساکت میشود.باذن الله تعالی.
مقداری آب برگ چغندر گرم کنید،ودست و پا را درآن قرار دهید، بعد از ساعتی بیرون آورید و محل خارش را باروغن بادام یا کره گاوی چرب کنید.
اگر خارش در چشم باشد،مقداری سفیده ی تخم مرغ را با نشاسته وپلاب مخلوط کرده و هم بزنید،وروی چشم ضماد کنید.
آب انارترش و شیرین را مخلوط کرده، در آفتاب بگذارید، تا غلیظ شود پنبه را به آن آغشته کنید،و در مقعد یافرج گذارید.
نکته:
قبل از هر اقدامی باید مانع زخم شدن سوختگی شد؛ برای اینکارچند راه وجود داره:
1- آجر آب ندیدیه ی سفید، یا سفال آب ندیده ی سفید، روی محل سوختگی بگذارید.
2-مقداری صندل و فوفل (به طور مساوی) را با آب گشنیز سبز بسابید و روی سوختگی بمالید.
3- مقداری گل ارمنی یا گل سرشوی را با آب تاجریزی و روغن بادام مخلوط کنید،و روی محل بمالید.
4- مقداری حنا و گل ارمنی را با آب سماق یا با سرکه مخلوط کنید،روی محل بمالید.
5- مالیدن روغن کنجد یا روغن گل سرخروی محل نیز مفید است.
6- اگر محل سوختگی زخم و عفونی شد،باید با مرهم آهک درمان کنید؛ به شرطی که همراه درد نباشد.
7-اگر سوختگی همراه دربود: مقداری مردار سنگ و آهک شسته و گل سرخ و حنا به طور مساوی مخلوط کرده، نرم بسابید، زخم را با روغن گل سرخ چرب کنید. پودر فوق را روی زخم بپاشید. فورا درد ساکت می شودو کمتراز 3 روز زخم التیام می یابد.باذن الله تعالی.
تذکر:
گاهی اوقات افرادی که برای ازاله موهای زائد بدن از نوره (واجبی) اسفاده می کنند؛ به علت نامرغوبی نوره ویا دیر شستن ممکن است، محل زخم شود.
درمان زخم نوره:
مقداری گل سرشوی و آردجو باروغن بادام یا روغن کنجد خمیر کنید وروی محل بمالید،که بسیار مفید است. شستن با آب سرد نیز مفید است.
 
مقداری اقاقیا و صبر و ماش و مغاث و گل ارمنی را بطور مساوی نرم بکوبید، وباآب برگ مورد خمیر کنید و بر موضع کوفته شده بچسبانید،به سرعت دردساکت و کبودی بر طرف میشود.بعون الله تعالی.
درمان خستگی و کوفتگی حاصل از پیاده روی وریاضت و سوار کاری:
اولا ترک ریاضات و سوارکاری کرده و در بستر نرم بخوابید.
ثانیا باید دفع فضولات از بدن کنید، به خصوص فضولاتی که در پوست و عضلات تجمع یافته اند.
برای این کار مکرر استحمام کنید و در حمام کیسه بکشید و بدن را ماساژ دهید. ماساژ با روغن هایی همچون روغن بابونه و روغن شبیت(شوید) یا روغن بنفشه.
چرب کردن ناخن ها با هرروغنی که باشد، دفعتا رفع خستگی می کند. به خصوص اگر خستگی به سبب پساده روی باشد.
اگر فصل تابستان باشد ، پاها را در آب سرد و زمستان در آب گرم بگذارید، رفع خستگی میکند.
بهترین روش برای جلوگیری از سفید شدن موی سیاه، پرهیز از مصرف غذاها و خوردنی های سرد و مرطوب است. مثل بعضی از میوه ها از قبیل خیار یا بعضی سبزیجات مثل کاهو که رطوبت زیاد دارند.
بعضی از ادویه جات برای این منظور مفیداند. مواد مورد اتفاق همه حکما، هلیله جات و امله، سیر و پیاز، زنجبیل، دارچینی، بادیان، زیره، میخک، زردچوبه، زرنباد.
معجون هایی که در آنها لعل و یاقوت و مشک و جدوارو عنبرو ورق طلا و نقرا و پادزهر حیوانی باشد،نیز مفید است
مالیدن بعضی مواد به موها،نیز جلوگیری از سفید شدن،مفید است:
سیاه دانه و سعد و میخک از هرکدام 35 گرم کوبیده، جوشانده و صاف کنید؛ صاف کرده را 200 گرم روغن زیتون یا روغن پنبه دانه مخلوط کرده، بجوشانید، تا آب آن تمام شود، وتنها  روغن بماند، این روغن را به انتهای موها بمالید.
مالیدن روغن قسط نیز همین خاصیت را دارد.
اگر بخواهید بوی آهک ازبین برود، مقداری آب برگ شفتالو با سرکه و گلاب به محل بمالید، و چند لحظه صبر کنید، آنگاه بشویید ویا آب ریحان با آب برگ بید وآب برگ مو و کمی میخک یه مل بمالید. اگر بخواهید که مو از محل نرود ویا اینکه بسیار نازک شود ؛ مقداری آب برگ شاهندانه و تخم مورچه و شوکران وسرکه رامخلوط کنید، و بر موضع مورد نظر بمالید؛مویی از آن محل محل نمی روید، اگر موی بروید نازک خواهد بود؛ و اگر این کار را تکرار کنید، مویی از آن محل نخواهید دید
بوی بد عرق ممکن است به چند علت باشد:
امتلا و تعفن اخلاط:
در این صورت باید با تنقیه و استفراغ ،امتلاء را کاهش دهید و اخلاط متعفن را خاج سازید.
دلایل دیگر عبارتند از:
تاخیر در غسل جنابت  و حیض و با افزایش حرارت قلب و کبد.
زیاد خوردن غذاهای بد بو مثل حبله وپیاز.که در این صورت باید خوردن این غذاهارا ترک کرد، و باید هرروزصبح چیزهاییکه بوی عرق را خوش می کند تناول کنند،مثل عرق بیدمشک و آبلیمو و قند یا آلوبخارا را خیسانده با گل سرخ و گلاب یا عرق دارچینی و عرق فرنجمشک با قند و یا مالیدن بعضی مواد به بدن و محل هایی که عرق زیاد می کنند، مثل زیربغل- کف پا. ازجمله:
تذکـــــــــــــــــــــــر:
افرادی که عرق بدبو دارندحمام زیادتر بروند و پیراهن و لباس های زیر خود را  با عرق بیدمشک و گلاب تر کنند.
پودری که بوی بد زیر بغل را ازبین میبرد:
صندل سرخ و پوست قلم دارچینی  و گل سرشوری و گل سرخ و زاج سفید سوخته از هر کدام 5 گرم کوبیده و با گلاب مخلوط کنید و حاصل را در سایه خشک کنید، و موقع نیاز مقداری از این پودر را با گلاب مخلوط کنید، و به بدن بمالید.
 
لاغری چند علت ممکن است داشته باشد:
ممکن است علت لاغری خوردن غذایی باشد که خون رقیق تولید میکند.که باید غذاهای مخالف آن را تناول کرد.
اگر لاغری به علت ضعف جذب هاضمه یا تنگی سوراخ های پوست بدن باشد، باید یک دوره کوتاه مدت ریاضت معتدل کشید (غذاهای سبک میل کرد) و در حمام ماساژمعتدل داد تا تعریق ایجاد شود.
اگر لاغری به علت ضعف باشد، باید آن را تقویت کرد.
اگر لاغری به علت فساد خون باشد، باید با خوردن اطریفل گشنیزی خون را صاف نمود.
 طرز تهیه اطریفل گشنیزی:
پوست هلیله زرد و پوست بلیه وپوست هلیله کابلی و امله پوست کنده و هلیله ی سیاه و تخم گنیز بو داده، از هرکدام 25 گرم مخلوط کنید، نرم بکوبید، و با کره ی گاوی چرب کنید، و با400گرم عسل مخلوط کنید، و مدت40 روز به همین صورت بگذارید بماند، تا به اصطلاح جا بیفتد، سپس به تناوب به مقدار 15 گرم میل کنید.
ممکن است علت لاغری بزرگی طحال باشد یا حرارتی که در امعاء و احشاء ایجاد شده است، باشد. در این صورت برای درمان باید به کتب مربوط مراجعه کرد.
بهترین راه درمان لاغری مفرط بعد از رفع مشکلات جسمی:
استعمال عطرهای موافق و خوردن غذاهایی که از آنها خون صالح و خوب تولید می شود، مثل گوشت بره بریان کرده و حلیم و نخود آب و گوشت کبک و گوشت مرغ خانگی وگوشت بزغاله شیرمست یا کباب بره به خصوص نان و انگور سفید و مغز بادام تازه و مغز پسته و زرده تخم مرغ.
خودن معجون زیر، شخص را فربه و رنگ پوست را روشن و قوای جنسی را تقویت می کند:
مغز بادام و مغز فندق و مغز پسته و میوه درخت سقز و جلغوزه (باردرخت کاج) را به طور مساوی مخلوط کرده، بکوبد و با مقداری عسل مخلوط کرده ،دانه هایی به اندازه ی فندق درست کنید، هر روز صبح 7-5 عدد میل کنید و بعد از آن به اندازه ی 200 میلی لیتر شراب کهنه غلیظ بنوشید. به خصوص افراد مسن و افرادی که عادت به نوشیدن شراب دارند.
مسمومیت
رعایت موارد زیر در جلوگیری از مسمومیت موثر است:
از خوردن غذاهای بسیار ترس یا بسیار شیرین یا بسیار شور پرهیز کرد.
احتیاط در خوردن غذاهای یاد شده در مواقعی که گرسنگی و تشنگی شدت دارد. باید بیشتر باشد، که مبادا به خاطر شدت گرسنگی یا شدت تشنگی متوجه مزه ی خوردنی نشوید.
کسانی که در معرض خوردن و آشامیدن غذاهای مشکوک هستند، باید هرروز احتیاطا کمی ازمعجون مثرودیطوس و یا تریاق الطین و مانند آن بخورند تا از همه سموم در امان بمانندو اگر تهیه معجون های فوق مشکل بود،هر روز صبح به اندازه یک گردو کره گاوی یا روغن با 25 گرم تخم شلغم بخورند از مسمومیت پیشگیری
می کند. این خوراکی خاصیت ضد سمی برای همه سموم دارد.
 
اگر بیمار اضطراب داشته باشد، وباید با شیر و روغن تنقیه کند و تا از دفع کامل زهر مطمئن نشده است، نباید بخوابد و آرام گیرد.
 اگر معلوم شد که زهر از زهرهای گرم بود:
علاج
بعد از استفراغ آب سردگلاب و کافور و آب گشنیز و لعاب اسفرزه سرد کرده بخورد، و روی سر و قلب و کبد ضمادهای سرد بگذارد، مثل ظحلب یا کافور یااسفرزه یا آرد جو و مانند آن، و نوشیدن دوغ گاو سرد کرده بسیار نافع است.
1- اگر کسی مرگ موش خورده باشد
درمان: باید ابتدا طبق دستورهای قبلی عمل کند. با مواد شیرین و چرب استفراغ کند و هر ساعت شربت عسل گرم میل کند و 10 گرم مرمکی در شراب کهنه حل کرده، میل کند، 2/5گرم جدوار را نرم ساییده با شراب بنوشد.
اگر زیانی به دستگاه گوارش رسیده باشد با موادی مثل شیر و روغن تنقیه کند. غذاهای چرب بخورند و اگر پیچش در شکم باشد، درمان آن با لعاب ریشهی خطمی خبازی و به دانه و بارتنگ و تخم ریحان و روغن بادام است و باید قلب را با معجونات نشاط آور قلبی، تقویت کنند.
 
علاج:
آب گرم با روغن بخورند و استفراغ کنند یا با شیر به اندازه ی که ممکن است. پس از استفراغ باید با لعاب خبازی و خطمی وروغن تنقیه کنند. و اگر داخل این مواد مقدار کمی هم جدوار اضافه کنند، بی نهایت مفید است.
اگر زاج و شبت خورده باشد
علاج:
 ماء الشعیر با روغن بادام بخورند یا شیر الاغ با قرض طباشیر ملین یا کره با شکر میل کنند. یا شربت بنفشه با آب سرد ناشتا بنوشند اگر زاج و شب را بعد از حمام یا نزدیکی خورده باشند، منجر به آسیب خواهد شد.
اگر تریاق خورده باشند
علاج:
 اول به وسیله آب نیم گرم و روغن یا شیر یا شربت عسل یا حلتیث استفراغ کنند و پس از استفراغ کردن ، مثرودیطوس یا تریاق چهارگانه بخورند خوردن تخم نارنج یا ترنج، به اندازه 5 گرم که کوبیده شده باشد، با شراب کهنه بسیار مفید است.
و نیز می توانند فلفل و سیر و مغز گردو به اندازه مساوی با مقداری کره یا روغن گاوی مخلوط کرده، میل کنند. و فلفل و دارچینی و جند بیدستر و زعفران هرکدام به تنهایی خوردن و یا هرکدام با شراب کهنه، بسیار نافع است. خوردن فلفل با نفت نیز در این معالجه بسیار مفید است، که تجربه مولف است.
مالیدن نفت و روغن قسط بر بدن و بوییدن چند بیدستر و عطسه آوردن و در جای گرم نشستن و نخوابیدن، نیز مفید است و باید غذای چرب و شیرین بخورند.
 اگر جوزمانل خورده باشند
علاج:
 در ابتدا استفراغ کردن به وسیله ی موادی که در خوردن تریاک ذکر شده است، می باشد. و بعد از آن خوردن عاقرقرها و فلفل و دارچینی و تخم نارنج و تخم گزنه و جندبیدستر و سیر، مفید است. گذاردن پاها در آب گرم و گرم نگهداشتن بدن و چرب کردن بدن با روغن گردو و روغن قسط و نفت گرم کرده با مالیدن آن، سودمند است و باید بیمار غذاهای چرب و شیرین میل کند.
 اگر شوکران خورده باشد
علاج:
ابتد تنقیه کردن با شراب یا با شیر گاو است، و بعد از آن خوردن فلفل یا سیر یا تخم گزنه یا شراب .خوردن نعناع ، جندبیدستر و آنقوزه و حب الغار و تریاق چهارگانه نافع است. ضماد پوست درخت توت و برگ گزنه با شیر یا با روغن پخته روی شکم ، بسیار مفید است. رژیم غذایی همان است که در تریاک خورده، تجویز شده است.
1- ابتدا روی محل گزیدگی را بادکش بگذارید، تا زهر کشیده شود. و بعد از آن محل را زالو بیندازید. تا تمام زهر کشیده شود. و بعد از آن سیر را خوب بکوبید ، با دوغ گاوی یا با سرکه مخلوط کرده ، روی محل گزیدگی ضماد کنید.
2- بعضی از حکما عقیده دارند خوردن سیر خام با شراب بسیار مفید است و بی نیاز کننده از سایر درمان ها است.
 
آب دهان فرد روزه دار فوراً درد را ساکت می کند. به خصوص اگر فرد روزه دار گرم مزاج باشد. بعضی عقیده دارند، ضماد برگ توت سیاه برای درمان گزیدگی حیوانات موذی بسیار موثر است و فورا درد را ساکت می کند.
 
اولا نباید بگذارید جراحت دردمند شود و با حجامت و زالو باید زهر آن را بکشید، و با داروهای تند و زننده که در درمان مارگزیدگی ذکر شد، زخم را ضماد کنید و مثرودیطوس و تریاق چهارگانه بخورید و سیرکوبیده را با شراب مخلوط کنید و میل کنید و اگر روز اول یا روز دوم محل زخم را داغ کنید بسیار نیکو است این کار سبب می شود، ترس از آب (هیدروفوبیا) از بین برود. اگر بیمار دموی مزاج باشد ، فصد بسیار مفید است. به شرطی که نگذارید، نگاه بیمار به خون بیفتد، به خصوص اگر چند روز گذشته باشد.
هردو سه روز یک مرتبه بیمار باید مسهل سودا مصرف کند و مزاج را گرم نگه دارد. نباید یبوست ایجاد شود. گاه گاهی باید با روغن زیتون و اب برگ چغندر و شکر سرخ تنقیه کند و غذاهای لطیف و ملین که در آن سیر و پیاز باشد، میل کند.
 می گویند اگر جگر همان سگ را کباب کرده، میل کند، به سرعت رفع بیماری می شود.
تهیه مسهل
10 گرم پوست هلیله کابلی و 7/5 گرم افتیمون و 2/5گرم نمک هندی و 5 گرم بسفایج و 5 گرم تربد خشک و 7/5گرم غاریقون و 10 گرم خریق سیاه همه را نرم بکوبید و به صورت قرص درست کنید، میل کنید. مقدار مصرف آن 10 گرم است.
 
یک چیز خوردنی را روی زخم بگذارید و نزد مرغ بیندازید اگر آن را مرغ نخورد و یا بخورد و بمیرد آن سگ هار بوده است.
 تکه نانی را با ترشحات زخم آغشته کنید و جلو سگ هار بیندازید اگر سگ آن نان را خورد بدانید که آن سگ هار نبوده است. وی اگر سگ نان را نخورد، آن سگ گزنده هار بوده است.
 
مقداری پوست انار را بکوبید و به صورت خمیر روی مقعد ضماد کنید بی نهایت مفید است.
مقداری آب برگ تازه چغندر و یا آب چغندر را تنقیه کنید.
مقداری خاکشیر را بسوزانید ودود آنرا به مقعد برسانید.
آب برگ بنفشه را با اندکی شکر مخلوط کنید، میل کنید. این شربت در کودکان اثر بیشتری دارد.
چند عدد زالو اطراف مقعد بیندازید، این عمل هم سبب تسکین درد بواسیر می شود و هم در بسیاری از موارد آنرا درمان
می کند.
یبوست شدید در اطفال
1- شکم طفل را با کمی روغن زیتون ماساژ دهید.
2- مقداری تخم شوید را خوب بکوبید و با کمی عسل آنرا بپزید تا غلیظ شود سپس این خمیر را روی مقعد طفل ضماد کنید.
3- ادامه یبوست در همه افراد بسیار زیان آور است و بهروسیله ممکن باید یبوست را درمان کرد. در موارد شدید تنقیه توصیه می شود.
خونریزی معده
بعضی از حکما این دستور را برای قطع خونریزی معده می دهند.
نصف استکان سدر را در یک استکان شیر مخلوط کنید و آنرا بجوشانید. و هر 15-10 دقیقه یک قاشق مرباخوری میل کنید.
ترشح زیاد بزاق
زیادی بزاق در اغلب موارد حکایت از سردی زیاد بدن و غلبه بلغم دارد. برای درمان آن ضمن مصرف گرمیها، خوردن یک قاشق چایخوری اسفند، به مدت 3-2 شب آبریزش دهان را قطع می کند.
ترک گوشه لبها
چند شب متوالی ناف را با روغن چرب کنید، شب مقداری روغن داخل ناف بریزید و روی آنرا ببندید.
 تبخال:
1- تبخال در اکثر موارد بدلیل ضعف سیستم ایمنی ایجاد
می شود برای درمان آن توصیه می شود حجامت بین دو کتف (حجامت عام) و بادکش خشک روی ستون مهره ها و شانه ها بیندازید، این کار سیستم دفاعی را تقویت می کند.
2- نوک شاخه درخت مو را قطع کنید از محل قطع شده مقداری مایع ترشح می شود که به آن اشک مو می گویند. این مایع را روی تبخال بمالید.
 3- یک قطعه مس(مانند قاشق مسی) را داخل فریزر بگذارید. تا خوب سرد شود سپس آنرا روی تبخال بچسبانید قاشق روی تبخال قاشق را با آب یا آب دهان خیس کنید که پوست لب کنده نشود.
خانمی که دچار خونریزی زیاد قاعدگی شده است، چنانچه اشکال آناتومیک و یا پاتولوژیک مثل فیبروم یا تومور و ... نباشد) گذاردن چند عدد بادکش خشک به زیر و بالای پستانهای خونریزی را قطع می کند.
چنانچه جایی از بدن شما به علت بریدگی دچار خونریزی شده است، با ریختن مقداری زردچوبه و یا پودر پوست انار در محل بریدگی، خونریزی قطع می شود وقتی خونریزی قطع شد ناحیه را با مایع ضدعفونی کننده خوب شستشو دهید، بریدگی را از عسل خوب پرکنید و روی آن را ببندید
این درصورتی است که بریدگی نیاز به بخیه نداشته باشد.
 
ترک پاشنه پا
اگر ترک پاشنه پا شما را به زحمت انداخته است و به  درمانهای دیگر مقاوم شده است مقداری پیه بز را داغ کنید تا بصورت مایع درآید، این مایع داغ را داخل ترک پاشنه بچکانید.
تجربه نشان داده است کسانی که دچار تنگی نفس اند (بدون وجود ضایعه در ریه) و یا از حملات آسم عاصی شده اند. چنانچه فصد سفالیک انجام دهند تا مدتی از تنگی نفس و سرفه درامانند. بادکش و حجامت ریه نیز به بهبودی کمک می کند.
کشیدن قلیان بدون تنباکو و با آب خنک و عرق نعناع سبب بهبودی تنفس می شود.
اگـــــزما
برای درمان اگزما دست وپا خوردن خاکشیر(15-10 گرم خاکشیر را نیم ساعت بعد از غذا میل کنید) بسیار موثر است.
کسی که بعلت ضربه یا زمین خوردن و یا... دچار جارفتگی دنده شده است، روی دنده ی آسیب دیده را با روغن بادام تلخ چرب کند و روی موضع بادکش گرم بیندازد و همزمان در یک بادکنک بدمد.
تکرار این عمل دنده را سرجای خود می آورد و بیمار را از درد زیادی که مانع تنفس بود و خواب را از وی ربوده بود، خلاص می کند.
کسی که علائم بروز سکته دارد و یا به تازگی دچار سکته شده است(سکته قلبی و یا سکته مغزی) فوراً اقدام به زالو اندازی کند. بخصوص اگر دچار غلبه خون است، به فاصله چند روز (بسته به وضعیت بیمار از یک تا سه هفته) سه مرتبه زالو اندازی کند(پشت گوشها- روی دستها و روی پاها) آب دهان زالو حدود 110 ماده درمانی دارد از جمله دارای مقدار زیادی هیرودین است که خاصیت ضد انعقادی بسیار قوی دارد. البته برای اصلاح مزاج نیز اقدام کند.  
فلبیت
فردی که دچار گرفتگی عروق شده است (D.V.T) و اندام او (بخصوص پاها) ورم کرده و تیره و دردناک شده است، باید فوراً زالو اندازی کند و این کار را تکرار کند تا بهبودی حاصل شود (در این مورد باید مواظب انعقاد خون بیمار بود pt بیشتر از 20 خطر ادامه خونریزی دارد)
مسمومیت
اگر با خوردن گوشت و ماهی فاسد مسموم شدید ابتدا خود را به استفراغ وادار کنید سپس مقداری آب سیب و به میل کنید.
 گزش زنبور
چنانچه دچار زنبورزدگی شدید، مقداری پنیرک را بکوبید تا خمیر شود. خمیر را روی محل نیش زنبور ضماد کنید. این ضماد اثر عجیبی در این مورد دارد.   
اگر به منطقه گرمی مسافرت کردید و به آن آب و هوا عادت ندارید و خطر گرمازدگی وجود دارد هر شب ملاج خود را با چند قطره روغن بادام شیرین چرب کنید.
این توصیه باید موردتوجه افرادی که قصد مسافرت به سفر حج را در فصل گرما دارند قرار گیرد.
 عفونت گوش
اگر درحین شنا اب به گوش شما رفته است و دچار التهاب و عفونت گوش شده اید و از درد آن رنج می برید. به فاصله هر 6-5 ساعت یک قطره نفت در گوش خود بچکانید (3-2) مرتبه و پشت گوش را ماساژ دهید. عفونت خارج می شود و درد تسکین می یابد.
 
چنانچه خداوند به تازگی به شما فرزندی عطا کرد است و نوزاد دچار زردی است اگر این زردی فیزیولوژیک باشد (در زردی پاتولوژیک که به علت ناسازگاری خونی مادر و جنین باشد، زردی رو به پیشرفت است و مقدار بیلیروبین بیشتر از زردی فیزیولوژیک است) با تیغ جراحی چند خراش در پشت گوش نوزاد ایجاد کنید تا چند قطره خون بیاید.
اگر از سردرد میگرنی رنج می برید و این سردرد آرامش را از شما گرفته است
1- یکی دو قطره اسانس اسطوخودوس قبل از شروع سردرد میل کنید.
2- نوشیدن دم کرده شبدر زرد نیز اثر تسکینی خوبی دارد.
3- حجامت بین دو کتف و حجامت سر نیز مجرب است و اثر درمانی بسیار خوبی دارد. به خصوص در افراد دموی مزاج
اگر به تازگی مفصل شما به علت پیچ خوردگی دچار ناراحتی شده است:
توصیه می شود مقداری گزنه را بکوبید و با کمی نمک خمیر تهیه کنید و این خمیر رادور مفصل آسیب دیده ضماد کنید.
خوردن زنجبیل  نیز در تسکین درد مفاصل موثر است.
 
خانمی که زایمان سخت دارد، اقدامات زیر زایمان را آسان می کند.
باسن و ناحیه زهار را با روغن مرغ ماساژ دهید.
دود مواد معطری مثل مشک را به واژن برساند.