موضوع : نقش تولید داخلی در اقتصاد پویا

همه ساله در اقصی نقاط دنیا برای فرش دستباف نمایشگاه های مختلفی برپا می شود و بازدید كنندگان انبوهی به این نمایشگاه ها مراجعه می كنند. تم اصلی نمایشگاه ها «فرش نهایت هنر و تكنولوژی» Persian Carpet ultimate of art and technology است، هدف از بیان این مطلب این كه فرش نه تنها از تكنولوژی بالایی برخوردار است بلكه آمیخته است با هنر آنجایی كه هیچ تكنولوژیی را یارای مقابله و هماوردی با هنر نیست مثلاً اینكه دستگاه های بسیار پیشرفته ای برای تولید فرش ساخته شده هر روز مدرن تر از دیروز به بازار عرضه می شود ولی تاكنون هیچ دستگاهی نتوانسته فرشی مشابه فرش دستباف تولید كند و در عصر كنونی فرش دستباف از زمین به دیوار رفته و به عنوان تابلو زینت بخش دیوار ها گشته است و زهی بی انصافی است این محصول هنرمندانه تكنولوژیك را متهم كنیم كه از مدرن شدن به دور مانده است. امكان ندارد فردی به نمایشگاهی و یا موزه ای و یا كارگاهی مراجعه كند و با تماشای فرش شیفته آن نشود. مضافاً عرض كنم كه هنوز تكنولوژی پیشرفته دنیا هم نتوانسته است رنگی تولید كند كه بتواند با رنگ های گیاهی سنتی برابری كند.ب گرچه برای تولید فرش رنج ها و مرارت های بسیار كشیده می شود و هنرمندان بسیاری عمر خود را صرف تولید آن می كنند كه از این نظر ارزش بسیار بالایی دارد و به اصطلاح دارایی نامشهود فرش دارایی بسیار عظیمی است اما باز متهم كردن فرش به اینكه ارزش افزوده كمتری دارد به لحاظ اقتصادی حرف تحقیق نشده ای است.

موضوع : تولید ملی و حمایت از اقتصاد

یکی ازگرایشهای مهم درفعالیتهای اقتصادی بین المللی درطول دودهۀ گذشته نقش روزافزون تبادل داده هابوده است.صنایع اطلاعات گرایی مانندبانکداری،بیمه،خطوط هوایی،شرکتهای چندملیتی وخبرگزاریهابه شدت به دسترس پذیری فوری وتوزیع داده هادرسطح دنیاوابسته است.

برای انتقال اطلاعات مدیریتی حیاتی،شرکتهای تولیدکننده وتجاری که دربیش ازیک کشورفعالیت میکنند،بایدخطوط تبادل دادۀ قابل اطمینانی بین سازمان مادروزیرمجموعه های آن ایجادکنند.دولتهانیزبرای امورنظامی،سیاسی وارتباطات فنی وتصمیم گیری برای ارتباط باداده ها،ازطریق ماهواره وسیم کشی متکی هستند.

● ازفرامرزی به فراملی:

دست اندرکاران عمدۀ جریان داده هادرطول مرزهای ملی دولتها،سازمانهای بین دولتی وغیردولتی وهمچنین فعالان خصوصی ارتباطات،دوایرخدمات داده پردازی،شرکتهای چندملیتی وانجمنهای فراملی هستند.این دست اندرکاران برحسب علایق مخصوص خوددرجریان دادۀ فرامرزی باراهکارهاوروشهای به حداکثررساندن علایق،میتوانندجریان اطلاعات راارتقابخشندویااینکه آنرامحدودکنند.این مجموعه ای ازعلایق جنجال آفرین است که رسیدن به یک توافق گستردۀ سیاسی درموردجریان دادۀ فرامرزی رامشکل مینماید.

موضوع : تولید ملی و حمایت از اقتصاد

با اختراع تلگراف، تلفن و بی سیم (در محدوده اواسط قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم میلادی) بهره برداری از فناوری ارتباطات راه دور در كشورهای مختلف جهان آغاز شد. توسعه این فناوری و استفاده از آن در كشورهای مختلف به بروز چند پیرامون آن منجر شد كه استفاده قانونمند از مخابرات را به عنوان یك راهكار اساسی طلب می نمود. تشكیل اتحادیه تلگراف در ۱۸۶۵ میلادی، تصویب نخستین آیین نامه بین المللی تلفن در كنفرانس بل (BELL) به سال ۱۸۸۵ میلادی و تصویب آیین نامه بین المللی بی سیم در ۱۹۰۶ میلادی مصادیقی از آن است كه سرانجام در سال ۱۹۳۲ میلادی به تشكیل اتحادیه بین المللی ارتباطات راه دور (ITU) منجر شد.

این اتحادیه با توجه به توانمندی های مخابراتی برای هر سال یك شعار جهانی برمی گزیند كه اشاره به شعارهای چند سال اخیر خالی از لطف نیست:

۱) مخابرات و تعاون بین الملل

۲) مخابرات و توسعه صنعتی

۳) مخابرات و نجات بشر

۴) مخابرات، فضا و افق های جدید

۵) مخابرات و تكامل بشر

۶) مخابرات و فرهنگ و ...

موضوع : نقش تولید داخلی در اقتصاد پویا

به نظر می رسد كه زمان آن (اگر چه از بد راهه و بد زمانی) رسیده كه به مسئله فرش با نگاهی علمی تر و واقع بینانه تری نگریسته شود تا به هر طریق سرنوشت و موقعیت این تولید مهم (ولو آن كه عده ای نپذیرند) در رشد و توسعه ملی ما شناخته شود. بنابراین مقاله مفصل جناب مومنی را از چند سو نگاه كرده و نسبت به هر یك نكاتی را مطرح می نمایم.

۱ نگاه اقتصادی

۲ نگاه تكنیكی و فنی به فرش

۳ نگاه هنری

۱ نگاه اقتصادی

با آن كه امیدواریم در طول این مطلب به دام احساسات گرایی نیفتیم ولی باید بگویم خداوند نبخشد آن كسانی را كه فرش دستباف ایران را به زهر نگاه مطلق اقتصاد و تبعات آن یعنی تجارت و دلالی و سودجویی و مفاسد دیگر آلودند و باعث شدند كه طیف گسترده ای از تحلیلگران اقتصادی اعم از اقتصاددانان مطلق گرا كه كالای چندوجهی و تا حدودی سنتی (كه راجع به آن بحث خواهیم داشت) را با پارامترهای فوق مدرن دنیای صنعت سنجیده و كار بافنده فرش را در قیاس با ساخت كامپیوتر و ماشین حقیر می شمارند و یا اشتغال جویان و تجار و صادركنندگانی كه فرش را فقط به شكل ارز و دلار و ریال می بینند و یا تولیدكنندگان و بوروكرات هایی كه برای توجیه سیاست انبوه سازی خویش از ایجاد مجتمع ها و كارگاه هایی كه بتواند سفارشات هزار هزار بگیرد دفاع می كنند و چه باك كه اگر فرش دستباف در كنار موكت نشست و یا عضو كوچك و حقیر اوپك فرش و جیره خوار سهمیه ای شود كه چین ، هند و غیره تعیین می كنند از اشاره به ده ها برنامه ریز و درشت دیگر كه مستقیم و غیر مستقیم فرش را كالایی در حد كفش پلاستیك و قیسی و روده و نهایت پسته و زعفران قرار داده و به كیلوهای آن امتیاز می دهد و غیره می گذریم و ترجیح می دهیم كه با توجه به نوشته های این مبحث به نكاتی اشاره كنیم. البته در مقاله آقای مومنی آنچنان مباحث گسترده و بعضاً بی ارتباط با فرش مطرح شده كه جواب به همه آنها صفحاتی گسترده و پیاپی را می طلبد ولی از جمله تئوری های گفته شده درباره اقتصاد معیشتی و یا فعالیت های سنتی اقتصاد وابسته و ارتباط منافع تولید با منافع كمپانی های خارجی، كه درباره ارتباط آنها با فرش دستباف بسیار جای گفت وگو است. تا آنجا كه قسمتی از بحث را كه مربوط به تاثیر گروه های ذی نفع به عنوان نیروی بسیار تاثیرگذار سیاسی اجتماعی كه می تواند از هر نوع اقدام اصلاحی جلوگیری كند با صد من سریش نیز نمی توان به فرش دستباف چسباند (معلوم نیست گروه های تاجر و فروشنده چنین قابلیتی دارند یا انبوه بافندگان فرش)

موضوع : تولید ملی و حمایت از اقتصاد

در یكصد سال پیش از انقلاب معاصر ایران، درست در زمانی كه جهان گام های بلند توسعه وانقلاب صنعتی را به عصر دیجیتالی شدن و سیطره IT پیوند می زد كشور ما در چنبره استعمار بیرونی و خیانت های مدیران درونی خویش غوطه ور بود. پس از پیروزی انقلاب اسلامی و غالب شدن میل استقلال طلبی ایرانیان، دنیای تازه ای به روی آنان گشوده شد.

اما ۲۸ سال گذشته كه زمان آن شاید نزدیك به نیمه عمر متوسط بسیاری از ایرانیان باشد، چگونه گذشته است؟ آنچه كه اكنون در كشور داریم با تعداد سالهای سپری شده همگونی دارد؟ البته هشت سال جنگ تحمیل شده و توطئه های بیشماراستعمار بخش زیادی از پتانسیل های نهفته كشور را مصرف كرد اما حتی جنگ نیز نمی تواندتوجیه كننده وضعیت حال حاضر ما باشد. ما نسبت به یكصد سال محرومیت خود بسیار پیشرفت كرده ایم اما نسبت به توانمندی های اسلامی و آریایی مان شرایط قابل قبولی نداریم چرا كه حق ما بیش از اینهاست اما چرا؟ سه پارامتر زیر به بررسی این پرسش می پردازد:

الف) آموزش برای كسب دانش

كمتر كسی است كه نداند ایران اكنون درحال نوزایی علمی است اما مدرك گرایی، فساد علمی و یك شبه دكتر شدن برخی از مدیران و غلو بیش از حد در برخی فعالیت های علمی در كنار كمی توجه به امر پژوهش و سرمایه گذاری نامناسب، تهدیدهای مرتبط با امر آموزش محسوب می شوند.