ابوبكر ادعا كرد كه در غدير، پيامبر على را صاحب اختيار ما قرارداد ولى خليفه ى ما قرار نداد. اميرالمؤمنين عليه السلام فرمود: اگر پيامبر صلى الله عليه و آله خودش به تو بگويد مى پذيرى؟ گفت: آرى. اميرالمؤمنين عليه السلام در مسجد قبا پيامبر صلى الله عليه و آله را نشان ابوبكر دادند، و حضرت به او فرمودند: على وصى و خليفه ى من است. [بحارالانوار: ج 41 ص 228.]

وصیت و نص رسول خدا
نوعى جدل منطقى
وصایت و شورا دو اصل اسلامى
وصایت ‏یك اصل ما فوق شورا
دموكراسى، دشمنِ دموكراسى
مقابله با منطق اهل سقیفه

شيعه معتقد است كه قدرت امام معصوم عليه السلام منبعث از خداست، امام را امت انتخاب نمى ‏كند، بلكه امامت او مثل نبوت پيامبران، به نص الهى است.

تفسير اثنا عشري، ج‏8، ص: 54

قالَ لَهُ صاحِبُهُ وَ هُوَ يُحاوِرُهُ أَ كَفَرْتَ بِالَّذِي خَلَقَكَ مِنْ تُرابٍ ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ سَوَّاكَ رَجُلاً (37)

ترجمه:

رفيق (با ايمان و فقير) او در مقام گفتگو (و اندرز) بدو گفت: آيا به خدايى كه نخست از خاك و بعد از نطفه تو را آفريد و آن گاه مردى كامل و آراسته خلقت ساخت كافر شدى؟! (37)

تفسير اثنا عشري، ج‏12، ص: 360

فَبِأَيِّ آلاءِ رَبِّكَ تَتَمارى‏ (55)

ترجمه:

پس (اى بشر) به كدام يك از نعمتهاى پروردگارت جدل و انكار مى‏كنى؟ (55)

روايات در منابع اهل سنت مبني بر وصايت حضرت علي عليه السلام فراوان ذکر شده که برخي از متعصبين توجيهات نادرستي بر آن روايات نموده اند ولي اطلاق روايات به حال خود باقيست و نشان دهنده وصي بودن آن حضرت است . در اينجا به چند نمونه اکتفا مي شود : 

1ـ « حدثنا يحي بن يعلي عن ناصح بن عبدالله عن سماک بن حرب عن ابي سعيد الخدري عن سلمان قال قلت : يا رسول الله ! لکل نبي وصيي فمن وصيک ؟ فسکت عني فلما بعد رآني فقال : يا سلمان فأسرعت اليه قلت : لبيک ، قال : تعلم من وصي موسي ؟ قلت نعم يوشع بن نون قال : لم قلت : لانه کان اعلمهم . قال : فأن وصيي و موضع سري و خير من أترک بعدي و ينجز عدتي و يقضي ديني ، علي بن ابي طالب »( الطبراني ، سليمان بن احمد ، المعجم الکبير ، ج 6 ، 221 ، چاپ دوم ، مکتبه ابن تيميه ، قاهره)

وقتى نماينده ى ابوبكر- كه پس از غصب فدك به آنجا فرستاده بود- به دست اصحاب اميرالمؤمنين عليه السلام كشته شد، ابوبكر خالد را با لشكرى به منطقه فدک فرستاد. وقتى با اميرالمؤمنين عليه السلام رو به رو شدند حضرت با اشاره ى ذوالفقار، خالد را از اسب به زير انداخت و به او فرمود: '... آيا روز غدير براى تو قانع كننده نبود كه اكنون چنين تصميمى گرفته اى'؟! [بحارالانوار: ج 29 ص 62 -46.]

کتاب حاضر، گذری شتابناک و چشم اندازانه ای است بر پاره هایی از رفتار و سیره امام(ع) در ایام خلافت و حکومتش. این کتاب در ظاهر ارتباط مستقیمی با غدیر ندارد اما در واقع، پیوند وثیق و ارگانیکی با غدیر و خطابه غدیر داراست.
در بخشی از این اثر آمده است:«غدیر، محل تلاقی رودخانه به دریاست. غدیر، پیوند نبوت به امامت است. غدیر، قله شکوهنده دستگیری و دلالت پیوسته آدمیان در جاری صلابت اعصار است.
خطابه غدیر، منشور راهبردی تشیع است؛ تشیع نه به عنوان یک فرقه و اقلیت، بلکه به عنوان شیوع انسانی و همگرایی کلی.
خطابه غدیر، ریز برنامه و ریز پردازنده عملکرد آدمی است، در اینجا و آنجا، دنیا و آخرت.

پژوهش حاضر درصدد بررسی این پرسش مهم است که آیا در ماجرای سقیفه که دوباره یا کمی بیشتر پس از واقعه غدیر رخ داد و گروه های رقیب درباره جانشینی رسول خدا(صلی الله علیه وآله) گفت و گو کردند، به حدیث غدیر استناد شد یا خیر؟ پس از تبیین اجمالی این دو حادثه تأثیرگذار در تاریخ اسلام و بیان مشابهت ها و تفاوت های آن دو، به منظور نزدیک شدن به هدف پژوهش، گزینه های متصوّر درباره رخداد یا عدم رخداد واقعه غدیر و نیز فرض های عدم استناد به غدیر در سقیفه، مطرح و تجزیه و تحلیل خواهد شد. هم چنین در این مقاله، در مورد استنادات شیعه مبنی بر رخداد واقعه غدیر و نیز تبیین شیعی جانشینی پیامبر(صلی الله علیه وآله) بحث شده است.

کوثر :: اردیبهشت 1376، شماره 2
غدیر از اساسی ترین برنامه های پیامبر خدا(ص) برای دوام و عزت و شکوه اسلام و قرآن بود. او در بازگشت از حجة الوداع آخرین رسالت خویش را انجام داد. زیرا خدایش فرموده بود:
یا ایها الرسول بلغ ما انزل الیک من ربک و ان لم تفعل فما بلغت رسالته والله یعصمک من الناس ان الله لا یهدی القوم الکافرین. (1)
ای پیامبر، آنچه از سوی پروردگارت بر تو نازل شده ابلاغ کن و اگر نکنی پیامش را نرسانده ای; خداوند تو را از گزند مردم نگه می دارد. خداوند گروه کافران را هدایت نمی کند. (2)