چنانچه واضح و مبرهن است، انقلاب اسلامى ايران به رهبرى امام راحل نشأت گرفته از انقلاب خونين كربلاى حسينى بوده است، و اين مساله به طور مكرر از زبان بنيان گذار نظام و مقام معظّم رهبرى تبيين شده است.
امّا آنچه شايسته است، بررسى وجوه مشترك موجود ميان اين دو قيام است كه موجب پديد آمدن آثار و پى آمدهاى مشترك نيز شده است.
يكى از اين وجوه مشترك، عبارت است از وجود انگيزه&rlmهاى مشترك در هر دو قيام الهى و خدايى.
امّا سوال اين است كه آن انگيزه مشترك ميان اين دو قيام، چه بوده است؟
پاسخ اين پرسش هم بسيار آسان است و هم بسيار مشكل، زيرا هركسى كه اندكى در سخنان امام حسين مطالعه داشته، و آشنايى پيدا نموده باشد، مىبيند كه عمده ترين انگيزه آن حضرت در ايجاد و آفرينش اين قيام جاودان، اصلاح امت و جامعه زمان خود بود.
- بحار الأنوار - العلامة المجلسي ج 44 ص 329 :
ثم دعا الحسين عليه السلام بدواة وبياض وكتب هذه الوصية لأخيه محمد: بسم الله الرحمن الرحيم هذا ما أوصى به الحسين بن علي بن أبي طالب إلى أخيه محمد المعروف يابن الحنفية أن الحسين يشهد أن لا إله إلا الله وحده لا شريك له وأن محمدا عبده ورسوله ، جاء بالحق من عند الحق ، وأن الجنة والنار حق ، وأن الساعة آتية لا ريب فيها ، وأن الله يبعث من في القبور ، وأني لم أخرج أشرا ولا بطرا ولا مفسدا ولا ظالما وإنما خرجت لطلب الاصلاح في امة جدي صلى الله عليه وآله اريد أن آمر بالمعروف وأنهى عن المنكر ، وأسير بسيرة جدي وأبي على ابن أبي طالب عليه السلام فمن قبلني بقبول الحق فالله أولى بالحق ، ومن رد علي هذا أصبر حتى يقضي الله بيني وبين القوم بالحق وهو خير الحاكمين ، وهذه وصيتي يا أخي إليك وما توفيقي إلا بالله عليه توكلت وإليه انيب . قال : ثم طوى الحسين الكتاب وختمه بخاتمه ، ودفعه إلى أخيه محمد ثم ودعه وخرج في جوف الليل .
ادامه مطلب
در کربلا نقش اصلی برای به سرانجام رساندن رسالت امام حسین بر دوش حضرت زینب(سلام الله علیها) است، و او این وظیفه دشوار را به بهترین شکل ممکن به انجام رساند.
...این صحنه دلهره آور را تصورکنید. زنان و فرزندان را در برابر اجسام آورده اند، هر یک از زنان برادر، همسر یا فرزندی در میان کشته شدگان دارد، اما گریه نمی کند. آنها وظیفه داشتند که از زینب پیروی کنند. حضرت زینب سرور آنها بود، پس در همه امور از او پیروی می کردند.
پشت سر حضرت زینب می رفتند. حضرت زینب، در جلوی آنها به جسد پاره پاره امام حسین(علیه السلام) رسید، جسدی که حتی یک عضو سالم در آن دیده نمی شد. اما با این حال جسد پوشیده از تیر و شمشیر و نیزه و سنگ بود، آنچنان که چیزی از آن پیدا نبود. نیازی نیست تاریخ این حوادث روشن را به ما بگوید. زینب آمد و نزدیک حسین ایستاد و سنگها و نیزه ها و شمشیرها را کنار زد و با دو دستش جسد امام حسین را بلند کرد و گفت:«اللهم تقبل منا هذا القربانی»"خداوندا این قربانی را از ما بپذیر"
این قهرمانی را تصور کنید. حسین برای زینب(سلام الله علیها) همه چیزاست. بزرگان، قهرمانان و کوهها در برابر این صحنه ناتوانند، اما زینب ابداً چنین نیست. «اللهم تقبل منا هذا القربانی»"خداوندا این قربانی را از ما بپذیر"
با این سخن، حضرت زینب اعلام داشت که این کار به اراده و خواست خودمان بوده است، نه اینکه بر ما تحمیل شده باشد. هیچ کس نگفت بیایید و کشته شوید. هیچ کس نگفت که برخیزید و هیچکس از ما این کار را نخواست. ما با آزادی کامل آمدیم و آن را برگزیدیم. آنچه بدست آوردیم، نتیجه خواست و اراده خودمان است. ما حسین را برای دین خدا قربانی کردیم و از خدا می خواهیم که این قربانی را از ما بپذیرد، و چیزهای دیگر، اصلا مهم نیست.
چنانکه در مجلس ابن زیاد وقتی از او می پرسد چگونه یافتی آنچه را خداوند با برادرت کرد؟ گفت:«والله ما رأیت الا جمیلا، هؤلاء رجال کتب الله علیهم القتل فبرزوا الی مضاجعهم»"به خدا سوگند، جز زیبایی چیزی ندیدم. آنان مردانی بودند که خداوند مرگ را برایشان مقدر کرده بود و به سوی آرامگاهشان رفتند"
بی شک پس از این موضع حضرت زینب در برابر شهادت سرور کشته شدگان و
ادامه مطلب

گاهی نقل می شود که بعضی افراد به اصطلاح لا ابالی تنها در ایام محرم و صفر برخی کار ها را کنار می گذاشته اند و سعی در آن داشتند که بدینوسیله حرمت این ماه های بزرگ را نگه دارند ولی همین گونه است که با آمدن ماه های محرم و صفر شور عجیبی در میان جوانها می افتد و بسیاری از آنها رفتار و زندگیشان در این ایام رنگ دیگر به خود می گیرد.
عشق به امام حسین علیه السلام باعث می شود که بسیاری بتوانند با شرکت کردن در مجالس عزای اهل بیت گامی از گناه فاصله بگیرند و دمی همراه با اشک ریختن بر مصائب حسین (ع) بر در خانه محبوب واقعی ،یعنی خدای رحمان و رحیم به توبه و انابه دست زنند اما چرا باید احساس شود که با تمام شدن ماه محرم و صفر همراه با کنار گذاشتن لباس های مشکی بعضی اعمال حسین پسند هم کنار گذاشته شوند؟
جوانی که تا قبل از ماه محرم مثلا رعایت و موالات شرعی در مورد عکس ها و فایل های صوتی و تصویری خود در گوشی همراهش نداشت اما در این ماه دیگر نمی خواهد آرامش الهی ای که از مجالس وعظ و روضه بدست آورده است را با لذت های شیطانی و آنی به تاراج بگذارد اما نباید اینگونه باشد که با تمام شدن محرم و صفر حسینی ما با خدای حسین هم خداحافظی کنیم!
عزیزان سخن آخر آن است که همه این مراسمات بهانه ای است تا بنده ای به سوی خالق خویش رود و محبی محبوب خویش را بازیابد که اهل بیت علیهم السلام راه های قرب و نزدیک شدن ما به سوی محبوب حقیقیمان هستند و تمام این فرصت ها برای آن است که ما یاد بیاوریم که برای چه پا به این دنیا نهاده ایم و گام هایمان در این زندگی باید به کدام طرف باشد تا به تمامی خواسته های دلمان قبل از آنکه فرصتمان تمام شود دست یابیم…
نسیم محرم و شبنم اشک وسیله ای برای بیدار کردن چشم های ما و دیدن روی خداست که پیامبر اکرم (صلی الله علیه و آله) فرمودند: “اِنَّ لِرَبِّکُمْ فِی أَیّامِ دَهْرِکُمْ نَفَحاتٌ أَلا فَتَعَرّضُوا لَها۱” همانا در طول عمر شما، نسیم های الهی وزیدن می گیرد، پس بیدار باشید و خود را در معرض این نسیم ها قرار دهید.
پس علامت قبولی عزاداری ها در محرم و صفر در تغییر عادات و اعمال و نگرش ما در زندگی به سوی خداست که بطور کلی هدف تمام انبیاء و اولیاء و بطور خصوص هدف سیدالشهداء ،حسین عزیز اصلاح ماست تا آنکه ان شاالله این باران رحمت در باغ دل ما شکوفه های انسانیت و سعادت بنشاند./
۱-بحارالانوار،ج۷، ص۲۲۱
منبع: مطالب ارسالی، وبلاگ سرباز صفر جنگ نرم/
نهضت حسيني، از آن جايي كه با ويژگي هاي خاص و انحصاري به وقوع پيوست تأثيرات شگرفي در صحنه سياسي، اجتماعي و فرهنگي جامعه اسلامي به جا گذاشته است و به جرات مي توان گفت كه اين نهضت و رفتار جهادگرايانه و شهادت گونه امام حسين(ع) به مردم اين فرصت را بخشيد تا بتوانند ظرفيتهاي خود را ارزيابي كنند و به بازسازي اهداف و رفتارهاي خويش بپردازند.
ادامه مطلب
با خود فكر مي كردم كه آيا اين تاثيرات بعد از 1400 سال در زندگاني و جامعه ما منشا اثر شده يا نه ؟ كه به زودي دريافتم تاثير خون شهيدان كربلا و قهرمانان واقعي دشت نينوا از همان ساعتي كه رئوس مبارك ايشان وارد شهر كوفه گرديد اثر گذار بود. گرچه گروهي نابخرد به ظاهر شادي و پايكوبي مي كردند ولي خبر نداشتند كه اين خوشي آرامش قبل از طوفان است. طوفاني كه بعد از چندي طومار ظالمان و مستكبران را در هم پيچيد، وآنها نيز مانند ساير ستمگران تاريخ در قعر زباله داني تاريخ فروخواهند افتاد.

آيا تاثيرات گفتار و خطابه هاي حضرت زينب (س) در بارگاه شام يزيد او را رسوا نكرد؟ آيا به گفته تاريخ نويسان زنان و اهالي حرم يزيد بن معاويه تحت تاثير كلام پر شور حضرت زينب كبري (س) قرار نگرفتند؟
همه به خوبي مي دانيم كه پايه هاي ظلم يزيد بن معاويه از همين زمان به لرزش در آمد و سپس فرو ريخت. اين اثر گذاري در اوايل تاريخ اسلام و مخصوصاً تاريخ شيعه هميشه با تابش پرتو خونهاي مظلومين كربلا پشتيبان و حمايت كننده رهروان حضرت حسين بن علي (ع) بوده است.
همه به خوبي مي دانيم كه در طول تاريخ جنگهاي بزرگي اتقاق افتاده است. انسانهاي بي شماري كشته شده و خانه هاي بسياري ويران گشته اند. چه بسا در اين جنگها نيز انسانهاي كوچك و بزرگ و زنان و مردان بي گناه طعمه آتش پر لهيب جنگ ها گشته اند. مثال هاي قابل فهم در زمان معاصر جنگ هاي اول و دوم جهاني بوده است كه طي ان بيش از 30 ميليون نفر از مردم كشورهاي مختلف و با زبان هاي مختلف به كام مرگ فرو رفته اند ولي آيا شنيده ايد كه در هيچ جايي از جهان براي اين انسانها مراسم و ياد بود هايي همچون يادبود شهداي كربلا به پا دارند؟ حرف در اين مورد بسيار است ولي بهتر آن است كه به اثرات اين واقعه مهم در زمان حال كشور عزيزمان ايران كه داعيه پيروي و رهروي از اين شهيدان را در سرلوحه عقايد خود دارند، و درسي كه ما بايد از اين واقعه بگيريم پرداخته و اثرات آن را بازگو كنيم.
سالهاي نه چندان دور در كشور ايران انقلابي رخ داد
ادامه مطلب
اهميت اربعين از کجاست ؟ صرف اينکه چهل روز از شهادت شهيد مي گذرد ، چه خصوصيتي دارد ؟ اربعين خصوصيتش به خاطر اين است که در اربعين حسيني ياد شهادت حسين زنده شد و اين چيز بسيار مهمي است . شما فرض کنيد اگر اين شهادت عظيم در تاريخ اتفاق مي افتاد يعني حسين بن علي و بقيه شهيدان در کربلا شهيد مي شدند ، اما بني اميه موفق مي شدند همانطور که خود حسين را و ياران عزيزش را از صفحه روزگار برافکندند و جسم پاکشان را در زير خاک پنهان کردند ، ياد آنها را هم از خاطره نسل بشر در آن روز و روزهاي بعد محو کنند .ببينيد در اين صورت آيا اين شهادت فايده اي براي عالم اسلام داشت ؟ يا اگر هم براي آن روز يک اثري مي گذاشت ، آيا اين خاطره در تاريخ هم ، براي نسلهاي بعد هم ، براي گرفتاريها و سياهي ها و تاريکي ها و يزيديهاي دوران آينده تاريخ هم اثري روشنگر و افشا کننده داشت ؟ اگر حسين شهيد مي شد ، اما مردم آن روز و مردم نسلهاي بعد نمي فهميدند که حسين شهيد شده ، آيا اين خاطره چه اثري و چه نقشي مي توانست در رشد و سازندگي و هدايت و برانگيزانندگي ملتها و اجتماعات و تاريخ بگذارد ؟
مي بينيد که هيچ اثري نداشت ، بله حسين که شهيد مي شد ، خود او به اعلي عليين رضوان خدا مي رسيد ، شهيداني که کسي نفهميد و در غربت ، در سکوت ، در خاموشي شهيد شدند ، به اج
ر خودشان در آخرت رسيدند ، روح آنها فتوح و گشايش را در درگاه رحمت الهي به دست آورد ، اما آيا چقدر درس شدند ، چقدر اسوه شدند ، درس ، آن شهيدي مي شود که شهادت او و مظلوميت او را نسلهاي معاصر و آينده او بدانند و بشنوند ، درس و اسوه آن شهيدي مي شود که خون او بجوشد و در تاريخ سرازير بشود ، مظلوميت يک ملت آن وقتي مي تواند زخم پيکر ستم کشيده شلاق خورده ملتها را شفا بدهد و مرهم بگذارد که اين مظلوميت فرياد بشود ، اين مظلوميت به گوش انسانهاي ديگر برسد ، براي همين است که امروز ابرقدرتها صدا توي صدا انداختند که صداي ما بلند نشود ، براي همين است که حاضرند پولهاي گزاف خرج کنند تا دنيا نفهمد که جنگ تحميلي چرا به وجود آمد ، با چه انگيزه اي ، با دست که ، با تحريک که . آن روز هم دستگاههاي استکباري ، حاضر بودند هر چه دارند خرج کنند به قيمت اين که نام و ياد حسين و خون حسين و شهادت عاشورا مثل درس در مردم آن زمان و ملتهاي بعد باقي نماند و شناخته نشود . البته در اوائل کار درست نمي فهميدند که چقدر مطلب با عظمت است . هر چه بيشتر گذشت ، بيشتر فهميدند .
در اواسط دوران بني عباس حتي قبر حسين بن علي عليه السلام را ...
ادامه مطلب
جمعی اندک از مورخان و صاحبنظران نیز بر این عقیدهاند که نظریه یاد شده از اعتبار تاریخی لازم برخوردار نیست، بلکه مبنای بزرگداشت این روز ورود جابر و عطیه به کربلاست.
مقاله حاضر در یک بررسی و تحلیل تاریخی، در مقام اثبات نظریه نخست است.
مراسم اربعین مشتمل بر چهار برنامه است که هر یک از نظر تایید و مقبولیت تاریخی و مذهبی در مراحل مختلفی قرار دارند. این مراسم عبارتند از:
1- زیارت مخصوصه: در استحباب و سنت زیارت امام حسین (ع) در روز اربعین (بیستم صفر) - از دور یا نزدیک - اختلاف نظر وجود ندارد، چنان که در زیارت ایام متبرکه نیمه شعبان و شبهای قدر اختلافی مشاهده نمیشود.
2- ورود جابر و زیارت وی در بیستم صفر: این مساله مورد شک و استبعاد مرحوم سید بن طاووس قرار گرفته است.
3- دفن سرهای مطهر و الحاق آنها به بدنهای اطهر در روز اربعین: که میان علما، فقها و مورخان شیعه شهرت دارد.
4- ورود اهل بیت (ع) در روز اربعین به کربلا.
در باره این مساله دیدگاههای مختلف و متضادی اظهار شده و مورد تشکیک و استبعاد جدی قرار گرفته است. این موضوع از دو جهت محل بحث است: اصل ورود به کربلا; تاریخ ورود.
اما در مورد اصل ورود اهل بیت (ع) به کربلا باید گفت که گروه بسیاری از علمای برجسته و مشاهیر متقدم و متاخر و مورخان شیعه و سنی آن را تایید کردهاند که به برخی از آنها اشاره خواهد شد. در برابر، جمعی از متاخران و برخی از متقدمان این جریان را بعید بلکه ممتنع و محال عادی دانستهاند (1) و به تعبیر بعضی نیز کذب محض و افسانه است. (2)
استدلال این گروه در استبعاد و استحاله و تکذیب این موضوع، دو امر است:
اول: سکوت و عدم....
ادامه مطلب
در این مأخذشناسی، منتخبی از آثار و پژوهشها را در چند حوزة الهیات، تاریخ و ادبیات ، معرفی و توصیف و آثارحوزة علوم اجتماعی با رویکرد مردمشناسی را معرفی کرده ایم.
چهلمین روز شهادت امام حسین (ع) به سبب اهمیتی که در عقاید و تاریخ اسلام داشته، همواره مورد توجه محققان و پژوهشگران اسلامی بوده است. به این سبب، هماکنون شاهد طیف وسیعی از تولیدات علمی دربارة ابعاد و ساحتهای گوناگون این موضوع هستیم. این آثار از سویی از نقطهنظر الهی و تاریخی، ویژگیها و خصوصیات این روز و اعمال و مسائل مربوط به آن را مورد توجه قرار داده و از سوی دیگر، با رویکردی اجتماعی و به طور عمده مردمشناختی، سعی داشته تا شناختی از مراسمی که در این روز برگزار میشود، ارائه کند.
ادامه مطلب
كتاب فلسفه عاشورا از ديدگاه انديشمندان جهان اسلام از آن جهت شايان توجه است كه حاوي نظرات مختلف و رويكردهاي متعدد انديشمندان در مورد قيام عاشورا ميباشد. نويسنده اين كتاب به اين باور رسيده است كه براي جوابگويي به نيازهاي علمي، معنوي و روحي همه اقشار جامعه و ارائه نگرشي همهجانبه از حادثه عاشورا بايد رويكردهاي مختلف را در يكجا بررسي و ارزيابي كرد. البته ذكر اين نكته ضروري است كه مولف در بعضي موارد به دليل وجود تناقض پنهاني نظريات و براي جلوگيري از استفادههاي نادرست، ناچار به نقد آنها نيز پرداخته است. معيار اين كتاب در انجام اين نقد و بررسيها سه چيز بوده است:
1- عقل و منطق 2- توجه به كاربرد دنيوي دين 3- توجه به كليت دين
فصل اول: كليات
فصل اول كتاب با طرح اين مسأله آغاز ميشود كه انگيزه اصلي و اصيل از اقدام به اين قيام بيبديل چه بوده است؟ براي جواب به اين سوال نگارنده نظريهاي مطرح نكرده است بلكه درصدد برآمده است با طرح مسأله به جستجوي پاسخها و راهحلهاي انديشمندان مسلمان بپردازد و با تبيين نظريات ايشان، گامي در جهت شناساندن قيام عاشورا و تنوير اذهان در تحليل درست و همهجانبه از آن بردارد. كتاب براي انجام اين كار رهيافتهاي مختلف علما را مورد بررسي قرار داده و محتاطانه رهيافتهاي ارجح را مطرح ميكند ولي با اين حال قضاوتهاي نهايي را برعهده خوانندگان ميگذارد.
پس از طرح مسئله، پيشينه تحقيق مطرح ميشود. همانطور كه قبلاً نيز اشاره شد تاكنون كتابي منتشر نشده است كه حاوي نظريات مختلف گروه انديشمندان درباره قيام عاشورا باشد البته در مورد عاشورا كتب فراواني نگاشته شده است و در تعدادي از آنها علاوه بر رهيافت نويسنده، به برخي از رهيافتهاي ديگر نيز اشاره شده است؛ از جمله اين آثار كتاب «حسين بن علي عليهالسلام را بهتر بشناسيم» نوشته آيتالله يزدي است كه در بخشي از آن به
ادامه مطلب
کسی که به ما ظلم کرده نبخشیده و دنبال انتقام باشیم .این حالت اگر چه اولش راحتی
است و می گوید توانستم انتقام خود را بگیرم و لحظه ای ارامش می گیرد اما بعدا اتش
پشیمانی او را فرا می گیرد.
بهتر است در برابر اشتباهات دیگران گذشت کنیم و دنبال انتقام نباشیم .
انتقام مانند نارنجک است تا ضامن ان را نکشید خطری ندارد.
یکی از ریشه های ماجرای کربلا انتقامی بود که بنی امیه بخاطر شکست های زمان
پیامبر می خواستند بگیرند .
حضرت علی علیه السلام در نامه 17 خطاب به معاویه می فرماید شما به دین اسلام
وارد شدیددو علت داشت : یا بخاطر دنیا بود یا بخاطر ترس از کشته شدن بوده است .
از آن جایی که پیامبر اکرم و حضرت علی در شکست مشرکین قریش نقش بسزایی
داشتند مشرکان کینه حضرت را به دل گرفته و همه تلاش خود را بر ضد اسلام انجام
می دادند در زمان پیامبر نتوانستند نقشه خود را پیاده کنند دنبال فرصت برای شکست
پیامبر و دین اسلام بودند و پیامبر همیشه نگران کینه ورزی های قریش بود .
عالم بزرگ اهل سنت به نام طبرانی نقل می کنند که نزد پیامبر بودند و پیامبر نگاهی به
امام علی علیه السلام کرده واشک ریختند علت گریه را سوال کردند فرمودند :
گریه من بخاطر کینه هایی است که از این گروه در دلشان وجود دارد بعد من این
کینه ها را اشکار می کنند تا از تو انتقام بگیرند .
حتی حضرت علی علیه السام بعد خودشان نگران حسنین بودند . با وجود امام علی
علیه السلام نمی توانستند مقاصد خود را پیاده کنند.
مغیره بن شعبه می گوید نزد معاویه بودم به او گفتم مقام تو بزرگ شده بهتر نیست با
اقوام نیکی کنید و صله رحم بجا بیاورید امروز خطری از سوی انان تو را تهدید
نمی کند ناراحت شد و گفت خلفای سه گانه کارهایی انجام دادند وقتی مردند نام انان
فراموش شد اما اسم پیامبر هر روز 5 بار بر ماذنه ها برده می شود به این صورت
چه نام و عملی از ما باقی خواهد ماند؟ ! به خدا قسم چاره ای نیست جز اینکه این نام را
از بین ببرم .
نقل است شبی حضرت علی علیه السلام را در خواب دیدم و عرض کردم یا علی شما
وقتی مکه را فتح کردید اعلام عمومی دادید هر کس به خانه کعبه وارد شود در امان است
اما در روز عاشورا فرزندت ابی عبدالله را به شهادت رساندند و چه جرمهایی نکردند .
حضرت فرمودند: ابیاتی راکه ابن سیفی سروده است شنیدی؟
گفتم : نه .
فرمودند: نزد ایشان برو و بشنو .
من هم نزد ابن سیفی رفتم و خواب را برایش تعریف کردم صیحه ای زد و گفت من این
شعر را تازه سرودم و تا حال برای کسی نسرودم .
مضمونش : زمانی که ما حکومت داشتیم بنا بر عفو گذشت بود و قتی شما به حکومت
رسیدید سیل خون براه انداختید و کشتن اسیران را ازاد کردید در حالی که ماکشتن اسرا را
حرام کردیم این فرق بین ما و شماست.
سازمان یونسکو در سال 1999 برای حفاظت از شاهکارهای شفاهی و معنوی بشر اعلام کرد هر کشوری می تواند برای ثبت شاهکارهای مربوط به خود در فهرست یونسکو اقدام کند. یکی از پرونده هایی که ایران برای ثبت جهانی آن اقدام کرده، تعزیه است. فرایند این پرونده از آغاز تاکنون و وضعیت فعلی آن را از محمدحسین ناصربخت، مدیر دفتر نمایش های آیینی و سنتی جویا شدیم.
ثبت جهانی تعزیه از چه سالی به جریان افتاد؟
تابستان سال 83، ثبت جهانی تعزیه در مرکز هنرهای نمایشی مطرح شد و کمیته ای متشکل از خانم فراهانی، نماینده کمیته ملی یونسکو در ایران، خانم لاله تقیان، مسئول وقت انتشارات نمایش، آقای داوود فتحعلی بیگی، از پژوهشگران تعزیه و مسئول کانون نمایش های آیینی و سنتی و آقای میرشکرایی و من به عنوان پژوهشگران تعزیه تشکیل شد و ضوابطی را که یونسکو برای ثبت میراث معنوی ناملموس تعیین کرده بود، با توجه به بررسی نمونه های شبیه به تعزیه مثل شش مقام تاجیکستان بررسی کرد. در این خصوص باید توضیحاتی پیرامون تعزیه به شکل شناسنامه تعزیه با معرفی ویژگی های تعزیه که به کمک این کمیته نوشته شد.
همچنین لازم بود یک فیلم 10 دقیقه ای نیز تهیه شود که ما برای ساخت آن از آقای ناصر تقوایی دعوت کردیم و این فیلم در یکی از تکایای قدیمی زواره با استفاده از برجسته ترین تعزیه خوان های تهران ساخته شد.
یک فیلم دیگر را هم واحد تلویزیونی مرکز هنرهای نمایشی تهیه کرد که یک تعزیه کامل بود به شکلی که در سطح کشور اجرا می شود و در وضعیت کنونی تعزیه در کشور با استفاده از صحبت های کارشناسان تعزیه بررسی شده بود. این فیلم به شکل ویدئویی ساخته شد که جزء بخش اصلی پرونده نبود، ولی به عنوان سند بیشتر آماده شد.
همچنین ما تعدادی عکس تعزیه همراه با نگاتیوهایش آماده کردیم که در نهایت همه اینها ظرف مدت بسیار کوتاهی آماده شد و همه این مدارک، پایان تابستان 83 برای نمایندگی ایران در یونسکو ارسال شد، اما آن سال کنوانسیونی برای ثبت میراث معنوی ایرانیان برگزار نشد و یکی از دلایلش هم گویا این بود که ایران هنوز به طور رسمی در کنوانسیون یونسکو عضو نشده است. با این وجود کارشناسان یونسکو پس از بررسی پرونده به ما گفتند برای اینکه پرونده بتواند در اجلاس بعدی یونسکو مطرح شود، باید بخشی از اطلاعات پرونده کامل تر شود. این جوابیه سال 85 به ما ابلاغ شد.
در زمستان سال 85 اجلاسی در ایران برای پرونده ثبت...
ادامه مطلب
حركت انقلابي امام حسين (ع) در تاريخ ادبيات عرب، مكتب ادبي خاصي را پديد آورد كه پيش از آن وجود نداشت. قبل از قيام امام حسين(ع)، جريان متعهد در ادبيات عرب مربوط به اشعار اخلاقي و آداب اجتماعي محض بود اما پس از واقعه كربلا، اين جريان در ادبيات عرب متحول شد و رنگ عدالتطلبي و بيدادستيزي به خود گرفت.

تقريبا بخش مهمي از شاعراني كه در ادبيات عرب به خلق اثر پرداختهاند، سرودههايي را به واقعه عاشورا اختصاص دادهاند. در واقع انقلاب كربلا عنصرهايي را به ادبيات عرب تزريق كرده كه در تاريخ ادب عرب كمياب و چه بسا ناياب هستند.
اولين اشعار عاشورايي در ادبيات عرب در فضاي خفقان عصر اموي و عباسي سروده شد و سرايندگان آن با بيم جان در رثاي امام حسين(ع) شعر ميسرودند. شاعراني نظير كميت، سيد اسماعيل حميري، منصور نمري و عبدي كوفي در فضايي رعبانگيز و هراسآور در دوره حكومت بنياميه، اشعار ارزندهاي در جهت انتقام خون امام حسين(ع) سرودند و خاندان بنياميه را مورد هجو و لعن خويش قرار دادند. كميت اسدي ميگويد: «و امام حسين(ع) كشتهاي است كه در ميان فرومايگان و اوباش افتاده است.»
سيد اسماعيل حميري، شاعر عربزبان ـ كه ديوانش آكنده از اشعاري در وصف اهل بيت(ع) و واقعه كربلاست ـ ضمن اينكه از دشمنان اهل بيت(ع) تبري ميجويد، در رثاي امام حسين(ع) و اهل بيت(ع) ميگويد: «اي آل ياسين، اي كساني كه مورد اطمينان من هستيد، شما سروران من در زندگاني ميباشيد، از دشمنان شما يعني آل حرب، آل زياد و آل مروان تبري و بيزاري ميجويم ـ ابن زياد با چوبدستي به دندانهاي حسينبنعلي ميزد ـ در حاليكه من بارها پيغمبر را ديدم كه آن دندانها را ميبوسيد و من بر اين امر شاهدان بسيار دارم.»
در دوره بنيعباس شاعري به نام منصور نمري پس از واقعه تخريب حرم امام حسين(ع) توسط متوكل عباسي، در اشعار خويش بنيعباس را همپايه با بنياميه معرفي كرد و مورد تعقيب قرار گرفت. از اين شاعر اشعار زيادي با موضوع عاشورا بر جاي مانده است.
در ادبيات عرب، شاعراني را كه متأثر از واقعه عاشورا شعر سرودهاند ميتوان به 3 دسته تقسيم كرد: شاعران شيعه، شاعران سني و شاعران غيرمسلمان.
شاعران شيعه
بسياري از شعرهايي كه براي امام حسين(ع) سروده شده، توسط عالمان شيعه بوده است كه فقط براي تقرب به اهل بيت شعر ميسرودند. عالمان برجستهاي نظير هاشم الكعبي، علامه بحرالعلوم و سيدحيدرحلي در اين ميان اهميت ويژهاي دارند.
اما اينگونه شاعران فقط به ذكر مناقب اهل بيت(ع) و بويژه امام حسين(ع) و يارانش بسنده ميكردند. در كنار اين دسته از شاعران شيعه، شاعران شيعه ديگري هستند كه در واقعه عاشورا ذوب شده و آن را به بهترين گونه در آثار و سرودههاي خود جاودان كردهاند. نمونه بارز اين گروه كه سرآمد همه شاعران شيعه است، دعبل خزاعي است كه در قصيده تائيه واقعه كربلا و مصائب اهل بيت(ع) را به گونهاي زيبا توصيف كرده و ميگويد: «آل رسولالله در بيابان تشنه و سرگردانند، حال آن كه خاندان يزيد در قصرها و خيمههاي آراسته زندگي ميكنند.»
اين شاعر شيعي كه در زمان امام رضا(ع) زندگي ميكرد در بخش ديگري از قصيده تائيه كه از زيباترين قصيدهها در مدح و مرثيه اهل بيت(ع) به شمار ميرود، ميگويد: «اي فاطمه(س) اگر تصور ميكردي كه حسين(ع) در خون خود غلطيد و لبتشنه در كنار فرات جان داد، به صورت خود سيلي ميزدي و اشك
ادامه مطلب
تردیدی در نقش حضرت زینب در حفظ کردن قیام عاشورا و ابلاغ پیام آن نیست. بدون شک بي حضور آن حضرت این قیام به بلوغ و سرانجام مطلوب خویش نائل نمی گشت.
به نظر می رسد در انیجا لازم است این امر مورد تحلیل قرار گیرد که جایگاه حضرت زینب (س) در این میدان چه بود. ما در این که بخش مهمی از ابلاغ پیام عاشورا به صورت صحیح و تنویر افکار مردم آن زمان که در اثر تبلیغات زیاد حقیقت امر برایشان مشتبه شده بود تردیدی نداریم. اما سوال این است که آن حضرت از چه جایگاه و مقامی این وظیفه را به سرانجام مطلوب خویش رسانده و آن را رهبری کردند.

خوب است ابتدا نگاهی به نقش عوامل مهم در این حادثه بپردازیم
در آن برهه از زمان شاهد عملا حضور کسی بودیم که بازی با میمون و شرابخواری به عادت او بدل شده بود و البته ادعای خلافت مسلمین را نیز در میان مردم داشت از سویی نیز در تلاش بود تا این نظر را بر امام و ولی مسلمین یعنی امام حسین ع نیز دیکته نماید. هر آنچه خود می نمود با بیشرمی تمام اسلامی می دانست و جامعه را نیز با خوی کثیف خود به این سوی می برد. امر آن چنان شده بود که دیگر اسلامی که پیامبر ..
ادامه مطلب
قیام خونین ، مظلومانه و حماسی سیدالشهداء (ع) در سال 61 هجری قمری ، یکی از بی نظیرترین جنبشهای مردمی تا آن زمان و رهبر فکری سایر نهضتهای بشری تاکنون بوده است 0 قیام عاشورا ، تاریخی بدیع و جامع ، با گستردگی بشریت را در ابعاد مختلف حماسی - احساسی و با رعایت تمامی ظرافتهای آن در میان جوامع انسانی رقم زد که باگذشت بیش از 1400 سال از آن روز ، هنوز بشریت موفق به درک کوچکترین جزییات آن نشده است 0 این قیام نمونه و الگو از آغاز تا پایانش ، دارای پیچیدگیها و نکات ارزنده و مفیدی برای طیفهای مختلف جوامع انسانی و زوایای مختلف دیدگاههای آنان می باشد 0 نوع و علت و چگونگی آغاز این نهضت ، با رعایت تمامی جوانب زمانی و مکانی آن ، نحوه ی عزیمت به محل حادثه و اتفاقات پیش آمده در این مسیر ، نوع آرایش و چینش مردان جنگی ، هرچند کم شمار در سپاه سالار شهیدان ، نوع رزم و تغییر تاتکتیک جنگی از آنچه سپاه دشمن خواهان آن بود به سمت و سویی که خود آن را می پسندید ، از ابعاد حماسی و نظامی این قیام الهی می باشد 0 در کنار این نکات ، علت به همراه داشتن افراد خانواده در رده های سنی مختلف و جنسیتی ، همراهی حماسه ....
ادامه مطلب
