الف) معنی تحریف

تحریف از ریشه «حرف» است. در لغت نامه های فارسی ذیل واژه تحریف این معانی آمده است: تغییر دادن، تبدیل کردن، وارونه ساختن، جابه جا نمودن، کم و زیاد کردن، از حالت اصلی درآوردن و به طرز و وضع دیگری انداختن، کج ساختن، تقلب کردن و... [2]

تحریف در اصطلاح، تحریف کلام آن است که آن را در گوشه ای از احتمال قرار بدهی؛ آنچنان که بتوان بیش از یک معنا (یک معنی اصلی) را به آن باز نمود. [3]

ب) انواع تحریف

“تحریف انواعی دارد و از همه مهمتر این است که تحریف یا لفظی است و یا معنوی. تحریف لفظی این است که ظاهر یک چیز را عوض کنند، مثلاً شخصی سخنی به شما گفته است، شما یک چیزی از گفته او کم کنید، یک چیزی روی گفته او بگذارید، یا جمله های او را پس و پیش کنید که معنی ا ش فرق کند. بالاخره در ظاهر و در لفظ سخن او تصرف کنید، این را می گویند «تحریف لفظی». اما تحریف معنوی این است که شما در لفظ تصرف نمی‌کنید، لفظ همین است که هست، ولی این لفظ را طوری می شود معنی کرد که همان معنی صاف و راست و مستقیم آن است، مقصود گوینده هم همین بوده است، و طور دیگری می توان معنی کرد که خلاف مقصد و مقصود گوینده است. وقتی که می خواهید این کلام را برای او شرح بدهید آن را طوری معنی می کنید که مطابق مقصود خود شما باشد نه مطابق مقصد اصلی گوینده. این را می گویند تحریف معنوی». تحریف‌های عاشورا، برخی به «محتوا» بر می گردد، برخی به «شکل» و برخی به «افراد».

کتاب‌هایی که عنوان مقتل نوشته شد و روضه هایی که برای عاشورا گفته و خوانده شد، گاهی چون

بازهم ماه خون و قیام ، ماه محرم الحرام از راه رسید و دوره جدیدی از شورآفرینی های حسینی(ع) و نطق افشانی های زینبی(س) آغاز شد و حسینیه ها و اماکن مذهبی رونقی دوباره گرفت و باز هم مداحان و واعظان و عزاداران و هیئت گردانان علمداران و پیرغلامان و دیگر خادمان مکتب امام حسین(ع) به صحنه آمده و فضای جامعه را با معنویت نهضت خونین کربلا تطهیر و تقدیس نمودند.

محرم آمد و باز هم بازار نوحه و دسته روی و علم و کتل و پرچم و زنجیر و طعام دهی و سایر نمادهای عزادارای سید و سالار شهیدان حضرت ابی عبدالله الحسین(ع) گرم شد و همه محبان و مریدان به صحنه آمده اند تا در نهایت اخلاص، به ساحت مقدس اهل بیت(ع) عرض ارداتی نمایند.

همه این مواردی که ذکر شد، بلا استثناء دلگرم کننده اند و علت العلل تعمبم عزا به آحاد مردم و عزاداران حسینی اند، اما آنچه که نگران کننده است، اصراری است که در پردازش سنتی و غیر مستند و عوامانه به این ماه شریف و به این نهضت بزرگ وجود دارد!

نگاه سطحی به ماه ارزشی محرم، نوازش عامیانه و پائین دست از مظلومیت معنادار امام حسین(ع)، دلسوزی خانوادگی به رهبر مرحله اسارت یعنی حضرت زینب(س)، ذکر شکلی و فرمالیته به شخصیت محوری و تاثیرگذار حضرت ابوالفضل(ع)، تاکید بر تجلی اضافات و خرافات در پردازش نهضت الهی کرببلا، هجوم تحریفها و دروغها و نیز اعمال سلیقه های نامناسب و حرام مانند قمه زنی برای همانندی با شهدای کربلا و حمل علم صلیبی برای همانندی با علمدار کربلا بخش از نگرانی های ما را در چگونگی ورود به حریم مقدس محرم الحرام تشکیل می دهند!

خواندن شعرها و مداحی های ضعیف و بعضاً غیر مستند و نیز به تعبیر آیةالله العظمی سبحانی بعضاً منبرهای مطالعه نشده، رقابت های غلط سنتی بین هیئت های مذهبی و حتی طعام دهی های غیر هدفمند نیز بر نگرانی های محتوایی ام بیش از پیش می افزایند.

استفاده افراطی از ابزار موسیقی لهو و لعب و تقلید برخی از مداحان از ملودی آهنگها و ترانه های مشهور طاغوتی و لس آنجلسی در تنظیم نوحه های جدید،نیمه عریانی آقایان در مجالس عزاداری، آرایش ها ی غلیظ و غیر متعارف دختران و پسران در حاشیه مراسم عزاداری و مانورهای ضد اخلاقی آنها، گستردگی حاشیه و تماشاگری مراسم نسبت به متن مراسم، نامناسب بودن پوشش و آرایش برخی از عزارداران و نوحه خوانان مراسم، ترافیک های کشنده جمعیتی و هیئتی در مسیرهای مرکز شهر ومواردی از این دست، سیاهه نگرانی هایم را توسعه می دهند!

تاسف بزرگم این است که در بین گردانندگان مراسم و حضار، اصرار زیادی برای ورود به اعماق محرم و فهم همه جانبه پیامهای این نهضت عظیم وجود ندارد و بیشتر به همان درک و پردازش سطحی آن اکتفاء می گردد، طوری که برخی نوحه ها و حتی برخی روضه ها نمی توانند تامین کننده نیازها و منظورهای اصلی بزرگداشت سالانه این واقعه بزرگ تاریخی باشند و به عبارتی ما هرساله در کف انتظارات خویش درجا می زنیم و با عادت به دامنه پیمائی، میل به قله پیمائی را در خود خنثی کردیم!

همه اینها در حالی است که غرض از بزرگداشت محرم الحرام، هرگز مقبره گرائی و گذشته نوازی نبوده و نیست و ما باید با محتوی گرائی و الهام گیری و الگوپذیری از محرم، در جهت تحقق شعار معروف"کل یوم عاشورا و کل ارض کربلا" حرکت کرده و اصطلاحاً زمینه های غواصی معنوی را فراهم کرده تا به مرواریدهای غلطان لایه های عمیق و ژرف این اقیانوس عظیم معرفت دینی دست یافته وهمزمان هم خودمان را و هم جامعه مان را محرمی، حسینی و زینبی نمائیم!

ترجیحاً بر استفاده از علمای اعلام و روحانیت معظم و نیز اشعار درست و مستند و همینطور از اساتید مجرب و باسواد دانشگاهها جهت تبیین درست نهضت عاشورا و چگونگی تطبیق آن با شرایط امروز جامعه جهانی تاکید می کنم، اگر چه شخصاً مطالعه مستقیم منابع مکتوب معتبر را نیز از اولویت خارج نمی کنم.

صادقعلی رنجبر-عضو هیئت علمی دانشگاه

چند روز پیش نیز یکی از سایت های ضد اسلامی، دو تصویر را در کنار یکدیگر قرار داد؛
تصویر اول: کودکی که والدینش او را محکم گرفته اند و می خواهند بر سر او قمه بزنند و کودک با چهره وحشت زده ناله می کند
و تصویر دوم: زرافه ای که گردن درازش را کج کرده تا بر سر کودک خود بوسه زند.
و خود دریابید پیامی که از کنار هم قرار دادن این دو تصویر در ذهن مخاطب غیرمسلمان شکل می گیرد چیست.
 ماه محرم و مراسم عزاداری ابا عبدالله الحسین علیه السلام که می تواند نمادی از شکوه و عظمت محبان اهل بیت علیهم السلام باشد، با ندانم کاری ها و خرافه گرایی های برخی عزاداران، تبدیل به مستمسکی برای توهین و تمسخر شیعیان می شود.

به عنوان مشتی نمونه خروار، می توان به سایت عربی "محیط" اشاره کرد که با چاپ عکسی از قمه زنی(که مشاهده می کنید) با تیتر درشت، در بخش "ویژه" خود نوشته است: "تعجب نکنید.... این عاشورا است!" و ادامه داده است:

جنبش كربلا به عنوان يك نهضت مقدس مذهبي و يك حركت سياسي از نوع انقلابي آن پايدارترين جنبش سياسي مذهبي در فرهنگ سياسي شيعه است . اين جنبش حركتي بود در جهت احياي ارزش هاي دين و ستيز با فساد ستم بدعت و خيانت چنين بود كه سرلوحه حركت ها و سرمشق جنبش هاي بسيار قرار گرفت و امام حسين (ع ) اسوه اي ماندگار گرديد. نقش اين قيام از آغاز در ماندگاري مكتب حيات بخش اسلام و پاسداري از كيان ارزش هاي ديني به گونه اي بوده كه گفته اند : الاسلام محمدي الحدوث حسيني البقا.
    اما اين رويداد بزرگ از يك سوي به خاطر عشق ژرف و كران ناپيدايي كه شيعيان به آفريننده حماسه آن دارند واز ديگر سوي به خاطر كينه و دشمني امويان و هواداران و پيروان آنان كه در درازاي تاريخ با اين حماسه انسان ساز و ستم سوز داشته و دارند بيش از هر رويدادي گرفتار گردبادهاي سهمگين خرافه و تحريف بوده و هست . متاسفانه از آغاز دست هايي در كار بودند كه مي خواستند امام را از الگوشدن بر كنار بدارند و به مسلمانان چنين بباورانند كاري را كه امام انجام داد و حركتي را كه او بنيان گذارد شخصي بود و ويژه او و شماري از ياران و خويشان ; از اين روي نمي توان و نبايد آن را الگويي براي همه كسان و در همه زمان ها قرار داد....