اهميت بهره‌وري
خوشبختي، سعادت و بهره‌وري هر ملتي وابسته به كار و تلاش همه اقشار جامعه است و بهره‌وري معياري براي ارزيابي عملكرد اين فعاليتها و تلاشها در بخشهاي مختلف اجتماعي ـ اقتصادي است. بهره‌وري به وسيله نسبت مطلوبيتهاي حاصله (ستانده‌ها) بر منابع وآنچه كه براي حصول به نتيجه صرف شده (داده‌ها) بيان مي‌شود. اين نسبت يكي از مهمترين شاخصهايي است كه ثمربخشي فعاليت‌ها را نشان مي‌دهد. ايجاد زمينه رشد فرهنگي، قدرت ملي، رفاه و آسايش مردم نياز به عملكرد صحيح اقتصادي كشور دارد. توسعه اقتصادي نيز وابسته به حجم توليد و قابليت در عرصه بازارهاي جهاني است. ارتقاء بهره‌وري كه توان توليد محصولاتي با كيفيت بالاتر و هزينه كمتر را ايجاد مي‌كند، فراهم كننده امكان اين رقابت مي‌باشد.

لذا توجه به بهره‌وري امري اجتناب‌ناپذير براي ادامه بقاء و توسعه فعاليت‌هاي يك موسسه يا رشد و توسعه اقتصادي يك ملت است. پيشرفتهاي اقتصادي بنا به مزيتهاي ملي و منطقه‌اي و نيروي فكر و انديشه منابع انساني هر كشور محقق مي‌شود. ماشين‌آلات، تجهيزات و حتي دانش‌فني و روشهاي توليد و عمليات همه ابزاري در دست انسانهاست كه در راه اهداف بكار گرفته مي‌شوند و تنها هوشمندي در فعاليت‌ها كه مترادف با نگرش بهره‌وري است، مي‌تواند فعاليت‌ها را جهت داده و عملكرد نظامها و مجموعه‌ها را داراي ارزش و اعتبار كند. دنياي رقابتي توليد و تجارت بر محور بهره‌وري قرار دارد و آنكه بهره‌ورتر است، موفق‌تر خواهد بود.

به صورت يك نگاه كلي به دلايل اهميت بهره‌وري مي‌توان موارد زير را برشمرد:

1ـ منابع، امكانات و قابليت‌هاي محدود هر كشور كه چهارچوب‌هاي پيشرفت و توسعه آينده آن را معين مي‌كنند، در مقابل جمعيت فزاينده كشورها و رشد توقعات مردم آنها ناچيز هستند. اين در حالي است كه منابع تجديدناپذير جهان رو به اتمام است و رشد منابع تجديدپذير هم به هيچ‌وجه جوابگوي رشد جمعيت نيست. اين زنگ خطري براي ملل دنيا به ويژه كشورهاي تك محصولي است كه لزوم استفاده از امكانات به صورت بهره‌وري را بارز مي‌سازد.

2ـ در حالي كه افزايش تورم در اقتصاد معلول عوامل مختلفي است، نبود رشد بهره‌وري را يكي از عوامل اصلي تورم دانسته‌اند؛ زيرا تورم ناشي از افزايش مستمر در قيمت فروش محصولات يا خدمات است. چنين افزايشي غالباً ناشي از كمبود عرضه يا افزايش تقاضاست. شايد ساده‌ترين راه ممكن جهت دستيابي به درآمد بيشتر براي عرضه‌كنندگان كالا يا خدمات، انتقال بار بر دوش مصرف‌كنندگان است و لذا توليدكنندگان به جاي افزايش بهره‌وري، اقدام به افزايش قيمتها مي‌كنند كه اين خود موجب افزايش هزينه‌هاي توليد و كاهش بهره‌وري مي‌شود.

3ـ اثر فرهنگي و تبليغي ارتقاي بهره‌وري در ارائه خدمات عمومي به قدري زياد است كه گاهي معيار قضاوت در مورد فرهنگ يك ملت قرار مي‌گيرد. اصولاً دليل اصلي عدم دستيابي كشورهاي توسعه نيافته به بهره‌وري را مي‌توان مشكلات فرهنگي آنها دانست.

قطعاً براي توفيق در بهره‌وري بايد به عنوان اولين گام به فرهنگ‌سازي بپردازيم.

يكي از آفت‌هاي درآمدهاي نفت كه خرج كردن از ثروت ملي است، رشد مصرف و مصرف‌گرايي، افت كار و خلاقيت و تلاش و گرايش به سمت كارهاي كم زحمت و پردرآمد است. اين فرهنگ بايد به سمت فرهنگ تلاش، سازندگي، توليد، كارآفريني و توانمندشدن تغيير جهت دهد. مردم بايد در اين جهت بسيج شوند، اداره امور كشور بر اين اساس ساماندهي و هدايت شود، درآمدهاي عمومي و تسهيلات صندوق ذخيره ارزي صرفاً به سمت و سوي گسترش زيرساخت‌ها و ظرفيت‌هاي توليدي جهت يابد و از آن نبايد به عنوان منبعي مفت و ارزان براي حل و فصل مشكلات جاري و ضعف‌هاي برنامه‌اي و مديريتي بهره گرفت. فرهنگ عمومي بايد به رفتارهاي هم جهت با بهره‌وري تغيير و همراه شود و بايد به عنوان يك ضرورت مهم بهره‌وري در سرلوحه آموزش‌هاي عمومي و رسانه‌هاي كشور قرار گيرد.

4ـ نظريه شاخص بهره‌وري و انتخاب فعاليت‌هاي كليدي بر اين مساله تاكيد مي‌كند كه باتوجه به مشكل اساسي كشورهاي در حال توسعه (پايين بودن نرخ رشد توليد)، در انتخاب اولويتهاي اقتصادي ـ صنعتي جهت سرمايه‌گذاري بايد آن بخش‌هاي مورد توجه قرار گيرند كه در استفاده از منابع توليد صرفه‌جو بوده و بيشترين رشد اقتصادي را ايجاد كنند.

5ـ نقش مهم بهره‌وري در اشتغال غيرقابل ترديد است. از نقطه نظر اقتصاد كلان، شرط لازم براي رشد اقتصادي پيوسته و اشتغال كامل بهره‌وري نيروي كار است و افزايش بهره‌وري نيروي كار باعث مي‌شود كه همان ميزان توليد با منابع كمتري انجام گيرد و بنابراين منابع اضافي مي‌تواند براي افزايش ظرفيت كارخانه جهت توليد بيشتر همان كالا يا كالاي ديگر سرمايه‌گذاري شود. بدين ترتيب با افزايش بهره‌وري سرمايه‌گذاي‌ها، كالا و خدمات بيشتر و اشتغال بيشتر و توسعه بالاتر و در نتيجه رفاه بيشتري در اختيار مردم قرار مي‌گيرد.

6ـ بديهي است كه مجراي اصلي هرگونه راهبرد ملي نيازمند افزايش بهره‌وري است.

7ـ پيشرفت ملت و كشور، رشد و توسعه و تحقق آرمانهاي انقلاب اسلامي مستلزم دانش و فناوري، سرعت و تحول، تدبير و برنامه‌ريزي و بهره‌برداري مناسب از امكانات و ظرفيت‌هاست.

نتيجه‌گيري

با عنايت به مطالب مطروحه، مي‌توان اينگونه نتيجه‌گيري كرد كه در ابتدا بايد حوزه‌هاي مرتبط با اصلاح الگوي مصرف تفكيك شوند و نيز بايد به اين نكته توجه كرد كه چه سهمي از پايين بودن شاخصهاي بهره‌وري مربوط به قوانين و خلأهاي قانوني، چه سهمي مربوط به حوزه دولت و چه سهمي مربوط به مردم است تا از اين طريق اولويتها و ضرورتهاي موجود در مسير ارتقاي بهره‌وري مشخص گردد.

اصلاح الگوي مصرف ابتدا بايد از دولت آغاز شود. دولت مي‌تواند با اتخاذ سياستهاي مناسب، مثل قيمت‌گذاري مناسب حامل‌هاي انرژي، هدفمند كردن يارانه‌ها و يا نحوه تخصيص منابع ملي كشور به سرمايه‌گذاري‌هاي زيربنايي، نقش ناظر و هادي را در بحث بهره‌وري و اصلاح الگوي مصرف ايفا كند. در اين صورت جامعه نيز از طريق آموزش و فرهنگ‌سازي در مسير صحيح قرار خواهد گرفت.

منبع خبر: اطلاعات

يکي از موانع ازدواج براي نسل جوان تشريفات در مجالس عروسي است که نوعي به اسراف و تبذير مي انجامد و انسان به خاطر يک عمل مستجب گرفتار حرام مي گردد . و بدبختي بيشتر آن زماني است که داماد براي مخارج عروسي قرض کند و بعد از پايان عروسي به خاطر عدم توان پرداخت بدهيهايش روانه ي زندان شود که متاسفانه مواردي از اين قبيل در اجتماع ما مشاهده مي شود .

در تاريخ اسلام مي خوانيم که گاهي در برخي از مجالس عروسي با شير و خرما پذيرايي مي کردند و خود را به تکلف نمي انداختند . ممکن است کسي سئوال کند من ثروتمندم و مي خواهم بهترين غذاها را با بالاترين تشريفات براي خودم هزينه کنم آيا اشکال دارد ؟

جواب اينکه بله اشکال دارد و ما مجاز نيستيم حتي پول حلال خويش را بيهوده هزينه کنيم .

روايت زير را به دقت بخوانيد !

ابان بن تغلب گويد که حضرت امام صادق عليه السلام فرمودند : آيا مي پنداري که خداوند به هر که عطائي کرده است به خاطر بزرگي ارزش او نزد خداست و هر که را محروک کرده ، به سبب خواري او نزد پروردگار است ؟ هرگز ، بلکه اين مال ، مال خداست . و به امانت نرد مرد قرار مي گيرد . و اجازه داده که به اندازه بخورند و بنوشند و به اندازه بپوشند و به اندازه ازدواج کنند و به اندازه مرکب تهيه کنند و آنچه زيادآمد به مستمندان اهل ايمان بدهند ، تا آنها گرفتاري خود را برطرف کنند ، هر که متعادل مصرف کند ، آنچه مي خورد و مي نوشد و سوار مي شود و صرف ازدواج مي کند حلال است و هر که تجاوز کند برايش حرام است . سپس حضرت فرمودند : اسراف نکنيد که خداوند مسرفين را دوست ندارد . آيا مي پنداري وقتي خدا مردي را به مالي امين قرار داد ، او اجازه دارد که اسبي به قيمت ده هزار درهم بخرد ، در حالي که اسب بيست درهمي برايش کافي است . سپس حضرت فرمودند : اسراف نکنيد که خداوند اسراف کننده ها را دوست ندارد .

مجالس عروسي بيشتر مردم ما که مدعي پيروي از خاندان رسالت مي باشيم برعکس دستورات ائمه معصومين عليهم السلام است ، گاهي شنيده مي شود که فلان مرد مومن ثروتمند لباسهاي عروسي عروس و داماد را از خارج کشور خريداري مي کند که با هزينه آن لباسها مي شود يک دختر فقير را به خانه شوهر فرستاد .

به نظر  میرسد از زمانیکه انسانها جهت رفع نیازهای خود به سمت تبادل داشته ها و محصولات خود بصورت تهاتری اقدام و به دنبال تامین مایحتاج  زندگی در بازار مکاره ای محصول خود را ارائه و با دریافت محصول دیگران نیاز خود را برطرف می نمودند بازاریابی را شروع و رفته رفته  آنرا بصورت تکامل یافته تری انجام دادند ، تا زمانیکه شرکتها ایجاد و به تبع آن تقسیم کار و تفکیک شغلها بوجود آمد و هر شرکت و مجموعه ای به جهت عرضه بهتر محصولات خود ، جذب بازار بیشتر و همچنین گسترش دامنه فعالیتهای خود به وجود و حضور واحد بازاریابی در دل شرکت اقدام نمود و بعنوان یکی از ارکان اصلی این قسمت فعالیت خود را آغاز کرد . اما رفته رفته شرکتها بزرگ و بزرگتر شده و رقابت در جهت جذب گستره وسیعتر از جامعه هدف، سخت تر گردید بنابراین فشار بیشتر بر قسمت بازاریابی برای استفاده از ترفندهای جدیدتر و به روزتری برای دسترسی به بازار هدف بهتر و بزرگتری اعمال گردید ولی با توجه به مسائلی که بر سر راه این واحد وجود داشت و همچنين امکانات کمتری که شاید دسترسی را برای آن بسیار سخت و یا حتی غیرممکن می نمود این اتفاق چشم انداز روشنی را رقم نمی زد و حتی دسترسی به آن نيز شاید هزینه های سنگین تری را نیز به هر سازمان تحمیل می نمود البته همه اینها تا وقتی است که شرایط مطلوب وفشار فقط به جهت وجود بازار رقابتی وارد می آید حال اگر شرایط به سمت بحران اقتصادی ومصرف مدیریت شده وحتی عدم تمایل به مصرف برود ناگفته پیداست که فشار مضاعفی را به شرکت و واحد بازاریابی وارد خواهد آورد.

به نظر میرسد مشکلاتی و یا به قول معروف مسائلی (چون مسائل قابل حل ومشکلات لا ینحل می باشد)به این نوع نگرش وارد است که عبارتند از :

نوع برخورد با بازاریابی سنتی ونگرش عامیانه ای که از بازاریابی وجود دارد

چرا که به زعم عموم معمولاً بازاریابان غیرمقیم در شرکت افرادی بوده اند که متاسفانه موفق به کسب شغل در جامعه نشده اند و به این شغل روی آورده اند که این خود بسیار غلط و اشتباه نابخشودنی بزرگی است زیرا که فرد بازاریابی که به سلاح روانشناسی،فن بیان،علم مذاکره و... تسلط نداشته و یک متخصص جامع الاطراف نباشد نه تنها بازاریاب موفقی نخواهد بود بلکه  اصلاً بازاریاب نیست و به عکس بازاریاب کسی است که همه شرایط اعلام شده را دارد .

به قول یکی از اساتید محترم علم بازاریابی :

"خداوند به ما عقل و دل داد تا همگی بازاریابانی موفق باشیم " پس کسی موفق تر است که از این دو هدیه بهترین بهره را ببرد و این شخص کسی نیست جز بازاریاب "

عدم استقلال واحد بازاریابی  

در شرکتهایی که واحد بازاریابی مقیم وجود دارد بالطبع و براساس ضرورت و وحدت رویه امکان استقلال رای از ایشان سلب و این واحد نیز مکلف به پیروی از قواعد و قوانین شرکت بوده که ممکن است بعضاً براساس صلاحدیدهای مقطعی و جهت عبور از شرایط خاص وضع گردیده اند که این موضوع در کیفیت اجرایی عملیات بازاریابی نیز امکان تاثیر را خواهد داشت. 

تخصصی نبودن  

ممکن است که گروه بازاریابی شرکت درخصوص محصول خود اشراف کامل داشته باشند ولی انجام و اجرای عملیات بازاریابی نیازمند تخصص خاص خود بوده و فقط اشخاصی در این شغل موفق تر از بقیه عمل می نمایند که از علم روز نیز برخوردار بوده و همواره در جریان تغییر و تحولات جهانی این علم قرار داشته و به روز باشند که همانطور كه قبلا نيز اشاره شد اجرای این آموزشهای طی دوره گرچه بسیار مفید است ولی برای سازمان هزینه بر نیز می باشد .

هزینه بر بودن واحد برای سازمان

به جهت تمامی مواردیکه عنوان گردید وجود واحد بازاریابی در محل شرکت و به دلیل نیاز به روزبودن آن تیم ، همواره هزینه هایی بابت تجهیز ایشان نیاز می باشد که این امر باعث میگردد یا عملیات آموزش به تاخیر بیافتد و یا سازمانها فشار مضاعفی را تحمل نمایند .

همانطور که ملاحظه میگردد موارد اشاره شده فوق امریست بدیهی ولی از طرفی نیز شاید لزوم انجام آن غیرقابل انکار باشد پس راه کار چیست؟

به نظر میرسد منبعد می بایست همانطور که شرکتها به این نتیجه رسیده اند که امور تولید را بصورت تولید در خارج از شرکت توسط گروههای پیمانکاری و یا اصطلاحاً "آوت سورسینگ"عمل نمایند.اینگونه امور نیز به تیمهای تخصصی واگذار گردیده و فقط مدیریت اینگونه شرکتها ازدغدغه های سازمانها باشد .

خوب شاید تا اینجا این سئوال پیش آید که مطالبی که عنوان شد چه ربطی به موضوع دارد ؟

همانگونه که هر سال به طرز عالمانه ای توسط مقام معظم رهبری عنوانی برای آن سال استفاده میگردد و امسال نيز سال اصلاح الگوي مصرف ناميده شده است و وظیفه تک تک ما براینست که با تامل و تعمق بر آن موضوع و با دخیل کردن آن در جریان کار و زندگیمان از این تفکر عالمانه بهره ببریم لذا اینگونه به ذهن متبادر میگردد که حتماً راهی برای بهتر استفاده کردن از امکانات وجود دارد و تغییر در ساختار فعلی شرکتها و برون سپاری واحدهای سازمان مانند واحد بازاریابی نیز از این قاعده مستثنی نیست .

- مگر نه اینکه اصلاح الگوی مصرف یعنی استفاده بهینه از امکانات ؟

- مگرنه اینکه اصلاح الگوی مصرف یعنی مدیریت شرایط بحران و گذر از دوران بد اقتصادی؟

- مگر نه اینکه اصلاح الگوی مصرف یعنی به خدمت گرفتن بهتر منابع و بهترین منابع ؟

پس به این ترتیب عنوان این مقاله و توضیحات ارائه شده نیز خود حکایت از این موضوع دارد که با برون سپاری و استفاده از امکانات و خدمات به روز دیگران نه تنها بحران هدایت شده و امکان برون رفت از آن نیز فراهم میگردد بلکه شیوه جدید و ساختار جدیدی با بدنه کوچکتر و راندمان بیشتر اتفاق می افتد .

بنابراین آیا وقت آن نرسیده است که کارها را بصورت تخصصی به انجام رسانیم ؟

- آیا زمان آن نیست که بهترین منابع را به بهترین وجه به خدمت بگیریم و ضمن بهره مندی از تخصص آنها هزینه های سازمان را نیز مدیریت کنیم ؟

- آیا بهتر نیست بعنوان پیشگام در این امر به ساختار سازمانی خودمان نگاه دوباره ای اندازیم؟

- آیا بحران واقعی نیست و یا مدیریت لازم ندارد؟

- آیا امروزه "بازار" چالش بزرگ اقتصادی قرن نیست ؟

پس به این ترتیب"اصلاح الگوی مصرف" در دنیای بازاریابی نیز نقش بسزایی ایفا می نماید و مدیریت عملیات بازاریابی با هدف جذب گستره وسیعتر و نائل آمدن به اهداف استراتژیک شرکت با هدف هزینه کمتر قابل دسترس بوده و انجام شدنی است .

لذا در پایان پیشنهاد میگردد از این عنوان عالمانه که نه تنها در شرایط بحران اقتصادی بلکه در تمامی لحظات کارو زندگیمان موثر است بهره ببریم و" اصلاح الگوی مصرف" را در تمامی ساختار سازمانی خود و به خصوص پروسه بازاریابی که تعیین وسعت دسترسی شرکتها را رقم میزند دخیل نمائیم .

روحانیوم به عنوان شخصیتهای تاثیر گذار بر مردم در سخنرانیهای خود در مساجد ، هیات ها ، تریبون های مختلف ، کلاس های درس و مدارس و غیره با رویکردی نوین ، مصادیق اسراف و صرفه جویی را با استفاده از آیات ، روایات و احادیث و ... بدون در نظر گرفتن نگرش و فرهنگ رایج مصرف گرایی جامعه، بیان نمایند  و مردم را ترغیب کرده تا بخشی از هزینه های بسیار بالای برخی مهمانیهایی که حتی تعداد اندکی از فقرا و نیازمندان واقعی در آن حضور ندارند ، حذف شود .اینکه سالانه هزاران نفر از مردم کشور به مراسم عبادی حج ، عتبات عالیات ، بارگاه معصومین ع  مشرف می شوند و بعد از بازگشت از سفر ، رسم است که به تعدادی از فامیلان ، همسایه و همکاران شام یا ناهار داده می شود ( این تعداد از 100  تا  2000 نفر متغیر بوده است)و طبیعی است که اکثر شرکت کنندگان در آن  افرادی هستند که در گذران معمولی زندگی مشکلی ندارند ، چه خوب بود که از همین نقطه شروع شود که قسمتی از هزینه شام و ناهار و سوغات (کلیه افراد که طی سال به زیارت مشرف شده اند )را به عنوان پس انداز جهت احداث یک واحد تولیدی در شهر خود ، اختصاص دهند  و با توصیه های بزرگان مذهبی شهر برای اقدام مناسب ، تصمیم گیری شود ایضا" هزینه های بسیار بالا و غیر ضرور مراسم ختم که در کشور ایران به طرز عجیبی رایج است و مجال تشریح آن در اینجا نیست . در مورد ولیمه، پیامبر اکرم ص نهی می فرمود از ولیمه ای که مخصوص توانگران باشد و فقرا را در آن نطلبند .ص 499 حلیه المتقین.  حال باید سوال کرد در مراسم شام یا ناهار برخی از حجاج گرامی چند نفر از فقرا و نیازمندان واقعی حضور دارند ؟

         ولی مجددا " ذکر این نکته ضروری است که این اقدامات نیاز به خط شکنان شجاعی دارد و کسی به خوبی روحانیون گرامی ، اساتید ، فرهنگیان ، روسای سنی و معتمدین محلی از عهده توجیه عموم مردم هر شهر بر نمی آید . بر همگان واضح است که طرح امور نوآورانه در هر گروه و جامعه ای ممکن است در اوایل ، مورد توجه جدی واقع نگردد اما اگر عموم مردم توجیه شده و از اهمیت ، اهداف و برخی نتایج مفید آنها  آگاهی یابند به تدریج ، راغب شده ، حمایت و عمل خواهند کرد  و در صورت تذکر دادن به دیگران برای عدم اسراف ، با جوابهایی مانند ؛ چهار دیواری اختیاری ، هزینه سوخت ماشین یا آب و گاز منزل از جیب اشخاص پرداخت می شود و توجیهات دیگر ، کمتر روبرو خواهیم شد .

        ذکر آیات ، احادیث و روایات توسط روحانیون در مجامع مختلف در باره زندگی ساده و بدور از تجمل معصومین ع نقش مهمی در توجه آحاد مردم به مصرف درست و پرهیز از اسراف و هدر رفتن سرمایه های شخصی و ملی خواهد داشت .

اینها جملاتی است که برخی از ما آنها را هر سال دم عید از خودمان یا دیگران می شنویم.

عید و خانه تکانی آن سریالی تکراری ولی بسیار جذاب برای ایرانی ها است.

خانه تکانی امری خوب و مفید است البته اگر در راستای نظافت و تمیزی  و حول این محور اجرا شود ولی آنچه اغلب در کشور ما مشاهده می شود بحث اسراف و مصرف زدگی در این رابطه است، بحثی که نه تنها در این دوره زمانی بلکه در طول سال گریبانگیر ما ایرانیان است که در این دوره نمود خاصی پیدا می کند.

درست حدس زدید ما می خواهیم در این مطلب پیرامون اسراف و مصرف زدگی( در طی سال) با هم صحبت کنیم.

در فرهنگ اسلامی مصرف به طور عام معنای منفی ندارد و به مفهوم استفاده كردن از مواد و ابزار و وسائل مورد نیاز زندگی است، موارد استفاده آن ممکن است هم مثبت باشد و هم منفی، زمانی که مصرف از حد نیاز فراتر رود، حالت مصرف زدگی و اسراف به خود می گیرد.

البته اسراف و مصرف زدگی دو کلمه کاملا مترادف نیستند. مصرف و مصرف زدگی بیشتر بار اقتصادی دارند در حالی که اسراف در  قرآن به امور معنوی و اعمال نیز برمی‌گردند به عنوان مثال خداوند در آیه 147 آل عمران از زبان گنهكاران می‌فرماید: و اسرافنا فی امرنا. یعنی در كار خود اسراف كردیم.

اسراف معادل اتلاف، گشاده بازی، ولخرجی، بادبدست، زیاده روی، بیرون از حد خرج كردن می‌باشد. اما مصرف گرایی یا مصرف زدگی شكل غالب رفتار در نظام هایی مبتنی بر ارزشهای سرمایه داری است. این الگوی رفتاری وقتی در جوامع در حال توسعه ای چون ما مورد تقلید قرار می گیرد و به عنوان یك ارزش اجتماعی پذیرفته می شود، پیامدهای فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی زیانباری به بار می آورد. اسراف و هدر دادن منابع محدود، تشدید احساس محرومیت نسبی و شكاف و فاصله طبقاتی، بی توجهی به ارزش های فرهنگی و اجتماعی چون قناعت، از بین بردن روحیه سرمایه گذاری، و كار و تلاش و تشویق راحت طلبی و تن پروری، دنباله روی و تقلید و... بخشی از آشكارترین آثار مصرف زدگی در سطح فردی است. مصرف زدگی در سطح كلان اجتماعی نیز آثار مخرب بسیاری به دنبال دارد كه وابستگی و توسعه نیافتگی از مهمترین آنهاست. در واقع مصرف زدگی عبارتست از استفاده بیش از حد و مصرف نامعقول از کالاها و جایگزینی نیازهای غیر واقعی به جای نیازهای واقعی.

آنچه که امروز بر مصرف گرایی دامن می زند، زیاده خواهی و قانع نبودن بر دارایی های خود، رشد فرهنگ تجمل گرایی و روند چشم هم چشمی و نوعی احساس کمبود یا نیازهای ذهنی و غیر واقعی در مقبل نیاز واقعی و ملموس که از تبلیغات فراگیر ارزشهای سرمایه داری سر چشمه می گیرد. الگو پذیری اشتباه و بدون تفکر در این زمینه از غرب نیز بسیار در این زمینه موثر بوده است. غرب برای سود بیشتر خود در جهان نیاز آفرینی می کند و مصرف زدگی را رواج می دهد. مقام معظم رهبری در سخنان خود به این مطلب این گونه اشاره کردند که: ((فرهنگ مصرف‏زدگی که روز به روز زندگی ملتهای ما را بیشتر در لجنزار خود فرو می‏برد تا کمپانیهای غربی که مغز و قلب اردوگاه استکبارند بیشتر سود ببرند.))

اگرچه مصرف یك متغیر اقتصادی و پیش نیاز تولید در كشور است اما مصرف زدگی پدیده ای مضر و آسیب زا در اقتصاد ملی است. مصرف زدگی در اقتصاد مدرن نه تنها با فرهنگ اسلامی و تمدن ایرانی قرابت ندارد بلكه مخل و مضر اقتصاد ملی نیز محسوب می شود .

رسانه ها نیز نقش بسیار پر رنگی در رونق و کاهش مصرف گرایی  دارند. امروز صنعت تبلیغات به ویژه تبلیغات تلویزیونی به مثابه یكی از اساسی‌ترین گسترش‌دهندگان جریان مصرف‌زدگی محسوب می‌شود، مقام معظم رهبری در این زمینه نیز رهنمودهایی را داشته اند، ایشان اینگونه  می فرمایند که: ((تبلیغات رسانه‏یی و گاهی تبلیغ‏های خیلی پُررنگ كه مردم را به طرف مصرف‏گرایی سوق می‏دهد، با برنامه‏یی كه فرضاً شما ساخته‏اید تا مصرف‏گرایی را تقبیح كنید، عملاً در تناقض است؛ با هم هماهنگ نیست)).

باید توجه داشت که از پیامدهای مصرف زدگی برای اقتصاد ما این است که آنرا وابسته تر می کند و  طبق فرمایشات رهبری: (( مصرف بى‌رویه و زیاد، قاعدتاً از سوى قشرهاى مرفه انجام مى‌گیرد؛ چون قشرهاى ضعیف قادر نیستند كه زیاد مصرف كنند. مصرفى كه از سوى یك قشر انجام مى‌گیرد، به زیان كشور است. یعنى هم زیان اقتصادى، هم زیان اجتماعى و هم زیان روانى و اخلاقى دارد. من مكرر عرض كرده‌ام، باز هم مى‌گویم و خواهش مى‌كنم كه مصرف‌گرایى را رها كنند. مصرف باید به اندازه باشد، نه به حداسراف و زیاده روى)) در مقابل مصرف زدگی و اسراف، صرفه جویی و میانه روی چیز خوبی است مخصوصا درباره این مورد مقام معظم رهبری اسراف را یک عیب ملی خواندند و با انتقاد از مصرف گرایی در زمینه های مختلف تأکید کردند: (( میانه رویِ برگرفته از ماه رمضان را به صورت فرهنگ ملی دربیاوریم که در این صورت تهدیدات مکرر دشمن درباره تحریم نیز حتی در صورت اجرا شدن بی اثر خواهد بود.))

چند نکته اساسی:

- میانه روی در مصرف باید به صورت یک فرهنگ درآید.

- حل مسئله مصرف زدگی در کشور ما نیازمند فرهنگ سازی است.

- صدا و سیما در این فرهنگ سازی نقش مهمی را بر عهده دارد.

استفاده بهینه از اینترنت

"گروه راهکار" به عنوان عضوی از جامعه ، رسالت خود می داند که به مقوله «استفاده  بهینه از اینترنت» بپردازد تا از کمترین سرعت بیشترین بازدهی را داشته باشید .این راهکارها بر اساس تجربیات شخصی اعضای گروه و اطلاعات بدست آمده از پایگاههای تخصصی مربوط به این امر بدست آمده و امید می رود کابران گرامی با کاربستن این راهکارها بتوانند اصلاحی در الگوی مصرف  خود از اینترنت داشته باشند.

. اینترنت یک دانشگاه زنده است که اطلاعات آن به مانند اقیانوس بیکرانی تنها منتظر صیادان زبردست میباشد.اگر با دید کاربردی به اینترنت نگاه کنیم خواهیم دید که برای استفاده بهینه از آن نیاز به دانش های پایه ای و نیز مدیریت مناسب است.این وسیله برای هماهنگ شدن ما با سرعت تولید و انتقال اطلاعات،همچنین استفاده بهینه از وقت و هزینه به کار گرفته می شود وای از آن روز که کنترل ما نیز به دست این دنیای مجازی بیافتد .ووای بر آن روزی که استفاده غیر اصولی و از این وسیله موجب به هدر رفتن هزینه و وقت ما شود.

 راهکارهای استفاده بهینه از اینترنت

برای اتصال به اینترنت با خطوط تلفن ، از قانون كاهش تعرفه های مخابرات بعد از ساعت 21 الی 8 صبح استفاده كنید. (مشاهده تعرفه تلفن ثابت در مکالمات شهری در سایت مخابرات)

نگذارید وقتتان سرگرم بررسی یک سایت شود ، اگر می توانید صفحه مورد نظر را Save کنید تا در حالت آفلاین آنرا مطالعه نمایید.

توصیه می شود برای ذخیره صفحات با انتخاب گزینه (Html only- web Page) صفحات را با حفظ شکل اصلی منتهی بدون تصاویر وفایلهای گرافیکی ذخیره نمایید تا در این حالت سرعت ذخیره کردن بالاتر صفحات را افزایش دهید .

بر روی تمامی نمایشگر های وب شبیه IE کلیدی به نام HISTORY وجود دارد که کلیه صفحاتی را که شما مشاهده کرده اید برای مدتی در حافظه نگهداری می کند و شما در صورت نیاز به مطالعه مقالات طولانی می توانید ارتباط به اینترنت را قطع کرده و با فراغ خاطر به خواندن آنها بپردازید. (به عنوان مثال برای مشاهده فایلهای ذخیره شده توسط مرور گر Intrnet explorer این مسیر را طی نمود. view files< setting < P  Intrnet)<  options >

درزمانهایی که اوضاع سرعت اینترنت به دلایل مختلف مساعد نیست جستجودراینترنت را به زمان دیگری موکول نمایید.

یکی از ابزار های قوی در اینترنت سرویس E-mail می باشد. بهتر است بدانید که برای ارسال        e-mail نیاز نیست که از ابتدای تهیه نامه به اینترنت وصل شوید؛ بلکه کافیست برنامه مورد نظر خود نظیر outlook را باز کرده و نامه خود را بدون عجله و صحیح تایپ کرده و کلید send را بزنید. نامه شما در outbox قرار می گیرد و هر زمان که مایل بودید می توانید ارتباط را برقرار نموده و با زدن کلید send & receive نامه  خود را ارسال نمایید.

اگر احساس می کنید که زمان زیادی را بدون بهره مفید در اینترنت می گذرانید و قصد دارید که اصلاحی در الگوی مصرف خود راجع به این امر داشته باشید یک دستور العمل و پیمان نامه برای خود بنویسید و آن را در اتاق رایانه نصب کنید همچنین استفاده از وسايلى مثل ساعت زنگ‏دار براى نشان دادن مدت زمان اتصال مى‏تواند مفيد باشد.

از کارت های شبانه که اکثرأ رایگان هستند استفاده کنید.

تهیه لیستی از کارها و آدرسهایی که قرار است با اتصال به اینترنت آنها را انجام دهید می تواند سهم بزرگی در استفاده بهینه از زمان و هزینه اتصال داشته باشد.برای این کار می توانید یک صفحه متنی در رایانه خود با اسم دلخواه برای این امر ایجاد نمایید و همراه خود داشته باشید تا آدرسهای جدید را به آن بیفزایید.

کامپیوتر خود را هر از چند گاهی Defrag کنید تا تمام سیستم عاملتان منظم و یک پارچه شود.

در هنگام ارتباط به اینترنت برنامه های غیر ضروری را ببندید.

برای دانلود فایل حتمأ از نرم افزارهای مدیریت دانلود استفاده کنید تا در صورت دیسکانکت شدن میزان حجم دانلود شده را حفظ کنید ؛ هیچ تضمینی وجود ندارد در 99% ، اینترنت شما قطع نشود.

دانلود فیلهای با حجم زیاد نمی تواند برای کاربران ایرانی اینترنت مقرون به صرفه باشد به همین سبب توصیه می شود با پرداخت هزینه و صرف وقت کمتری این نرم افزار یا فیلم را از بازار تهیه نمایند.

یک آنتی ویروس و فایروال قوی و به روز میتواند بسیار به شما کمک کند. کافی است یک کرم اینترنتی بر روی سیستم شما لانه کرده باشد تا فضای زیادی از پهنای باند شما را اشغال کند.

اگر از سرویس های هوشمند استفاده میکنید دقت کنید از سرویس هوشمند یک ISP خوب و معتبر وارد شوید. سرویس های هوشمند با همدیگر متفاوت هستند.

آپدیت های اتوماتیک ویندوز و برنامه های مختلف همانند Acrobat Reader را غیرفعال کنید تا در هنگام کار سرعت تان بی دلیل کاهش نیابد.

از مرورگرهای خوب و قدرتمند همانند فایرفاکس ، اپرا و سافاری به جای مرورگر IE استفاده کنید. فراموش نکنید IE (به ویژه نسخه 6) بسیار مرورگر ضعیفی است.

نرم افزارهای خاصی وجود دارند که با کم کردن حجم عکس های مشاهده شده در مرورگر به نوعی سرعت کار شما را بالا میبرند ، این نرم افزارها نیز به کمک شما می آیند.

اگر از مرورگر فایرفاکس استفاده میکنید افزونه هایی همانند AdBlock ، تبلیغات تصویری مزاحم موجود در صفحات اینترنتی را به طور اتوماتیک برای شما مسدود میکنند.

اگر سرعت اینترنت تان واقعأ اسفناک است ، قابلیت نمایش تصاویر را در مرورگرتان غیرفعال کنید تا فقط متن صفحات را مشاهده کنید.

ترفندهای جستجو در موتورهای جستجو که ترفندستان نیز آموزش داده شده اند را فرا بگیرید. وقت شما ارزش دارد پس نباید آن را با جستجوی غلط هدر دهید.

به جای ارسال تصاویر یا آهنگ ها از طریق Send File یاهو مسنجر ، لینک دانلود آنها را در اینترنت بیابید و به دوستتان بدهید

با استفاده از ابزارهای مخصوص ، تبلیغات موجود در یاهو مسنجر را حذف کنید.

با استفاده از نرم افزارهای مخصوص مثل(Setup MB Timer )، میزان استفاده خود از اینترنت در بازه های زمانی مختلف را بسنجید و ببینید تا چه حد درست و به جا از اینترنت استفاده کرده اید. به عنوان مثال ببینید در این 2 ساعتی که آنلاین بوده اید چه کار مفید و چه کار غیر مفیدی انجام داده اید.

آدرس سایت هایی را که زیاد با آنها سر وکار دارید را در  علاقه مندی های مرور گر خود ((Favorites ذخیره نمایید و برای کسانی که دوستشان دارید لیستی از  آدرس سایتهای مفید را برایشان ایمیل کنید تا شما هم در راه ترویج اصلاح الگوی مصرف بهینه از اینترنت سهمی داشته باشید.(منتظر انتشارآدرس سایتهای منتخب در همین بخش باشید).

اگر در سایتهای اینترنتی دنبال حل مشکلات تخصصی(موبایل) خود هستید توصیه می شود به جای اینکه هر روز به سایت جدیدی سر بزنید و زمان نسبتا زیادی را صرف ثبت نام و شناسایی نقشه سایت بنمایید،در سایت معتبر و تخصصی در همین زمینه ثبت نام نموده و با طرح سوالات خود در تالارهای گفتگو هم بهترین راه حل را دریافت نمایید همچنین از امکانات ویژه ای که در قالب امتیاز بابت افزایش تعداد بازدید و نظرات خود کسب می کنید بهره ببرید.

استفاده از جستجوی آفلاین برای آندسته از سایتهایی که هر روزه با آن سر وکار دارید می تواند بسیار به صرفه باشد.(منتظر آموزش نحوه استفاده از این ابزار در روزهای آتی باشید).

اگر رايانه فرزندتان در اتاق او و يا در محلى مجزا قرار دارد، انتقال آن به مكانى در منزل كه به راحتى بتوان رايانه را مشاهده كرد مى‏تواند به شما كمك كند.

 تهيه فهرستى از فعاليت‏هاى جايگزين براى زمانى كه روى خط نيستند، مفيد است.

 به تناوب، استفاده از اينترنت را با ديگر سرگرمى‏هاى جذاب كه قبلاً انجام مى‏شدند، جايگزين كنيد و زمان بگذرانيد.

برای استفاده بهینه از همه نعمت های الهی و اصلاح الگوی مصرف خود در همه زمینه ها بازدید از سایت "بهینه" فراموش نشود.

نوشته شده توسط "چکاوک"  25/1/1387

منابع مورد استفاده:

http://www.arak-info.com

 سایت ترفندستان

حضرت علی (علیه السلام) فرمود: «روزی رسول خدا(صلی الله علیه وآله) بر جمعی از اصحابش وارد شد. آنان باگشاده رویی و   احترام حضرت را سید و مولای خود خواندند. حضرت سخت خشمگین شد و فرمود: این طور سخن مگویید و مرا   سید و مولا نخوانید، بلکه بگویید پیغمبر ما و فرستاده خدا. به راستی و حقیقت سخن بگویید و در گفتار خود زیاده روی   و غلو نکنید که گرفتار ضلالت و گمراهی خواهید شد.»

ه) مدح و ذم دیگران: تحسین اگر از حد و مرز اعتدال خارج شود، به چاپلوسی و خارج شدن از حق منجر می شود. همان طور که خودداری از تحسین نیز ـ که ریشه در کم رویی یا صفات رذیله ای چون حسد دارد ـ موجب دلسردی و عدم کارایی افراد می شود. حضرت علی(علیه السلام) می فرماید:«الثّناءُ بأکثرِ من الاستحقاق ملق و التقصیرُ عن الاستحقاق یمیُّ او حسد»؛45 ثنا گفتن بیش از حد شایستگی، تملق است و کمتر از آنچه سزاوارند، یا ناشی از عجز است یا منشأ آن حسد است.

3. ریشه افراط و تفریط 

ناتوانی عقل، سبب اصلی افراط و تفریط است. کسانی که دچار افراط و تفریط می شوند، عموما دست خوش نوعی عدم تعادل و توازن هستند و اگر در همان حال بتوانند به وجدان و عقل خود مراجعه کنند، درمی یابند که هر جا دست خوش ضعف عقل گردیده اند، به عدم تعادل مبتلا شده، راه افراط و تفریط پیموده اند. امام علی (علیه السلام) می فرماید: «العاقل من وضع الاشیاء مواضعها و الجاهل ضدّ ذلک»؛ عاقل کسی است که هر کاری را به وقت و در جای خود انجام می دهد، و جاهل کسی است که ضدّ این عمل می کند. در جای دیگر، ناآگاهی انسان عامل افراط و تفریط معرفی شده است. امام علی (علیه السلام) فرمود: «لایری الجاهل الا مفرطا او مفرّ

ـ اعتدال در صفات اخلاقی

از مسائل عمده ای که تأثیر بسیاری در تصحیح رفتار و اخلاق انسانی دارد، شناخت دقیق هر یک از صفات رذیله و حمیده و آگاهی کامل به مرزها و حدودی است که هر کدام را از دیگری متمایز می کند.

نبود احاطه کافی در این خصوص، چه بسا باعث می شود که رفتاری از شخص سر زند به خیال اینکه این عمل برخاسته از فلان صفت نیک است در حالی که در واقع این گونه نبوده و در نزد اهل معرفت، این کار حاکی از وجود یک صفت زشت در این شخص است. کسانی را می بینید که در اموال خود ولخرجی می کنند و آن را به حساب سخاوت می گذارند و یا شخصی با افتخار به کارهای خطرناک و به دور از ضوابط عقلی دست می زند و آن را شجاعت می داند در حالی که دیگری، از هر گونه اقدام و عمل مثبتی که کمترین احتمال خطر در آن باشد، سر باز می زند و آن را احتیاط کاری و پیروی از حکم عقل قلمداد می کند. برخی در مقابل دیگران به تملق و چاپلوسی می پردازند و در برابر آنها خم و راست می شوند و به آن اسم تواضع می گذارند و برعکس کسانی در برخوردهای اجتماعی خود رفتارهای متکبّرانه دارند و به مردم با دید حقارت می نگرند و آن را ناشی از عزت نفس خود می انگارند. افرادی در مسائل خانوادگی خود آن چنان سختگیرند که به همگان به چشم بدبینی نگاه می کنند و با اعمال فشار و تعصبهای نابجا، عرصه را بر زیردستان و نزدیکان خود به شدت تنگ می گیرند و آن را نشانه غیرت دینی خود می پندارند و در مقابل، کسانی هم هستند که هیچ حساسیتی در این زمینه ندارند و با سهل انگاری و بی بند و باری، ناموس خود را به وادی فساد و ارتباطهای نامشروع می کشانند و آن را به آزادی خواهی و روشن فکری خود نسبت می دهند. بعضی باب مراوده و دوستی را به روی هر کسی باز می کنند و با انعطاف بیش از حدّ تقاضای دوستی هر کس را به زودی پاسخ مثبت می دهند و بی آنکه به عواقب ندامت بار برخی روابط نامعقول و یا نامشروع بیندیشند، عجولانه همه کس را به سوی خود جذب می کنند و آن را از خوش خلقی و اجتماعی بودن خود تلقی می کنند؛ در صورتی که برخی دیگر دیده می شوند که توان دوست یابی ندارند و از ابراز محبت به دیگران و یا پاسخ مثبت به اظهار دوستیهای دیگران عاجزند و آن را به احتیاط کاری خویش مستند می کنند و نمونه های دیگری از این قبیل

جهل مرکّب

این گونه افراد به نوعی گرفتار حالتی هستند که در این آیه شریفه وصف آن رفته است. قرآن کریم