طرح مجتمع تجاري وقفي
بانک در اين طرح از روش »مشارکت کاهشي« با سازمان اوقاف يکي از کشورهاي عضو سرمايهگذاري کرد. طرح عبارت بود از توسعه و گسترش يک مجتمع تجاري بزرگ که مساحت زمين آن 8000 متر مربع و مساحت زيربناي آن به 4000 مترمربع ميرسيد، مجموع هزينهي کلي آن حدود 21 ميليون دلار امريکا بود که بانک در حدود 8 / 15 ميليون دلار در آن مشارکت داشت.
در بررسيهاي اوليهي طرح توجيهي، نشانههاي مثبتي بود از اينکه سازمان مزبور به دليل تحولات ساختاري و مديريتي نويني مکه در احياي وقف داشته، از وضع مالي خوبي برخوردار است، همچنين در اين طرح نرخ سود سرمايهگذاري 3ر8% برآورد شد که مجموعا در مدت پانزده سال سرمايهي اوليه برگشت داده خواهد شد.
اين نوع کمک مالي در برگيرندهي تأسيس موقوفات جديد و پرداخت کمکهاي مالي به ارگانهاي وقفي و يا در اختيار گذاشتن وامهاي قرض الحسنه به آن بخشهاست. جدول 2 خلاصهاي از کمکهاي مالي بانک در برنامههاي کمکهاي ويژه و قسمت اوقاف آن را نشان ميدهد.
جدول ياد شده نشان ميدهد که اوقاف از راه برنامهي کمکهاي ويژه بانک که جمع کل آن 54,988,000 دلار ميباشد به مبلغ 29,241,000 دلار دست يافت، که بيش از 53% کل سرمايهي تقديم شدهي اين برنامه ميباشد. و شايد اين آمار جهت ارائهي ميزان و مقدار اهميت دادن بانک در طرحها و برنامهريزي خود به وقف و موقوفات کافي باشد.
همچنين اين جدول نشان ميدهد که بهرهي دانشگاههاي اسلامي و آموزشگاههاي ديني از مبلغ در نظر گرفته شدهي به اوقاف در مجموع به 28,251,000 دلار رسيد که درحدود 97% مجموع کلي است. و اين مسأله بدون شک اشارهي واضح و روشني از توجه و عنايت بانک به سمت نهادهاي زيربنائي که اهميت فوقالعاده و تأثير بسزايي بر روند رشد و توسعه اقتصادي و اجتماعي کشورها و جوامع اسلامي
دارد را نشان ميدهد. کسي که از گزارشهاي توسعهي انساني که به وسيلهي سازمانهاي وابسته به سازمان ملل متحد منتشر ميگردد، اطلاع داشته باشد پايين بودن ميانگين درصد توسعهي انساني در جهان اسلامي را ملاحظه مينمايد جهت رفع نياز و پشتيباني آموزشهاي ديني بويژه براي اقليتهاي مسلمان کشورهاي غير اسلامي به تلاشهاي بيشتري نياز است. اين مسأله موجب شده تا بانک توسعهي اسلامي اهميت لازم را به مؤسسات آموزشهاي ديني بدهد.
شايد بررسي وسيع کليهي فعاليتهاي انجام يافتهي بانک در مسألهي اوقاف با اين سرعت و شتاب کار آساني نباشد. به همين خاطر ما به ترتيب به معرفي و ذکر نمونهاي از آن برنامهها خواهيم پرداخت:
بانک در چارچوب تلاشهاي هدفمند خويش جهت احياي نقش وقف در توسعه، با دبيرخانهي مرکزي اوقاف در کشور کويت قرارداد همکاري امضا نمود، که در آن آشکارا به اجراي تعدادي از برنامهها در زمينهي احياي اوقاف و توسعهي آن اشاره شده است و مراتب ذيل از جمله برنامههايي است که هم اکنون در اين زمينه در دست اجراست:
هدف اين طرح شناخت بيشترين منابع اطلاعاتي مربوط به وقف است، اين کار به وسيلهي مهيا کردن فهرستها و ليستها و کتاب شناسي همه جانبه پيرامون وقف صورت ميگيرد. عمدهترين منابع و مصادر اين طرح، اين موارد است:
- نسخههاي خطي و کتابهاي قديمي؛
- کتابهاي منتشر شدهي جديد؛
- اسناد و مدارک تاريخي؛ - پژوهشها و بررسيها؛
- مجموعه مقالات سمينارها و سخنرانيها و کنگرهها؛
- گزارشهاي دورهاي صادره از مراکزي که در زمينهي وقف فعاليت دارند.
- هر منبع ديگري. و بنا به قرارداد صورت گرفته ميان بانک و دبيرخانه، طرف اخير برنامهي ويژهي طرح را طبق مراحل به توافق رسيده مورد اجرا و به عهده گرفت و دو طرف (بانک و دبيرخانه) هزينهي طرح را که جمعا مبلغ 350,000 دلار است بالتساوي به عهده گرفتند. و شروع عملي اولين مرحلهي طرح آغاز شد.
ادامه دارد ...
منبع :
کمک بانک به طرحهاي وقفي از اعتبار کمکهاي ويژه
برنامههاي همکاري مشترک ميان بانک توسعهي اسلامي و بعضي سازمانهاي اوقاف
برنامههاي همکاري با دبيرخانهي مرکزي اوقاف در کشور کويت
طرح کتاب شناسي و منبع شناسي وقف
_ همت مضاعف و كار مضاعف در امور خيريه و عام المنفعه (وقف، وظيفه واقفان و ...) _
--------
ميراث جاويدان
