طرح تحول اقتصادی یا همان قانون هدفمند کردن یارانهها در کشور در حال اجرایی شدن می باشد و ایران اسلامی گام موثری در مسیر اصلاح ساختار اقتصادی خود بر می دارد.
اگر چه سالهای سال در کشور برای اجرای قانون هدفمندی یارانهها لحظه شماری میشده است اما هیچ گاه فرصت اجرای آن در کشور فراهم نشده و دولت های قبلی نتوانسته اند این طرح را که آرزوی همه دولت ها بوده است اجرایی کنند. در دولتهاي گذشته طرح عملي براي هدفمندي يارانهها تنظيم نشده و سازوکار و نحوه توزيع و بازتوزيع يارانهها پيشبيني نشده و این طرح فقط در حد حرف باقی مانده بوده است.
طرح هدفمندي يارانهها به حدي در اقتصاد ملي و حوزههاي اجتماعي کشورمان وسعت دارد که رسانههاي بيگانه و آنهايي که امنيت ملي ما را هدف قرار دادهاند منتظر هستند تا این طرح با شکست مواجه شود تا بتوانند به برنامه های تبلیغاتی خود علیه نظام سوژه تزریق کرده و انقلاب را ناکارآمد جلوه دهند.
حتي آنان که با طرح هفمندي يارانهها زاويه سياسي دارند بايد به دليل حفظ امنيت ملي به موفقيتآميز بودن اين طرح کمک کنند تا اين طرح در روند مستقيم خود حرکت کند .
ورود کشور برای اجرای این قانون به معنای آغاز برههای از تاریخ به عنوان نقطه عطف و یکی از سرنوشت سازترین ایام تاریخ اقتصادی ایران محسوب خواهد شد. اقتصاد موجود با اینکه در 30 سال گذشته رشد های قابل ملاحظه ای را داشته است و لی همواره با مشکلاتی دست وپنجه نرم می کرده است که شیرینی این افزایش شاخص ها را هم برای مسئولین و هم برای مردم تلخ می کرده است.
بدیهی است چنین جراحی بزرگی در اقتصاد ایران، دردهایی را نیز به همراه خواهد داشت. اما بهبودی کامل از مزایای آن است؛ که بعد از گذشت مدتی، اقتصادی سالم را به مردم این مرز و بوم هدیه می کند.
مدتهای طولانی است، که کشور در دو راهی تغییر مسیر اقتصادی قرار گرفته است و ادامه این راه بدون هدفمندی یارانه ها بدان معناست، به عنوان مثال می توان مسئله حامل های انرژی را مطرح کرد که با همین شیوه مصرف در سالهای آینده از واردکنندگان اصلی حاملهای انرژی محسوب خواهیم شد.
اجرای صحیح این قانون از سویی سبب شفافسازی و تنظیم بازار شده که این موضوع خود می تواند بسیاری از مشکلات پیش روی اقتصاد ملی را از میان برداشته و باعث شکوفایی هرچه بیشتر اقتصاد کشور شود.
در همین راستا باید گفت اجرای صحیح این قانون تحول اساسی در سیستم بازار ایجاد می کند. توانمندسازي بخش توزيع و اعمال کنترل مناسب بر فعاليت اين بخش علاوه بر کاهش فاصله بين توليدکننده و مصرفکننده، سبب کاهش هزينههاي پخش، به لحاظ مبارزه با کالاهاي قاچاق و توليدات زير پله اي نیز میشود.
در ایران پایین بودن قیمت یارانهای سوخت و کالاهای اساسی و مصرفی از قیمت واقعی متأسفانه موجب شده تا الگوی مصرف صحیحی نداشته باشیم. این امر سبب شده امروزه میزان اسراف منابع وضعیت فجیعی را به بار بیاورد، که با اجرای صحیح این قانون می توان مانع از هدر رفتن منابع طبیعی کشور شد.
از سوی دیگر اجرای قانون هدفمند کردن یارانهها سبب به کارگیری صحیح منابع و امکانات کشور خواهد شد. ثابت نگه داشتن قیمت ها، جلوگیری از نوسانات زیاد قیمت ها و توزیع مناسب و عادلانه درآمدها از جمله اقداماتی است که در کمک به اقشار آسیب پذیر جامعه نقش مؤثری خواهد داشت.
در حال حاضر یارانه ها بیشتر به مصرف اقشار مرفه جامعه می رسد، و آنها به علت تمکن مالی از کالاها به قیمت یارانه ای بیشتر استفاده می کنند؛ که این امر نوعی بی عدالتی را در جامعه رواج خواهد داد.
کارشناسان اقتصادی با بیان اینکه هدفمندکردن يارانه ها از ضروريات کشور براي دسترسي به منابع بيشتر در روند توسعه ايران اسلامي است، متفق القول عقیده دارند: اجرای قانون هدفمند کردن یارانه ها گردنه ای است برای دستیابی به قله تحول اقتصادی، عدالت اجتماعی و رفاه.
از سوی دیگر رسیدن به این قله ها دارای موانع و مشکلاتی است که ملت ایران مانند گذشته با قدرت و استقامت آنها را پشت سر خواهند گذاشت.
وابستگی ایران به نفت در حال حاضر سبب کاهش سرمایه گذاری داخلی و صادارت غیر نفتی شده است که این امر خسارات جبران ناپذیری برای اقتصاد ملی به همراه خواهد داشت.
اجرای صحیح قانون هدفمندی یارانه ها سبب کاهش وابستگی ایران به نفت می شود. حذف یارانه ها از انرژی و سوخت سبب افزایش میزان صادرات غیر نفتی و ایجاد خلاقیت و نوآوری در تولیدات کشور نیز می شود.
افزایش تورم در ایران سال ها گریبان گیر مردم شده است و روز به روز با رشد آن خسارات جبران ناپذیری به مردم وارد می گردد.
به گفته بسیاری از کارشناسان اگر چه هدفمند کردن یارانه ها ممکن است در یکی دو سال نخست آن باعث جهش قیمت شود، اما با نظارت و اجرای صحیح آن فاصله و شکاف طبقاتی میان افراد جامعه از بین می رود، و شرایط اقتصادی کشور در بعد کلان تر حالت منطقی به خود می گیرد.
اجرای صحیح قانون هدفمندی یارانه ها سبب مقابله با ویروس هزینه ها که مدت های طولانی وارد اقتصاد کشور شده است می شود، و این طرح با مدیریت و کاهش هزینه ها، رشد و تعالی اقتصاد ملی را به همراه خواهد داشت.
پاشنه آشيل طرح هدفمندي يارانهها نظام بانکي کشور است و نظام بانکي به دليل اينکه زيرساختهاي کاملي براي مطالبات مردم ندارد، دچار کاستيهايي شده و نقصانهاي سيستم بانکي شکل گرفته است.
امروز برخي از سيستمهاي بانکي نميتوانند به مردم پاسخگو باشند به دليل اينکه خود را به طور کامل براي اين طرح آماده نکرده اند و در اين خصوص بايد توسط دولت محترم جاره جویی صورت بگیرد.
گفتنی است ایجاد اشتغال، بهبود فضای سرمایهگذاری و خصوصی سازی اثربخش، اصلاح قانون نظام بانکی، قوانین گمرکی، نظام مالیات، اصلاح قیمت حامل های انرژی و در نهایت حفظ ارزش پول ملی، از مزایای بی شمار این طرح محسوب می شود.
اجراي صحيح قانون هدفمندکردن يارانهها در راستای سند چشم انداز 20 ساله کشور و با حمایت از اقشار محروم جامعه، سبب حرکت کشور به سمت اقتصاد آرمانی و شکوفایی نظام کشور خواهد شد.
درباره نحوه ارزيابي طرح هدفمندي يارانهها باید گفت در اين خصوص شاخصهاي مختلفي وجود دارد و حوزههاي اثرگذاري هدفمندي يارانهها روشن است که بايد در بهرهوري، توليد و ارتقاي صنعت و کشاورزي تأثيرگذار باشند.
رسانهها بايد نسبت به طرح هدفمندي يارانهها ارزيابي داشته و ارزيابي دستگاهها و نهادهاي اجرايي را در اين خصوص به اطلاع مردم برسانند.
ميزان موفقيت اين طرح موکول به چند مؤلفه است که يکي از آنها ارزيابي دولت نسبت به واکنشهاي اجتماعي و ديگري همراهي مردم، اصناف، بخش کشاورزي، بخش حملونقل و... در طرح هدفمندي يارانههاست.
در پایان باید گفت این طرح بايد به انجام برسد و نبايد اجازه دهیم که موانع موجب توقف اجرای این شود و در عين حال براي اينکه بتوان از قشر محروم بيشتر پشتيباني کرد دولت بايد مرتب به آسيبشناسي اين طرح بپردازد.