اصلاح الگوي مصرف و نقش دانشگاه ها
حضرت آيت الله خامنه اي، رهبر معظم انقلاب اسلامي در ابتداي سال 88 اين سال را سال اصلاح الگوي مصرف در همه زمينه ها و امور نامگذاري کردند.
رهبر انقلاب اسلامي در تشريح زمينه هايي که نيازمند تغيير و تحول جدي است، به موضوع «اسراف هاي شخصي و عمومي» و مصرف بي رويه منابع مختلف کشور اشاره کردند و افزودند: اسلام عزيز و همه عقلاي عالم، بر اين نکته تاکيد مي کنند که مصرف بايد مدبرانه و عاقلانه مديريت شود. رهبر معظم انقلاب ضرورت توجه جدي به اصلاح الگوي مصرف را در خطبه هاي نماز عيد فطر نيز يادآور شدند و با اظهار گلايه از اتلاف وقت در اين زمينه فرمودند: «امسال ما اعلام كرديم سال اصلاح الگوي مصرف، همه هم استقبال كردند، مسئولين استقبال كردند، مردم - هر كدام صدايشان به ما رسيد - استقبال كردند، متخصصين و نخبگان و افراد مطلع در زمينههاي اجتماعي و اقتصادي استقبال كردند، گفتند عجب شعار درستي است، شعار خوبي است؛ خوب، چه شد؟ سه چهار ماه متاسفانه كشور دنبال همين هيجان هاي كاذب، در اين زمينه وقت را از دست داد. ما الآن در پايان نيمه اول سال قرار داريم. البته اصلاح الگوي مصرف مخصوص يك سال نيست؛ سال ها طول مي كشد. من ايام عيد هم اين را گفتم، شايد 10 سال طول بكشد كه انسان بخواهد اين كار را بكند، اما بايد شروع كنيم.
مسئولين بايد در اين زمينه تلاش كنند، كار كنند، همكاري كنند، دانشگاهها، افراد مطلع، حوزههاي علميه، هر كدام نقشي دارند، انشاءاللَّه اين نقش را ايفا كنند و بتوانيم به كمك الهي، با همت دولت محترم كه در اين زمينه بايد پيشتاز باشد و پيشرو باشد و با كمك مردم، اين كار را پيش ببريم.» با توجه به فرمايشات رهبر معظم انقلاب، دانشگاه ها يكي از مهم ترين پايگاه هايي هستند كه مي توانند اصلاح الگوي مصرف را ترويج كنند، دانشگاه ها نقش عمده و اساسي در ارائه الگوي صحيح مصرف را برعهده دارند.
بدون ترديد دانشگاه به عنوان يكي از مراكز توليد فكر و تزريق آن به جامعه و تاثيرگذاري هايي كه بر افكار عمومي و نخبگان دارد، مسئوليت سنگيني براي تبيين ابعاد اصلاح الگوي مصرف و جلوگيري از انحراف آن برعهده دارد. دانشگاهيان بايد ضمن تلاش براي تغيير فرهنگ مصرف در بين عامه مردم، راهكارهاي پايه اي و اساسي براي جلوگيري از اسراف را در ابعاد كلان، پيش روي مسئولان قرار دهند.
در همين زمينه کميته ويژه اصلاح الگوي مصرف وزارت علوم مسئوليت جمع آوري طرح هاي تحقيقاتي دانشگاه هاي صنعتي و مراکز پژوهشي را به منظور اصلاح الگوي مصرف در زمينه هاي مختلف برعهده سازمان پژوهش هاي علمي و صنعتي قرار داد و در اين راستا دفتر مرکزي ارتباط با صنعت نسبت به فراخوان و جمع آوري طرح هاي پيشنهادي دانشگاه ها اقدام کرده است.
بر اساس گزارش هاي منتشر شده تا ۲۱ تيرماه سال جاري بالغ بر ۶۰ طرح پيشنهادي براي کميته ويژه اي در وزارت علوم ارسال شده و همزمان موضوع اعتبار و چگونگي تصويب طرح ها در حال پيگيري است و براي عملياتي شدن اين طرح ها از محل بودجه هاي پژوهشي کشور و يک درصد درآمد عملياتي که طبق قانون دستگاه هاي دولتي بايد به امر پژوهش اختصاص دهند، هزينه خواهد شد. صفحه دانشجو با توجه به ضرورت حركت درست در مسير فرمايشات رهبر معظم انقلاب در راستاي اصلاح الگوي مصرف، اين موضوع را با شماري از اساتيد دانشگاه و فعالين دانشجويي در ميان گذاشته است.
**
رئيس دانشكده علوم ارتباطات سوره در اين خصوص گفت: دانشگاه ها بايد با افزايش کيفيت آموزشي از طريق افزايش سطح کتب علمي، بالاآوردن سطح تدريس و کيفيت کارگاه ها و برگزاري همايش هاي عملي، کمترين هزينه و بيشترين بازدهي و خروجي را داشته باشند. اميدعلي مسعودي با اشاره به اين كه دانشگاه ها در سال اصلاح الگوي مصرف نگاه دوباره اي به شيوه هاي الگويي خود داشتند، اظهار داشت: در جلساتي که در اين خصوص در دانشگاه ها برگزار مي شود، به اين مسئله توجه جدي شده، طوري كه هم اكنون شاهد هستيم كه از بسياري از ريخت و پاش ها در دانشگاه ها جلوگيري مي شود.
**
دبير تشکيلات دفتر تحکيم وحدت با اشاره به اين كه امسال حوادث بعد از انتخابات باعث شد
كه مردم و مسئولين كمتر به سمت اصلاح الگوي مصرف بروند، گفت: حوادث اخير، اين شعار را تحت الشعاع قرار داد.
مهدي عباسي مهر با اشاره به اين كه امروز وظيفه بزرگي درخصوص اصلاح الگوي مصرف بر دوش دانشگاهيان است، گفت: در رشته هاي علوم انساني بايد الگوهايي را در اين خصوص تعريف کنيم و نرم افزارهايي را تبيين كرده که غالب و چارچوب آن الگويي براي اين مسئله باشد. وي افزود: اصلاح الگوي مصرف تنها به سال جاري معطوف نمي شود بلكه اين حركتي است كه بايد ادامه دار باشد.
وي گفت: دانشگاه ها بايد وارد عرصه جدي فکري شوند و نرم افزار هايي ايجاد کنند كه الگوي مصرف صحيح را براي مردم تبيين كند. عباسي مهر افزود: منظور از نرم افزاري بودن، نرم افزار كامپيوتري نيست بلكه يك روش، مدل و نرم افزاري مدون است كه راهنماي اين مسئله باشد.
حميدرضا مقدم فر، مديرعامل خبرگزاري فارس با اشاره به اين كه در بحث اصلاح الگوي مصرف نه تنها در دانشگاه بلكه در حوزه هاي اجرايي هم كار چشمگيري نداشته ايم، اظهار داشت: دانشگاه ها و مسئولين در اين بحث بايد جدي گرفته شود تا بتوان در اين حوزه به خوبي كار كرد.
وي افزود: دنبال كردن راهكارهاي نظري، فرهنگسازي در محيط هاي آكادميك و پژوهشي و دنبال كردن موضوعات مختلف از ديد مباني نظري مي تواند در اصلاح الگوي مصرف دانشگاه ها بسيار تاثيرگذار باشد. مقدم فر دانشگاه ها را يكي از الگوهاي مهم در بحث اصلاح الگوي مصرف دانست و اظهار داشت: دانشگاه ها مي توانند در ارائه الگوي مناسب در بحث اصلاح الگوي مصرف موفق باشند و دانشجويان نيز مي توانند در اين زمينه گام هاي موثري بردارند.
محسن بيگدلي، استاد دانشگاه علوم و تحقيقات تهران نيز معتقد است: فعاليت درخصوص سال اصلاح الگوي مصرف، کاري علمي و بنيادي است و اين که ما فکر کنيم در جامعه امروز مردم به سادگي اين مسئله را مي پذيرند، امکان پذير نيست.
وي در ادامه بيان كرد: مراکز علمي و دانشگاهي در اين مسئله کار سنگيني برعهده دارند و بايد يك فرآيند علمي را انجام دهند. وي با اشاره به اين كه دانشگاه ها وظايف سنگيني درخصوص ارائه الگوهاي صحيح اصلاح الگوي مصرف برعهده دارند، گفت: در اين خصوص دانشگاه صنعتي شريف اقدامات خوبي را انجام داده است.
وي تاكيد كرد: متاسفانه برخي از دانشگاه ها آن طور كه بايد به اين مسئله نمي پردازند و تحرك زيادي در اين خصوص ندارند. بيگدلي اظهار داشت: دولت و وزارت علوم بايد براي دانشگاه ها هدفگذاري انجام دهند و از دانشگاه ها خروجي بخواهند.



