اللهم عجل لولیک الفرج

******هو المعشوق****** دل خوش عشق شما نیستم ای اهل زمین به خدا معشوقه من بالایی است.


 
 
آرد مخصوص مرغ
 براي جلوگيري از هدر رفتن باقي مانده نان، با جايگزين كردن آنها به جاي چند ماده غذايي امكان استفاده دوباره از آن و جلوگيري از اسراف وجود دارد.
    نان هاي باقي مانده در طول هفته را به صورت مكعب هاي كوچك خرد كرده و سپس آنها را درون فريزر قرار دهيد. روش ديگر پودر كردن آنها است. در پايان هفته آن را درون يك ماهيتابه كم عمق ريخته و آنها را با روغن زيتون سرخ كنيد تا كاملاً طلايي شوند. هر چند وقت يكبار ماهيتابه را تكان دهيد تا خرده نان ها بطور يكنواخت سرخ شوند.
    مقدار روغن مورد نياز به ازاي هر دو فنجان خرده نان يکچهارم فنجان است. يكي از موارد استفاده از اين خرده نان ها، مصرف آنها همراه با ماكاروني است. هنگام صرف ماكاروني يك كاسه از خرده نان هاي سرخ شده را كنار ديس ماكاروني قرار داده و مانند نمك روي آن بپاشيد.
    تركيب بافت نرم ماكاروني يا نودلز و بافت ترد خرده نان ها صرف غذا را دلپذيرتر مي كند. علاوه بر اين مي توان خرده نان ها را با استفاده از ادويه طعم دار كرده و آنها را درون فريزر نگهداري كرد. از اين شماره روش هاي استفاده از اين خرده نان ها را در تهيه غذاهاي گوناگون در اين ستون معرفي خواهيم كرد.
 
    مواد لازم
    دو قاشق غذاخوري جعفري خردشده
    يك قاشق چاي خوري برگ آويشن تازه
    دو حبه سير
    چهار قاشق غذاخوري روغن زيتون
    57 گرم خرده نان
 
 
    طرز تهيه
    تمام مواد را درون كاسه غذاساز ريخته و آنها را خوب خرد كنيد تا كاملاً به صورت آرد درآمده و يكنواخت شود، اين ميزان آرد براي سوخاري كردن يك عدد مرغ كافي است.
 


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 7:03 PM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
الگوي مصرف در انتظار اصلاح
 هر چند رهبر معظم انقلاب اسلامي امسال را به عنوان «حركت به سوي اصلاح الگوي مصرف» ناميدند ، اما با كمي بررسي در خواهيم يافت اصلاح الگوي مصرف و تصحيح رفتار اسراف گرايانه ، دغدغه18 ساله مقام معظم رهبري است . هشدارهاي معظم له از روزهاي نخستين سال1370 ، با اشاره به ايجاد روحيه اشرافي گري آغاز شد و در فرصتهاي گوناگون با تاكيد برجايگزيني فرهنگ قناعت و شيوه صحيح مصرف به جاي شيوه هاي مسرفانه اي كه دامنگير جامعه شده بود ادامه پيدا كرد.
    15 سال پيش در ماده واحده قانون برنامه پنج ساله دوم توسعه اقتصادي ، اجتماعي و فرهنگي جمهوري اسلامي ايران مصوب سال73 براي الگوهاي مطلوب درزمينه مصرف انرژي، غذا، دارو، پوشاك، حمل و نقل، مسكن ، آب و غيره و اشاعه فرهنگ استفاده از توليدات داخلي و به منظور مبارزه با اسراف و تبذير و گسترش فرهنگ و ترويج كار و توليد و ساده زيستي متناسب با امكانات جامعه اسلامي ، شوراي عالي مصرف تشكيل شد.
    تركيب اين شورا عبارت بود از11 نفر از مقامات عالي كشور به شرح زير:
    - رئيس جمهور يا معاون اول رئيس جمهور به عنوان رئيس شورا.
    - وزراي بازرگاني ، امور اقتصادي ودارايي، فرهنگ و ارشاد اسلامي، صنايع و معادن، دادگستري ، رئيس سازمان برنامه و بودجه، رئيس سازمان صدا و سيما و دو نفر از نمايندگان مجلس به انتخاب مجلس شوراي اسلامي.
    شوراي مذكور موظف بود نسبت به موارد زير پيشنهادهاي لازم را جهت تصويب نهايي به هيئت وزيران تقديم كند.
    1- تلاش در جهت كاهش تقاضا براي كالاهاي وارداتي و جلوگيري از تبليغ اين قبيل كالاها.
    2- تعديل تقاضا و برنامه ريزي براي هدايت و ارائه پيشنهاد طرحهاي لازم به مراجع ذي ربط.
    3- ارائه الگوهاي مصرف قابل قبول و مطابق با امكانات جامعه اسلامي.
    4 -نظارت مستمر بر حسن اجراي الگوهاي مصوب و اتخاذ تدابير لازم جهت اجراي آنها.
    5- تهيه برنامه هاي تبليغي و ارشادي و آموزشي و انتشار آن از رسانه هاي عمومي و كتب درسي.
    در اين ماده واحده كليه دستگاههاي اجرايي و شركتهاي دولتي از جمله صدا و سيما موظف بودند تمهيدات لازم را جهت اجراي مصوبات مذكور فراهم آورند.
    اكنون18 سال از تصويب قانون مذكور مي گذرد و به نظر نمي رسد كه عملكرد شوراي مذكور در دوره دولتهاي مختلف به عنوان مخاطب اصلي پيام مقام معظم رهبري نمره قابل قبولي داشته باشد، كه اگر داشت پس از گذشت اين همه سال اين گونه مورد خطاب مقام معظم رهبري قرار نمي گرفتند.
    سوگمندانه بسياري از مديران دستگاههاي اجرايي در اين18 سال جهت عكس آنچه كه قانونگذار مطمح نظر داشته و رهبر انقلاب از آن برحذر داشته اند، حركت كرده و مسابقه مصرف برگزار كردند.
     اين موضوع دو جنبه دارد: يك جنبه از لحاظ اصل پاي بندي به تجملات و تشريفات است كه اين بد و دون شان انسان والاست؛ يعني يك وقت انسان به يك چيز غيرلازم پايبند مي شود كه دون شان انسان است ؛ به علاوه، مسرفانه است ؛ تضييع سرمايه ها ، تضييع اموال و تضييع موجودي ها در آن هست. اين يك بعد قضيه است كه اصل اسراف بد است ؛ اصل تجمل همراه با اسراف و همراه با زياده روي است و بد است ؛ ليكن جنبه دومي دارد كه اهميتش كمتر از جنبه اول نيست و آن انعكاس تجمل شما در زندگي مردم است . بعضي ها از اين غفلت مي كنند. وقتي شما جلو چشم مردم ، وضع اتاق ودفتر و محيط كار و محيط زندگي را آن چناني مي كنيد ، اين يك درس عملي است و هر كسي اين را مي بيند، بر او اثر مي گذارد . حداقل اين را بايد رعايت كرد. فضا را، فضاي تجملاتي و تجمل گرايي و عادت كردن به تجمل قرار ندهيم ؛ چون امروز اگر اين روحيه تجمل گرايي در جامعه ما رواج پيدا كند - كه متاسفانه تا ميزان زيادي هم رواج پيدا كرده است - بسياري از مشكلات اقتصادي واجتماعي و اخلاقي كشور اصلاحل نخواهد شد.
     تجمل گرايي و گرايش به اشرافي گري در زندگي، ضررها و خطرهاي زيادي دارد: هيچ وقت عدالت اجتماعي تامين نخواهد شد، هيچ وقت روحيه برادري و الفت و انس و همدلي- كه براي همه كشورها و همه جوامع، بخصوص جامعه ما ، مثل آب و هوا لازم است - پيش نخواهد آمد . اين همان تاثير حرف و اقدام و عملكرد من و شما در روحيه مردم است.» (در ديدار كارگزاران نظام جمهوري اسلامي ايران1378/10/4 )
    الگوي غلط مصرف!
    اهميت و سبب نامگذاري امسال را زماني در مي يابيم كه ميزان مصرف در ايران را با كشورهاي ديگر مطالعه، مقايسه و مورد بررسي قرار دهيم.
    بنزين
    براساس گزارش، موسسه «ماركت اوراكل» ايران از نظر ارائه بنزين ارزان سومين كشور و از نظر ميزان يارانه پرداختي به اين كالانخستين كشور در ميان كشورهاي جهان است وبيش از36 درصد كل مصرف بنزين خاورميانه در سال2007 در ايران مصرف گرديده است .متوسط مصرف سوخت خودروهاي بنزيني در كشورمان حدود11 ليتر در روز است در حالي كه متوسط مصرف سوخت در كشورهاي ديگر نظير آلمان و ژاپن5/2 ، در انگليس5/3 ،
     در فرانسه9/1 ، در كانادا5/6 و در كشور آمريكا3/7 ليتر در روز است.
    هر10 سال يك بار ميزان مصرف سوخت در ايران2 برابر مي شود اما اين نرخ رشد در مقياس جهاني يك تا2 درصد بيشتر نيست و ميزان سوخت مصرفي جهان در حدود هر50 سال يك بار2 برابر مي شود. يعني ايران در مقايسه با ميانگين جهاني4 تا5 برابر بيشتر سوخت مصرف مي كند. هم اكنون9 درصد سوخت جهان در ايران و توسط تنها يك درصد جمعيت جهان مصرف مي شود. و هر ساله بيش از38 درصد از بودجه سالانه دولت ايران به يارانه بنزين اختصاص مي يابد در حالي كه در صورت مصرف استاندارد ايران مي تواند يكي از صادر كنندگان بنزين باشد.
    انرژي
    براساس گزارش صندوق بين المللي پول، ايران دومين كشور جهان از نظر پرداخت يارانه انرژي با رقم37 ميليارد دلار مي باشد. مصرف سرانه انرژي در ايران به ازاي هر نفر بيش از5 برابر مصرف سرانه كشوري مانند اندونزي با225 ميليون نفر جمعيت ،2 برابر چين با يك ميليارد و300 ميليون نفر جمعيت و4 برابر كشور هند با يك ميليارد و122 ميليون نفر جمعيت است كه با مقايسه شاخص شدت مصرف انرژي در ايران بابسياري از كشورهاي جهان، شاهد وضعيت ناهنجار بهره برداري انرژي هستيم.
    در بخش ساختمان و مسكن ايران براساس آمار و ارقام منتشره ، متوسط مصرف انرژي به ازاي هر متر مربع در ايران6/2 برابر متوسط مصرف در كشورهاي صنعتي است كه در بعضي ازشهرهاي كشورمان، اين رقم به حدود4 برابر مي رسد.
    گاز
    مديرعامل سابق شركت ملي پالايش و پخش فرآورده هاي نفتي در خصوص ميزان مصرف گاز ايران گفته است : ايران بعد از كشورهاي آمريكا و روسيه در رتبه سوم مصرف جهان قرار دارد.
    ميزان مصرف گاز طبيعي در ايران از68 ميليارد متر مكعب در سال2001 با متوسط رشد سالانه3/10 درصد به123 ميليارد متر مكعب در سال2008 رسيده و پيش بيني مي شود در سال2012 ميلادي ميزان مصرف به277 ميليارد متر مكعب برسد. و با ادامه اين روند در سالهاي آينده ايران به يك مصرف كننده بزرگ گاز طبيعي در جهان تبديل خواهد شد. اين درحالي است كه دولت در سال گذشته134 هزار ميليارد ريال يارانه گاز به مشتركان بخش خانگي اختصاص داده است.
    


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 6:42 PM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
اسراف چرا؟ درست مصرف كنیم
     اسراف چرا؟ درست مصرف كنيم
مصرف گرايي و اسراف بيماري مزمن اجتماعي 


مصرف گرايي يكي از پديده هاي اقتصادي است كه پس از انقلاب صنعتي در غرب به منظور پيدا كردن بازار مصرف مطمئن براي كالاها و صنايع توليدي دول غربي و كسب سود بيشتر رونق چشمگيري پيدا كرد و كشورهاي مختلف جهان به ويژه ملل جهان سوم به عنوان منبع مهم تامين كننده موادخام اوليه كارخانجات صنعتي كشورهاي غربي و بازار مصرفي آنان مبدل گرديد و بي لياقتي و وابستگي حكام و كارگزاران اين كشورها طي قرون متمادي مصرف گرايي را روز به روز گسترش بيشتري داد.
    امروزه متاسفانه اين بيماري مزمن اجتماعي داراي پيامدها و آثار سوء بسيار زيادي است كه از جمله آنان مي توان به اتلاف و تهديد منابع ملي، آلودگي هاي زيست محيطي، فاصله اجتماعي، تشديد رفتارهاي غلط فردي و اجتماعي و از همه مهمتر فشار و در تنگنا قرار گرفتن كشور توسط قدرت هاي بزرگ اشاره نمود.
    در مورد مصرف گرايي تنها حرف مي زنيم (مي زنند) اين قدر مصرف مي كنيم، اين قدر هدر مي دهيم، اين قدر اسراف مي كنيم، چه انتقادها كه نمي كنند، چه پيشنهادها كه نمي دهند، علت يابي ها به مردم برمي گردد، مي گويند نفر اول هستيم در فلان مورد، ولي نمي گويند چرا؟ و راهكار چيست؟ و ريشه را بررسي كنند، مخاطب مان مردم هستند نه تصميم گيران.
    مي گويند در مصرف سوخت، نان، قند، گاز، دارو، آب و برق و... نفر چندم هستيم، بايد درست مصرف كنيم، خوب هست اما دلايل مصرف بالاي ما چيست، چاره عملي چيست؟
    اگر كمي به عقب برگرديم و زندگي گذشتگان خود را مطالعه كنيم، مي بينيم در آن زمان، حتي با نبودن امكانات و تجهيزات بهداشتي امروز، مردم از سلامت جسم و روح بهتري برخوردار بودند و كمتر دچار بيماري مي شدند و بدنشان نسبت به انسان هاي امروزي بيشتر مقاوم بود و اگر احيانا دچار بيماري مي شدند مي دانستند چه بخورند و چگونه بخورند!
    كمي كه به عقب برمي گرديم مي بينيم مردم خودشان توليد كننده وسائل زندگي بودند، خودشان گندم مي كاشتند، نان درست مي كردند و قدر اين زحمات را مي دانستند، خودشان با پشم گوسفندان نمد، جاجيم، گليم، زيلو يا فرش هايي كه با پشم يا كرك حيوانات بافته مي شد و از رنگ هاي طبيعي استفاده مي شد و يك شادابي و نشاط خاصي را به محيط منزل مي داد، آب خود را از سرچشمه ها تامين مي كردند، برقشان گردسوز بود، گازشان بود هيزم و خاكسترهاي گلوله شده مثل خمير در كرسي زيرپايشان، روغن و لبنيات شان از دام هاي غيرهورموني، ميوه و سبزي هايشان از باغ ها و مزارع خودشان و...
    و اما امروز متاسفانه بايد اين را بپذيريم كه مردم ما مصرفي تر از گذشته شده اند، همان چيزي كه غرب را خوشحال مي كند.
    در ادامه قصد داريم به نمونه هايي كه امروزه به لحاظ آماري در زندگي روزانه ما از مصرف نسبتاً بالايي برخوردارند اشاره نموده و در حد امكان براي نزديكتر شدن به الگوي اصلاحي در مصرف و افزايش بهره وري در ارتباط با هر مورد به ايراد راهكار اختصاراً اشاره شود.
    نان:نان به دليل اينكه قوت غالب مردم كشورمان به شمار مي رود و مردم 70درصد انرژي مورد نياز روزانه خود را از اين ناحيه تامين مي سازند، از اهميت- حساسيت و جايگاه والايي برخوردار است. 65درصد نان هاي توليدي در كشور از نوع مسطح (40 درصد لواش و 25درصد تافتون) مي باشند كه به دليل نامرغوبي آرد، نواقص فرآيند پخت، نارضايتي نانوايان و تصميمات نادرست و سليقه اي برخي دست اندركاران عمدتاً با افت كيفيت مواجه است. 60درصد نان هاي توليدي در كشور را سنگك تشكيل مي دهد كه هر چند تخمير چند ساعته را طي مي كنند ولي به دليل استفاده از آردهاي سبوس گيري شده (حدود 12درصد) و عدم استفاده از مخمر در تركيب خمير فاقد پوكي، ماندگاري و ارزش غذايي لازم است. 29% باقيمانده نيز 25درصد مربوط به بربري و 4درصد متعلق به نان هاي فانتزي يا حجيم مي باشد كه آنها نيز علي رغم رعايت تخمير كامل به دليل استفاده از آرد سفيد (حدود 18درصد سبوس گيري شده اند) و حذف فيبر و بخش زيادي از املاح (آهن- كلسيم- روي- منيزيم- فسفر و...) حياتي گندم در جريان آسياباني ارزش چنداني ندارد. براساس تحقيقات به عمل آمده مصرف مداوم آن در ابتلابه بيماري هاي غيرواگير به ويژه ديابت- چاقي- چربي خون و بيماري هاي قلبي- عروقي سهم به سزايي دارند. ولي مي گوييم: هر اروپايي در سال حدود 70 كيلوگرم نان مصرف مي نمايد در حالي كه هر ايراني در سال 210 كيلوگرم نان مصرف مي كند يعني 3 برابر؟!
    راهكار: پيشنهاد مي گردد ضمن توجه مسئولين و متوليان امر به سامان دهي و نظارت دقيق و بهداشتي بر مراكز و محل هاي عرضه نان در راستاي برخورداري از نان داراي كيفيت مناسب و برخوردار از ارزش غذايي مطلوب (نان غني شده) به جهت جلوگيري از اسراف و كفران نعمت تلاش و مساعدت لازم نموده و به نوآوري و خلاقيت توجه نمايند.
    دارو: بيماري و استفاده از دارو معمولادر بين اكثر افراد به صورت كاملاعادي درآمده و با كمترين سرماخوردگي، شخص با داروهاي شيميايي اقدام به خوددرماني مي كند؛ اين در حالي است كه خوددرماني عواقب بسيار خطرناكي به دنبال خواهد داشت. اكثر سرماخوردگي هاي رايج در واقع سرماخوردگي نيست بلكه عكس العمل بدن در مقابل غذاهاي ناجور است؛ زيرا بدن انسان طوري ساخته شده كه مي تواند خود را ترميم كند. اگر بدن بيمار شود و ما به نداي دروني خود جواب مثبت دهيم، بدن حتماً خود را درمان مي كند. ولي متاسفانه ما در هنگام بيماري، انواع غذاهاي گوناگون، به خصوص غذاهاي گوشتي به بيمار مي خورانيم، و از اين طريق بيماري او را حادتر مي كنيم. همچنين متاسفانه شيوه درمان متداول در كشور مبتني بر دارو درماني است، به طوري كه بيمار تصور مي كند با مراجعه به پزشك، هرچه داروي بيشتري براي او تجويز شود، روند درمان هم بهتر پيش مي رود و اين امر باعث مي شود چنانچه بيماري به پزشك مراجعه كند و پزشك تشخيص دهد نيازي به دارو ندارد، بيمار اعتماد خود را به او از دست مي دهد و به پزشك ديگري مراجعه نمايد. ولي مي گوييم: مصرف دارو در ايران در مقايسه با بسياري از كشورهاي جهان بالاست و الگوي مصرف دارويي در كشور نيازمند تغيير و تحول است. همچنين فرهنگ غلط مصرف دارو در كشور در كنار ارزان بودن داروها باعث شده است، ايران در مقايسه با بسياري از كشورها، مصرف داروي بيشتري را داشته باشد.
    راهكار:شايسته است در صورتي كه خداي ناكرده به كسالتي مبتلاشديم، سريعاً اقدام به دارو درماني نكنيم و اجازه بدهيم بدن خود اقدامات لازم را انجام دهد و اگر موفق نشديم به پزشك مراجعه كنيم.توليد و توسعه صنعتي داروهاي گياهي كه مورد علاقه و پسند مردم نيز مي باشد و عوارض بسيار كم و تاثير بسزايي دارد.
    روغن:بيشترين مصرف روغن صرف سرخ كردن مي شود بايد گفت: با سرخ كردن، موادغذايي و ويتامين هاي موجود آن ها از بين مي رود؛ زيرا در اثر سرخ كردن غذا در درجه حرارت زياد ويتامين هاي آنها به مرور از بين رفته و در واقع، موادغذايي تبديل به كربن مي شود و اين امر به نوبه خود موجب انواع بيماري ها مي گردد. لذا تركيب شيميايي غذا تغيير كرده و پيچيده مي شود طوري كه هر قدر اين تركيب پيچيده تر شود به همان نسبت نيز سيستم گوارشي بدن را مختل و آن را خسته و فرسوده مي كند و نتيجه آن شده است كه امروز گسترش بيماري هاي كبدي از جمله هپاتيت بيداد مي كند.
    بايد به اين نكته توجه داشت كه سرخ كردني ها موجب توليد «هيستامين» در سلول ها مي شود و اين امر خود موجب عوارضي همچون آلرژي هاي فصلي مي گردد. بنابراين بايد به اين نكته همواره توجه نماييم كه استفاده مستمر از غذاهاي سرخ كردني همواره موجب تضعيف سيستم ايمني بدن مي شود.
    در اين بين براي افرادي كه در زندگي روزمره خود از فعاليت فيزيكي نسبتاً خوبي برخوردار نيستند يا اصطلاحاً تحرك آن چناني ندارند غذاهاي چرب بسيار مضر است. چنين غذاهايي را بيشتر مردم در قديم استفاده مي كردند كه فعاليت هاي فيزيكي زيادي داشتند، ولي امروزه كه اكثريت مردم يا پشت ميز مي نشينند و يا پشت فرمان اتومبيل، نتيجه استفاده از اينگونه تغذيه ها چيزي جز مبتلاشدن به انفاركتوس هاي قلبي و مغزي نخواهد بود.
    اما متاسفانه آنچه آمار جهاني نشان مي دهد چيزي جز اين واقعيت تلخ نيست كه مصرف روغن 40درصد بيشتر از ميانگين جهاني است و تعداد مصرف كنندگان مداوم روغن مايع در دو سال گذشته سه برابر افزايش و به همان نسبت مصرف روغن جامد از 87درصد به 72درصد كاهش يافته است.
    راهكار:نيازمند آموزش مداوم درباره مضرات روغن هاي نباتي هستيم كه در اين ميان توجه به نقش رسانه ها و به ويژه رسانه ملي بسيار ضروري به نظر مي رسد جالب است بدانيد منابع روغن هاي گياهي عبارتند از: زيتون، آفتاب گردان، كنجد، كاوشه، سويا، پنبه دانه، گردو، بادام، فندق، پسته، ذرت، بادام زميني، برزك، تخم كتان و... كه در اين ميان يكي از بهترين و با ارزش ترين روغن هاي گياهي، روغن زيتون است كه از رسوب آهن در جدار داخلي روده جلوگيري مي كند.
    بهترين روش استفاده از روغن هاي گياهي آن است كه به هيچ وجه آنها را حرارت ندهيم و بدترين و مضرترين نحوه مصرف آن به صورت سرخ كردني است. با سرخ كردن غذا بسياري از بيماري ها را به جان مي خريم كه اگر بخواهيم اين موضوع را ريشه يابي كنيم پي خواهيم برد كه اكثر خانم هاي خانه دار چون طرز غذاي خوشمزه و متنوع را نمي دانند، مي خواهند با سرخ كردن غذا را خوشمزه تر كنند. استفاده از غذاهاي بخارپز و طبخ غذاهاي خوشمزه امكان پذير مي شود لذا توصيه مي شود كه جهت بهره مندي مناسب از ارزش هاي غذايي در راستاي تقويت جسم و روح پيشنهاد مي كنم به كتاب ارمغان تندرستي نگاهي بياندازيد.
    نمك:از جمله چاشني هايي كه زياد مورد مصرف ما خانواده هاي ايراني است و در اين بين از طرفداران پر و پا قرصي هم برخوردار است مي توان به وجود نمك، خيارشور و كلم شور، ماهي شور و سبزيجات شور اشاره نمود. بدن انسان نياز به املاح و انواع ويتامين ها دارد، و نمك يكي از اين املاح است و بايد از آن استفاده كرد، ولي نبايد در مصرف آن افراط نمود. در بدن آدمي دو نوع پمپ وجود دارد: پمپ سديم و پمپ پتاسيم. وجود اين پمپ ها و اين املاح موجب تعادل مايعات در بدن آدمي مي شود. حال اگر اين تعادل به هم بخورد مشكلاتي براي انسان به وجود مي آيد اگر سديم يا همان نمك طعام زياد شود، مايعات در بدن تجمع پيدا مي كند و فشار خون بالامي رود و خطرات زيادي متوجه انسان مي شود. و اگر پتاسيم در بدن انسان زياد شود، مايعات بيشتري از بدن دفع مي شود و مايعات بدن غليظ شده و خطرات خاص خود را به دنبال خواهد داشت. شايد يكي از دلايل مصرف بالاي نمك به شرايط محيطي زندگي ما برگردد كه غذاها را شورتر مي پسندند مانند هندي ها كه در مصرف فلفل و غذاهاي تند در دنيا حرف اول را ميزنند. اما بازهم متاسفانه مصرف نمك در ايران به طور متوسط 15گرم در روز به ازاي هر نفر است كه از اين مقدار 6-4گرم از طريق صنايع غذايي و نان و غيره و حدود 11-9گرم از طريق سفره و آشپزخانه است كه اين مقدار مطابق استانداردهاي جهاني رقم بالايي است.
    راهكار:حال با روشن شدن اين مطلب پي مي بريم كه استفاده مدام از چاشني هاي شور مضر است و سلامتي انسان را به خطر مي اندازد لذا بهتر است بيش از مقدار لازم نمك مصرف نشود كه عملي نمودن اين توصيه در سفره هاي ايراني نياز به آموزش مداوم پرمغز و ظريف دارد.


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 5:34 PM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
در انتهاي سال كاهش الگوي مصرف
در انتهاي سال كاهش الگوي مصرف  
 

نويسنده: عبدالحسين طوطيايي*

سال 1388 را با عنوان كاهش الگوي مصرف آغاز كرديم. انتظار اين بود كه چنين نامگذاري مديريت اجرايي كشور را وا دارد كه با طراحي يك برنامه كاربردي، جامع و با مشاركت تمامي اجزاي تاثيرگذار جامعه كه هم در فرآيند توليد و هم مصرف نقش آفرينند، بتواند كشور را گرچه بسيار دير اما در اين مسير اجتناب ناپذير ساماندهي كند. طبق معمول پلاكارد هاي فراوان در اين خصوص نوشته شد. شعار ها بود كه بر در و ديوار نمايان شد و البته ادارات موظف شدند در سرآغاز بسياري مكاتبات اداري دبيرخانه ها تيتر سال كاهش الگوي مصرف را قرار دهند و صد البته جلسات و كميته هايي در بسياري سازمان ها و وزارتخانه ها مسوول اجرايي كردن اين راهبرد شدند.
    
    اكنون كه آخرين روزهاي دهمين ماه سال الگوي مصرف را سپري مي كنيم شايد زمان مناسبي باشد كه از پرسش هاي گوناگوني كه وجود دارد چند نمونه را از مسوولاني كه بر كرسي هاي اجرايي كشور تكيه زده اند در خصوص آنچه در اين مسير پيموده اند مطرح كنيم.
    
    در تدوين طرح جامع صرفه جويي كه لابد تاكنون انجام داده و بايد به اطلاع مردم كشورمان نيز مي رسانديد آيا سهم دولت و سهم مردم را در بريز و بپاش ها و افراط در مصرف مشخص كرده ايد؟ واقعاً سهم دولت پرحجم كشورمان در اين مقوله چقدر است؟
    
    كشور ما در خصوص مصرف سرانه بنزين براي هر اتومبيل يكي از پرمصرف كننده ترين ها در دنيا است (11 ليتر براي هر اتومبيل). براي كاهش چنين ميانگين خطرناكي كه در كانون آلودگي آن همه در حال فرسايش و نابودي هستيم چه برنامه مدوني تهيه شده و ميزان پيشرفت در اين مسير چقدر بوده است؟
    
    با توجه به اينكه دومين ذخاير گاز را در دنيا دارا هستيم چرا بايد يازدهمين كشور صادركننده گاز در جهان باشيم؟
    
    در شرايطي كه ميزان سرانه مصرف برق در كشورمان 2900 كيلو وات است، در مقايسه جهاني آن كه 900 كيلو وات است چه گام هاي قابل رويتي برداشته شده است؟ با توجه به اينكه سيستم توليد و گسترش شبكه برق رساني در انحصار بخش دولتي است شايسته است ميزان كاهش سرانه مصرف به عمل آمده در اين 10 ماهه به آگاهي مردم رسانده شود.
    
    در بخش كشاورزي و با توجه به تداوم خشكسالي نسبي و زنگ خطري كه از سال ها قبل در كشور خشك و كم آب ما نواخته شده بوده است چه كارهاي برنامه ريزي شده و قابل محاسبه يي در اين مسير انجام گرفته است؟
    
    آيا سفره هاي آب زيرزميني و منابع آب فسيلي كه از ثروت هاي ضرورتاً خدشه ناپذير هر كشوري بايد باشند تحت راهبرد كاهش الگوي مصرف و نظارت و پايش كميته يي ويژه كه هرگز متاثر از عوامل ذي نفوذ نباشند قرار گرفته است؟ براي كاهش سرانه مصرف غيرمنطقي روغن (5/7 كيلو گرم بيش از سرانه مصرف جهاني)، گندم و شكر كه بار سنگيني را بر دوش اين جامعه و هزينه هاي عمومي قرار مي دهد آيا حداقل در آغاز راه و چشم انداز مشخصي خود را قرار داده ايد؟ اگر آري پس چرا هيچ گزارشي به مردم داده نشده است؟ در بخش كشاورزي در زمينه اسراف در زمينه مصرف نهاده ها، سوخت، مكانيزاسيون و به خصوص تغيير كاربري اراضي (اگر اين تغيير كاربري را از اقلام خطرناك مصرف منابع تلقي نكنيم) به جز طرح هاي جاري هميشگي كه مي تواند تغذيه دهنده گزارش هاي كليشه يي وزارت جهاد كشاورزي باشد، مديريت اجرايي اين بخش چه قدم هاي آشكاري به سمت اين راهبرد گذاشته است؟ آيا افزايش 227 درصدي واردات مركبات نسبت به سال قبل براي كشور باغ خيزي مانند ايران در اين جهت بوده است؟ اگر اين گونه مي پنداريد پس چرا تلاش هاي افزايش واردات محصولات باغباني و ورشكستگي باغداران و احياناً تغيير كاربري باغات به ساختمان و مسكن را به اطلاع مردم نمي رسانيد تا شايد قدردان اين توجهات باشند؟ شايد راقم اين سطور اگر مي توانست در بخش صنعت و ديگر عرصه هايي كه در آن به بهانه توليد يا به نام مردم هزينه مي شود به اشارات مختصر فوق مي افزود. باشد ديگراني كه در اين زمينه ها صاحب نظرند بر اين تراژدي تلخ ناله سر دهند: تراژدي جامعه يي كه بر سفره يي به ميزباني دولت نشسته است تا هر آنچه اراده مي شود در كاسه اش بريزند: كاسه يي كه هر چقدر بزرگ تر باشد سهم بيشتري را نصيب مي كند. متاسفانه هياهوي بخشي از نشستگان بر اين سفره مطالبه سهم بيشتر غذا براي سير شدن نيست كه براي كاسه بزرگ تر است. اكنون كه مي بينيم هياهوي سهم بيشتر براي مصرف افزون تر هنوز و در آخرين ماه هاي سال الگوي كاهش مصرف همچنان به گوش مي رسد،بايد افسوس بر هزينه تهيه ميليون ها پلاكارد تبليغ كاهش مصرف بخوريم كه اگر بناي صرفه جويي در آغاز اين سال نبود لااقل اكنون در ته مانده خزانه قرار داشت.
    
    *عضو هيات علمي بازنشسته وزارت جهاد كشاورزي

 


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 4:30 PM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
تر و خشك را با هم نسوزانیم
 تر و خشك را با هم نسوزانيم
ضرورت ها و راهكارهاي بازيافت اصولي زباله

نويسنده: امين رحيمي

 
ارزش هاي اقتصادي بازيافت انواع زباله و پسماند كه تبعات مثبت اقتصادي، اجتماعي و زيست محيطي دارد، امروزه نزد همگان شناخته شده است. درك ضرورت هاي بازيافت اصولي و بكارگيري روش هاي مكانيزه و پيشرفته براي بازتوليد مواد مرغوب در كشورهاي توسعه يافته، سابقه اي 50 ساله دارد و همواره الگوي ديگر بنگاه هاي اقتصادي و دولتي براي استفاده مطلوب از ضايعات و پسماند شهري و صنعتي بوده است. با اين حال هنوز در بسياري از كشورهاي جهان، الگوي بازيافت مواد دورريختني برچرخه مصرف اجرايي نشده و از اين رو دفن انبوه زباله جزو مهم ترين مشكلات فراگير زيست بوم كره زمين است. در كشور ما بازيافت اصولي و بهداشتي زباله شهري كه بخش عمده پسماند را تشكيل مي دهد، سابقه اي كوتاه دارد.
    از چند سال پيش شهرداري تهران در اين حوزه پيشقدم شد و اقداماتي مقطعي نيز در چند شهر بزرگ كشور از جمله اصفهان صورت گرفت. با اين حال شهرداري به عنوان متولي اصلي جمع آوري، تفكيك و بازيافت زباله بتدريج فرهنگسازي و تسهيل راهكارهاي تفكيك در مبدا و بازتوليد اصولي انواع مواد را در پيش گرفته و مديران شهري به موفقيت هاي اين حوزه در بلندمدت چشم دوخته اند. از سوي ديگر بازيافت زباله در جوامع در حال توسعه اهميتي دوچندان و حياتي دارد؛ چراكه در اين كشورها به دلايل فني، اقتصادي و تكنولوژيكي ميزان توليد زباله بالاست و پراكندن انواع پسماند يا دفع غيربهداشتي آن آلودگي هاي مستقيم و آثاري زيانبار براي زيست بوم رو به گسترش انساني در پي دارد. موضوعي كه ضرورت تلاش ها براي ارتقاي رفتارها و فرهنگسازي توام با پيشرفت فناوري بازيافت را براي جامعه شهري ايراني پررنگ تر جلوه مي دهد. نوشتاري كه در ادامه مي خوانيد به بررسي وضعيت بازيافت اصولي در شهر تهران و فرصت ها و نارسايي هاي پيش روي اين حوزه اختصاص دارد.
    
    منافع نهفته در بازيافت
    گام اول براي بازيافت زباله با مشخص شدن ميزان و نوع پسماند شروع مي شود. در حقيقت بايد سنجش اقتصادي كارآمد و به روزي صورت گيرد كه متوجه شويم بازيافت زباله يك شهر يا كشور چه اندازه سود حاصل مي كند و به اصطلاح گردش مالي اين كار چقدر است.
    در تهران روزانه حدود 7 هزار تن زباله توليد مي شود كه يك پنجم كل زباله توليدي كشور است. بنا به نتايج يك تحقيق 65 درصد زباله تر، 28 درصد خشك و 7 درصد باقيمانده آن از نوع ضايعات بيمارستاني، درماني، آزمايشگاهي و ... هستند كه بايد به صورت بهداشتي دفع و دفن شوند. انواع زباله تر پسماند گياهان، گل و لاي آب ها، پسماند مواد غذايي را شامل مي شود كه در اين ميان بخش بزرگ زباله شهري يعني پسماند غذايي بسهولت از طريق واكنش هاي شيميايي قابل تبديل به كود كمپوست است. پسماند خشك يعني بخش باارزش زباله نيز مواد پلاستيكي، پت (بطري هاي نوشابه، ظروف يكبار مصرف و ...)، مواد ساختماني، فلزات، كاغذ و مقوا، شيشه و ... را در بر مي گيرد. كارشناسان شهرداري در حوزه بازيافت تخمين مي زنند در صورت تفكيك كامل زباله تهران، سالانه حدود 93 هزار تن پلاستيك، 231 تن شيشه، 61 هزار تن كاغذ و مقوا و 25 هزار تن انواع فلزات به دست مي آيد. ميزان صرفه جويي اقتصادي از اين رهگذر با آمار و ارقام كلاني پيوند خورده است كه به تنهايي مي تواند بازيافت را به يك اولويت اساسي در مناسبات شهري تهران تبديل كند. هزينه بازتوليد اقلام بازيافتي حدود 10 تا 30 درصد مبلغي است كه بايد براي استحصال آنها از منابع اوليه و طبيعي پرداخت و اين صرفه جويي علاوه بر تاثير كلان اقتصادي مي تواند به درآمدزايي مبتني بر سود كلان در حوزه شهري و مصرف آن در ارائه خدمات به شهروندان منجر شود. بر اين اساس، بازيافت علاوه بر نجات طبيعت و زيست بوم شهري و حومه به مرغوبيت و زيبايي شهرها منجر مي شود و اولين بهره وران آن خود شهروندان هستند. بازيافت هر يك از اقلام زباله، منافع اقتصادي و زيست محيطي بسياري دارد، براي مثال مي توان به بازيافت اقلام كاغذي اشاره كرد. بازتوليد كاغذ به دليل جلوگيري از گسترش تخريب جنگل ها و قطع درختان اهميتي دوچندان دارد و طبق برآورد با تفكيك و بازيافت هر تن كاغذ از قطع 17 اصله درخت تنومند جلوگيري مي شود. علاوه بر آن، بازيافت كاغذ 75 درصد كاهش آلودگي هوا، 50 درصد صرفه جويي در انرژي و 90 درصد كاهش آلودگي آب ها را نسبت به توليد آن از منابع اوليه در پي دارد و فقط بازيافت اصولي كاغذ در تهران بيش از 5 هزار و 600 شغل ايجاد مي كند. ارزش هاي بازيافت زماني آشكار مي شود كه بدانيم در برخي كشورهاي توسعه يافته در چند دهه اخير، اقتصاد شهرها با اولويت بخشيدن به لزوم بازيافت اقلام از پسماند منازل و كارخانه ها دگرگون شده است. ميزان بازيافت در برخي كشورهاي اروپاي غربي و اسكانديناوي بيش از 90 درصد زباله شهري را شامل مي شود و در كمال شگفتي اين رقم در كشوري آسيايي نظير ژاپن به عدد 100 نزديك شده است! براي مقايسه فقط كافي است توجه كنيم بنا به تخمين، در كشور ما دست كم روزانه حدود يك ميليارد تومان زباله دفن مي شود و ارزش هاي جانبي و مستقيم آن به جاي شكل گيري در چرخه توليد اقتصادي و مناسبات اجتماعي و زيست محيطي به تهديدي عليه طبيعت زيبا و دوست داشتني ايران تبديل مي گردد. ناگفته نماند براي بسياري از كشورها به دليل مساحت كم، بازيافت پيش از آن كه يك اولويت اقتصادي باشد ضرورتي زيست محيطي است، چرا كه يا مكاني براي دفن انبوه زباله يافت نمي شود يا دفن زباله در كوتاه مدت به آلودگي آب ها، خاك يا ديگر منابع زيست محيطي منجر مي شود. فرسايش شديد خاك مزارع و باغ ها، آلودگي آب شرب يا رودخانه ها و تالاب ها، آلودگي هوا به دليل ورود تركيبات شيميايي ناشي از واكنش زباله ها با اكسيژن هوا، زشت شدن مناظر طبيعي و به خطر افتادن حيات وحش از طريق ايجاد انواع آلودگي در زيستگاه جانوران و گونه هاي وحشي ديگر مضراتي هستند كه دفن زباله براي طبيعت پديد مي آورد و با وجود سابقه چند صد ساله اين شيوه براي دفن زباله شهري، آن را كاملامردود جلوه مي دهد. در اين ميان چه جايگزيني بهتر از بازيافت زباله ها كه هيچ ضرري ندارد و منافع اقتصادي نيز به ارمغان مي آورد؟
    
  موانع و راهكارها
    بازيافت زباله در عمل پيش از هر چيز مساله اي فرهنگي محسوب مي شود. فرهنگ نيز در قالب پديده اي فردي و اجتماعي به اطلاع رساني و افزايش آگاهي ها، ايجاد انگيزه مشاركت و تسهيل راهكارهاي در دسترس وابسته است. در بعد اجتماعي، همزمان به ضوابط قانوني و پشتوانه قدرتمند اجرايي براي الزامي شدن شيوه هاي رفتاري در حوزه بازيافت نياز است. در تمامي كشورهايي كه بازيافت اصولي و تفكيك در مبدا به صورتي كامل اجرا مي شود براي همكاري نكردن شهروندان در پيشبرد امور، جريمه هاي قابل توجهي درنظر گرفته مي شود. براي نمونه در شهر زوريخ سوئيس كه در حوزه بازيافت پيشرو محسوب مي شود شهروندان مي توانند زباله منزل را پس از تفكيك فقط در كيسه هاي مخصوص بريزند و به عوامل اجرايي شهرداري تحويل دهند. حتي زباله تر بايد در كيسه هاي قابل تجزيه در طبيعت ريخته نشوند تا تبديل آنها به كود يا دفن احتمالي آن بدون هيچ مشكلي صورت گيرد. قوانين شهروندي در اين باره به قول ما ايراني ها سفت و سخت است و با كسي شوخي ندارد.
    ماموران بازيافت اگر در ميان زباله ها كيسه نايلوني معمولي بيابند به هر ترتيب ردي از صاحب زباله ها پيدا مي كنند تا جريمه قانوني درخصوص شهروند متخلف اجرا شود. اگرچه ميزان سختگيري هاي شهروندي در اين شهر آن قدر بالاست كه حتي ساكنان ديگر كشورهاي اروپاي غربي آن را بيش از اندازه تلقي مي كنند، اما باتوجه به اهميت حفظ طبيعت در اين كشور كوچك، كه شهرهاي كوچكي هم دارد، سختگيري ها بي دليل و غيرمنطقي به نظر نمي رسد.
    در كشور ما دستيابي به شرايط مطلوب در حوزه بازيافت با موانعي مواجه است كه باشدت و ضعف نسبي، تلاش ها براي بهبود وضعيت و پيشرفت تدريجي را ناكارآمد جلوه مي دهد. اقدس ايماني فعال حوزه بازيافت و عضو كميته اجرايي طرح زيست محيطي (ايزو 14001) فهرستي از مشكلات پيش روي بازيافت در جامعه ايراني را ارائه مي كند و در اين باره توضيح مي دهد: آموزش همگاني براي پيشبرد طرح هاي بازيافت به صورت موثر و فراگير وجود ندارد و بيشتر فعاليت هاي آموزشي به طور پراكنده و مقطعي اجرا مي شوند. نيروي متخصص در امور بازيافت اندك است و با پرداختن به كليات و الزامات بازيافت، جزئيات و جوانب كار ناديده گرفته مي شود. اين كمبود در فناوري بازتوليد انواع مواد از جمله كاغذ و پلاستيك هم مشاهده مي شود. وي مي افزايد: بسياري از مديران و مجريان بخش هاي اقتصادي، اجتماعي و فرهنگي بازيافت و ضرورت هاي آن را جدي نمي گيرند و براي مثال برخي نهادها باوجود مسووليت مستقيم يا غيرمستقيم، هيچ گامي براي پيشبرد طرح هاي بازيافت برنمي دارند و حتي از همكاري در اين حوزه سر باز مي زنند.
    به گفته وي نداشتن دستورالعمل هاي شفاف اجرايي و قانوني براي مجريان و مسوولان نهادها، اعمال نكردن جريمه و مجازات هاي قانوني براي منابع توليدكننده زباله و آلوده كننده زيست بوم شهري و طبيعي، كمبود مدرسان مجرب و كارآزموده براي برگزاري دوره هاي آموزشي موثر، عمومي و ساده، دسترسي نداشتن به كتب و جزوات تخصصي و آموزشي متنوع براي آگاهي بخشي به افكار عمومي درباره بازيافت، دانش فني كم پيمانكاران و نبود انگيزه ها و مشوق هاي رفتاري براي عموم شهروندان به گونه اي كه اغلب آنها به شيوه هاي عملي و اجرايي تفكيك زباله در مبدا روي خوش نشان نمي دهند ديگر موانع پيش روي اين حوزه هستند كه بايد براي برنامه اي جامع، فراگير، تعهدآور و گام به گام تدوين و اجرايي شوند.
    ايماني حفظ محيط زيست، ارتقاي سطح استانداردهاي بهداشتي محيطي جامعه، حفظ منابع طبيعي، جلوگيري از اسراف و توليد بيش از اندازه پسماند، جلوگيري از مصرف گرايي، ارتقاي فرهنگي شهروندي و تعهدپذيري، دستيابي به توسعه پايدار، صرفه جويي در هزينه هاي جاري خانوار و نهادهاي اجرايي و ... را بخشي از ارزش هاي مادي و معنوي بازيافت اصولي پسماند معرفي مي كند و درباره راهكارهاي دستيابي به شرايط مطلوب در اين حوزه مي افزايد: آموزش، گام اول فرهنگسازي است و نقش رسانه هاي عمومي و پرمخاطب نظير تلويزيون و مطبوعات در ارائه آموزش ها بايد پررنگ باشد.
    تجربه موفق بسياري از كشورها از نقش و جايگاه كليدي رسانه هاي مكتوب، نوشتاري و ديداري از بهبود شرايط حقوق و تكاليف شهروندي حكايت دارد و امروزه كه تاثير رسانه ها بر زندگي شهروندان گسترده تر شده است، اين مسير هموارتر به نظر مي رسد. از اطلاع رساني و ارائه آموزش هاي رسمي يا جانبي براي مدارس، مراكز فرهنگي، دانشگاه ها، اصناف و ... نيز نبايد غافل شد. علاوه بر آن فرهنگسازي بايد با اقدامات عملي و ملموس براي تسهيل راهكارهاي بازيافت و اجراي گام به گام طرح ها همراه باشد. همكاري با شهرداري براي پيشبرد طرح هاي بازيافت، تدوين قوانين تسهيلي در اين حوزه، تشويق واحدهاي صنعتي و تجاري براي تعامل با عوامل اجرايي و مشاركت در بازيافت پسماند صنعتي و صنفي، كاهش تعرفه توليد و فروش محصولاتي كه از بازتوليد پسماند فرآوري شده اند و اعمال استانداردهاي بهداشتي و زيست محيطي مبتني بر بازيافت در چرخه اقتصادي و صنعتي راهكارهايي هستند كه با اولويت بخشيدن به آنها مي توان بازيافت اصولي را در جامعه رونق داد.
    اين كارشناس مانور تبليغاتي درباره محصولاتي كه از مواد بازيافتي توليد مي شوند را هم تجربه اي موفق براي فرهنگسازي در حوزه بازيافت معرفي مي كند. با اين حال ناگفته نماند در اين باره پيش از هر كار به ساختارشكني در الگوهاي فرهنگي و اقتصادي چرخه مصرف نياز داريم. بسياري از كارخانه ها و شركت هاي توليدي معتبر دنيا براي ارائه محصولات فرآوري شده از بازيافت انواع پسماند پيشقدم شده اند و چنين كارهايي را افتخاري براي خود معرفي مي كنند. استفاده از مواد بازيافتي در توليد دفترچه هاي راهنماي محصولات، جعبه هاي كالا، قطعات جانبي، هديه هاي تبليغاتي و... به طور وسيع رونق دارد و حتي گاهي وسايلي عرضه مي شوند كه با وجود برخورداري از پيشرفته ترين امكانات و قابليت هاي روز دنيا كاملااز مواد بازيافتي ساخته شده اند. به طوري كه در تبليغات آنها جملاتي نظير «اين محصول قابل خوردن است»! يا «كالاي پاك و دوستدار محيط زيست» به چشم مي آيد. در مقابل، برخي افراد و مصرف كنندگان در جامعه ما هنوز مواد بازيافتي را غيربهداشتي و حتي گاهي بيماري زا مي دانند.
    اين كارشناس حوزه شهري تاكيد مي كند: بازيافت با مديريت پسماند در حوزه هاي مختلف زندگي افراد جامعه سر و كار دارد و نظامي براي بهبود راهكارهاي توليد، عرضه و مصرف محصولات نيز ارائه مي كند. نمونه هاي قابل شناسايي در جامعه ما بسيارند و هر كدام به تنهايي يك نارسايي جدي پيش روي بازيافت اصولي محسوب مي شوند. براي مثال توزيع كيسه هاي پلاستيكي در بازارهاي ميوه و تره بار و مغازه ها درصد انواع نايلون غيرقابل تفكيك را در پسماند خانگي افزايش مي دهد و مانعي پيش روي تبديل آسان آن به كود آلي پديد مي آورد. مثال ديگر استفاده از جعبه هاي چوبي براي حمل و نقل محصولات باغي و كشاورزي در سطح گسترده است كه كاركردي متضاد با رويكرد بازيافت دارد و جز تخريب جنگل ها و هدررفت منابع چوب طبيعي فايده اي به ارمغان نمي آورد.


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 3:22 PM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
اصلاح الگوي مصرف و نقش سازمانها و نهادها
  اصلاح الگوي مصرف و نقش سازمانها و نهادها


نويسنده: حسین حریری

در آغاز سال نو با رهنمودهای حکیمانه رهبر فرزانه انقلاب سال جاری به سال اصلاح الگو مصرف نامگذاری شد.
    یکی از دغدغه های دلسوزان نظام و ایران اسلامی ریخت و پاشهای آنچنانی و اسراف در بین اقشار مختلف جامعه بوده که هنوز ادامه دارد.
    اصلاح الگو ی مصرف را می باید از خانواده شروع کرد به گونه ای که مایحتاج روزانه خانواده به اندازه نیاز خریداری شده و از دور ریختن باقیمانده غذا و یا میوه های مانده خودداری نمائیم و همینطور صرفه جوئی و درست مصرف کرد ن آب، برق و گاز که هم اسراف نشود و هم موجبات ضرر و زیان به اقتصاد خانواده نگردد.
    اتحادیه صنف نانوایان می بایستی نظارت بر پخت نان داشته باشد که وقتی مصرف کننده نان را به منزل می برد یک سوم آنرا دور نریزدکه در آنجا اصلاح الگوی پخت و توزیع الزامی است. اتحادیه غذاخوریها می بایستی الگوی ارائه غذا به مشتریان را به اعضای خود ارائه دهند مثلاً استاندارد کباب مشخص شود نه اینکه هر غذاخوری با سلیقه خاص خود غذا تهیه کند و در دسترس مشتریان قرار دهد. در بعضی از غذاخوری ها مشاهده می شود به لحاظ گرفتن پول بیشتر از مشتریان کباب بزرگ عرضه می کنند که نیمی از آن دور ریخته می شود که این دور از انصاف است. در این صنف اصلاح الگوی مصرف الزامی است. یا در مورد مصرف آب که متاسفانه برخی افراد با آب شرب حیاط منزل و یا پیاده رو و یا مغازه خود را می شویند که این گناه محسوب می شود. یا اینکه در بعضی از ادارات برای هر یک از مدیران و یا معاونین یک خودرو سواری با یک راننده اختصاص داده اند در صورتی که یک خودرو سواری با یک راننده می تواند چهار نفر را به مقصد برساند هم از نظر ترافیکی کمک شده است و هم از نظر اقتصادی که در اینجا نیز اصلاح الگوی مصرف الزامی است. یا در مهمانی ها و یا بعضی از ادارات که جهت اجرای پروژه های خود نیاز به حفاری دارند با هماهنگی با دیگر ادارات دست به حفاری می زنند و بعد شهرداری آسفالت می کند مجدداً توسط نهادی دیگر حفاری می گردد که در اینجا به لحاظ تخریب مجدد خیابانها و یا پیاده روها، رعایت اصلاح الگو مصرف توسط ستاد مشترک حفاری ادارات شهرداری، آب و فاضلاب، برق، مخابرات و گاز الزامی است امید است که همه ما در سال اصلاح الگوی مصرف، خودمان را در جهت درست مصرف کردن اصلاح نمائیم تا اقتصاد کشور تقویت شود.
    
    
     حسین حریری


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 1:07 PM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
صرفه جويي هميشه، همه جا!
 
صرفه جويي هميشه، همه جا!
آب- ليلا رستگار *
يكي از قسمت‌هاي خانه كه شايد كمتر به بهبود كاربري آن فكر كنيم، سرويس‌هاي بهداشتي يا همان دستشويي‌هاست

اما آنهايي كه در منطقه‌هاي خشك زندگي مي‌كنند، هميشه يكي از دغدغه‌هايشان استفاده بهتر و مناسب‌تر از آب است.

يكي از اين منطقه ها كه ناحيه‌هاي خشك بسياري دارد، كشور استرالياست. اخيرا گروهي از طراحان، طرح جديدي در باره دستشويي‌ها به ذهنشان رسيده است. آنها سيستمي را طراحي كرده‌اند كه آب حاصل از شستن دست‌ها به جاي ورود به سيستم فاضلاب به مخزن سرويس بهداشتي هدايت و به جاي آب تميز قابل شرب از آن استفاده مي‌شود.

شركت سازنده اين دستشويي‌ها، آزمايش‌هايي را هم انجام داده است تا مطمئن شود صابون موجود در اين آب تاثير منفي روي قسمت‌هاي داخل سيفون ندارد. نتيجه به دست آمده تعجب‌برانگيز بوده است. با پر شدن مخزن سرويس بهداشتي از اين آب، تا 70 درصد در ميزان آب مصرفي خانه‌ها صرفه‌جويي شده است!هم اكنون اين سرويس‌هاي بهداشتي دربعضي از كشورها استفاده مي شوند و به ما يادآوري مي كنند كه در هر شرايط و هر مكاني مي توان در مصرف آب صرفه جويي كرد.

*كارشناس محيط‌زيست



ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 12:59 PM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
زباله طلای کثیف ...
 مواد زائد جامعه كه پس‌مانده ناخواسته زندگي بشري است ،خود موجبات مسائلي نظير انتقال بيماريها ، ازدياد حشرات موذي و موش، بو و منظره نامطبوع و گاهي اوقات آتش سوزي و تصادفات و صدمات بدني گرديده است. ازدياد جمعيت از يك طرف و افزايش توليد سرانه مواد زائد از خانه‌ها ، كارخانه‌ها و مؤسسات و تخريب و تغييرات در بناها و فضاهاي سبز و گياهان از طرف ديگر ابعاد مسأله را از نظر حجم مواد و مسائل حمل و نقل و دفع نهايي بصورت تصاعدي افزايش داده است ؛ زيرا دفع ميزان محدود مواد زائد آسان است ولي وقتي به هزاران تن در روز افزايش يافت ، مسائل پخش در محيط و بيماريهاي منتشره توسط مگس ، سوسك ، موش ، گربه ، سگ و مسائل ماشين‌آلات حمل و نقل و هزينه تهيه وسائل انتقال و دفن يا دفع نهايي به طريق ديگر همگي در هم ضرب مي‌شود و ابعاد بهداشتي و اقتصادي مسأله به حالت وحشتناكي بزرگ و مشكل‌آفرين خواهند شد.

عدم مديريت صحيح و مقررات صريح براي جمع‌آوري و دفع و بازيافت بيش از 38 هزار تن زباله در روز در ايران كه تقريباً 76% آن مواد قابل تبديل به كود بوده و هزاران تن پلاستيك و كاغذ و كارتن را در بردارد ، اكنون به شكلي بي‌رويه به دل خاك سپرده شده و يا در حوالي شهرها پراكنده مي‌شوند كه صرف‌نظر از خطرات بهداشتي زيانهاي اقتصادي كلاني را نيز در بردارند. 

طبق يك محاسبة كلي هموطنان ما در زمينه‌هاي مختلف سالانه متحمل هزينه‌هايي حدود 8 ميليارد تومان براي جمع‌آوري و دفع زباله مي‌شوند كه قسمت بزرگي از آن با اعمال مديريت صحيح و بكارگيري تكنولوژي مناسب كاهش پذير است ؛ زيرا 80% اين هزينه به مخارج پرسنلي و ماشين‌آلاتي منحصر مي شود كه صرف جمع‌آوري و حمل زباله مي‌گردد و مبادرت به بازيافت مواد از زباله كه استفاده مجدد از آنها را در پي دارد ، پاسخ‌گوي بسياري از هزينه‌هاي گزاف دفع زباله مي‌شود. كاهش 50% از حجم زباله‌هاي شهري در اثر بازيافت ، صرفه‌جويي در مواد اوليه و كاهش آلودگي‌هاي محيط زيست كه مثلاً در اثر بازيافت كاغذ ، 74% در آلودگي هوا و 35% در آلودگي آب بررسي شده است (4). بين كشورهاي جهان آلمان ، انگليس ، هلند و به ويژه ژاپن كه نيمي از زباله‌هاي خود را بازيافت مي‌كند، در اين زمينه برنامه‌هاي بسيار وسيعي را به اجرا گذاشته و موفقيّت‌هاي بسياري را كسب نموده‌اند. بازيافت زباله كه در همه روش‌ها مطرح مي‌شود ، با توجه به مقدار و نوع و مواد متشكله زباله جايگاه اقتصادي ويژه‌اي دارد. ايجاد صنايع كمپوست و ترتيب برنامه‌هاي دفع بهداشتي زباله‌هاي بيمارستاني با دستگاه زباله‌سوز و يا هر روش پيشرفته ديگر و از همه مهمتر بازيافت مواد از زباله در مراكز توليد ، به شكلي كه از هرگونه وابستگي به خارج مبرا باشد، از جمله اهداف اين طرح است. 

بازيافت به دو صورت امكان‌پذير است : نخست استفاده مجدد، مانند پركردن مجدد شيشه‌هاي نوشابه و دوم بازيافت ، مانند استفاده مجدد از لاستيكهاي كهنه كه به روكشي براي خيابانها بدل مي‌شوند. 

ارزشمندترين مادة بازيافت شده از زباله بر حسب درآمد ، انواع مختلف فلزات است. هر چند كه تعداد زيادي از مواد ديگر زباله مانند استخوان ، كاغذ ، كارتن ، پارچه ، پلاستيك ، مو ، فضولات كشتارگاه‌ها و غيره نيز اهميت ويژه‌اي دارند و ليكن همة مواد بازيافتي از زباله ارزش ورود به صنعت بازيافت را ندارند. 

عوامل مؤثر بر بازيافت

يكي از عوامل مؤثر و غالب در بازيافت عامل اقتصادي است. افزايش چشمگير و مؤثر قيمت نفت و محصولات آن محركي است تا تمامي كشورهاي صنعتي نسبت به كشف امكانات بازيافت مواد ، بعنوان جلوگيري از افزايش قيمت نفت اقدام كنند. در زمينة دفن در زمين معمولاً مناطق پست و كم‌ارتفاع به عنوان اراضي محل دفن انتخاب مي‌شوند و نهايتاً پس از فشردن و متراكم كردن جهت جلوگيري از نشت هرگونه مادة سمي به آبهاي زيرزميني ، با لايه‌اي از خاك رس پوشش داده مي‌شوند. بيشتر اين زمين‌ها در شهرهاي بزرگ در نواحي كم جمعيت واقع شده‌اند و كاميونهاي حامل زباله بايد فرسنگ‌ها راه بپيمايند و مقدار زيادي گازوئيل و يا بنزين مصرف كنند تا به جايگاه دفن بهداشتي زباله برسند كه مستلزم هزينه و نيروي كار زيادي است و از اشكالات موجود در روش دفن زباله ، موضوع ناهماهنگي و نامتجانس بودن مواد است.

بازيافت زباله معمولاً بر ساير روش‌هاي دفع همچون دفن يا سوزاندن مقدم است ، زيرا علاوه بر صرفه‌جويي در هزينه ، انرژي و منابع طبيعي ، آلودگي محيط را نيز كاهش مي‌دهد.

طبق يك بررسي، جمع‌آوري مواد قابل بازيافت براي هر تن زباله حدود 35 دلار و دفن روزانه هر تن مواد زائد در يك محل حــدوداً تا 80 دلار هزينه در بردارد. بازيافت تا 50% يا بيشتر حجم مواد پس مانده را كاهش داده و هزينه‌هاي سيستم جمع‌آوري زباله‌ها را بطور مؤثر كاهش مي‌دهد. كشور ژاپن موفق‌ترين برنامه بازيافت را در سطح جهان به خود اختصاص داده است. حدود يك سوم زباله‌هاي ژاپن سوزانده شده و فقط يك ششم آن دفن مي‌گردد(4).

خانواده‌هاي ژاپني پس‌مانده‌هاي خانگي خويش را در هفت قسمت جداگانه و در روزهاي مختلف جمع‌آوري و بازيافت مي‌نمايند.

در آمريكا روزانه تعداد 2 ميليون درخت قطع مي‌شود كه ضرر بزرگي به محيط زيست است. بازيافت كاغذ در يك روز يكشنبه موجب جلوگيري از قطع 7500 درخت مي‌شود و با بازيابي يك تن آلومينيم 4 تن بوكسيت و 700 كيلوگرم ذغال كك نيز ذخيره شده و باعث جلوگيري از ورود 35 كيلوگرم آلومينيم فلورايد به هوا مي‌شود(4).

عــــمل بازيابي مصرف انرژي و آلودگي هوا را كاهش مي‌دهد. با بازيابي بطري‌هاي پلاستيكي 60-50% انرژي مصرفي براي ساختن بـــطري‌هاي نو صرفه‌جويي مي‌شود (4).

در ايران با جمعيت حدود 60 ميليون نفر ، روزانه بيـش

از 38 هزار تن زباله توليد مي‌شود كه هزينه‌هاي جمع‌آوري و دفع آنها تنها در شهرها روزانه حدود 21 ميليون تومان برآورد مي‌شود. طبق يك بررسي فقط بهاي كاغذ و كارتن و پلاستيك جدا شده از زباله كه به ترتيب 27/8% و 11/4% كل زباله‌هاي پنج شهر كوچك و بزرگ كشور را تشكيل مي‌دهد كه رقم قابل توجهي است. بررسي‌هاي اخير كه در شهرهاي مختلف كشور انجام گرفته است، نشان مي‌دهد كه مواد آلي از 6/76-35% و كارتن از 7/4 – 9/2% و پلاستيك از 3/6-1/2% مهمترين اجزاي قابل بازيافت زباله كشور ما را تشكيل مي‌دهند (4). و ليكن عليرغم اينكه فرهنگ بازيافت مواد از قديم در ايران موسوم بوده است در سالهاي اخير ، بازيافت بي‌رويه ( زباله دزدي ) مواد بعلت تنوع مواد، در عدم مديريت صحيح و نيز محدوديت ورود مواد اوليه خطرات و بحران‌هاي بهداشتي خاصي را در كشور به وجود آورده است. كاغذ ، آلومينيم ، لاستيك و مواد پلاستيكي و شيشه از جمله زوايد بسيار با ارزش هستند كه مي‌توان آنها را بازيابي كرد.

بازيافت كاغذ

معمولاً كاغذهاي باطله مثل روزنامه ، مجلات و غيره قابل بازيافت هستند ، ولي كاغذ شيرهاي پاكتي ، نوشابه‌ها، كاغذهـــاي فتوكپي ، آلومينيومي و شايد كامپيوتري براي استفادة مجدد چندان مناسب نيستند. استفاده مجدد از پس‌مانده‌هاي كاغذي موجب احياي جنگلها و منابع طبيعي مي‌گردد كه خود اقدامي اساسي براي مقابله با آلودگي هواست. منافع اقتصادي و عدم وابستگي در جهت ورود خمير كاغذ از خارج ، محاسن زير را نيز در پي دارد :

صرفه‌جويي در مصرف انرژي ، كمك مستقيم به سيستم

جمع‌آوري و دفع زباله‌هاي توليدي ، كاهش بار آلودگي و نهايتاً عادت دادن مردم به جلوگيري از اسراف و تبذير از نتايج بازيافت كاغذ است.

در كشور ما مصرف سرانة كاغذ سالانه بالغ بر 11 كيلوگرم است. توليد يك تن خمير كاغذ 40 كيلوگرم ضايعات آلوده‌ساز وارد محيــط مي‌كند كه از جنبه بهداشتي قابل تعمق است (4). محاسبه كلي بهاي كاغذهاي بازيافت شده از زباله در جهان مي‌تواند سهم عظيمي از هزينه‌هاي جمع‌آوري و دفع زباله را بخوبي جبران نمايد و تحقيقات نشان داده است كه اگر در پروسه توليد كاغذ ، مقداري كاغذ باطله به مخلوط اصلي اضافه شود به همان مقدار از بار آلودگي آب و هواي حاصل از اين پروسه كاسته مي‌شود.

بازيافت پلاستيك

مصرف پلاستيك به علت سبكي وزن و عدم شكستگي بسيار رايج است و به ندرت در اثر تجزيه بيولوژيكي و شيميايي از بين مي‌رود. پلاستيك‌ها يكي از منابع عمده ايجاد زباله هستند. مواد پلاستيكي از نظر بازيافت طبقه‌بندي شده و با خواص مختلف حرارتي مثلاً از نوع ترموپلاستيك‌ها تقسيم مي‌شوند. از اين مواد معمولاً پلاستيك‌هاي نرم ، بطري‌هاي فشارپذير ، گلدان اسفنجي ، پرده‌هاي روشن و غيره و يا فيلم و ورقه‌هاي پلاستيكي ساخته مي‌شود. اگر اين مواد در انواع ويژه جداسازي شوند، مي‌توان دوباره آنها را ذوب كرد و به محصولات جديد و مفيد ديگري تبديل نمود. مثلاً مي‌توان پلي‌اتيلن ، تري‌فتالات را از بطري‌هاي نرم نوشابه‌ها بازيابي كرد و از آن بالش ، لباس اسكي و كيسه‌خواب ساخت. از مخلوط اين پلاستيك‌ها با يكديگر پايه‌هاي زهكشي ، نرده‌هاي پلاستيكي ، بلوك‌هاي سنگ فرش ، تسمه نقاله و ديگر لوازم مشابه قابل تهيه است. بر اساس قوانين بهداشتي ، ساخت ظروف غذا يا نوشابه از پلاستيك‌هاي بازيافت شده ممنوع است. دسته‌اي از پلاستيكها قابليت ذوب ندارند كه پلاستيك‌هاي سخت هستند كه نه قابل سوخت هستند ، نه قابل بازيافت. بنابراين دفن دائم آنها تنها راه محوشان به شمار مي‌رود.

استفاده از مواد پلاستيكي براي كفپوش ، ايزولاسيون و در ماشين‌آلات و استفاده از مواد پلاستيكي در بسته‌بندي به جاي كاغذ يا كاربرد آن به جاي شيشه و چوب براي صرف هزينه كمتر نيز خود يكي از علل ازدياد آنهاست. قابل توجه است كه برخي از مخازن و ديگهاي حرارتي حتي لوله‌هاي فشار قوي بخارآب از مواد پلاستيكي ساخته مي‌شود.

جلوگيري از اتلاف منابع مالي و طبيعي كشور كه براي توليد پلاستيك مورد استفاده قرار مي‌گيرد ، جلوگيري از ورود مواد اوليه و وابستگي به خارج ، حفاظت محيط زيست و جلوگيري از انتشار آلودگي به آب ، خاك و هوا از محسنات بازيافت پلاستيك است. متأسفانه پلاستيك‌هاي بيمارستاني به علت مرغوبيت و رنگي نبودن خريداران زيادي دارد كه مخاطرات بهداشتي آن را بيشتر مي‌كند. 

بازيافت فلزات آهني

بازيافت فلزات آهني جزئي از صنعت آهن و فولادي به حساب مي‌آيد. توليد فولاد و چدن هميشه با بازيافت مواد زائد همراه بوده است. كيفيت بازيافت اين مواد به خلوص آنها و مواد اوليه متشكله آنها بستگي دارد.

بازيافت فلزات غيرآهني

ارزش فلزات غير آهني در مقايسه با ساير مواد موجود در زباله‌هاي شهري بسيار بالاست. اخيراً ازدياد قوطي‌‌هاي آلومينيمي در زباله‌هاي شهري نيز ديده مي شود و نتايج بازيافت آن بسيار خوب است و صنايع خاصي نير بدين منظور بوجود آمده‌اند.

فلز مس در زباله از سيم‌كشي‌ها، وسايل متروكه و لوازم برنجي به دست‌ مي‌آيد، سرب از پس‌مانده‌هاي صنايع بطري سازي و لوله‌كشي جدا مي‌شود.

بازيافت شيشه

علاوه بر كمبود مواد خام اوليه كه براي بازيافت شيشه خود دليل موجهي است، استفاده از شيشه‌هاي دست دوم (خرده‌شيشه) نيز از نظر اقتصادي بسيار مقرون به صرفه است، زيرا نقطه ذوب خرده‌شيشه از مواد خام اوليه پايين‌تر بوده و باعث كاهش مصرف سوخت مي‌گردد. كاهش هزينه، كاهش زمان و نقصان آلودگي از مزاياي ديگر استفاده از خرده شيشه مي‌باشد كه در خور اهميت هستند.

بازيافت لاستيك

افزايش لاستيك‌هاي مستعمل در سالهاي اخير مشكلات زيادي را در سطح جهان به وجود آورده است. در بسياري از موارد لاستيك‌هاي غير مستعمل روي هم انباشته شده و به شكل كوهي از زباله مناظر زشتي را بوجود آورده و خطر آتش‌سوزي را نير همراه دارد. دودهاي سياه و مضر در اثر سوختن حتي يك حلقه لاستيك، مناطق بسيار وسيعي را آلوده كرده و محيط زيست را به مخاطره مي‌اندازد. اخيراً به وسيله ماشين‌هاي جديد و پر قدرت، لاستيك‌هاي كهنه آسياب شده و پس از ذوب به لاستيك‌هاي جديدي تبديل مي‌شوند.

اگر ضايعات لاستيك‌ها را با آسفالت خيابانها مخلوط كنند روكش با دوامي براي سطح جاده‌ها و باند فرودگاهها بوجود مي‌آيد. روكش مخلوط شده از لاستيك‌هاي باز يافتي در آسفالت خيابان به سادگي ترك نخورده و موجب صرفه‌جويي ميليونها دلار در بازسازي ، لكه‌گيري و جلوگيري از آسفالت دوباره خيابان‌ها مي‌گردد. 

بازيافت پس‌مانده‌هاي آلي

مواد آلي مربوط به آشپزخانه، سبزي‌ها و گياهان زائد پس مانده‌هاي آلي هستند كه توسط ميكروارگانيسم‌ها تجزيه شده و قادرند ميلياردها متر مكعب گاز متان توليد كنند. تجزيه پس‌مانده‌هاي آلي به جاي دفن، داراي دو مزيت كودسازي و توليد گاز متان است. نوعي از منابع بزرگ پس مانده‌هاي جامد خانگي، پوشك بچه‌هاست. شركت پروكترگمبل در آمريكا پس از جداسازي پوشش پلاستيكي و ضد عفوني لاية جاذب اين پوشكها آنها را به كود تبديل كرده و مورد مصرف قرار داده است.

كود كمپوست تهيه شده در كشورهاي اروپايي كه حدود 14درصد افزايش محصول ايجاد مي‌كند، به كشورهاي آسيايي مثل عربستان صادر مي‌شود. كودسازي از زباله در مقياس كوچك و با روشهاي بسيار ساده سنتي براي شهرهاي نه چندان بزرگ به خوبي امكان‌پذير است. در مورد استفاده از انرژي و توليد گاز متان از فضولات شهري و روستايي در سالهاي اخير توجه ويژه‌اي مبذول شده است.

از آنجائي كه مبحث دفع زباله‌ها در مورد زباله‌هاي سمّي و خطرناك، از جمله موضوعاتي است كه در حال حاضر مورد بررسي است ، نكاتي از مشكلات دفع زباله‌هاي خطرناك و سمّي به منظور ايجاد انگيزه در تفكيك زباله‌ها در مبداء به خاطر داشتن اين نكته كه مشكلات زباله‌ها به اين موارد محدود نمي‌شود ، مطرح مي‌گردد. در كشورهاي پيشرفته بعد از بازيافت اوليه مواد ، بازيافت و دفع زباله‌هاي خطرناك مورد تحقيق است و دغدغة آنها از دفع زباله به صورت عام گذشته است. بازيافت در ايران 10 درصد و در ژاپن 50% است (4). 

زباله‌هاي سمي و خطرناك

مواد زائد خطرناك ، مواد زائد جامد يا مايعي هستند كه بعلت كميّت ، غلظت و يا كيفيت فيزيكي و شيميايي يا بيولوژيكي مي‌توانند موجب ازدياد مرگ و مير يا ناراحتي و بيماريهاي بسيار جدي شوند. اين زوائد ممكن است خصوصياتي از قبيل انفجاري بودن ، شعله‌ور شدن ، راديواكتيو و يا سمي و شيميايي بودن داشته باشند. اين مواد به صورت مايع ، جامد ، خميري و يا گازي شكل وجود دارند كه بايد از نظر ايجاد آلودگي در آب ، هوا و خاك كنترل شوند. آنچه بايد در اين زمينه انجام بگيرد :

•  مواد مصرفي را پس از خريد تماماً مصرف كنيد و مازاد آن را به كسي كه نياز دارد بدهيد. اگر مايليد چيزي را نگه داريد آن را در ظرف اصلي منحصر به خودش كه داراي برچسب صحيحي باشد ، قرار دهيد.

•  سوخت ديزل ، نفت سفيد ، گريس و چربي و روغن موتور آلوده شده يا مستعمل را به مراكز سرويس خودرو ، ايستگاههاي بازيابي روغن يا مراكز مجاز جمع‌آوري بدهيد.

•  باطري كهنه اتومبيل را در زباله‌دان نيندازيد ، آن را

به مراكز مجاز برگردانيد ، ظروف و قوطي‌هاي سمي را وقتي كه خالي شدند عمل كنيد. پيش از دور انداختن قوطي‌ها ، همواره آنهايي را كه حاوي مواد زيان‌آور هستند ، كاملاً مشخص كنيد.

•  همه دستورالعمل‌هاي توصيه شده روي برچسب قوطي‌ها را رعايت كنيد.

•  تمامي قوطي‌هاي اسپري‌كننده را بوسيله فشردن دكمه آنها كاملاً خالي كنيد تا هيچ ماده‌اي پيش از پيچاندن آنها در روزنامه و دورانداختنشان با ساير زباله‌ها درون آنها باقي نمانده باشد. هرگز قوطيهاي خالي ايروسل را در كوره يا دستگاه پرس نيندازيد.

•  درمورد هر ماده‌اي كه فكر مي‌كنيد از لحاظ دفع مسئله‌ساز باشد، با اداره بهداشت يا نمايندگي محيط زيست محلي تماس بگيريد.

•  براي اطلاع از نوع و نحوه سيستمهاي دفع زباله جامعه‌اي كه در آن بسر مي‌بريد ، با بهداشت محيط محل تماس بگيريد تا مشخص شود چه مواردي را نبايد همراه با سيستم معمول جمع‌آوري زباله شهري دفع كرد.

 •  مايعات شيميايي را روي زمين جاري نساخته و يا داخل مجاري فاضلاب رها نكنيد.  

•  ظروف و قوطي‌هاي مواد شيميايي خالي را در حياط خانه دفع نكنيد.

•  ظروف و قوطي‌هاي حاوي ته‌مانده مواد شيميايي را

نسوزانيد.

•  هرگز قوطي‌هاي حشره‌كش يا مواد شيميايي را براي مقاصد ديگر مورد استفاده قرار ندهيد ، زيرا پس مانده مواد درون قوطي با موادي كه دفعتاً در آن ريــــخته

شود، واكنش نشان داده و مسئله‌ساز خواهد شد.

•  از به كار بردن مجدد قوطي‌هاي اسپري‌كننده اجتناب كنيد.

•  فضولات شيميايي را با يكديگر مخلوط نكنيد.

•  هيچ ماده شيميايي را در امتداد جاده‌ها رها نكنيد.

مواد زائد راديواكتيو يا زباله‌هاي اتمي

مواد و عناصري كه از خود پرتوهاي يونيزه ساطع كنند ، مواد راديواكتيو ناميده مي‌شوند. چون اين مواد باعث بروز خطرات بهداشتي و ناراحتي‌هاي ويژه‌اي براي انسان و موجودات محيط زيست مي‌شوند ، در طبقه‌بندي مواد زائد سمي و خطرناك منظور شده‌اند.

خصوصيات زباله‌هاي هسته‌اي هنگام دفع عبارتست از :

 •  جامد بودن.  

•  هدايت گرمايي مناسب.

•  حداقل حلاليت در آب و كنترل نشت آن.

•  مقاوم در برابر تجزيه‌هاي شيميايي ، تشعشعات دروني ، ضربه و فشار.

•  حداقل حجم ممكن.

خطرات و زيانهاي زباله اتمي يكسان نبوده به نوع و ميزان مواد راديواكتيو موجود در آنها بستگي تام دارد. با توجه به مقدار مواد راديواكتيو و خاصيت زيان‌بخشي اينگونه مواد ، آنها به سه گروه تقسيم‌بندي مي‌شوند :

الف ) زباله‌هاي اتمي داراي مواد راديواكتيو قوي.

ب ) زباله‌هاي اتمي داراي مواد راديواكتيو متوسط.

ج ) زباله‌هاي اتمي داراي مواد راديواكتيو ضعيف.

زبالــــــــه‌هاي داراي مواد راديواكتيو قوي عموماً در

نيروگاه‌هاي هسته‌اي بوجود مي‌آيند كه بسيار قوي است.

زباله‌هاي داراي مواد راديواكتيو متوسط نيز در نيروگاه‌هاي اتمي هنگام بازيابي از ميله‌هاي سوخت و همچنين در زمان توليد عناصر سوخت اتمي حاصل مي‌شوند. زباله‌هاي اتمي داراي مواد راديواكتيو ضعيف در تمامي اماكني كه انسان ، به نحوي با اشعه راديواكتيو سروكار داشته باشد مانند لابراتورهاي تحقيقاتي و پزشكي به دست مي‌آيند.

مهمترين آسيب‌هاي ناشي از زباله‌هاي اتمي : بيماري‌هاي سرطاني و ايجاد اختلال در ژن‌ها، هستند.

مدت زمان خطر زباله‌ها بين چند ثانيه تا چندين ميليون سال متفاوت است. خوشبختانه قسمت عمده زباله‌هاي اتمي دنيا از نوع كوتاه عمر و يا زودگذر و زوداثر هستند.

مواد زائد شيميايي

مواد شيميايي و پس مانده آنها جزء گروه موادي هستند كه به سادگي نمي‌توان از خواص آني و يا آتي آنها چشم پوشيد. بيشتر زباله‌هاي شيميايي خطرناك در چهار گروه اصلي طبقه‌بندي مي‌شوند :

الف ) مواد آلي.

ب ) فلزات و مواد معدني شامل نمك‌ها ، اسيدها و بازها.

ج ) مواد قابل احتراق.

د ) مواد قابل انفجار.

اين گونه مواد ابتدا در مخازن ويژه‌اي جمع‌آوري شده و پس از انبار كردن اگر جامد باشند، با مخازن و در حالت مايع به وسيله پمپاژ به درون خودروهاي مجهز به علائم ويژه انتقال مي‌يابند. مخازن يا شبكه‌هاي جمع‌آوري مواد در بسياري از موارد مهر و موم شده و تحت كنترل شديد قرار مي‌گيرند. تماس مستقيم دست با اين گونه مواد در همه مراحل شديداً ممنوع اعلام گرديده است.

مــــديريت مواد زائد خطرناك شامل كاهش مواد زائد

تصفيه و دفع است. روشهاي تصفيه‌اي كه قبل از دفع مواد زائد انجام مي‌شوند، عبارتند از : سم‌زدايي مواد خطرناك ، جداسازي و تغليظ اين مواد و تثبيت و جامد نمودن به منظور جلوگيري از نشت مواد زائد ، دفن در زمين آخرين مرحله مديريت مواد خطرناك مي‌باشد. 

بحث و نتيجه‌گيري

يافته‌هاي آماري نشان مي‌دهند كه در هر روز تقريباً 30 هزار تن و در سال بيش از 9 ميليون تن زباله در كشور جمع‌آوري مي‌شود كه قسمت اعظم اين مواد قابل بازيافت است. براي مثال روزانه 5000 تن زباله‌ نان خشك و سالانه 182500 تن نان خشك بعنوان مواد دورريختني وارد سيستم مواد زائد مي‌شود كه اگر بطور جداگانه جمع‌آوري شود، مي‌توان از آن استفاده‌هاي متعدد بعمل آورد (7).

طبق آمار سرانه مصرف در كشور ما در بعضي موارد زياد است كه خود اين مصرف زياد باعث افزايش توليد زباله مي‌شود. اولين نكته در اين خصوص مصرف بهينه و جلوگيري از تبديل امكانات به زباله است.

مقام معظم رهبري فرموده‌اند: ‹‹ من شنيدم طبق برخي آمارهايي كه به ما دادند مقدار ضايعات نان ما برابر است با مقدار ناني كه ما از خارج وارد مي‌كنيم آيا اين جاي تأسف نيست؟ ›› (8).

•  ايران ، ژاپن و روسيه كمتر از 45% شكر مورد نياز خود را از داخل تأمين مي‌كنند ، سرانه شكر در ايران 28 كيلوگرم و در چين 7 كيلوگرم ذكر شد (8).

•  واردات كالاهاي اساسي (گندم ، برنج ، ذرت ، شكر) يك سوم درآمد ارزي كشور را مي‌بلعد(8).

•  عمر متوسط اسكناس‌ها در ايران 3 سال و در كشورهاي پيشرفته بيش از 10 سال است. ما در سال 700 ميليون برگ اسكناس را از چرخه خارج مي‌كنيم كه اين جايگزيني اسكناس فرسوده و جمع‌آوري آنها هر سال 100 ميليارد ريال هزينه بر دولت تحميل مي‌كند (8).

•  هرسال 30% محصولات غذايي در ايران ضايع مي‌شود كه ارزش آن حدود 15 ميليارد تومان است(8).

•  هر عدد انار در ژاپن 5 دلار بفروش مي‌رسد ؛ قيمت 6 عدد انار برابر يك بشكه نفت است(8).

•  ارزش صادرات يك بشكه رب معادل 6 بشكه نفت و ارزش صادرات 2 كارتن ترشي برابر با يك بشكه نفت است (8).

يكي از صفات خداوند متعال «غيور» است. غيرتمندي صفتي است الهي كه پهنة وسيعي از مسئوليت را پيش روي انسان‌ها مي‌گشايد. اسراف و تبذير در امكانات، يك منكـَر

ديني ، اقتصادي و اجتماعي است.

مقام معظم رهبري فرموده‌اند: « در سطح جامعه منكراتي وجود دارد كه مي‌شود از آنها نهي كرد و بايد نهي كرد ، از جمله اتلاف منابع عمومي و حياتي ، اسراف در نان ، اين همه ضايعات نان داريم؛ اين منكر است. يك منكر ديني ، اقتصادي و اجتماعي است .»

در ژاپن براي دفع زباله ، زباله‌هاي فشرده شده را داخل تور سيمي قرار داده و مدت 10 دقيقه در قير مذاب يا سيمان مايع نگهداري مي‌كنند و بعداً بلوكهاي حاصل را به مصرف مي‌رسانند (شكل 1) (2).

در برخي نقاط دنيا كه زمين كافي براي دفن زباله به طور بهداشتي در اختيار ندارند، اقدام به احداث جزاير مصنوعي كرده و جزيره را با زباله به وجود مي‌آورند. براي اين كار قسمتي از آب دريا را محصور كرده و پس از تخليه آب آن زباله را در آن ريخته و به ازاء هر متر زباله 20-25 خاك ريخته و پس از فشرده شدت عمليات را به همــــان 
 

منوال ادامه داده تا جزيره كاملاً پر گردد و سطحي از آب دريا بالا بيايد بعد از اينكه ساختمان جزيره به پايان رسيد خيابانهاي لازم در آن احداث كرده و پس از كاشتن درخت و نباتات ديگر بعنوان پارك عمومي مورد استفاده قرار مي‌گيرد. (شكل«5») قسمتي از جزيره مصنوعي را در ساحل توكيو نشان مي‌دهد (2).

بحث اقتصادي بازيافت بحدي وسيع است كه طبق مقاله‌اي درآمد كارخانه‌اي با بازيافت از 200 ميليون دلار به 6 بيليون دلار رسيد (5) به ازاي 340 كمپاني جداسازي 148 ايستگاه انتقال 151 زمين دفن زباله 95 مركز احيا در

42 ايالت قرار دارد (5).

در سطح دنيا پس مانده 20% و در ايران 76% زباله را شامل مي‌شود (4).

سرانة مصرف از دهة 60-50 از 480 گرم به 760 گرم در دهة 70 رسيده است(4).

جداسازي زباله‌ها فقط در حد تر و خشك مصرف كمتر انرژي ، آلودگي كمتر هوا ، آب ، محيط و زمين دفن زباله را به همراه دارد.

جداسازي پلاستيكها و كاغذ و شيشه از زباله‌ها بهداشت و كيفيت بالاتر مواد بازيافتي را به همراه دارد.

پيشنهادات

• 1. مصرف بهينه و جلوگيري از اسراف و تبذير.

• 2. تبليغات در اين زمينه از سوي رسانه‌‌هاي عمومي بخصوص راديو و تلوزيون.

• 3. تفكيك زباله‌ها در مبدأ.

• 4. بازيافت از زباله‌هاي تفكيك شده توسط مسئولين امر.  



ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 11:04 AM - روز یک شنبه 9 اسفند 1388    |   لينک ثابت
الگوي صحيح مصرف
 


نويسنده: حسين انواري*

مقام معظم رهبري در سال88 دو رهنمود مهم و اساسي ارائه نمودند: «پيشرفت به همراه عدالت» و «حركت به سمت اصلاح الگوي مصرف». چنين استنباط مي شود كه ما براي پيشرفت به همراه عدالت حتما نيازمند مقدمه اي به نام اصلاح الگوها هستيم و به بيان ديگر با اصلاح ابعاد مختلف رفتار انساني امكان تحقق عدالت و پيشرفت فراهم مي گردد.
    مصرف بايستي مدبرانه و عاقلانه مديريت شود و اين امر مهم علاوه برآنكه از موكدات ديني ماست مورد اجماع عقلاي جهان نيز مي باشد.«مصرف عاقلانه» آن نوع مصرفي است كه تحت كنترل و هدايت عقل قرار دارد. بركسي پوشيده نيست كه اگر احساسات زير سقف عقل قرار نگيرد فاجعه به بار مي آورد. با هوي و هوس و خواهش هاي دل نمي توان مصرف را مديريت كرد و عقل به ما حكم مي كند كه با اسراف و تضييع اموال در جامعه مبارزه كنيم.
    در «مصرف عاقلانه» با نگاه عيب جويانه و نقاد به مقوله اسراف دست خواهيم يافت و اشرافي گري و اسراف را به صورت يك منكر كه باعث كند شدن حركت جامعه به سمت عدالت است خواهيم ديد.
    اتلاف منابع عمومي و حياتي جامعه يك منكر ديني است و نهي از منكر برمسلمانان واجب است. اين منكر باعث ايجاد شكاف هاي طبقاتي و فاصله رو به تزايد بين فقرا و اغنياء خواهد شد .نوع نگاه اسلام به «انسان» و رستگاري و سعادت او باعث مي شود تا منكر بودن مصرف غيرعقلايي بر ما محرز گردد.
    اصولانوع نگاه مكاتب مختلف به تعريف انسان و نيز ملزومات انسان براي رشد و پيشرفت در تحليل شيوه هاي صحيح مصرف منابع اثرگذار است . آن دسته از مكاتب كه به پيام آوران الهي متصل هستند با توجه به نگاه متعالي و ويژه اي كه به مقوله انسان دارند توانسته اند براي شيوه هاي صحيح مصارف بشر نيز الگوهاي فوق العاده مناسبي ارائه دهند. وقتي به مكتب آسماني اسلام مراجعه مي كنيم متوجه اين تعريف فوق العاده از انسان مي شويم : «لقد خلقنا الانسان في احسن تقويم.» خداوند انسان را بهترين و زيباترين موجود خلقت مي داند و او را در حد عالي زيبايي و خلقت بيان مي دارد . مبناي اين زيبايي كجاست؟
    در فراز ديگري از قرآن مجيد در مي يابيم كه زيبايي در گرو كرامت و عزت انسان است ، آنجا كه مي فرمايد: « ولقد كرمنا بني آدم.» حال؛ اين انساني كه عزتش منشا زيبايي است و مركز اين عزت هم خود خداوند است داراي زمينه اي براي دريافت خلافت خداوند مي گردد.
    خليفه الله بودن انسان نكته اي واقعا شگرف است. انسان جانشين خداوند است و اين جانشين براي آنكه بتواند اين حق را ادا كند بايد مطابق خالق خويش عمل نمايد. در غير اين صورت از كرامت و زيبايي ها محروم مي گردد . انساني كه هوس باز، هوي مدار و هوس محور است نمي تواند از كرامت و احسن تقويم برخوردار باشد و لذا از مراتب متعالي خويش محروم مي گردد .
    با اين رويكرد ويژه و آسماني است كه خواهيم توانست به ترسيم الگويي صحيح براي مصرف منابع و امكانات توسط انسان بپردازيم . آيا مصرف در اسلام هدف است يا مقدمه؟ واضح است كه تنها در صورتي مي توانيم به مفاهيم كرامت و خليفه اللهي بشر دست يابيم كه مصرف را مقدمه بدانيم ، مقدمه و وسيله اي براي رشد و تعالي، وسيله اي براي كسب رضايت الهي و آن گونه كه خالق مي پسندد.
    به مصداق آيه شريفه «و كلوا مما رزقناكم رزقكم ا... حلالاطيبا و...» آنچه مصرف مي شود بايد در جهت رضايت الهي و داراي مولفه هاي مهم مصرف طيب و مصرف حلال است . چنين مصرفي قطعا منطبق با عمل صالح و غيرفاسد است و الزاما توام با شكر از مقام احديت است. شكر، مقام برجسته اي است كه به تعبيري مي توان آن را قله تعالي مصرف صحيح دانست .نمود عيني شكر آن است كه در عمل خويش قدردان نعمات الهي باشيم و نسبت به اداي حقوق ديگران دقت نماييم. كساني كه به مقام شكر مي رسند تصرف در مال افزون براندازه اعتدال و ميانه روي را جايز نمي دانند و تملك در منابع موجود زيستي را اولااز طريق حلال و ثانيا در اندازه اعتدال روا مي دارند.
    با توجه به اين نكات در حقيقت مي توانيم مفهوم الگوي صحيح مصرف را پاسخي به اين چند پرسش اساسي بدانيم:
    1- تعيين حدود و محدوده نياز و احتياج ؛ اگر اين سوال به خوبي پردازش گردد بسياري از درهاي غيرمجاز هوس آلود كه بسيار فراتر از نيازهاي جسمي و رواني و روحي انسان معاصر گشوده شده اند بسته خواهد شد. پاسخ دقيق به اين سوال حد كفاف است. حد كفاف بهترين مفهوم قابل جايگزين به جاي خط فقر است كه در روايات و احاديث حضرات معصومين (ع) نيز اشارات قابل توجهي به آن شده است. حد كفاف جايي است كه در آن نقطه، نه محتاج باشي و نه بيش از اندازه داشته باشي. حضرت امام سجاد (ع) در يكي از دعاهاي صحيفه سجاديه با تضرع از خداوند مي خواهند كه در همه مراحل زندگي و نيز در همه سنوات عمر او را در اين نقطه قرار دهند مهم آن است كه محدوده نياز و احتياج بايد مشخص باشد.
    2 .موضوع دوم شيوه تدبير در امور زندگي است . حسن تدبير كه در ديدگاه امام علي (ع) نيمي از وسيله زندگي شمرده شده است نيازمند اولويت بندي در نيازها و تنظيم داشته با مصارف است. اين نكته كاملادرستي است كه دامنه نگاه اصلاح الگوي مصرف محدوديت در مصرف نيست بلكه تدبير صحيح در مصرف است ، چرا كه ما براين باوريم كه اعتدال فاصله بين بخل و اسراف است. راه رشد و تعالي انسان در گرو عدل است و انساني كه بتواند مدبرانه مسير زندگي را برمبناي صراط مستقيم طي نمايد خواهد توانست به اعتدال دست يابد. چنين انساني واجد ويژگي هاي بارز و قابل توجهي خواهد بود . او هدفدار زندگي مي كند ، بالاترين افق را در گزينش هدفهايش در نظر مي گيرد ؛ با صرفه جويي فاصله را طي خواهد نمود و از كارهاي بيهوده و لغو پرهيز خواهد نمود.
    3. مسئله سوم آن است كه چنين انساني چه الگوهاي عيني و رفتاري براي خود اتخاذ مي نمايد. مشخصا از الگوهاي وارداتي تبعيت نخواهد كرد. الگوهاي وارداتي نمادي از شيطنت رسانه اي و اغواگري بندگان خداست. فراموش نخواهيم كرد كه شيطان در محضر خداوند سوگند ياد كرده است كه بنده هاي تو را اغوا خواهم كرد. اغواگري توسط بيگانگان نيز نوعي اغواگري توسط شيطان است كه در آن مصرف بي رويه و مصرف فاقد معيارهاي ارزشي ترويج مي گردد. اغواگري بيگانگان در چنين شكل شيطان و اهريمني مانع انفاق، بخشش به ديگران و احسان و نيكوكاري خواهد شد و شديدا به سمت اسراف و تبذير ميل خواهد نمود.
    قرآن كريم از اسراف و تبذير با عباراتي نظير گناه ، عصيان ، طغيان ، جهل ، ناداني و غفلت ياد كرده است. اينها همه دستاوردهاي اغواگري شيطان است .
    آنچه لازم است در پايان مورد اشاره قرار گيرد موانع پيش پاي انساني براي «اصلاح الگوي مصرف» و اسراف و تبذير است كه برخي از آنها عبارتند از:
    1- ناآگاهي، عدم معرفت و بصيرت
    2- رويكرد دنيا طلبي كه محصول به هم خوردن تنظيمات ذائقه بشر است
    3- الگوپذيري از مسرفان
    4- بي توجهي به حقوق ديگران
    5- سست شدن مردم در امر به معروف و نهي از منكر
    6- انحرافات شخصيتي و رواني كه ريشه در اختلالات يادگيري دارند
    از خداي بزرگ مي خواهيم كه ما را در اين فريضه مهم ياري نمايد.
    «ربنا اغفرلنا ذنوبنا و اسرافنا في امرنا»
     * سرپرست كميته امداد امام خميني (ره)


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 7:17 PM - روز شنبه 8 اسفند 1388    |   لينک ثابت
اسراف و ارتباط آن با كمال گرايي و طغيانگري نفs
 
نويسنده: مهدي امينيان

گفتيم كه از اساسي ترين احكام عقلي و مقولات و مفاهيم ديني مورد تاكيد ائمه اطهار (عليهم السلام) و مرشدان و هاديان ديني، حفظ و رعايت اعتدال و ميانه روي در تمامي امور و اجتناب شديد از افراط و تندروي يا تفريط و كندروي بوده است. نيز گريزي به بحث اسراف و زياده روي و بررسي معناي لغوي، حدود و عوامل اسراف پرداخته و سپس به بررسي و تبيين عوامل اسراف مبادرت ورزيديم. تاكنون شش عامل خودنمايي، تربيت غلط خانوادگي، فساد اخلاقي، تقليد، وسواس و ثروت هنگفت و اضافي را مورد بررسي قرار داده و هم اينك به بررسي عامل هفتم يعني طغيان و استكبار اقدام مي نماييم.
    -7 طغيانگري و استكبار
    آن گاه كه روحيه استكبار و طغيانگري و زياده خواهي در وجود انسان شكل گرفته و با بي توجهي فرد در دفع و از بين بردن آن، در روح وي ريشه دواند، آنگاه انسان با سرعت و شتاب وصف ناپذيري به سوي زندگي همراه با اسراف و تبذير پيش خواهد رفت.
    الف- طغيانگري و زياده خواهي: اين رذيله اخلاقي در انسان منبعث از دو امر مي باشد: -1 روحيه بي نهايت طلبي انسان كه خواستي كاملابرخواسته از فطرت و نيروي تكامل، پيشرفت و كمال طلبي فطري در انسان مي باشد ؛-2 عدم تحديد اين نيروي كمال گرا و قرار دادن آن در چارچوبها و قواعد شرعي و اخلاقي.
    علماي اخلاق، قدرت طلبي انسان در اشكال مختلف آن همچون گرايش به پول و ثروت يا پست و مقام سياسي و شان اجتماعي والا، نيز حس زيبايي طلبي انسان و... و به كارگيري تمامي غرايز بشري در راستاي نايل گشتن به خواسته ها و آرزوهاي حيواني خويش را تفسير به وجود حس و نياز كمال طلبي و گرايش به قدرت مطلق نموده و عنوان مي دارند كه فرد در پيگيري غرايز حيواني و انساني خويش در اصل به دنبال قدرت مطلق و لايتغير بوده و في الواقع خداوند را در آنها مي جويد.
     در راستاي اين پي جويي، مي توان افراد را به دو دسته تقسيم نمود: دسته اول افرادي كه براي درك قدرت و كمال مطلق به نداي پيامبر دروني و پيامبران بيروني گوش فرا داده و بر چارچوب ها، ضوابط و حدود ارائه شده از سوي ايشان گردن نهاده و هريك به ميزان تبعيت و فرمانبري از دستورات خداوند، به فيض درك و معرفت از كمال مطلق يعني حضرت حق جل و علي نايل مي گردند. نكته قابل توجه اينكه اين دسته از افراد به جهت تبعيت و فرمانبري خويش از فرامين دين، نه در امور مادي و نه در امور معنوي دچار افراط و تفريط و اسراف و تبذير نگشته و شخصيت و عملكردي كاملامتعادل و معقولانه از خود بروز مي دهند.
     اما دسته دوم افرادي مي باشند كه عزمي اندك و يا هيچ گونه تصميمي در جهت درك كمال مطلق و قدرت علي الاطلاق ندارند. اين دسته، گردن به فرامين دين الهي كج نكرده، به دستورات عقل و وجدان خود نيز بي توجهي كرده و بيراهه را همچو راه ديده و در مسير بندگي خدا حركت نزولي و قهقرايي را مي پيمايند. اين افراد، نه به فرمان عقل خود، و نه به شكلي آگاهانه، بلكه تنها به دستور فطرت خويش و تنها در محدوده امور مادي در پي كمال مطلق مي باشند. اين دسته از افراد، ارضاي نيازهاي غريزي و حيواني خود را آن هم در حد اعلي، كمال مطلق تصور مي نمايند.
    در اين دسته از افراد جامعه، زمينه اسراف را بايد در شخصيت اخلاقي و روحي آنان جستجو كرد؛ زيرا شخصي كه خود را به تجاوز از حدود الهي و قانون شكني عادت داده و به گناه و سركشي خوگرفته است، به طور معمول نخواهد توانست اعتدال و ميانه روي را در بسياري از ابعاد و امور زندگي خود رعايت نموده و همواره بر اساس پيروي از هوا و هوس، در پي ارضاي تمايلات افسار گسيخته خويش مي باشد و سرمايه خود را در راه تامين خواسته ها و عادات هوسبازانه خود به هدر خواهد داد.
    جهت درك بهتر مطلب مي توان به مثالهاي ذيل اشاره نمود. -1 مشاهده مي نماييم كه اين دسته، به طور دائمي در حال ايجاد تغيير در دكوراسيون منزل، مدل اتومبيل، گوشي همراه، مبلمان اداري و... مي باشند. ايشان در هريك از اين تغيير و تحولات متحمل هزينه هاي مالي بسيار سنگين و اسراف و افراط در از بين بردن سرمايه هاي مادي كشور مي گردند.
    يا اينكه در درك زيبايي از نوع زيبايي زنانه، به دليل عدم تقيدات ديني و اخلاقي بدون هيچ دليل عقلايي و تنها به دليل هوس زيبايي حاضر به ترك همسر خويش و ازدواج با زيبارويي ديگر و بعد از سپري شدن زماني حاظر به ترك دومي و ازدواج با ديگري و... مي شوند. حتي اين امر منجر به انحطاط اخلاقي اين افراد و افسار گسيختگي جنسي ايشان و ايجاد جرات در آنها براي برقراري ارتباط نامشروع با هركسي كه بخواهند مي شود. مشاهده مي گردد كه عدم تقيدات ديني و اخلاقي علاوه بر ايجاد زمينه اسراف و نابودي نعمات الهي، زمينه مناسبي نيز براي ايجاد ولنگاري اخلاقي و متزلزل نمودن بنيانهاي خانواده نيز مي باشد.
    از لحاظ شهوت شكم، خواهان غذاهاي متنوع و استفاده گسترده از آنها در حدي بالاتر از نياز معمول خويش مي باشند . يكي از نمودهاي بارز شيوع اسراف در اين دسته از مردم، مقوله شكم چراني و شهوت به خوردن و آشاميدن مي باشد. در اين راستا شاهد برپايي ميهماني هايي مملو از غذاهاي رنگارنگ در خانواده هايي اين چنيني و دور ريز فراوان مواد غذايي پس از اتمام اين گونه مجالس مي باشيم.
    اين دسته افراد براي نايل شدن به آرامش رواني، از هيچ عملي فروگذار نبوده و به استفاده از انواع قرص هاي آرام بخش، سيگار و مواد مخدر روي مي آورند. وجود چنين حالت عدم آرامش در فرد و عدم ارضاي وي از ماديات و مدل هاي مختلف آن حاكي از نداشتن يك شخصيت معتدل و اراده محكم براي تصميم گيري و كنترل خواهش هاي نفساني است.
    
     
    
مهدي امينيان


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 5:10 PM - روز شنبه 8 اسفند 1388    |   لينک ثابت
ساخت آجر فوق سبك از كاغذ باطله
 

محققان شيمي يكي از واحدهاي فن‌اور رشد پارك‌ علم و فن‌آوري آذربايجان شرقي موفق به توليد آجر فوق سبك سلولزي از الياف كاغذهاي بازيافتي شدند .

 

 
مهندس محمد علي مجري طرح با اعلام اين مطلب به ايسنا گفت: در توليد آجر فوق سبك از الياف كاغذهاي بازيافتي سلولوزي كه نوعي پليمر طبيعي است، استفاده كرديم به طوري كه پس از مخلوط كردن اين دو مواد و قالبگيري، اين آجرها مي‌توانند بدون استفاده از هيچ گونه مصالح و ملاتي مورد استفاده قرار گيرند .
 

وي در خصوص چگونگي توليد اين نوع آجرها خاطر نشان كرد: كاغذهايي كه از زباله‌هاي خشك سلولوزي هستند و يا كاغذهاي روزنامه‌ ، كارتن‌ها و ... را وارد خط بازيافت مي‌كنيم و پس از بازيافت كه به خمير كاغذ تبديل شدند آن را با موادي مانند پليمرها، رزين‌ها و مواد ديگنين دار مخلوط مي‌كنيم، سپس آن را در قالب‌هاي انقباضي قرار مي‌دهيم.

 

در اين مرحله به دليل وجود رطوبت در خمير كاغذ اين قالب‌ها را در جريان حرارت هوا و يا خشك كننده‌ها قرار مي‌دهيم تا به صورت بلوك‌هاي طراحي شده و به يك آجر تبديل شوند .

 

 

علي در رابطه با چگونگي به كارگيري اين آجرها افزود: از آنجايي كه اين آجرها نياز به هيچ گونه ملات و يا مصالحي ندارند، آن را به صورت پازل به يكديگر وصل مي‌كنيم و سپس ميله هايي را از داخل آنها عبور مي‌دهيم و آن را به سازه اصلي ساختمان وصل مي‌كنيم .

 

 

 
 

وي با اشاره به اين كه اين آجرها مي‌توانند در ديوارهاي غير باربر، تيغه ها و بخش‌هاي درون ساختمان مانند يونوليت‌ها مورد استفاده قرار بگيرند در خصوص ويژگي اين محصول اضافه كرد: اين آجرها جزو تركيبات فوق سبك هستند و وزن چگالي آن ها نيم گرم در سانتيمتر مكعب و همچنين 500 كيلوگرم در متر مكعب است كه اين ميزان در مقابل سازه هاي سبك سيماني و مشابه آن بين 900 تا 1700 كيلو گرم در متر مكعب است و از آنجايي كه در سبك سازي ساختمان و سازه هاي ساختماني هر قدر مصالح سبك‌تر باشد، بهتر و كم خطرتر است اين امر جزو مهمترين ويژگي‌هاي اين محصول است .
 

 

علي در خصوص ديگر ويژگي‌هاي آجر ابداعي تصريح كرد : در صورت به كارگيري اين آجرها در ساختمان و ديوارها ديگر نيازي به رنگ آميزي اين ديوار نيست، چرا كه ما مي‌توانيم اين آجرها را در طول مرحله توليد به هر رنگي كه بخواهيم توليد كنيم و همچنين آتش گير نبودن اين آجرها ويژگي ديگر اين سازه در مقابل يونوليت‌هايي است كه مقاومت كمي در برابر آتش دارند ، اما آجرهاي فوق سبك تا حدود 500 درجه سانتيگراد مي‌توانند در مقابل آتش مقاومت كنند .

 

 

وي در پايان به ايسنا گفت: پس از توليد اين آجر در سطح آزمايشگاهي و پايلوت نمونه آن را در اختيار گروه عمران دانشگاه‌هاي تبريز قرار داديم كه خوشبختانه نتايج آزمايش‌هاي انجام شده مثبت اعلام شده و تنها منتظر تاييد سازمان پژوهش‌هاي علمي صنعتي و مركز تحقيقات ساختمان وزارت مسكن هستيم و اميدواريم بتوانيم با حمايت‌هاي مالي بخش دولتي آن را وارد مرحله توليد انبوه كنيم .



ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 4:04 PM - روز شنبه 8 اسفند 1388    |   لينک ثابت
استفاده از فناوری LED صرفه جویی در هزینه برق را به دنبال دارد
کره جنوبی درگیر افزایش قیمت نفت و انرژی
استفاده از فناوری LED صرفه جویی در هزینه برق را به دنبال دارد
این روزها زمانی که مصرف کنندگان قدم به فروشگاه های الکترونیکی می گذارند نخستین پرسش شان در مورد چگونگی مصرف برق یخچال، ماشین لباسشویی یا ظرفشویی و یا رایانه های لپ تاپی که برای خرید در نظر می گیرند.

"شاید سال گذشته صرفه جویی در انرژی خیلی مورد توجه مصرف کنندگان نبود اما امسال از هر 10 نفر 9 نفر به این نکته توجه دارند که آیا خرید این وسیله مورد نظر به صرفه جویی در هزینه کمکی به آنان خواهد کرد یا خیر." این ها سخنان یک فروشنده لوازم الکترونیک در کره جنوبی است.
با وجود افزایش قیمت نفت به بشکه ای حدود 145 دلار و افزایش ناگهانی هزینه برق، تمام توجه مصرف کنندگان به این مسأله جلب شده که تا می توانند مقدار قبض برق خود را کاهش دهند. سازندگان لوازم الکترونیک که خطوط تولید کارآمد انرژی را توسعه می دهند و به شیوه ای مؤثر برای آن بازاریابی می کنند احتمالاً در اقتصاد جهانی خواهند درخشید.
سخنگوی شرکت LG الکترونیکز معتقد است حرکت به سوی جامعه سبز نه تنها دوستی با طبیعت است بلکه برای تجارت امری حیاتی به شمار می آید و در مورد تولیداتی از این دست باید به کلی فرآیند تولید و توسعه را مورد بازبینی قرار داد.
از ماشین های لباسشویی یا ظرفشویی که به جای آب گرم از بخار آب استفاده می کنند گرفته تا یخچال هایی که از کمپرسورهای کم مصرف استفاده می کنند یا صفحات رایانه ای کم مصرف، شرکت های الکترونیکی به سرعت در پی تولید محصولات با مصرف مؤثر و مفید هستند و برای رقابت با برندهای رقیب به سختی خطوط تولید خود را در بازار به گونه ای ارتقا دادند که انرژی کم تری استفاده کند.
گفتنی است در حال حاضر برخی از تولید کنندگان مانند LG الکترونیکز وWhirlpool Corp با استفاده از فناوری شست و شوی بخار در ماشین های شست و شو توانسته اند مصرف برق و آب را در مقایسه با مدل های برتر موجود تا 70 درصد کاهش دهند.
شرکت LG انتظار دارد تا پایان سال جاری از هر 10 مورد فروش ماشین های شست و شو در آمریکای شمالی 4 مورد مجهز به فناوری بخار باشند.
بزرگترین کارخانه LG در کره جنوبی اغلب از نمونه جدید تولیدات می سازد، این در حالی است که کارخانه LG که اخیراً در روسیه بنا شد تولید محصولات پیشین خود را متوقف کرده است.
در صنایع مربوط به تجهیزات رایانه صرفه جویی در مصرف انرژی مبحثی است قدیمی و اولویتی است که تولید کنندگان همیشه به آن توجه داشته اند چرا که ابزار بزرگ تر و پر مصرف تر طول عمر باتری را تهدید می کنند.
رایانه های شخصی از اپل گرفته تا گروه لنوو توانستند برای تولید نور صفحات خود به جای کاتدهای سرد لامپ های فلورسنت رایج، دیودهای نوری "LED" را جایگزین نمایند.
دیودهای نوری به گفته تحلیلگران می توانند بیش از 40درصد در مصرف انرژی صرفه جویی نمایند. گفتنی است سال آینده از این فناوری در صفحه نمایشگرهای لپ تاپ نیز استفاده خواهد شد و تا سال 2010 به طور گسترده ای از فناوری LED در پانل های تلویزیون استفاده خواهد شد.
فناوری LED به زودی جای لامپ های رایج گداخته و ملتهبی که در حال حاضر در ساختمان ها و خیابان ها مورد استفاده قرار می گیرد خواهد گرفت. شرکت سامسونگ الکترو- مکانیکز اخیراً توانست در ساختمان مجلس کره جنوبی از این فناوری استفاده کند و مصرف این ساختمان را به یک ششم مصرف لامپ های گداخته تقلیل دهد.
اما لازم به ذکر است که یکی از بزرگترین مسایل و مشکلاتی که بر سر راه توسعه سریع و روزافزون این فناوری دوستدار طبیعت قرار دارد هزینه بالای تولید و حق بیمه سنگینی است که در کشورها به این فناوری نوین تعلق گرفته و روند همه گیر شدن آن را مختل می کند. در نتیجه تولیدات مجهز به این فناوری تقریباً به قیمتی دو برابر محصولات قدیمی و رایج در بازار به مصرف کننده عرضه می شوند.
 

ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 3:46 PM - روز شنبه 8 اسفند 1388    |   لينک ثابت
قناعت و ساده­زیستی در کلام بزرگان
 ولخرج امروز، گدای فرداست. ابوالعلای معری

l آن کس که به حد خویش قناعت کند،‌همیشه توانگر است.

 

l آن کس که آنچه نیاز ندارد می‌خرد، به زودی مجبور خواهد شد لوازمش را بفروشد.

 

l از هزینه‌های کوچک غیرضروری بپرهیز؛ زیرا یک سوراخ کوچک سبب غرق شدن یک کشتی بزرگ می‌شود.

 

l اگر بذر صرفه­جویی بکاریم، آزادی در و خواهیم کرد؛ این محصولی طلایی است.

 

l با قناعت امور خود را بگذران تا پادشاه خود باشی.

 

l بشر برای خوش­بخت زیستن در دنیا باید از بخشی از خواسته‌های خود بکاهد.

 

l بسیاری از اشیای لوکس و چیزهایی که وسایل آسایش خوانده می‌شوند، نه تنها لازم نیستند، موانع بزرگی برسر راه ترقی و تعالی انسانند.

 

l توانگری به قناعت است نه به بضاعت.

 

l چشم دیگران چشمی است که ما را ورشکست می‌کند. اگر جز خودم همه کور بودند، من نه به خانه باشکوه احتیاج داشتم نه به مبل عالی.



ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 3:31 PM - روز شنبه 8 اسفند 1388    |   لينک ثابت
ديگرآب را هدر نمي دهم
  خوانديد اميد كوچولو خيلي دوست داشت با آب بازي كند به همين خاطر هر وقت مسواك مي زد يا دستهايش را مي شست شير آب را باز نگه مي گذاشت و هرچه بزرگترها به او تذكر مي دادند، به آن توجهي نمي كرد، تا اين كه يك روز وقتي درحال شستن دست هايش بود، آب قطع شد و او با نگراني مادرش را صدا كرد و اينك بقيه داستان:
    ***
    بعد مادر يك ليوان آب از درون پارچ براي شستن دست هاي «اميد» برد و به او گفت: ببين پسرم در اين شهر خانه هاي زيادي وجود دارد اگر هر روز هركدام از بچه ها شير آب را اين طور كه تو باز مي كني ، باز كنند و با آب بازي كنند، چقدر آب هدر مي رود؟ اين كار اسراف است و ما نبايد اسراف كنيم چون با اسراف كردن، ديگر چيزي نداريم تا استفاده كنيم.
    مادر به اميد گفت: با خودت فكر كن تو توانستي با يك ليوان آب دست هايت را كاملاً بشويي و آنها را تميز كني. آن وقت تو چقدر بيشتر آب را هدر مي دهي؟
    اگر آب نباشد، هيچ موجودي نمي تواند به زندگي اش ادامه بدهد. آن وقت تمام گياهان، حيوانات و انسانها از بي آبي مي ميرند. اگر آب نباشد ديگر ميوه ها روي درختان تشكيل نمي شوند و ما هيچ غذايي براي خوردن نداريم. اگر آب نباشد، كثيفي همه جا را پر مي كند و آن وقت ديگر ما نمي توانيم به سلامت زندگي كنيم و بيمار مي شويم.
    اميدبه حرف هاي مادرش گوش داد و گفت:
    -من نمي دانستم كه آب تا اين اندازه در زندگي ما اهميت دارد. حالاكه متوجه شده ام، ديگر آب را هدر نمي دهم. چون دوست ندارم گلها و حيوانات از بي آبي بميرند و ما بدون غذا و آب بمانيم.
    از آن روز به بعد اميد هر وقت كه مي خواست دندان هايش را مسواك بزند شير آب را باز نگه نمي داشت. او يك ليوان كوچك را پر از آب مي كرد و هنگام مسواك زدن دندان هايش را با آن مي شست.


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 2:57 PM - روز شنبه 8 اسفند 1388    |   لينک ثابت
آب، مزّه زندگی
 

مظهر زیبایی

 

آب، نعمت بی نظیر خداوند، جلوه زیبایی و طراوت و مظهر پاکی و زلالی و در واقع، دلیل اصلی ادامه هستی است. در نبود آب، از خروش رودخانه ها، آواز دل نشین پرندگان، بازی ماهی ها، ترنّم شکوفه های درختان، تبسّم و لبخند گل های زیبا و رنگارنگ دنیای طبیعت خبری نخواهد بود. اگر آب نباشد، حس تماشا و لذت مفهومی ندارد. آری، آب جوهر خلقت، ریشه تمام زیبایی ها و اساس زندگی در جهان هستی است. پس بیایید هفته صرفه جویی در مصرف آب را قدر بدانیم و با هم یاری یکدیگر، در استفاده بهینه از این ماده پرارزش کوشش کرده، از مصرف بی رویّه آن بپرهیزیم.

 

آب شیرین

 

صرفه جویی در مصرف آب و اسراف نکردن آن، بهترین راه برای سپاس از خالق یکتاست. خداوند در قرآن کریم، انسان ها را متوجه این نکته مهم کرده و می فرماید: «اگر بخواهیم این آب گوارا و شیرین را به صورت تلخ و شور قرار می دهیم؛ پس چرا شکر این نعمت را به جا نمی آورید». آری، اگر خدا می خواست، به املاح آب دریا نیز اجازه می داد که همراه ذرّات آب تبخیر شوند و به آسمان بروند و ابرهایی شور و تلخ تشکیل دهند و در نتیجه، قطره های باران، همانند آب دریا، شور و تلخ فرو ریزد. ولی خداوند متعال، نه تنها به املاح در آب، بلکه به میکروب های مضر نیز اجاز نداد همراه بخار آب به آسمان روند و دانه های باران را آلوده سازند. به همین دلیل، هرگاه هوا آلوده نباشد، قطرات باران، خالص ترین، پاک ترین و گواراترین آب هاست.

 

سزای اسراف کاران

 

اسراف، عملی غیراخلاقی و مورد نکوهش آیین های الهی است. متأسفانه عدّه ای، بی مبالات و بی پروا، الگوی مصرف را رعایت نکرده و این ماده حیاتی را بی جهت تلف می کنند. آنان نه تنها در برابر آیندگان مسؤول هستند، بلکه در روز قیامت نیز در پیشگاه خداوند گناهکار محسوب می شوند و در ردیف شیاطین قرار می گیرند. قرآن در نکوهش اسراف کاران می فرماید: «اسراف کاران، برادران شیاطین اند؛ و شیطان در برابر پروردگارش بسیار ناسپاس بود». نیز در آیه 31 سوره اعراف می فرماید: «خداوند اسراف کاران را دوست ندارد» و در آیه ای دیگر، جایگاه اسراف کاران را دوزخ معرفی می کند.

 

مزّه زندگی

 

آب، مظهر زلالی و طراوت است و انسان، با نگاه به آب دریاها و رودخانه های جاری در طبیعت و جریان آن در کل نظام هستی، به وجود خالقی یکتا و بی مانند پی برده، احساس آرامش می کند. ادامه حیات درختان و گیاهان و سایر موجودات عالم، تنها با وجود آب امکان پذیر است. امام صادق علیه السلام در تعبیری زیبا و شیوا، به این موضوع اشاره کرده، می فرماید: «مزه آب، مزه حیات و زندگی است». امام در این فرمایش گهربار، رابطه آب و زندگی را بیان می کند. این تعبیر پرمعنا، زمانی برای انسان ملموس است که در تابستان گرم، پس از یک تشنگی طولانی، به آب گوارایی دست یابد و پس از نوشیدن جرعه ای از آن، نفسی تازه کرده و احساس می کند دوباره روح به جسم بی جانش بازگشته است.

 

سیره عملی پیشوایان

 

قرآن کریم سیره عملی رسول اکرم صلی الله علیه و آله را الگوی نیکویی برای مسلمانان معرفی کرده و می فرماید: «رسول خدا برای شما اسوه خوب و نیکویی است».

 

پیامبر اکرم صلی الله علیه و آله با یک مدّ (کم تر از یک لیتر) آب وضو گرفته و با یک صاع (نزدیک به 3 لیتر) غسل می کرد. ایشان مردم را نیز به استفاده از این مقدار آب سفارش کرده، می فرمود: «اقوامی پس از من می آیند که این مقدار را اندک می شمارند. آنان برخلاف سنت و روش من هستند. هر کس بر سنت من پایدار بماند، در بهشت همراه من است». پس چه نیکوست که در استفاده از آب برای مسائل عبادی نیز، آن حضرت را سرمشق خود قراردهیم.

 

صرفه جویی حضرت امام خمینی رحمه الله

 

آب از با ارزش ترین و حیاتی ترین آفریده های خداوند است که بی آن، شور و نشاط و تحرک موجودات امکان ندارد. پس باید قدر این نعمت را بدانیم و آن را بیهوده مصرف نکنیم. حضرت امام خمینی رحمه الله در فاصله به جاآوردن اعمال وضو، شیر آب را می بستند و در مواقع لازم دوباره باز می کردند. ایشان هم چنین پس از آشامیدن آب، هیچ گاه باقی مانده آن را دور نمی ریختند.

 

مقدمه حضور

 

بی شک، آب مهم ترین عامل در طهارت روحی و جسمی انسان هاست، به طوری که بدون وضو و غسل، طهارت روحی حاصل نشده و انسان نمی تواند پای در پیشگاه باری تعالی بنهد. هم چنین بیش تر ناپاکی های جسمی به وسیله آب از بین می رود و بی آن مقدّمه، حضور در برابر خدا و انجام تکالیف و عبادات و رسیدن به تکامل میسّر نیست. از سویی نیز در اثر نبود آب در طبیعت، آلودگی محیطی به آسانی پدید می آید و در پی آن، بیماری ها در شهرها و روستاها شیوع پیدا می کند و در نهایت، باز هم انسان از رشد و تکامل محروم خواهد شد. از این رو، شایسته است انسان آب را به اندازه نیاز به خدمت فراخواند.

 

رحمت پروردگار

 

آب در منظر اهل معرفت، درس های بسیاری در خود نهفته دارد. امام صادق علیه السلام در روایتی زیبا، آن را به رحمت پروردگار تشبیه فرموده، می گوید: «هنگامی که اراده طهارت یا وضو کردی، متوجه آب شو، آن سان که متوجه رحمت حق شوی؛ زیرا حق تعالی، آب را کلید نزدیکی به خود و مناجات خویش قرار داد. همان گونه که رحمت خدا گناهان بندگان را پاک می کند، آب نیز نجاسات ظاهری را پاکیزه می سازد. خداوند به وسیله آب، هر چیزی از نعمت های دنیا را زنده کرد. پس همان طور نیز به سبب رحمت و فضلش، قلب ها و دل های اطاعت کننده را حیات بخشید. در صفا و رقیق بودن، پاکی و برکت آب بیندیش، و از آن در تطهیر و پاک کردن اعضایی که خداوند به طهارت آن ها امر فرموده، استفاده کن. آداب بهره مندی از آب را در واجبات و مستحبات به جا آور؛ زیرا در هر یک از آن آداب، فواید بسیاری است».

 

نکاتی در صرفه جویی

 

رعایت نکات زیر، به معنای رعایت اصول مصرف صحیح از طرف شماست:

 

برای مسواک زدن، یک لیوان آب کافی است. هرگز در هنگام مسواک زدن، شیر آب را به طور کامل باز نگذارید.

 

شیر آب را تا انتها باز نکنید و همیشه سعی کنید فشار آب مورد استفاده تا حدّ توان کم باشد.

 

در هنگام استحمام، در فواصل شست و شو که نیازی به آب نیست، حتما شیر آب را ببندید.

 

برای شست و شوی اتومبیل، حتما از چند سطل آب استفاده کنید و از شلنگ استفاده نکنید.

 

کولرهای آبی را بازدید کنید تا از عدم اتلاف آب مطمئن شوید.

 

پله ها و گذرگاه ها را جارو کنید و در صورت نیاز، با یک دستمال مرطوب (یا هر وسیله مناسب دیگر مانند تِی) آن ها را تمیز کنید.

 

برای نوشیدن آب در پارک ها یا مدارس، از لیوان استفاده کنید.

 

هنگام شستن دست ها و وضو گرفتن، شیر آب را به طور مداوم باز نگذارید.

 

به یاد داشته باشیم که...

 

برای آن که آب سالم و بهداشتی به منزل ما برسد، باید هزینه های هنگفتی صرف احداث سد، منابع ذخیره آب، تصفیه خانه، خطوط انتقال، شبکه های توزیع شهری و... گردد.

 

مصرف بی رویّه آب، مشکل «فاضلاب» و آب های آلوده را ایجاد می کند و هر لیتر آب آلوده، می تواند چهل لیتر آب سالم را آلوده کند.

 

صرفه جویی آب از نگاه فقهی

 

زیاده روی در هر چیزی، ناپسند است؛ هر چند در امور عبادی باشد. امام رضا علیه السلام اسراف را در شمار گناهان کبیره بیان می کنند. پیغمبراکرم و امیرمؤمنان هنگام وضو گرفتن، برای هریک از اعضای وضو، فقط یک بار آب می ریختند. و امام صادق علیه السلام در روایتی فرمودند: شستن بار سوم در وضو بدعت است و از نگاه فقهی، کاری حرام شمرده شده است و شاید این حرمت، به دلیل زیاده روی در مصرف آب باشد.

 

آب در پای گُل

 

امیرمؤمنان علیه السلام در کتاب شریف نهج البلاغه، شگفتی آب را یکی از نشانه های خداشناسی معرفی می کنند. آن حضرت چاه های فراوانی در مدینه و اطراف آن و سرزمین یَنبُع سر راه کوفه و مکه حفر کردند و بیش تر آن ها را وقف فقیران یا مسافران راه خدا نمودند. ایشان هم چنین در بسیاری از مواقع، به صرفه جویی در مصرف آب سفارش می کردند. روزی حسن بَصْری همراه امیرمؤمنان در کنار رود فرات قدم می زد، که تشنه شد و ظرفی را از آب پر کرد و مقداری از آن را خورد و بقیه را روی زمین ریخت. در این هنگام حضرت به او فرمود: «اسراف کردی؛ باید آب را روی آب یا در پای درختی یا گلی می ریختی».

 

نیاز به آب از منظر امام صادق علیه السلام

 

امام صادق علیه السلام در سلسله درس های توحیدی خود برای یکی از شاگردانش به نام مُفَضَّل، با اشاره به نقش نعمت آب در زندگی بشر می فرمایند: «ای مُفَضَّل! بدان که نان و آب، اصل معاش و زندگی انسان به شمار می روند. به حکمت ها و تدابیر نهفته در آن ها بنگر. نیاز آدمی به آب، شدیدتر از نیازش به نان است؛ زیرا شکیبایی او بر گرسنگی، بیش از صبر او در تشنگی است. آدمی برای نوشیدن، شستن خود و لباسش و سیراب کردن حیوانات و آبیاری مزرعه، به آب نیازمند است و برای برطرف کردن این نیازهای فراوان، آب به راحتی در دسترس قرارگرفته تا انسان برای به دست آوردن آن، در دشواری و رنج فراوان نیفتد».

 

صرفه جویی در قرآن منظوم

 
به آبی که دائم نمایید نوش توجه نمایید آیا به هوش
خدا، یا شما از دل آن سحاب به پایین فرو ریخت باران آب
چو خواهد کند تلخ آن را خدا چرا پس نیارید شکرش به جا
 

 

همان کافران که به کفر اندرند نخواهند آیا نظر آورند
که بُد بسته این آسمان و زمین خدایش شکافاند از هم، چنین
زآبی که آمد فرو زآسمان همه چیز زنده شد و یافت جان
چرا پس نگردند مؤمن به رب نسازند آیین او را طلب
 

خدا بهر رحمت فرستاد باد شما را بشارت زآن باد، باد
فرستاد آبی خوش از آسمان که پاک است و طاهر به هرجا روان
زمین زنده گردید از آن آب پاک پس از مرگ، شد زنده این تیره خاک
همه چارپایان و هر آدمی بگشتند سیراب از آن، هر دمی


ادامه مطلب

نظرات (0) نويسنده : - ساعت 2:37 PM - روز شنبه 8 اسفند 1388    |   لينک ثابت
صفحات وبلاگ
تعداد صفحات :27  
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 >