اخلاق پزشکی در اسلام 2

با تأکيد بر احاديث معصومين(عليه السلام) و نهج البلاغه
3. تقوا، خيرخواهي و جديت در کار پزشکي؛ امام علي(عليه السلام) فرمود:
من تطبب فليتق الله و لينصح و ليجتهد؛
هر کس طبابت مي کند، بايد تقواي خدا پيشه کند و خيرخواهي و جديت به خرج دهد (مجلسي 74/59).
«تصح» به معناي خيرخواهي و اجتهاد به معناي به کارگيري همه ي توان است. بنابراين، تقواي پزشکي بدين معنا است که پزشک براي حسن انجام وظيفه، به سود نيانديشد، بلکه به صلاح بيمار نظر داشته باشد. پزشک بايد از همه ي توان فکري و عملي خود براي درمان بيمار بهره گيرد. پزشک باتقوا، کسي است که در صرف وقت براي تشخيص بيماري، تجويز دارو و نحوه ي درمان، در تمام مراحل درمان، تنها صلاح بيمار را در نظر بگيرد.
ادامه مقاله ...
امواج وای فای ؛ مرگ تدریجی همه ما

چکيده:
بدن همه ما از انرژي، امواج الکترومغناطيس، ارتعاشات هورموني و ميلياردها ذره باردار در حال ارتعاش تشکيل گرديده که وضعيت ما به چگونگي حالت آنها وابسته است. از سوي ديگر، با پيدايش خودروها، لامپهاي روشنايي، مايکروفرها، تلفنهاي همراه و آيپادها و مخلوطکنهاي آشپزخانه، در هر لحظه ميلياردها موج دامنهدار روانه فضاي زندگي روزانه ما ميشود که تخريب سلولهاي بدن ما بخشي از نتايج آن است. نويسنده با اشاره به گسترش بهرهگيري از امواج بيسيم واي – فاي (wi-fi) در ساليان اخير و نتايج مطالعات صورت گرفته پيرامون وجود ارتباط مستقيم اين امواج و سرطان مغز، يادآوري ميکند که اين تشعشعات حتي فضاي پيراموني کيهاني را نيز دربر گرفته است. در پايان نيز نويسنده خواهان تصويب مقررات پيش گيرانه، به ويژه در جهت ممنوعيت انتشار اين امواج در مدارس و کودکستانها شده است، چرا که سلامت انسانها در مقابل قيمت سود سهام ابرشرکتهاي صنايع ارتباطي و مخابراتي، مطمئناً هيچ ارزشي ندارد.
شما داريد ميميريد. تشعشعات بيسيم هم اينک در حال نابود کردن مغز شما هستند. چقدر تأسفآور! بگذاريد کمي بيشتر توضيح دهم. همه ما از انرژي، امواج الکترومغناطيس، ارتعاشات هوموني و ميلياردها ميليارد ذرات باردار در حال ارتعاشي که به آرامي حول ميدان مغناطيسي خود در حال چرخش هستند، تشکيل شدهايم. در اين ميان، همه حالات مربوط به اتمهاي شادمان جاري در اقيانوسهاي ذرهبيني آب و خون و ...، سرچشمه گرفته از شرايط متوازن اين ذرات است.
برای مطالعه متن کامل مقاله به ادامه مطلب رجوع کنید...
ادامه مطلب
تدابیر فصل تابستان
حکمای ایرانی بر این باور بودند که همانگونه که پیدایش بیماری نیاز به سبب دارد، تندرستی نیز بدون تدبیر و تدارک سبب های آن، پایدار و برقرار نمی ماند. حکما این اسباب را شش سبب می دانستند و آنها را به نام " اسباب سته " یا " سته ضروریه " می خواندند و برای هر یک چند و چون بسیار برمی شمردند. این شش سبب عبارت اند از: هوا، خوردنی ها و آشامیدنی ها، حرکت و سکون بدنی، خواب و بیداری، استفراغ (به معنی فراغت یافتن و آسوده شدن از مواد زاید و سمی از طریق دفع از راه های طبیعی ) و احتباس ( نگهداری مواد حیاتی در بدن ) و رویدادهای نفسانی.
بخشی از اموری که زیرگروه سبب ضروری نخستین ( هوا ) برشمرده می شوند، تدابیر مربوط به فصل های سال هستند. بر اساس آموزه های طب سنتی ایران، یکی ازمهم ترین راه های نگهداری تندرستی (حفظ الصحة) و پیشگیری از بیماری ها ( تقدمة الحفظ )، به کار بستن تدابیر متناسب با هر فصل در گذر سال است. حکمای ایرانی، آگاهانه و پیشبینانه راه و چاره هایی اندیشیده بودند تا تندرستان (و نیز بیماران) با مزاج های گوناگون بدانند که به مقتضای چگونگی سرشت خود و به تناسب دور فلک و گردش فصول، باید از چه اموری گریز و پرهیزکنند و به چه اعمالی روی آورند تا از هماهنگی داخلی و اعتدال مزاجی بیرون نروند و یا آن که زودتر بدان هماهنگی بازگردند. این بایست و نبایست ها و چند و چون ها، بخش هایی بس خواندنی ازکتب طب سنتی را در برمی گیرد و جالب آن که با وجود آکندگی از نکته سنجی ها و ریز بینی های فراوان، همواره کل نگرانه و با دیدی باز و گشاده به موضوع تندرستی فرد، بیان شده است.
برای خواندن متن کامل مقاله به ادامه مطلب رجوع کنید...
ادامه مطلب
حافظه و فراموشي از منظر روایات
مقدّمه
بر اساس آموزه های طبّ اسلامی و سنّتی ایران، مزاج مغز، سرد و تر است. به بیان ساده، بزرگترین اعصاب بدن به مغز می رسند و فعّالیّتشان در این جا سامان می پذیرد؛ مرکز واکـنـش هـای حـواسّ پنج گانه در مغز است و «روان» با حرارت بسیار زیاد خود، از قلب به سمت مغز حرکت می کند و این همه، حرارت فوق العاده ای ایجاد می کنند که اگر مزاج مغز، جز این بود؛ به سرعت دچار خشکی می شد و از کار باز می ماند.
بیماری های مغز نیز مانند سایر اعضای بدن، می تواند ناشی از سوء مزاج های مختلفی باشد؛ یعنی گاهی بر اثر خشکی زیاد، گاه به دلیل رطوبت بیش از اندازه، بعضی مواقع به خاطر افزایش گرما و گهگاه نیز در نتیجه غلبه سرما، مغز دچار اختلالات متعدّدی می شود که هر کدام درمان خاصّ خود را دارند.
قوّت و ضعف حافظه نیز بر همین قاعده است و بنابراین در افراد مختلف، باید نحوه درمان های گوناگونی را برای افزایش حافظه در پیش گرفت؛ برای مثال همان گونه که یک فرد صفراوی(مزاج گرم و خشک)، با خوردن کمی خنکی، روند فکری بهتری را تجربه خواهد نمود؛ یک فرد بلغمی(مزاج سرد و تر) با خوردن سردی زیاد، دچار اختلال شدید در فرآیند تفکّر و تصمیم گیری خواهد شد؛ امّـا در این جزوه، بـه طـور ســاده، کم حافظگی را به مهمترین و شایعترین دلیل آن، یعنی استیلای رطوبت و برودت بر مغز(بلغمی شدن بیش از اندازه مغز)، تعریف می کنیم و سعی نموده ایم با مراجعه به روایات وارد شده از حضرات معصومین(علیهم السّلام)، دید نسبتا کاملی از از این موضوع را از منظر طبّ شیعی در اختیار شما بگذاریم.
تذکّر: تاکید این مقاله بر تقویت حافظه است و احادیث بر این اساس گزینش شده اند؛ به همین دلیل از ذکر احادیث بسیاری که به سایر جنبه های فکر و ذهن پرداخته اند؛ خودداری نموده ایم.
برای خواندن مقاله کامل به ادامه مطلب بروید...
ادامه مطلب
ختنه، راهی برای مقابله با ایدز
چکیده:
یک تحقیق جدید، بیان گر رابطه غیرقابل انکار بین ختنه و کاهش خطر ابتلا به بیمارى مرگ بار ایدز است. طبق برآورد پژوهشگران، احتمال آلودگى به ویروس ایدز براى مردان ختنه نشده، 5/2 تا 8 برابر بیش تر از مردان ختنه شده است.
مردان ختنه نشده، زودتر به بیمارى ایدز مبتلا مى شوند؛ به همین دلیل، پزشکان توصیه مى کنند که همه مردان ختنه شوند.
نلسون ماندلا در یکى از روزهاى تابستان سال 1935 با عصبانیت و در حالى که پاهایش را از هم باز کرده بود، روى تخت نشسته بود و انتظار مى کشید. تابستان بود و هوا گرم. به ناگاه، سروکله پزشک پیدا شد. او بدون آن که ماندلا را بى هوش کند، چاقویش را در دست گرفت و کارش را آغاز کرد.
در ادامه مطلب میخوانیم...
ادامه مطلب
مبانی بهداشت و سلامت در قرآن
چکیده
نوشتار حاضر، به مبانی سلامت، بهداشت و پزشکی در قرآن میپردازد. نویسنده با برشمردن برخی از مبانی بهداشت و سلامت نشان داده که قرآن برای بیان جزئیات مقوله سلامت و پزشکی مردم نازل نشده است و امکان عقلی آن نیز وجود ندارد، ولی کلیات و مبانی و اصول آنها را بیان کرده است؛ زیرا این اصول و مبانی در راستای هدایت انسان است. هدایت مردم زمانی میسر است که مردم سالم و تندرست باشند. جامعهای بیمار جامعه راکد است، اما دین اسلام دین حرکت و رشد و بالندگی است، به عبارت دیگر، سلامت، در متن دین نهفته است که از برخی آیات و احادیث استفاده میتوان آن را به اثبات رساند.
در این مجموعه به برخی مبانی مانند: عدم توجه به بهداشت مساوی با مرگ تدریجی، امر به معروف در مسئله بهداشت، بدن ابزاری برای روح، میانهروی در بهداشت، رشد علوم پزشکی و عدم تسلط دشمن، بدن در تسخیر روح و... اشاره شده است.
کلید واژگان: قرآن، مبانی، بهداشت، سلامت، پزشکی.
برای مطالعه مقاله به ادامه مطلب مراجعه کنید...
ادامه مطلب
درمان استرس و اضطراب با قرآن
اضطراب، استرس، نا آرامی، افسردگی و ده ها امراض روحی دیگر، از جمله معضلاتی بوده و هستند که در هر عصری گریبان گیر افراد بشر بوده است. در این میان، معدود افرادی را شاید بتوان یافت که اسیر یکی از این حالات نباشند.

از این رو پزشکان و محققان و حتی عالمان دینی هر یک سعی در درمان و ارائه ی راهکارهایی برای این گونه موارد داشته و دارند.
اما بهترین فرمولی که شاید در دهه ی اخیر به طور علمی و تجربی برای همه گان با انجام یکسری آزمایشات، آشکار شد، این بود که، اصوات در ایجاد آرامش و رفع اضطراب از انسان ها بسیار می تواند تاثیر گذار باشد.
پروفسور « ماسارو ایموتو» (Masaru Emoto) که یک محقق ژاپنی هست، یکی از این افراد است، که با انجام یکسری آزمایشات و ایجاد صوت های مختلف بر روی آب، و با انجماد سریع آب، متوجه ی این مطلب شد که اصوات با توجه به خصوصیاتی که دارند، هر یک اثر خاص بر خود را بر مولکول های آب می گذارند، که البته در کشور خودمان نیز آزمایشات مشابه این آزمایش نیز انجام گرفت.
از جمله ی اصواتی که در این آزمایش بر روی مولکول آب، امتحان شد، صوت قرآن بود.
محققان متوجه این امر شدند، زمانی که صوت قرآن بر آب پخش می شود مولکول های آب، در بهترین و منظم ترین حالت ممکن قرار می گیرند، بطوریکه هیچ یک از اصوات قادر به چنین اثری نیستند.
و از آنجا که دو سوم از بدن انسان، را آب تشکیل داده، تاثیر گذاری آن بر انسان نیز مشهود است.
با علنی شدن نتایج این آزمایش بود که معنای این آیه بصورت کامل تری برای ما مسلمانان مشخص شد:
« وَ نُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ ما هُوَ شِفاءٌ وَ رَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنینَ وَ لا یَزیدُ الظَّالِمینَ إِلاَّ خَساراً [الإسراء : 82] و ما آنچه را براى مؤمنان مایه درمان و رحمت است از قرآن نازل مىكنیم، و[لى] ستمگران را جز زیان نمىافزاید »
دو نکته ی مهم در این آیه:
نکته ی اول:
همانطور که در آیه ی شریفه نیز به آن اشاره شده است؛ قرآن کریم از هر جهت شفاء برای مومنین است، از سویی بواسطه ی استدلال های آن، رکود فکری افراد را شفا می دهد و از سویی موعظه های آن، قساوت قلب را و از سوی دیگر آهنگ و فصاحتش سبب زودن اضطراب و افسردگی می گردد.[1]
نکته ی دوم:
شفا بودن قرآن فقط برای کسانی است که ایمان آورده و جزء ظالمین نباشند؛ که البته میزان ایمان شنونده ی آن نیز، در میزان کسب آرامش از قرآن کریم بسیار موثر است و همچنین عدم ایمان به آن نیز نتیجه ی عکس می دهد:
« إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ الَّذِینَ إِذَا ذُكِرَ اللّهُ وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ وَإِذَا تُلِیَتْ عَلَیْهِمْ آیَاتُهُ زَادَتْهُمْ إِیمَانًا وَعَلَى رَبِّهِمْ یَتَوَكَّلُونَ[ انفال/2] مؤمنان همان كسانى اند كه چون خدا یاد شود دلهایشان بترسد و چون آیات او بر آنان خوانده شود بر ایمانشان بیفزاید و بر پروردگار خود توكل مى كنند»
و در مقابل كسانی كه ایمان به خدا ندارند هیچ بهره و آرامش و افزایش ایمانی را از استماع آیات نخواهند داشت:
« وَإِذَا مَا أُنزِلَتْ سُورَةٌ فَمِنْهُم مَّن یَقُولُ أَیُّكُمْ زَادَتْهُ هَذِهِ إِیمَانًا فَأَمَّا الَّذِینَ آمَنُواْ فَزَادَتْهُمْ إِیمَانًا وَهُمْ یَسْتَبْشِرُونَ[ توبه/124] و چون سوره اى نازل شود از میان آنان كسى است كه مى گوید این [سوره] ایمان كدام یك از شما را افزود اما كسانى كه ایمان آورده اند بر ایمانشان مى افزاید و آنان شادمانى مى كنند»
[1]. برگرفته از تفاسیر نور و نمونه
منابع:
تفسیر نور و تفسیر نمونه
سایت رسمی پرفسور ماسارو ایموتو
سایت رهروان ولایت
ادامه مطلب
فوايد عصاره آلوئه ورا
محققان تا به امروز فواید زیادی را برای عصارهی آلوئه ورا مستند کردهاند. بیش از 70 جزء عصارهی آلوئه ورا را تشکیل دادهاند به همین دلیل یکی از نوشیدنیهایی است که خوردن آن در طول روز بسیار توصیه شده است.
گیاه آلوئه ورای آبدار و گوشتالو، بومی قارهی آفریقا است. این گیاه به خانوادهی لی لی تعلق دارد و هم چنین جزو گروه ایکسروید طبقه بندی میشود – گروهی از گیاهان است که با باز و بسته کردن شکافهای تنفسی و منافذ خود میتوانند آب را در خود نگه دارند. به هنگام استفاده از آن برای اهداف پزشکی، آلوئه باربادنسیز و یا آویلا اسپانیایی بیشتر مطلوب است. مادهی لزجی که از آن استخراج میشود میتواند برای ساختن عصاره مورد استفاده قرار گیرد. طبق نظر متخصصان، آلوئه ورا یک مکمل غذایی خوب است. آلوئه ورا هم چنین میتواند به شکل ژل، پودری و کپسوله، هم برای داخل بدن و هم بیرون آن، مورد استفاده قرار گیرد. معتقدند که دو سوم جمعیت دنیا از یک شکل و یا شکلهای دیگر آلوئه ورا استفاده میکنند.
ویژگیهای ترمیم بخشی آلوئه ورا، از زمانهای باستان برای بشر شناخته شده است. به خاطر این خاصیت ترمیم بخشی، گیاه مفتخر به لقبهایی چون گیاه معجزه بخش و شفا دهندهی طبیعی شده است. مردم باستان هند، یونان، چین، مصر و تمدنهای سومر و روم به خاطر خاصیت تسکین دهندگی آلوئه ورا، از آن برای درمان آسیبهای پوستی کوچک و بیماریهای مشابه استفاده میکردند.
علم مدرن، فواید آلوئه ورا را دلالت بر غنی بودن آن از مواد مغذی میداند. محققان ویتامینهایی نظیر ویتامین C ، ویتامین B12، ویتامین E و مواد معدنی همچون آهن، مس و ژرمانیوم را در آن شناسایی کردهاند. آلوئه ورا علاوه بر اسیدهای چرب ضروری (آمینو اسیدها) شامل عناصر ناچیزی مثل کلسیم، پتاسیم، روی و منگنز نیز هست.
فواید مختلف عصارهی آلوئه ورا :
در ادامه مطلب میخوانیم...
ادامه مطلب
بهداشت از منظر قرآن کریم
چکیده
بهداشت، تأمین کننده سلامت، حافظ و ارتقاء دهنده آن است که برای حفظ حیات و شکوفایی عمر و بهره گیری شایسته از زندگانی ضروری میباشد. خداوند به واسطه قرآن، کسی را که خشنودی پروردگار را پیروی میکند، به راههای سلامت هدایت مینماید.
اسلام بهداشت و سلامتی را نعمت و از جمله حسنات خداوند بر بندگانش معرفی کرده است؛ از اینرو، شریعت اسلامى اهتمام ویژهاى براى این دو قائل شده است.
با آن که هدف نزول قرآن، تربیت و هدایت انسان به سوی کمال است، برای صیانت و حفاظت انسان در ابعاد مختلف جسمی، روحی، روانی، اجتماعی، اعتقادی و فکری نیز نظریه و برنامه دارد؛ از اینرو، لازم است با به کارگیری علوم بهداشت و سلامت، فهم تخصصی عمیقتری از مفاهیم و راه کارهای حفظ و احیای سلامتی و بهداشت از منظر قرآن کریم ارائه گردد. در نوشتار حاضر، با توجه به این مهم، بیست مورد از راهکارهای قرآن کریم در زمینه بهداشت و توانبخشی استخراج و ارائه شده است.
واژگان کلیدی: قرآن، بهداشت، توانبخشی، سلامت.
برای مطالعه مقاله به ادامه مطلب رجوع کنید...
منبع :
دو فصلنامه علمی ـ ترویجی قرآن و علم؛ سال هشتم، ش14، بهار و تابستان 1393؛ صفحات 63-84
ادامه مطلب
روانشناسی شخصیت سالم از منظر قرآن کریم
روانشناسی شخصیت سالم از منظر قرآن کریم
چکيده
روانشناسی شخصیت سالم یکی از مقولات بنیادین در اندیشه معاصر است. امروزه بسیاری از فیلسوفان، جامعه شناسان و روانشناسان رویکرد کارکردگرایانه به دین دارند؛ یعنی به جای بحث عقلانی از دین (رویکرد واقعگرایانه) یا علاوه بر بحث عقلانی از دین، از آثار و نتایج التزام نظری و عملی به دین در حوزه نیازهای روانی و نیازهای اجتماعی بحث میکنند. در نوشتار حاضر، پس از معناشناسی «شخصیت» در روانشناسی، به مؤلفههای «شخصیت سالم» در گفتمان قرآن پرداخته شده است.
تأمل در آرا و نظریات روانشناسان، نشان از آن دارد که روانشناسان در معرفی «شخصیت سالم» نظر واحدی ندارند و از آنجا که تأثیر مبانی فلسفی در حوزه روانشناسی حقیقتی انکارناپذیر است و مکاتب مختلف روانشناسی، در بستر معرفتشناسی و انسان شناختی رشد یافتهاند، تأثیر دیدگاههای معرفتشناختی مکاتب مختلف در معرفی «شخصیت سالم» قابل ملاحظه است. از سویی دیگر، در نگاه برخی روانشناسان، ویژگی شخصیت سالم تحت تأثیر متغیرهایی چون عوامل فرهنگی و تربیتی، شرایط اجتماعی و اقتصادی و عوامل روانشناختی قرار دارد. در حالی که قرآن به تمام ابعاد و شئون وجودی انسان توجه نموده و او را موجودی دو بعدی «روحانی ـ جسمانی» معرفی نموده است. نوشتار حاضر روانشناسی شخصیت سالم را با توجه به سه ضلع وجود آدمی یعنی:
1. گرایش و گروش، 2. بینش و نگرش، و 3. روش و منش بر اساس آموزههای قرآن کریم ترسیم نموده است.
نیز به این نکته تأکید نموده که همان گونه که جسم سالم در حوزه پزشکی از ویژگیهایی برخوردار است که در سراسر گیتی سالم به شمار میرود، شخصیت سالم از منظر قرآن نیز برای همه انسانها و در همه مکانهای جغرافیایی، ویژگیهای یکسانی دارد؛ اگر چه فرهنگ و باورهای آنان، داوری دیگری داشته باشد. این ویژگیها تابع متغیرهای مختلف نمیباشد.
کلید واژهها: قرآن، انسان، شخصیت سالم، روانشناسی.
__________ برای مطالعه کامل مقاله به ادامه مطلب بروید...
ادامه مطلب
