برخی از ویژگیهای شخصی امام رضا (ع) و رفتارهای ایشان با مردم عبارتند از:
-
امام رضا(ع) به اخلاق عالی و ممتاز آراسته بود و بدینسبب دوستی عام و خاص را به خود جلب فرموده بود.
-
او شبیهترین مردم به پیامبراکرم(ص) بود. رفتاری پیامبرگونه داشت و حلم و رأفت و احسانش شامل خاص و عام میشد.
-
کسی را با عمل و سخن خود نمیآزرد.
-
تا حرف مخاطب تمام نمیشد، سخنش را قطع نمیکرد.
-
هیچ حاجتمندی را مأیوس باز نمیگرداند.
-
در حضور میهمان به پشتی تکیه نمیداد.
-
پیش روی کسی پای خود را دراز نمیکرد.
-
هرگز به غلامانش دشنام نداد و با آنان مینشست و غذا میخورد.
-
شبها کم میخوابید و قرآن میخواند.
-
بیشتر اوقات از اول شب تا صبح شبزندهداری میکرد.
-
هر سه روز یکبار قرآن را ختم و در آیات آن تفکر میکرد.
-
کسی عالمتر و پرهیزکارتر از او نبود.
-
در همه وقت ذکر خدا میگفت.
-
بسیار روزه میگرفت.
-
هر ماه 3روز حتما روزه بود.
-
در نهان به ویژه شبهای تاریک، بسیار به مردم احسان میکرد و صدقه میداد.
-
کسی که از او تقاضایی داشت، اگر میتوانست بیدرنگ آن را بر میآورد تا مبادا از آن بینیاز گردد و فرصت از دست برود.
-
با مردم به نرمی سخن میگفت.
-
هیچگاه با سخنش کسی را نمیآزارد.
-
امام(ع) در تابستان روی حصیر و در زمستان روی پلاسی مینشست.
-
نظافت را در هر حال رعایت میکرد و عطر و بخور بسیار به کار میبرد.
-
عادتا جامه ارزان و خشن میپوشید ولی در مجالس و ملاقاتها و پذیراییها لباس فاخر بر تن میکرد.
-
غذا را آهسته و اندک میخورد و سفرهاش رنگین نبود.
-
قبل از غذا دستها را میشست.
-
چون صبح اول وقت نماز میگزارد تا بر آمدن آفتاب در سجده میماند.
-
سپس با مردم مینشست و سخن میگفت، یا سوار میشد و بیرون میرفت.
-
در هر فرصت مقتضی مردم مسلمان را به وظایف خود آگاه میکرد.
-
برای خنثیکردن توطئههای مأمون و اطرافیان او مراقبتی هوشیارانه داشت.
-
به طور کلی او دارای شخصیتی یگانه و صفاتی ویژه بود.
-
و از نظر شیعه امامیه آن حضرت دارای ملکه عصمت که از لوازم امامت است، بود.
-
یاسر خادم گوید: امامرضا(ع) حتی در برخورد با غلامان و خادمان خود هرگز حاضر نبود که کرامت انسانی آنان را نادیده بگیرد و چیزی از حقوق آنان فرو گذارد.
-
امام به خادمان خود میگفت اگر که مشغول خوردن طعام هستید و مرا بالای سر خود ایستاده دیدید مبادا از جای خود برخیزید مگر آنکه از خوردن فارغ شده باشید.
-
گاهی امام خادمش را صدا میزد به او میگفتند مشغول خوردن غذاست. امام میفرمود بگذارید غذایش تمام شود.
منبع: نگاهی به شیوه زندگی و سلوک دینی امامرضا(ع)، نویسنده : دکتر مرضیه محمدزاده


