حقیقت عبادت، زیاد در کار خدا اندیشیدن است
حقیقت عبادت، زیاد در کار خدا اندیشیدن است
![]()
یکی از توصیه های مهمی که معصومین داشتند، توصیه به تفکر بوده است مثل این روایت امام حسن عسکری(علیه السلام) که فرمودند:
«لَیسَتِالعِبادَه کَثرَه الصیّامِ وَ الصَّلوه وَ انَّما العِبادَه کَثرَه التَّفَکُّر فی أمر اللهِ؛ عبادت کردن به زیادی روزه و نماز نیست، بلکه (حقیقت) عبادت، زیاد در کار خدا اندیشیدن است.» [1]
و حقیقتا اگر کسی بهدنبال توجه در نماز و حتی در غیر نماز بلکه در کل زندگی است، باید زیاد درامور خدا تفکر داشته باشد، در این راستا در ضمن توصیه های پیامبر اکرم(صلیالله علیه و آله و سلم) به اباذر غفاری می خوانیم:
«یا أباذر! رکعتان مقتصدتان فی تفکر، خیر من قیام لیله و القلب ساه؛ ای ابوذر! دو رکعت نماز متعارف و معمولی که بسیار طول ندهی و بسیار سبک به جا نیاوری که با حضور قلب و تفکر باشد، بهتر است از ایستادن یک شب به عبادت که با فراموشی دل باشد و از آنچه کنی و گویی دلت خبر نداشته باشد.» [2]
آنچه برای انسان، سعادت و خوشبختی به ارمغان می آورد، در گرو توجه و حضور قلب او به خداست و اوج این توجه، در نماز که حالت ارتباط با خداست هویدا می شود، توجه به اسرار و آداب نماز، می تواند انسان را تا حد بسزایی در تفکر فرو برد.
در ادامه حضرت به مفهوم حق و باطل اشاره کرده و در توصیف آن می فرمایند:
«یاأباذر الحق ثقیل مر و الباطل خفیف حلو. و رب شهوه ساعه تورث حزنا طویلا؛ ای ابوذر حق بر طبعها گران است و تلخ است؛ و باطل سبک و آسان است و شیرین است و بسیار است که شهوت یک ساعت دنیا موجب حزن طولانی آخرت میگردد.» [3]
خداوند در توصیف حق و باطل در قرآن می فرماید:
«ذلک بان الله هو الحق و ان ما یدعون من دونه هو الباطل؛ ...چنین است، چون خدا حق است، و آنچه غیر از او می خوانند باطل است» [4]
هرچهبر محوریت خدا باشد و رنگ الهی داشته باشد، حق است و غیر آن باطل است، دیگر نباید دید کدام تلخ است و کدام شیرین، بلکه باید طبق ملاک حق و باطل حرکت کرد، هر چند حق تلخ و سنگین باشد و باطل سبک و شیرین، منتها دشمن با ایجاد فتنه چنان این دو را در هم می آمیزد و حق را باطل و باطل را حق جلوه می دهد که اگر کسی بصیرت در دین نداشته باشد، فریب خورده و از راه به در میشود.
نباید تصور داشت که رسیدن به هدف و سعادت باید به راحتی و شیرینی باشد، بلکه با سختی و تلخی های فراوانی همراه است و آنها که به معنای واقعیمؤمن به خدا هستند، پای این سختی ها و تلخی ها می ایستند و فریب سبکی و شیرینی ظاهری باطل را نمی خورند.
--------------------------------
پی نوشتها:
[1] تحف العقول ص ۴۴۲
[2] بحار الأنوار ج ۷۴ ص ۸۲
[3] بحار الأنوار ج ۷۴ ص ۸۲
[4] سوره حج آیه ۶۲
خلاصه ای از بیانات استاد لبیک در حلقه معرفت، مربوط به تاریخ 92/11/28
ادامه مطلب
«آیا انسان ها در بهشت باز هم نماز مى خوانند و خدا را عبادت مى کنند؟»
«آیا انسان ها در بهشت باز هم نماز مى خوانند و خدا را عبادت مى کنند؟»
![]()
درپاسخ باید بگویم که در آن دنیا، دیگر کارهایى مثل نماز و روزه بر انسان واجب نیست. در بهشت، آدم ها پاداش کارهاى خوبى را که در دنیا انجام داده اند، مى گیرند.
دنیا جاى کار و تلاش است و آخرت جاى گرفتن مزد وپاداش. البتّه آن طور که از آیه هاى قرآن مى توان فهمید، در بهشت هم مردم خدا را یاد مى کنند و از یاد او نیز لذّت مى برند.
این گونه نیست که اهل بهشت خدا را فراموش کنند. اصلا یکى از نعمت هاى بهشت یاد خدا و احساس دوستى با اوست. امّا از این نماز و روزه واجبى که در دنیا باید انجام دهیم،در آخرت خبرى نیست.
منبع:پاسخگوئی به نامه های انتشار یافته توسط مرکز فرهنگ و معارف قرآن وابسته به دفتر تبلیغات حوزه علمیه قم
ادامه مطلب
ثواب شب زنده دارى با قرآن
جابربن اسماعیل از امام صادق (ع)، و آن حضرت از پدرشان امام محمد باقر (ع) روایت کرده است که: مردى از امیر مؤمنان على (ع) درباره شب زنده دارى با تلاوت قرآن سؤال کرد، فرمود: تو را مژده مى دهم به اینکه: هر کس یکدهم از شب را با اخلاص پاک و با امید به پاداش الهى به خواندن نماز بسر برد، خداوند به فرشتگانش دستور مى دهد تا به شماره روئیدنیها در آن شب -از برگها و دانه ها و درختان- و به شماره نى ها و ساقه هاى نرم و تازه رسته براى او ثواب بنویسند؛ و اگر کسى یک نهم از شب را به نماز بگذارند، خداوند ده دعاى او را مستجاب فرماید، و در روز قیامت، نامه اعمالش را به دست راستش مى دهد؛ و اگر کسى یک هشتم از شب را به اداى نماز بسر برد، خداوند ثوابى برابر با اجر یک شهید صابر و مخلص را به وى کرامت کند و شفاعت او را در حق اهل بیت خود پذیرفته مى شود؛ و هر کس یک هفتم از شب را مشغول نماز باشد، با سیمائى درخشان و نورانى چون ماه شب چهاردهم محشور مى شود و با کسانى که (از عذاب الهى) در امانند، از صراط عبور مى کند؛ و اگر کسى در یک ششم از شب نماز را بپا دارد، در زمره کسانى که (با توبه قبول) به سوى پروردگار بازگشته اند، قرار مى گیرد و تمام گناهان گذشته و آینده او آمرزیده مى شود؛ و اگر کسى یک پنجم از شب را به نماز بگذارند، در بهشت با حضرت ابراهیم خلیل (ع) همنشین خواهد بود؛ و کسى که یک چهارم از شب را صرف خواندن نماز کند، در روز قیامت در صف اول رستگاران قرار مى گیرد و (به سرعت) همانند تندباد از صراط بگذرد و بدون حساب وارد بهشت شود؛ و اگر کسى یک سوم شب را به اقامه نماز صرف کند، هیچ فرشته اى (از فرشتگان خدا) را ملاقات نمى کند مگر آنکه بر منزلت و مقام او در نزد پروردگار عالم حسرت مى خورند، و به او گفته مى شود که از هر درى از درهاى هشتگانه بهشت که خواهى، وارد شو؛ و اگر کسى نیمى از شب را به نماز مشغول شود، اگر (به مثل) هفتاد هزار برابر (وزن یا حجم) زمین را پر از طلا کنند، به پاداشى که خداوند براى او مقرر کرده است، برابرى نکند و اجر او در ازاى این عمل از آزاد کردن هفتاد بنده از فرزندان حضرت اسماعیل بیشتر است؛ و اگر کسى دو سوم از شب را صرف اقامه نماز کند، براى او به شماره شنهاى بیابان عالج، حسنه نوشته مى شود که کمترین حسنه او از ده برابر (وزن) کوه احد سنگین تر است؛ و کسى که در طول شب به نماز و تلاوت قرآن کریم مشغول گردد و هماره در حال رکوع و سجود و ذکر خدا باشد، براى او (در نامه اعمالش) به اندازه اى حسنه و پاداش مى نویسند که کمترین آن این است که: همانند روزى که از مادر زاده شده است از (آلودگى) گناهانش، پاک مى شود؛ و به شماره تمام حسنات الهى، درجات قرب و منزلتش افزونى گیرد، و قبرش نورانى شود، دلش را از آلودگیهاى ناشى از حسد پاک و پاکیزه گردد، و از عذاب قبر ایمنش کنند، و برات آزادى از آتش جهنم به او دهند و در محشر با کسانى که از عذاب الهى در امانند، محشور مى شود، و خداوند به فرشتگان خود فرماید: به بنده من بنگرید که شبى را در طلب خشنودى من بسر برده و به عبادت من مشغول بوده است، او را در فردوس جاى دهید، و در فردوس از براى او صد هزار شهر است و در هر شهرى آنچه را که میل آدمى به آنهاست، فراهم است، و هر چیزى که آدمى با دیدن آن احساس لذت مى کند در آن مهیا، و نعمتهاى دیگرى که هرگز در خاطر کسى خطور نمى کند، آماده است، و اینها (که برشمرده شد) سواى خیر کثیر و قرب و منزلتى است که من براى او در نظر گرفته ام.
شیخ صدوق- ثواب الأعمال و عقاب الأعمال- صفحه 44
محمدبن علی ابن بابویه- پاداش نیکیها و کیفر گناهان- صفحه 129
ادامه مطلب
ثواب تعقیبات نماز
1 - «عن أبی عمر عن الحسین بن علی ع یقول قال رسول الله ص أیما امرئ مسلم جلس فی مصلاه الذی یصلی فیه الفجر یذکر الله تعالى حتى تطلع الشمس کان له من الأجر کحاج بیت الله تعالى و غفر الله له فإن جلس فیه حتى تکون ساعة تحل فیها الصلاة فصلى رکعتین أو أربعا غفر الله له ما سلف من ذنبه و کان له من الأجر کحاج بیت الله؛ ابن عمر از امام حسین (ع) روایت کرده است که رسول خدا (ص) فرمود: ثواب مسلمانى که پس از اداى نماز صبح در محل نماز خود بنشیند و تا طلوع آفتاب به ذکر خدا مشغول باشد، براى او اجرى همانند اجر کسى است که حج خانه خدا را انجام داده باشد، و (خداوند) گناهانش را مى بخشد؛ و اگر در محل نماز خود به انتظار وقت نماز بعدى بنشیند، و دو یا چهار رکعت نماز بجاى آورد، (خداوند) گناهان گذشته او را بیامرزد و پاداشى که براى او مى نویسند برابر با پاداش کسى است که به حج خانه خدا رفته باشد».
2- «عن أبی العلاء الخفاف عن جعفر بن محمد ع قال من صلى المغرب ثم عقب و لم یتکلم حتى یصلی رکعتین کتبتا له فی علیین فإن صلى أربعا کتبت له حجة مبرورة؛ ابوالعلاء خفاف از امام صادق (ع) روایت کرده است: هر کس نماز مغرب را بگزارد سپس تعقیبات (نماز را) بخواند، و قبل از آنکه با کسى صحبت کند دو رکعت نماز بجاى آورد، آن دو رکعت در مقام علیین (که از مقامات والاى بهشتى است) ثبت مى گردد، و اگر چهار رکعت (بجاى دو رکعت) نماز بجاى آورد، ثواب یک حج مقبول در نامه اعمال او نوشته مى شود».
3- «عن جابر عن أبی جعفر ع قال قال رسول الله ص قال الله جل جلاله یا ابن آدم اذکرنی بعد الغداة ساعة و بعد العصر ساعة أکفک ما أهمک؛ جابر از امام محمد باقر (ع) روایت کرده است که رسول خدا (ص) فرمود:خداوند متعال مى فرماید: اى فرزند آدم! پس از انجام نماز صبح و نماز عصر، ساعتى به ذکر من مشغول باش تا من همه نیازمندیها و گرفتاریهاى تو را برطرف سازم».
شیخ صدوق- ثواب الأعمال و عقاب الأعمال- صفحه 44
محمدبن علی ابن بابویه- پاداش نیکیها و کیفر گناهان- صفحه 129
ادامه مطلب
