راه های ترغیب و تشویق نوجوانان و جوانان به نماز و عبادت

|
۱) خودشناسی، مهم ترین راه ترغیب و تشویق است. اگر فرد خود را بشناسد، خدا را هم شناخته است. ۲) کودکان، نوجوانان و جوانان در خانه و مدرسه، عمل بزرگ ترها را می بینند و از آن الگو برداری می کنند. این بسیار مهم است که خود اهل عمل به دستورات باشیم تا فرزندانمان نیز از ما بیاموزند. همان گونه که امام صادق(ع) می فرمایند:مردم را به غیر زبانتان به اسلام دعوت کنید. ۳) بیان خاطره ها و داستان های حقیقی از نماز و راز و نیاز امامان و بزرگان دین، تأثیر بسیار خوبی در روح و فکر آنان دارد. ۴) فرزندانمان را باید به خوبی ها امر کنیم که یکی از این خوبی ها و بهترین آن ها، نماز است. ۵) احادیث مرتبط با اهمیت نماز را می توان در نماز خانه در معرض دید دانش آموزان قرار داد تا دانش آموزان، بیش از پیش به اهمیت این فریضه پی ببرند. ۶) از روش های مختلف مثل روش عاطفی همانند تحریک عواطف، دوستی و محبت، روش های جلب اعتماد مانند احترام و تکریم، روش های خیرخواهانه مثل نصیحت، پند و موعظه، روش برهان و استدلال در مواردی که نیازی است، روش های محاوره و گفت و گو، روش های برانگیزاننده همانند تحسین، تقدیر و پاداش، روش های امیدساز مثل اشاره به وعده و بشارت در قرآن، روش های جدی مثل قطع محبت و قهر، روش های اعتراضی مثل محروم کردن، روش های جلب و جذب مثل ستایش عمل دیگران، روحیه دادن به نمازگزاران، آراستن ظاهر نمازخانه، گلاب پاشی و آسان گیری، روش های تجسمی و تصویری مثل نمایش و تئاتر، و بالاخره روش های هشدار دهنده می توان برای جذب کودکان و نوجوانان به نماز استفاده کرد و سود جست. |
| منبع : روزنامه خراسان |
ادامه مطلب
اذان و نماز صبح
اذان و نماز صبح

خانواده ای که با یاد خدا و خواندن دو رکعت نماز، از خداوند می خواهند فرزندی صالح به آنان ببخشد و در نخستین روز تولد، در گوشش اذان و اقامه را زمزمه می کنند، دلِ فرزند عزیزشان را با یاد خدا پیوند می زنند. والدینی که سحرگاهان برمی خیزند و با تلاوت قرآن و نماز شب، فضای خانه را نورانی و معطر می کنند، به طور غیرمستقیم برای فرزندانشان الگو خواهند بود. پس چه خوب است هنگام اذان صبح، که همه موجودات به تسبیح گویی مشغولند، پدر با صوت آرام و مهربانش در آن سحرگاهان اذان بگوید و با تسبیح موجودات هم نوا شود. سپس به نماز بایستد تا با این حرکت، فرزندش را در آغاز جاده تکلیف و بلوغ، به برپا داشتن نماز صبح تشویق کند. این گونه است که پس از اندک زمانی فرزند ما خودش از سر شوق و رغبت برای نماز صبح بیدار می شود. حضرت امام صادق علیه السلام درباره ثواب و فضیلت اذان گویان می فرماید: اذان گویان از تمام مردم در روز قیامت گردن فرازترند؛1 یعنی اذان گویان از همه مردم گردنشان افراشته تر است و برای دریافت ثواب و عطای خداوند سربلندند.2 باید گفت عبادت های ما به شرطی بر خانواده و جامعه تأثیر خواهد داشت که روح خدامحوری بر رفتار و گفتار فرد نمازگزار حاکم باشد و کارها بیش از هر چیز، رنگ خدایی به خود بگیرد. همچنین باید خود را از هرگونه ریا و شک و شبهه پاک سازیم. آن هنگام است که نماز مصداق تنهی عن الفحشاء و المنکر می شود؛ یعنی هرگونه فحشا و منکری را از انسان و جامعه دور می کند. أَقِمِ الصَّلاةُ لِدُلُوکِ الشَّمْسِ إِلی غَسَقِ اللَّیْلِ وَ قُرْآنَ الْفَجْرِ إِنَّ قُرْآنَ الْفَجْرِ کانَ مَشْهُودًا. (اسراء:78) نماز را از زوالِ خورشید تا نهایت تاریکی شب (نیمه شب) بر پا دار و همچنین قرآن فجر (نماز صبح) را؛ زیرا قرآن فجر مورد مشاهده (فرشتگان شب و روز) است. در تفسیرهای متعدد، «قرآن الفجر» را نماز صبح دانسته اند. در تفسیر این آیه، روایت هایی نیز به ما رسیده است که می گویند: فرشتگان، شب و روز نماز بندگان را نظاره می کنند؛ زیرا در آغاز صبح، فرشتگان شب که مراقب بندگان خدایند، جای خود را به فرشتگان روز می دهند و چون نماز صبح در همان آغاز طلوع انجام می گیرد، هر دو گروه، آن را می بینند و بر آن گواهی می دهند. این روایات را همه دانشمندان شیعه و اهل تسنن نقل کرده اند. از جمله (به نقل از تفسیر روح المعانی) احمد،نسایی، ابن ماجه، ترمذی، حاکم از پیامبر اکرم صلی الله علیه و آلهنقل کرده اند که در تفسیر این جمله فرموده: «تَشهدُ ملائِکةُ اللَّیلِ وَ مَلائِکةُ النَّهارِ».3
ادامه مطلب
نماز، استسقاء
نماز، استسقاء
![]()
هنگامیکه رحمت الهی (باران) قطع و چشمهها و قناتها خشک شود و کمبود آب پدید آید، برای نزول رحمت الهی و آمدن باران، نماز میخوانند که نام این نماز، استسقاء یا نماز باران است. این نیز یک درس توحیدی و توجه دادن به قدرت و رحمت الهی است؛ زیرا در همه احوال از جمله در خشکسالی، قحطی و بیآبی از دست هیچکس کاری برنمیآید. تنها خداست که میتواند با فرستادن ابرهای بارانزا رحمت خویش را بر سر مردم بگسترد. خداوند میفرماید: «قُلْ أَرَأَیْتُمْ إِنْ أَصْبَحَ مَاؤُکُمْ غَوْرًا فَمَن یَأْتِیکُم بِمَاء مَّعِینٍ؛ بگو به من خبر دهید اگر آب [آشامیدنی] شما [بر زمین] فرو رود چه کسی آب روان برایتان خواهد آورد؟» (ملک: 30) بیآبی یک منطقه و نیامدن باران، گاهی به سبب گناههایی است که مردم جامعه انجام میدهند. پس توجه به خدا، گریه، التماس، توبه و تضرع سبب میشود خداوند عنایت کند و کمآبی را برطرف کند. حضرت رسول الله صلی الله علیه و آله در علت نیامدن باران میفرماید: «هنگامی که خداوند بر امتی غضب کند و عذاب بر آنان فرستد، نرخها گران میشود؛ عمرها کوتاه میگردد؛ تاجرها سود نمیبرند؛ درختها میوه نمیدهند؛ نهرها پرآب نمیشوند؛ باران از مردم قطع میشود و انسانهای بد بر آنان تسلط مییابند.»1 در حدیث دیگری امام صادق علیه السلام فرمود: «هرگاه زمامدارها و حاکمها در دادرسی ستم کنند، باران از آسمان قطع میشود.»2 نماز باران در زمان انبیای گذشته هم بوده است؛ البته این نماز به این دلیل حساسیت دارد که اگر خداوند دعاها را مستجاب نکند و باران نفرستد، باعث شرمندگی نمازگزاران میشود، چون میپندارند خدا به آنان توجه نکرده است. به این دلیل، اقدام به این نماز، جرئت و ایثاری به اندازه مایه گذاشتن از آبرو میطلبد.
1. شیخ صدوق، من لا یحضره الفقیه، ج 1، ص 524.
2. همان.
ادامه مطلب
حالات و درجات نمازگزاران
حالات و درجات نمازگزاران
![]()
برخی از افراد نماز را با خشوع میخوانند؛ «الَّذِینَ هُمْ فِی صَلَاتِهِمْ خَاشِعُونَ» خشوع، ادب جسمی و روحی است.
رسول اکرم صلی الله علیه و آله دیدند شخصی در حال نماز با ریش خود بازی میکند، فرمودند: اگر او روح خشوع داشت هرگز این کار را نمیکرد.
بعضی نسبت به نماز مراقبند: «وَهُمْ عَلَى صَلاَتِهِمْ یُحَافِظُونَ»
بعضی کارها را به خاطر نماز رها میکنند: «رِجَالٌ لَّا تُلْهِیهِمْ تِجَارَةٌ وَلَا بَیْعٌ عَن ذِکْرِ اللَّهِ»؛مردانى که نه تجارت و نه داد و ستدى آنان را از یاد خدا باز نمیدارد.
عدهای با نشاط به سوی نماز حرکت میکنند: «فَاسْعَوْا إِلَى ذِکْرِ اللَّهِ»؛به سوى ذکر خدا بشتابید.
بعضی بهترین لباس را برای نماز میپوشند: «یَا بَنِی آدَمَ خُذُواْ زِینَتَکُمْ عِندَ کُلِّ مَسْجدٍ»
گروهی عشق ثابتی به نماز دارند: «الَّذِینَ هُمْ عَلَى صَلَاتِهِمْ دَائِمُونَ»؛ همان کسانى که بر نمازشان پایدارى مىکنند.
امام باقر علیهالسلام فرمودند: مراد، دوام بر نمازهای مستحبی است همچنانکه مراد از «وَالَّذِینَ هُمْ عَلَى صَلَاتِهِمْ یُحَافِظُونَ» حفاظت و مراقبت از نمازهای واجب است.
عدهای دیگر برای نماز سحرخیزی دارند: «وَمِنَ اللَّیْلِ فَتَهَجَّدْ بِهِ نَافِلَةً لَّکَ»
برخی شب را با نماز صبح میکنند: «وَالَّذِینَ یَبِیتُونَ لِرَبِّهِمْ سُجَّدًا وَقِیَامًا»؛ و آنانند که در حال سجده یا ایستاده شب را به روز مىآورند.
و بعضی سجدهای همراه با اشک دارند: «سُجَّدًا وَبُکِیًّا»
شهید بزرگوار مطهری می فرماید : مسأله ای که درمورد نماز مورد توجه اسلام قرار گرفته است دقت زیاد نسبت به رعایت وقت است به طوری که دقیقاً روی دقیقه، ثانیه آن حساب شده است. بدون شک این امر در روح عبادت ورابطه انسان با خدا مۆثر نیست که مثلاً اگر یک دقیقه قبل از وقت نماز را شروع کنیم آن حالت تقرب و توجه پیدا نمی شود ولی اگر اول وقت انجام شد تقرب ایجاد می شود
منبع:
اخلاق عبادى( ج 1)
ادامه مطلب
