ابوجعفر، محمدبن عثمان بن سعید عمری، دومین نایب خاص امام زمان (عج) بود. پیش از وی، پدرش، عثمان بن سعید، نایب خاص بودند.
محمدبن عثمان، همچون پدرش، مورد اعتماد و مقرّب نزد امام غایب بودند. از شیخ طوسی نقل شده است[2] که وی نزد امام دوازدهم، مقامی بزرگ داشته است و شیعه بر عدالت، تقوا و امانت او اتفاق نظر داشتند.[3]
پدرش، عثمان بن سعید، هنگام مردن درباره او چنین بیان میکند: «پس از من فرزندم جانشین و نایب امام است».
ابوعلی احمدبن اسحاق نقل میکند از امام عسکری (ع) پرسیدم: «احکام دین را از چه شخصی بگیرم و گفته چه کسی را بپذیرم؟» آن امام در پاسخ چنین گفت: «عثمان بن سعید و پسرش، هر دو موثق هستند هر چه آنها به تو برسانند، از من میرسانند و آنچه به تو بگویند از جانب من میگویند. پس از آنها بشنو و اطاعت کن؛ زیرا آنها موثق و امین هستند».[4]
شیعه ۱۲ امامی معتقد است امام زمان(عج)، پس از پدر محمد بن عثمان، او را برای نیابت خاص انتخاب کرد و در نامهای درگذشت پدرش را به او تسلیت گفت.[5]
