انحصار موقت-انحصار دائم
گاهی اوقات یکسری از قوانین موجب می شود تا یک انحصار به صورت موقت در اختیار یک تولیدکننده باشد. مثلا انحصار ناشی از ثبت اختراع، تنها برای چندسال می تواند وجود داشته باشد و بعد از آن افراد دیگر نیز می توانند از آن بهره برداری کنند.اما برخی از انحصارها از آن جهت که طبیعی یا شبه طبیعی هستند، تا زمانی که عاملی باعث از بین رفتن عامل انحصار آنها نشود، دارای انحصار خواهند بود. مثل انحصار طبیعی ناشی از صرفهجوییهای ناشی از مقیاس تولید، و یا انحصار ناشی از لو نرفتن فرمول ساخت یک محصول.
انحصار سازنده، انحصار مخرب
برخی از انحصار های ایجاد شده برای تولیدکنندگان سازنده و برخی دیگر مخرب اند. معمولا انحصارهای سازنده آن انحصارهایی هستند که یک تولیدکننده به علت دسترسی به یک عاملی که دیگران نمی توانند به آن عامل دسترسی پیدا کنند و آن تولیدکننده خود به علت نبوغی که داشته و یا عملکرد خوبی که از خود نشان داده به آن دسترسی دارد و دسترسی دیگر
افراد به آن خیلی مشکل است.
در این حالت شاید بتوان گفت که چنین انحصاری نه تنها یک عامل مخرب نیست بلکه یکی از مهم ترین عوامل ایجاد انگیزه و عامل تشویق برای بروز نوابغ و نیز پیشرفت های تکنولوژکی و اقتصادی-رفاهی است. مثلا اگر فرض کنیم که به مخترع یک وسیله بسیار نافع برای مصرف کننده، گفته شود که در صورتی که تو این وسیله را اختراع کنی، سریع دستور تولید آن در اختیار همه قرار گرفته و از آن حفاظتی نمی شود. در این حالت ممکن است احتمال اینکه این مخترع حاضر به انجام این اختراع باشد کاهش یابد.
اما بعضی مواقع انحصارها ممکن است به شدت برای صنعت یک کشور و پیشرفت اقتصادی آن تهدید کننده باشد. این انحصارها معمولا در حالتی رخ می دهد که طبیعی نبوده و برای برخی مقاصد اقتصادی خاص مثل حمایت از تولید داخلی صورت گرفته باشد.مثلا بالابردن تعرفه واردات یک کالای خاص به هدف رشد صنعت آن کالا در داخل که نوعی ایجاد انحصار داخلی است و در صورتی که این سیاست اقتصادی با سایر شروط متناسب خود به صورت مناسب اجرا نشود، باعث ایجاد انحصار مخرب و در نتیجه بالا رفتن قیمت آن کالا در داخل با کیفیت پایین می شود.
با تشکر از کاربر samsam / تالار اقتصاد