پلوی ساده
مواد لازم:
برنج 4 پیمانه، سبوس دوم برنج 1 قاشق غذاخوری سرصاف، روغن زیتون 4 قاشق غذاخوری، نمک به مقدار لازم.
طرز تهیه:
ابتدا برنج را پاک کنید و سه بار با آب ولرم بشویید (زیاد برنج را مشت نکنید زیرا خرد خواهد شد). به ازای هر پیمانه برنج یک پیمانه آب اضافه کنید. سپس نمک و سبوس را به برنج اضافه کرده و هم بزنید و ظرف را روی حرارت نسبتاً ملایم قرار دهید تا بجوشد. به محض آن که آب برنج خشک شد روغن را اضافه کنید. دم کُنی را بگذارید، حرارت را کم کرده و اجازه دهید برنج دم بکشد. در این زمان، عطر برنج فضای آشپزخانه را پر خواهد کرد.
نکته: بهتر است برنج را حداقل 6 ساعت قبل از پخت بشویید و در آب و نمک بخیسانید و قبل از پختن آب آن را خالی کرده، آب و نمک جدید و سبوس برنج را به آن اضافه نمایید. سبوس دوم برنج را می‌توانید از آسیاب‌های برنج‌کوبی تهیه کنید و پس از الک کردن مورد استفاده قرار دهید.

سكباج

مواد لازم:
گوشت گوسفند یا مرغ 300 گرم، پیاز متوسط 1 عدد، هویج یا زردک ایرانی 3 عدد، تره خرد شده 100 گرم، سرکه و شکر به عنوان چاشنی، زعفران و ادویه‌های مناسب مزاج به مقدار لازم.
طرز تهیه:
گوشت را تکه‌تکه کرده بگذارید بپزد. پیاز و زردک را در ظرف دیگری بجوشانید. پس از چند جوش، زیر آن را خاموش کرده و آن‎ها را در آبکش بریزید و با آب سرد بشویید (آب آن را دور بریزید). وقتی که گوشت نیم‌پز شد، پیاز و زردک نیم‌پز و شسته شده را با تره به گوشت اضافه کرده و کمی زعفران و سرکه و شکر به عنوان چاشنی به آن بیفزایید و بگذارید جا بیفتد. سردمزاجان می‌توانند از زيره سياه و فلفل و دارچين و تره و شوید و شنبلیله و گرم‌مزاجان از گشنيزخشك و تره و كدو به عنوان مصلح این غذا استفاده نمایند.
• این غذا دارای طبعی معتدل می‌باشد و برای همه مزاج‌ها قابل استفاده است.

كشك الشعير

مواد لازم:
جو پوست‌ کنده100 گرم، آب 5/1 لیتر.
طرز تهيه:
جو را به همراه آب در ظرفی ریخته و با شعله ملایم بجوشانید تا 200 میلی‌لیتر از آب باقی بماند. آنگاه آن را به هم بزنید تا کاملاً مخلوط شود. سپس آن را صاف نمایید. آب بدست آمده در این روش که غلیظ‌تر از ماءالشعیر می‌باشد کشک‌الشعیر نامیده می‌شود.
• اگر با روغن بادام شیرین خورده شود برای تب‌های ناشی از سوء مزاج گرم، تسکین عطش، سرفه خشک و یبوست مفید است.

شير برنج

مواد لازم:
برنج 1 لیوان، شیر3 لیوان، شکر 1 لیوان، هل 3-2دانه، گلاب 2 قاشق غذاخوری، کمی نمک.
طرز تهیه:
برنج را 6 ساعت قبل از پخت بشویید و با کمی نمک بخیسانید. سپس با یک لیوان آب و یک لیوان شیر و هل روی شعله ملایم بگذارید و بپزید. بعد از اینکه برنج‌ها له شدند باقی‎مانده شیر را در قابلمه بریزید و روی شعله ملایم به جوش بیاورید. شعله را کم کنید و آهسته هم بزنید. در این هنگام شکر و گلاب را نیز اضافه کنید و به هم زدن ادامه دهید تا شکر کاملاً حل شود. زیر قابلمه را خاموش و دانه هل را خارج کنید. شیربرنج را در ظرف بکشید و بگذارید خنک شود. اگر بلافاصله در ظرف را بگذارید شیربرنج آب می‌اندازد. در صورت تمایل می‌توانید روی آن را با آرد نخودچی و شکر تزیین نمایید.
• این غذا برای افراد مبتلا به سردی و خشکی مناسب است. خصوصاً برای افراد لاغر، کودکان و پیران. منابع طب سنتی، زیاد خوردن آن را موجب افزایش طول عمر می‌دانند.

خورش كنگر

مواد لازم:

گوشت 300 گرم، كنگر500 گرم، نعنا و جعفرى 200 گرم، پياز1 عدد، روغن، فلفل و زردچوبه، آبغوره يا آبليمو و نمك به مقدار لازم.

طرز تهیه:

پيازداغ درست كرده، گوشت را تكه‏تكه نموده در آن تفت دهید و آب ريخته بار كنید. كنگرها را پاك كرده و به‌اندازه دو بند انگشت خرد نمايید. سبزى را پاك كرده، شسته و خشك كنید. كنگر و سبزى را جداگانه در روغن تفت مختصر داده و گوشت كه نيمه‏پز شد به آن اضافه کنید و آبغوره و نمك و فلفل و زردچوبه‏ را ريخته بگذارید جا بیفتد.

گل قند

مواد لازم:
گلبرگ گل سرخ 1 کیلوگرم، عسل یا شکر 1-2 کیلوگرم.
طرز تهيه:
گلبرگ‌های گل سرخ را با قیچی خوب ریزریز کرده و یک روز در آفتاب پهن کنید که رطوبت آن گرفته شود. سپس هر 1 کیلوگرم آن را با 1 کیلوگرم عسل یا شکر خوب سائیده و مخلوط کنید تا سطح آن را بپوشاند. سپس آن را در آفتاب گذاشته و هر روز صبح و عصر خوب به هم بزنید و در صورت نیاز عسل به آن اضافه کرده تا همواره سطح آن آغشته به عسل باشد. پس از 40 روز آماده مصرف است.
• مقوی مغز و معده و خشک‌کننده رطوبت غریبه بوده، جهت فلج، درد مفاصل، نقرس و سنگ کلیه مفید است. خوردن آن بعد از غذا و در فصل زمستان باعث حفظ سلامت بدن می‌شود. عسلی آن برای سردمزاجان، پیران و کسانی‌که رطوبت غالب در مغز دارند و نوع شکری آن برای گرم‌مزاجان و جوانان و رفع وسواس و جنون مفید است.

جهت برطرف کردن نفخ شکم از چه ترکیباتی می توان استفاده کرد؟
1- استفاده از زنجبیل، تخم کرفس، آویشن و رازیانه و انیسون و زیره و زنیان در غذاها به عنوان ادویه در برطرف نمودن نفخ شکم مفید است.
2- ترکیب سیاهدانه و زنیان به مقدار مساوی به اندازه یک قاشق سوپخوری (مجموعاً) در ابتدا و انتهای غذا میل شود.
3- 1-2 قاشق غذاخوری گل پر را نرم سائیده و با همان مقدار نبات پودر شده مخلوط کرده و با عرق بهار نارنج میل شود.
4- ترکیبی از زنیان 20 گرم، سیاهدانه 5 گرم، تخم کرفس 10 گرم، انیسون 15 گرم، مصطکی 20 گرم را با کمی شکر مفید مخلوط کرده و از پودر حاصل میل شود.
5- امام صادق (ع) فرمودند: برای درمان قراقر شکم، سیاهدانه تازه کوبیده مخلوط با عسل مصرف شود.
6- و باز از قول امام صادق (ع): وقتی آویشن و نمک با هم قرار گیرند، بادها را از دل بیرون می رانند و انسدادها را می گشایند، بوی دهان خوش می گردد و معده تقویت می شود.
7- ترکیبی از زنیان، انیسون، زیره سبز، زیره سیاه از هرکدام 5 گرم با کمی نبات سائیده شود و روزی 3 قاشق غذا خوری میل شود.

مصرف چه نوع غذاهایی برای افراد دچار نفخ شکم مفید است؟

بهتر است از غذاهای با هضم ساده و آسان استفاده شود. غذاهای کبابی و خورشتی سوپهای کم چرب، نان و پنیر و آب میوه از جمله آب سیب مفیدند. البته مصرف آب میوه، مایعات و میوه جات باید حداقل 5/1- 1 ساعت با زمان صرف غذا فاصله داشته باشد. بهتر است با مصرف میوه جاتی از جمله انجیر، مویز و برگه زردآلو که ملین گیاهی و پر از فیبر گیاهی و نامحلولند و نان سبوس دار و قند طبیعی دستگاه گوارش را اصلاح ونفخ و یبوست را برطرف نمود.

در بیماران دچار نفخاز مصرف چه نوع غذاهایی باید پرهیز نمود؟
1. پرهیز از مصرف غذاهای چرب و سرخ کرده و غذاهای تند و بسیار ترش و شور و پر ادویه
2. پرهیز از مصرف چند نوع غذا روی هم
3. پرهیز از مصرف قهوه و کاکائو و چای پررنگ . چرا که این مواد لایه داخلی معده را ملتهب می کنند و باعث ایجاد نفخ می شود.
4. پرهیز از مصرف نوشیدنی های سرد و آب یخ .
5. پرهیز از مصرف انواع نوشیدنی های گازدار دوغ، ماست و سالاد به همراه غذا
6. پرهیز از مصرف غذاهایی مثل ماکارونی، فست فودها، غذاهای بسته بندی و آماده، و شیرینی که در قنادی تهیه می شود.
7. پرهیز از مصرف چغندر، شلغم و سیر و پیاز خام، حبوبات نفاخ مثل لوبیا و عدس سبزیجاتی مانند کلم و میوه هایی مثل هلو، آلو، خیار و کدو و پرتقال و نارنگی

نفخ شكم

تعریف: احساس سفتی و پری شکم و احساس حرکت گاز در شکم، حس بسیار ناراحت کننده ای است که گاهی افراد با آن مواجه می شوند، این احساس پری همان نفخ است. نفخ شکم یکی از شکایات شایع گوارشی است. به طوری که گفته می شود در حدود 20 درصد افراد در سنین 93-65 سالگی از اتساع شکم به علت نفخ رنج می برند. البته نفخ شکم در سنین دیگر هم رخ می دهد.
علت: از دیدگاه طب سنتی نفخ شکم چند علت دارد:
1- عارض شدن سوء مزاج سرد بر دستگاه گوارش به خصوص معده که این سردی حرارت غریزی آن را ضعیف می گرداند و هضم غذا را دچار مشکل می کند. به این ترتیب بخارات ناشی از هضم نامناسب غذا، در مواجهه با سردی غلیظ شده و به باد تبدیل می شوند و باعث ایجاد نفخ می گردند.
2- نوع غذایی که خورده می شود و مقدار آن در ایجاد نفخ دخیل است. اگر غذا بیشتر از مقدار معمول خورده شود، حجم معده گنجایش آن را نخواهد داشت و خود به خود دچار ضعف می شود بنابراین از هضم غذا عاجز شده و نفخ پدید می آید.