نماز سرود مکتب وتجلی تمام دین اسلام
نماز سرود مکتب وتجلی تمام دین اسلام
فراموشکردن هدف وجهت زندگی در زیر فشار گرفتاریهای مادی امری واضح وطبیعی است ازطرفی امکان مرور کردن همه تعهدهایی که در راه رسیدن به هدف بر عهده آدمی است در هر روز تقریباً ناممکن ومحال است ،
بهعلاوه زمان کافی برای بررسی تمام خواسته ها وایده آلهای مکتب زندگی ساز و سعادت بخش اسلام در شبانه روز هیچگاه وجودندارد وچنین فرصتی هرگز به دست نمی آید.
نماز چکیده اصول مکتب اسلامی را در خود داشته وبا گفتنی ها وحرکتهای حساب شده ومنظمی که در آن وجود دارد این نقش را ایفا می کند.
میتوانیم نماز را به سرود ملی کشورها تشبیه کنیم با تفاوتی درمعنا وجهت بخشیها ، یک کشور برای پایدار کردن اصول وایده آلهایش درذهن مردمش واستوار داشتن آنان بر این طرز فکر ،
تکراروبازگوکردن سرودملی خود را ، که خلاصه ای از شکل مورد قبول زندگی وایدهآلها وهدفهای آن کشور است واجب می شمرد وتکرار آن سبب می شود که افراد بر این طرز فکر باقی بمانند و بدانند پیرو این کشورند و جویای آن هدفها ،
درواقع فراموش کردن اصول وهدفهای کشورشان به معنای تغییر مسیر دادن وپیرو نبودن آنان است ، این تکرار آنها را برای کار وخدمت در این جبهه آماده و ساخته وپرداخته می کند ، نقشه ها و راهها را بهآنان می آموزد ،
مسئولیتهاوتکلیف ها را می شناساند ، اصول را در ذهن آنان زنده نگه می دارد و وظیفه را معین می سازد وآنگاه به آنان شجاعت وجرأت اقدام می بخشد وآنان را آماده عمل می کند.
نمازعلاوه بر خلاصه اصول مکتب اسلام ، روشنگر راه مسلمانی ونشان دهنده مسئولیتها، تکلیفها، راهها ونتیجه هاست(1)به طوریکه درحدیثی از پیامبر اکرم- صلی الله علیه و آله - ، میخوانیم که:
«لِیَکُنْ اَکْثَرَ هَمِّکَ الصَلاةَ فَاِنَّها رَأسَ الاِسْلامِ بَعْدَ الْاِقْرارِ بِالدّینِ(2)»« باید بیشترین هم تو نماز باشد زیرا بعد از پذیرفتن دین در راس اسلام است (3)»
علاوهبر مطالب فوق هر یک از ادیان برای اعلام موجودیت از وسیله وابزار خاصی استفاده میکنند همانند: آتش ، بوق وناقوس(4)و.... که این وسیله اعلام ، در حقیقت نوعی ابزار دعوت عمومی به آن دین نیز تلقی می شود.
دردین اسلام ، اذان ، یکی از مقدمات نماز ، به عنوان این وسیله عمومی قرار داده شده که به شکل دعوت به نماز ، نقش دعوت به اسلام را ایفا می کند به طوری که پیامبر صلی الله علیه و آله در ذیل آیه «وَمَنْ أَحْسَنُ قَوْلاً مِمَّنْ دَعا اِلَی اللهِ وَعَمِلَ صالِحاً وَقالَ اِنَّنی مِنَ الْمُسْلِمین(5)» و« در جهان آن کس که خلق را به سوی خداخواند ونیکو کارگردید وهمی به عجز ولابه گفت که من تسلیم خدایم کدام کس بهتر ونیکوگفتارتر است» می فرماید : « مراد از این دعوت کننده مؤذن است(6).»
باتوجه به آنچه گفته شد ، نماز سرودمکتب اسلام وجلوه گاه دین است زیرا در آغاز روز ، درنیمروز ، درهنگام شب مسلمان را طلبیده واورا دعوت به خدا یعنیتمامی دین نموده و راه و اصول وهدف ونتیجه را به زبان خودش به او فهمانده وبا نیروی معنوی وی را وادار به عمل می کند از این رو نماز در احادیث با تعابیری همچون «چهره دین»(7)، «زینت اسلام»(8) و «راس اسلام»(9) معرفی شده است.
پی نوشت ها:
1. سید علی خامنه ای ، از ژرفای نماز ، ص 11و12 .
2. محمد باقر مجلسی ، همان ، ج 77 ، ص 127 ، حدیث 33.
3. محمدمحمدی ری شهری ، همان ، ج 7 ، ص 92،30 ،ح
4. آتش در دین زرتشت ، بوق مخصوص دین یهود وناقوس مخصوص مسیحیان است.
5. فصلت / 33 .
6. محمد رضا رضوانطلب ، همان ، ص 84 ، به نقل از ابن کثیر ، تفسیر ابن کثیر ، ج4 ، ص 109 .
7.عن علی – علیه السلام – قال : قال رسول الله – صلی الله علیه و آله:« لِکُلِّ شَیْءٍ وَجْهٌ وَوَجْه دینکُمُ الصلاة»
میرزا حسن نوری طبرسی ،همان ، ج3 ، ص 26 حدیث 2926/5 .
8. قال رسول الله – صلی الله علیه و آله - :« انّ لکل شیء وزینة ٌ وزینة ُ الاسلامِ الصلاة ُ الخمس».
رحمت الله نوری شهرضایی ، دیدار با محبوب ، ص 71 .
9. قال رسول الله – صلی الله علیه و آله - :« موضِعُ الصَّلاةِ مِن الدّین کَمَوْضِعِ الرَأس من الجَسَد».
ابوالقاسم پاینده ، نهج الفصاحة ، ص 461 ، ح 3118 .
ادامه مطلب
تبلیغات فراوان فقط برای نماز
تبلیغات فراوان فقط برای نماز
![]()
مادر هر شبانه روز پنج نماز به جا می آوریم که در هرنماز سفارش به نماز و اقامه شده ، که این دو ندای آسمانی شامل ، بیست مرتبه حیّ علی الصلوة وبیستمرتبه «حیَّ علی الفلاح» وبیست مرتبه« حَیَّ عَلی خَیْرِ الْعَمَل» وده مرتبه«قد قامت الصلاة» می باشد و با توجه به اینکه مراد از رستگاری وبهترینعمل در اذان ، همان نماز است ،
هرمسلمان در طول شبانه روز هفتاد مرتبه با کلمه « حی» به خود ودیگران تلقین به نماز ، آن هم به صورت پر نشاط وبا شتاب ، می نماید و برای انجام هیچ عبادتی این همه هیاهو وتشویق وارد نشده است ،
بهخصوص که در اسلام سفارش شده است که اذان را بلند بگویید(1)با صدای زیبا بگوئید وبرای اذان پاداش بسیار نقل شده است(2)از این رو اذان ،
طلبیدن وشتاب به نماز ،
وظیفههمه ماست زیرا اذان شکستن سکوت و خواندن سرود مذهب با عباداتی کوتاه وپر محتواست ،اذان هشدار به غافلان ونشانه باز بودن جوّ مذهبی و نشانه حیات معنوی است (3)در مجموع ، اذان یک دوره ایدئولوژی وتفکرات ناب اسلامی است کهپیامبر اعظم صلی الله علیه و آله آنرا شب معراج برای زمینیان تحفه آورده است (4)
پی نوشت ها:
1.مسأله 941 : مستحب است که کسی را که برای اذان معین می کنند عادل ووقت شناس وصدایش بلندباشد واذان را در جای بلند بگوید. .مؤسسه منتظران موعود ، همان ، ص 355.
2. از جمله امام صادق – علیه السلام – می فرمایند :« کسانی که اذان گویند درروز قیامت ازتمام مردم سرافرازترند» ودرحدیث دیگر ازامام باقر روایت شده که : «کسی که هفت سال برای خدا اذان بگوید در روزقیامت بدون گناه محشورمی شود » . شیخ صدوق ، ثواب الاعمال ، ترجمه محمد علی مجاهدی ، ص 100 .
3. محسن قرائتی ، یکصد وچهارده نکته درباره نماز ، ص 19 .
4. اشاره به حدیث تشریع نماز که قاضی نعمان مغربی از امام صادق – علیه السلام – از امام باقر علیه السلام از امام سجاد علیه السلام که از امام حسین علیه السلام نقل فرموده که از امام حسین علیه السلام پرسیدند :« اینکهمردم در باره تشریع اذان می گویند علت آن خوابی بود که عبدالله بن زید دیدوبه پیامبراکرم – صلی الله علیه و آله –گزارش نمود پس حضرت فرمان داد که( از آن) پس اذان بگویید ( آیا درست است) ؟ حضرت امام حسین علیه السلام در حالیکه برافروخته و ناراحت شد فرمود :« وحی بر پیامبر شما نازل می شودوشمامی پندارید که اواذان را از عبدالله بن زید گرفته است درحالکه اذان سیمای دین شماست» فرمود : بلکه از پدرم – علی ابن ابیطالب علیه السلام شنیدم که می فرمود : خداوند فرشته ای را به زمین فرستاد تا رسول خدا – صلی الله علیه و آله – را به معراج برد ، سپس به شرح حدیث معراج پرداخت ، تا اینکه فرمود: پس خداوند ، فرشته ای را که پیش از آنوقت ،دیده نشده بود وپس از آن دیده نشد ، برانگیخت پس اذان را دو به دو واقامه را دوبه دوادا کرد وحضرت چگونگی اذان را بیان نمودسپس فرمود : جبرئیل به پیامبر، صلی الله علیه و آله عرض کرد : « ای محمد برای نماز ، اینگونه اذان بگو. »گروه حدیث پژوهشکده باقرالعلوم ، فرهنگ جامع سخنان امام حسین علیه السلام ، علی مؤیدی، ص 761 .
ادامه مطلب
نماز ملیت وهویت مسلمانان
نماز ملیت وهویت مسلمانان
![]()
هرمکتبو دینی که در جهان به وسیله انبیاء عظام ، صلوات الله علیهم ، آورده شده است ، فرایض وعباداتی دارند که ملیت آن مکتب ودین می باشد وبدون عمل به فرایض آن مکتب ، ملیت در حق آن مردم مصداق پیدا نمی کند.
درمکتبارزشمند اسلام ، نماز که سنبل عبادت است به عنوان دیانت وملیت مسلمان معرفی شده است آنجا که امیر المومنین ، علی - علیه السلام– درخطبه معروف بهدیباج فرموده اند:
«عباد اللهِ ! اِنَّ اَفْضَلَ ماتَوَسَّلَ بِهِ الْمُتَوَسِلّونَ الی اللهِ، جَلَّ ذِکْرة – الایمانُ بِاللهِ وَبُرُسلِهِ وَماجائَتْ بِهِ مِنْ عِندِاللهِ... وَاقامِ الصلوة« فَاِنّها المِلـّة(1)» « ای بندگان خدا ؛ براستی که گرامی ترین چیزی که بندگان صالح به وسیله آن به خداوند تقرب می جویند ؛ ایمان به خدا وپیامبران وآنچه از جانب خداوند آورده اند ..... و اقامه نماز میباشد ، زیرا که نماز« ملت)(2)» است(3).
بهاین معنا که اگر نماز درست باشد خیلی چیزهای دیگر نیز درست خواهد بود ونماز ، شناسنامه معنوی هر مسلمان است واین شناسنامه به دست هر کسی داده نمی شود مگر تابعیت او در سرزمین معنویت دین اسلام احراز شود(4)
پی نوشت ها:
1. محمد دشتی ، ترجمه نهج البلاغه ، ص 210 ، خطبه 110 ومحمد باقر مجلسی ،همان ، ج 77 ص 290.
2. ملت = دین ،آیین ، شریعت
3. سید حسین رادلاهیجی ،نماز از دیدگاه قرآن وحدیث ، ص 13 .
4. ستاد اقامه نماز ، نما ز بهشت خلوت انس ،(سخنان دکتر غلامعلی حداد عادل ) ، ص 47
ادامه مطلب
برابر دانستن نمازبا ایمان
برابر دانستن نمازبا ایمان
ازابتدای هجرت پیامبر اکرم – صلی الله علیه و آله – تا حدود شانزده ماه ، مسلمانان ، نمازها و عبادات خود را به سوی بیت المقدس(1) انجام می دادند .
ولیبنا به مصالحی(2)خاص و با هدف رهایی از سرزنش یهود درمورد عدم استقلال قبله مسلمانان از بیت المقدس ، به سوی کعبه تغییر یافت.(3)
به همین جهت ، مسلمانان با این سوال مواجه شدند که حکم نمازها وعباداتی که به سوی بیت المقدس گزارده اند چیست ؟
آیا آنها مورد قبول قرار می گیرند یا نیاز به قضا وتکرار دارد؟
و از طرف یهودیان محکوم شدند که همه بر ضلالتند.
درجواب ایشان این آیه شریفه نازل شدکه : « ... و ما کانَ اللهُ لِیُضیعَ ایمانَکُم... (4)خداوند ایمان شما یعنی نمازهای گذشته شمارا ضایع نمی کند وآنرا مهمل وبدون اجر نمیگذارد(5)
درتفاسیرزیادی در ذیل این آیه شریفه مقصود از ایمان را نماز می دانند(6)واین جایگاه رفیع واهمیت فراوان نماز را می رساند که خداوند آنرا با ایمان برابرمی داند.
درحدیث مفصلی ازامام صادق –علیه السلام – از ایشان درمورد اینکه آیا ایمان گفتار بدون عمل است یا گفتار وعمل با اعضاء وجوارح بدن ،
دربیان آیه فوق فرمودند:«.... فَسَمَّی الصَّلاةَ ایماناً فَمَنْ لَقِیَ اللهَ عَزَّوَجََّل حافِظاً لِجَوارِحِه مَوفیاً کُلِّ جارِحَةٍ مِن جوارِحِه ما فَرَضَ اللهُ عَلَیْها ، لَقِیَ اللهَ عَزَّوَجَلَّ مُسْتَکْمِلاً لِایمانِهِ وَهُوَ مَنْ اَهْلِ الجنه.... (7)»
«خداوند] در آیه مذکور ] نماز را ایمان نامیده است ،
هرکه خدا را ملاقات کند و وظایف لازم هر عضو خودرا انجام داده باشد خدا را با ایمان کامل ملاقات کرده و او اهل بهشت است.... »
به این معنا که از نماز ،که گل سر سبد عبادات عملی می باشد ، در آیات وروایات به ایمان کامل تعبیر شده است.
پی نوشت ها:
1.بیت المقدس ( اورشلیم) یا مسجد الاقصی ، در آغاز کار و در روزگار صائبه ، جایگاه معبد زهره بوده است ودر ضمن ارمغانهایی که به آن معبد میشده روغن زیتون بوده که آنها را بر روی صخره ای در آن معبدمی ریخته اند.سپس معبد مزبور کهنه شد وپس از آنکه بنی اسرائیل آن ناحیه را تصرف کردند ، صخره مزبور را قبله نماز قرار دادند . حسن راشدی ، همان ، ج 1 ، ص 56 و محمود خزائلی ، همان ، ص 462.
2. از جمله آزمایش برای مسلمانان ( لِیَعْلم من یتبع الرسول ) وکناره گیری از جامعه یهود.
3. این تغییر قبله در مسجد بنی سالم بن عوف در روز دوشنبه نیمه ماه رجب مابین نماز ظهر اتفاق افتاد که پیامبر – صلی الله علیه و اله – دو رکعت از آنرا به بیت المقدس وبقیه را ررو به کعبه به جا آوردند . جعفر سبحانی ، تاریخ پیامبر خاتم ، ص 151 .
4بقره (/ ، 143. « خداوند ایمانهای شما را ضایع نمی سازد .»
5. محمد رضا رضوانطلب ،همان ص 89.
6. ابوالفضل رشید الدین میبدی ،کشف الاسرار ،ج 1 ص 392 ، و عبد الله شبر ،همان ، ص 61. ومحسن قرائتی ،تفسیر نور ، ج 1، ص 222
7. محمد بن یعقوب کلینی ، اصول کافی ، ترجمه محمد باقر کمره ای ، ج 4 ص 122 و 123 ، حدیث 1 .
ادامه مطلب
