امام رضا (علیه السلام) و نماز جماعت
امام رضا (علیه السلام) و نماز جماعت:
![]()
امامرضا (علیه السلام) فرمود: «انما جعلت الجماعه لئلا یکون الاخلاص و التوحیدو الاسلام و العباده لله الا ظاهراً مکشوفاً مشهوراً؛ همانا نماز جماعت برای این به وجود آمده که اخلاص و یگانگی و اسلام و عبادت برای خداوند آشکار و ظاهر و شناخته شده باشد» (1).
پی نوشت:
1- وسائل الشیعه، ج5، ص 372، ح 9؛ بحار الانوار، ج 85، ص 12.
ادامه مطلب
مهمترین و اصلی ترین اثر نماز اثر تربیتی آن است
مهمترین و اصلی ترین اثر نماز اثر تربیتی آن است
![]()
مهمترینو اصلی ترین اثر نماز که هدف از تشریع نماز است، اثر تربیتی آن است و آثار دیگر آن به تبع و دنباله این خاصیت است. با تربیت صحیح، رفتارهای اجتماعی و نظم اجتماع و سلامت آن، در مسیر سالم و تکامل قرار میگیرد.
هدفاصلی آموزه های دین در درجه اول، تربیت، تزکیه و ادب آموزی است. پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله پیش از تربیت دیگران، خود تربیت یافته پروردگار بود: «اَدَّبَنی رَبِّی فَأحْسَنَ تأْدیبی؛ پروردگارم مرا ادب (تربیت) کرده، پس نیکو تربیتم کرده است».1
برخلافزندگی حیوانی (در انسان و حیوان) که مراحل رشد آن به اقتضای حکم غریزی صورت می گیرد، حیات واقعی انسانی حالت بالقوه دارد. ازاینرو، انبیای الهیهمواره انسان را از خطر گرایش مطلق به زندگی حیوانی باز داشته اند تا استعدادهای بالقوه خود را در رسیدن به کمالات شکوفا سازد.
«انبیامردم را از دنیا باز دارند و تقیید اطلاق شهوت و غضب کنند و تحدید موارد منافع نمایند. غافل گمان کند دعوتِ به دنیا کنند... پس آنها جلوگیر اطلاق هستند نه داعی به دنیا».2
یکیاز برنامه های تربیتی انبیای الهی نماز است. تمام ادیان الهی و انبیا، بهدلیل آثاری که نماز بر روح و زندگی فرد می گذارد، عامل و آمر به نماز بوده اند.
پی نوشت ها:
1. میزان الحکمة، ج 1، ص 78.
2. آداب الصلاة، ص45.
ادامه مطلب
امر به وادار کردن کودکان پیش از بلوغ به نماز دلیل اهتمام به نماز
امر به وادار کردن کودکان پیش از بلوغ به نماز دلیل اهتمام به نماز
![]()
درقرآن مجید آمده است که:«خانوده ات را به نماز وادار(1)
و وظیفه مومنین می داند که « خود وخانواده شان را از آتش دوزخ نگاهدارند(2)»
وبدیهی است یکی از موجبات عذاب ،ترک نمازواجب است .
لذا باید مومنین از همان دوران خردسالی فرزندانشان را به نماز وادارند تا با تمرین کردن ، نماز برایشان آسان شود
(3)رسول گرامی اسلام – صلی الله علیه و آله - دراین باره فرموده اند:
« مُرُوا صِبْیانَکُمْ بالصلاةِ اذا بَلَغُوا سَبْعاً وَاضْرِبوُهُم عَلَیْها اِذا بَلَغوُا تِسْعاً وَفَرَّقوُا بَیْنَهُمْ فِی المضاجِعِ اذا بَلَغُوا عَشْراً (4)»
« فرزندانتان را هنگامیکه به هفت سال رسیدند به نمازوادار کنید واگر به نماز توجه نکردند ، آنها را تنبیه کنید . و زمانیکه به ده سال رسیدند خوابگاههایشان را از هم جدا سازید(5)».
البته اگر با زدن ، نماز خوان بشود، آن هم بعد از گذشتن دو سال که با تشویق و یا سرزنش کردن نماز خوان نشد با رعایت طرز تنبیه که نباید به قسمی بزند که دیه لازم بیاید یعنی جای زدن سرخ یا سیاه شود (6)می تواند از تنبیه استفاده کند .
وامام صادق –علیه السلام- فرموده اندکه :
« انّا نَامرُ صِبْیانِنا بِالصَّلاةِ اذا کانُو بَنی خمسَ سنینَ فَمُرُوا صِبْیانِکمْ بِالصَّلاةِ اذا کانوا بَنِی سَبْعَ سِنین .(7) »
« ما فرزندانمان را وقتی به پنج سالگی رسیدند به نمازامرمی کنیم ولی شمافرزندانتان را وقتی به هفت سال رسیدند به نماز وادار کنید(8).»
گرچه کودکان درسنین 6 تا 9 سالگی به حدتکلیف نرسیده اند و حکمی واجب ویا حرام بر عهده آنان نیست ولی اسلام برای آشنایی وانس با عبادت واحکام ومراسم مذهبی وآگاهی از شیوه بندگی ، به پدران ومادران دستورداده که فرزندان خورا به عبادت وادارند وتاجایی که ممکن است وادارکردن باید از راه تشویق و... صورت گیرد چون کودک فطرتاً خدا را دوست می دارد و دنیای کودکان دنیای عشق ومحبت به خداوند سبحان است ، دنیای احترام به خدا و ستایش ونیایش اوست(9)پس اسلام عزیز خواسته است آنها قبل از رسیدن به سن تکلیف ،با نماز خواندن و روزه گرفتن به احکام اسلام که دارای ارزش واهمیت فراوانی در زندگی یک مسلمان است ، آشنا شده وخو بگیرند وعمل درنظرشان آسان بیایدودر دوران جوانی اززیانهای ترک نماز و ذکر ودعا درامان بمانند .
پی نوشت ها:
1.« َأمُر أهْلَکَ بالصلوة» سوره طه (20) ، آیه 132.
2.« یا آیها الذین آمنوا قوا أنْفُسَکُمْ وأهلیکُم ناراً وَقوُدها الناس والحجارة ُ...» تحریم / 6.
3. عبدالحسین دستغیب ، صلاة الخاشعین همان ، ص 6 .
4.حسین نوری طبرسی ،مجمع البیان ، ج3 ، ص 19 ، ح 2908/4 .
شیخ عباس قمی ،مفاتیح الجنان ، ج 5 ، ص 156 ، ( حدیث تا تسعاً آمده است ) .
5. رحمت الله نوری شهرضایی ، همان ، ص 131 .
6.عبدالحسین دستغیب ، همان ، ص 7 .
7. محمدبن حسن حر عاملی ،وسائل الشیعه ، ج3 ،ص12 ، ح 5 .
8.رحمت اله نوری شهرضایی ، دیدار با محبوب ، ص 131 .
9. همان، ص 132 .
ادامه مطلب
تهدید های سخت برای ضایع نمودن نماز
تهدید های سخت برای ضایع نمودن نماز
درقرآن مجید علت جهنمی شدن بعضی از مردم را یا ترک نماز به طور کلی(1) دانسته ویا ضایع ساختن(2)نماز شمرده است ونسبت به کسانی که نماز را سبک می گیرند هر چند به طور کلی نماز را ترک نگفته اند ولی اهتمام بهآن وصحیح خواندن آن نمی دهند ،نیز وعده عذاب(3)داده است .
درروایات نیز درمورد این افراد تهدیدهای سختی در نظر گرفته شده از جمله :
الف : تکفیر تارک الصلوة :
ازامام محمد باقر – علیه السلام– روایت شده که فرمود : « قال رسول الله - صلی الله علیه و آله - : ما بَیْنَ المُسْلِمِ و بینَ الکافِرِ الّا أن یُتْرکَ الصلاةَ الفریضَة َمتعمداً أو یتهاوَنَ بها فلا یُصَلّیها »
«رسول خدا – صلی الله علیه و آله – فرمودند: ( ظاهراً ) درمیان فرد مسلمان وکافر ، فرقی جزترک نماز واجب وجودندارد و(چنانچه) مسلمانی عمداً آنرا نخواند ودر وقت معین ،نماز واجب خودرا به جای نیاورد ( با کافر ، فرقی نخواهد داشت ) . (4)
» درحقیقیت کسی که نماز واجب خودرا ترک کند حظی از اسلام نبرده است(5)زیرا که فاصلة اسلام وکفر بنده مسلمان ، ترک نماز است(6)
ب : محرومیت کوچک شمارنده نماز از شفاعت :
ابوبصیرنقل کرده است که:« بهخدمت امحمیده(همسرگرامی امام صادق -علیه السلام -) شرفیاب شدم تا شهادتآن حضرت را به آن بانوتسلیت عرض کنم.
بانو به گریه افتاد ومن نیز از گریه اوگریان شدم .
سپسآن بانو به من فرمود: ای ابا محمد(7)اگربه هنگام شهادت حالت آن حضرت را میدیدی در شگفت می شدی ، ( درحالت احتضار ) چشمان مبارک خودرا گشودو فرمود: تمام نزدیکان و بستگان مرا حاضر کنید !
مانیز در اجرای فرمان آن حضرت ، از بنی هاشم وبستگان آن حضرت ، به هر کسی که دسترسی داشتیم در آنجا جمع کردیم .
حضرتنگاهی به آنان انداخت و فرمود : « انَّ شَفاعَتَنا لا تَنالُ مُسْتخِّفاً بالصلوةِ» به راستی که شفاعت ما ( خاندان ) شامل حال کسی است که نماز را کوچک (و بی اهمیت ) بشمارد نمی گردد(8).»
درحقیقیتنماز مانند ترازو ومیزان است هر کس که حق آنرا کامل ادا کند حق و پاداش خودرا کامل دریافت می کند(9) وهر که آنرا ضایع کند در واقع خود را ضایع وتباه کرده است .
پی نوشت ها:
1. « قالوا لم نَکُ مِنَ المُصلّین » سوره مدثر (74) ، آیه 43 .
2.«فَحَلْفٌ من بَعْدهم خَلْفٌ أضاعوا الصلولة واتبعوا الشهوات فسوف یلقون غیاً » سوره مریم (19)، آیه 59 .
3. « فویلٌ للمصلّین . الذین هم عن صلاتهم ساهون » سوره ماعون(107) ، آیه 4و5 .
4. شیخ صدوق ، ثواب الاعمال وعقاب الاعمال ، ترجمه محمدمهدی مجاهدی ، ص 584 .
5.امام صادق – علیه السلام - :« لا حَظَّ فی الاسلامِ لِمَنْ تَرَکَ الصلوة» محمدباقر مجلسی ، همان ، ج 82 ، ص 232 .
6. پیامبر اکرم– صلی الله علیه و آله - :« بین العبد وبین الکفر ، ترک الصلوة» ابوالقاسم پاینده ،نهج الفصاحه ، حدیث 3105 .
7. ابا محمدکنیه ابو بصیر می باشد .
8. شیخ صدوق ،عیون اخبار الرضا، ترجمه حمید رضا مستفید و علی اکبر غفاری ، ص 578 .
9. « الصلاه میزانٌ فَمَنْ أو فی استوفی » علاء الدین متقی هندی ،کنز العمال ، ج7 ، ص 284 ، ح 18892 . وابوالقاسم پاینده ، همان ، حدیث 3112 .
ادامه مطلب
