نَفَس راحت!
نَفَس راحت!
![]()
اینجاست که به راحتی می توان نفس راحتی کشید؛ زیرا انسان به چرایی تأثیر نداشتن نماز در رفتار و کردار برخی نمازگزاران و کسانی که چه بسا در طول چند دهه عمر، حتی یک نمازشان هم قضا نشده پی می برد؛ زیرا دغدغه ی نمازخوانهای بی ایمان یا ضعیف الایمان، همواره ذهن ها به خود معطوف داشته و پیامدهای روانی فراوانی به بار آورده و در برخی موارد بهانه و چماقی شده برای کوبیدن بر سر نمازگزاران و مؤمنان حقیقی.
اما فرد زیرک و هوشمند، به نوع، رتبه و درجه نماز دقیق می شود تا حقیقت ماجرا برایش روشن شود و به راحتی در می یابد که این گروه نمازشان حقیقی، عارفانه و عاشقانه نبوده وگرنه بدون شک و به فرموده قرآن، خاصیت نماز این است که انسان را از بدیها و گناهان دور می سازد،1 حال کسی که نماز می خواند و مرتکب گناه هم می شود، بی شک نمازش نماز نبوده که اثر نگذاشته و نه تنها خاصیت شفابخشی نداشت، بلکه چه بسا باعث دوری او از خداوند شده است. لذا رسول خدا(ص) در پیامی چنین هشدار دادند: «هر کس که نمازش او را از فحشاء و منکر باز ندارد، هیچ بهره ای از نماز جز دوری از خدا حاصل نکرده است».2 به قول امام صادق علیه السلام: «به رکوع و سجده های طولانی افراد نگاه نکنید، زیرا ممکن است به آن عادت کرده باشند و برای او یک امر عادی شده باشد و اگر آن را ترک کنند وحشت کنند، بلکه به راستگویی و امانتداری او بنگرید».3 لذا خداوند متعال به داوود پیامبر علیه السلام چنین فرمود: «چه بسيار ركعت هاى طولانى خاشعانه كه نمازگزارى انجام داده باشد اما نزد من به اندازه فتيلى نمى ارزد، وقتى من به قلب او نظر كرده مى بينم تا از سلام نماز فارغ شد، اگر زنى خود را به او عرضه نمايد او را اجابت خواهد کرد و اگر مؤمنى با او معامله كند، به او خيانت خواهد نمود».4
1 . ان الصلاه تنهی عن الفحشاء والمنکر.
2 . بحار الانوار، ج۸۲، ص۱۹۸.
3 . تفسیر نور الثقلین، ج ۱، ص۴۹۶؛ کافی، ج ۲، ص ۱۰۵.
4 . الجواهر السنیه، ص 88.
ادامه مطلب
نمازعارفانه و عاشقانه
دانستیم که همه آنان كه به سوي خدا مي روند و به پرستش و عبادت و نماز روي مي آورند داراي انگيزه يكساني نيستند، حال بايد ديد برترين انگیزه برای پرستش و عبادت خداوند كدام است؟
امام حسين عليه السلام می فرماید: «اِنَّ قوما عَبَدُوا اللهَ رغبةً فَتِلكَ عِبَادَةُ التُّجّار وَ اِنَّ قَوماً عَبَدُوا اللهَ رَهبَةً فَتِلكَ عِبَادَةُ العَبِيد، وَ اِنَّ قَوماً عَبَدُوا اللهَ شُكرَاً فَتِلكَ عِبَادَةُ الاَحرار، وَ هِيَ اَفضَلُ العِبَادَةِ؛ همانا مردمي خدا را براي شوق بهشت پرستش مي كنند كه اين پرستش تجار است. و همانا مردم ديگري خدا را از روي ترس مي پرستند كه اين پرستش بردگان است. و همانا مردمي خدا را از روي شكر و سپاس عبادت مي كنند كه اين عبادت آزادگان است و اين نوع پرستش والاترين نوع عبادت است.»1
بنابراین برترین و کاملترین نوع عبادت، عبادتی است که از سر اخلاص و شوریدگی و دلدادگی و عشق به حضرت دوست باشد. در این مرتبه، عاشق از معشوق چیزی برای خود نمی خواهد و عشق او به خاطر استفادهای نیست كه از معشوق میبرد، بلكه او به مرتبهای رسیده كه خود را نمی بیند و با همه وجود در معشوق فانی میشود و در مقابل او به خاك میافتد.
در این گونه عبادت، خداوند در شعور آگاه و فطرت بیدار شخص پیداست. خدا را آنگونه می پرستد که برخاسته از فطرت اوست و اگر خداوند بهشت و جهنمی را نمی آفرید، باز هم او را به خاطر حب و عشق ستایش می کرد. چنین عبادتی که تنها برای خشنودی خداوند و تقرب به اوست، خالص و کامل است، چرا که از نیتهای نفسانی و غیرخدایی پاک و آراسته است. دلی که به او تعلق گرفت، از هر چیز جز او رهایی می یابد. عبادت مولا علی علیه السلام، مظهر چنین عبادتی است و خود حضرت در سخنی چنین می فرماید: «الهی ما عَبَدْتُکَ خَوفا مِنْ نارک و لا طَمعا فی جنتَکَ بَلْ وَجَدْتُکَ اهلاً للعباده فعبدتُکَ؛ خداوندا تو را نه به خاطر ترس از جهنمت و نه به طمع بهشتت پرستش کردم، بلکه تو را شایسته پرستیدن یافتم و عبادتت کردم».2
ز بارگاه قدس حق، يك نفس او كنار نيست علي است عاشق خدا، بندگياش شعار نيست
1 . تحف العقول، ص 175؛ بحارالانوار، ج 78، ص 117. مشابه این روایت از حضرت علی علیه السلام نیز در نهج البلاغه حکمت 237 نقل شده است.
2 . بحار الانوار، ج 67، ص 186.
ادامه مطلب
نمازبه عشق بهشت
دلیل دیگری که باعث اقبال برخی به نماز می شود، رسیدن به نعمتهای وعده داده شده اخروی و ثوابهای بهشتی و حورالعینهایی است كه خداوند در قرآن مردم را به آنها دعوت كرده است؛ لذا آنان به انگیزه رسیدن به این نعمتها خداوند را میپرستند. به واقع آنان خوی تجارت پیشگی دارند و انگیزه آنها رسیدن به سود سرشار است. ایشان در پی آن هستند كه در معامله خود با خداوند به سود بزرگی كه بهشت و نعمتهای آن است، برسند. این نوع از عبادت، در روایات به «عبادت تاجران» تعبیر شده است و از شرایط نماز کامل بی بهره است، چه بسا اگر حورالعین و غذاها و تفریحات و ... وعده داده شده ی بهشتی نبود، از نماز اینان هم خبری نبود!
مرکز تخصصی نماز
ادامه مطلب
نماز ترسوها
روحیات انسان ها بسیار متفاوت بوده و هر کدام به دلایل خاصی نسبت به عبادات و واجبات و محرمات الهی واکنش نشان داده و آن را می پذیرند. در بحث نماز نیز یکی از علل شایع برای اقامه آن، تصویری دهشتناکی از جهنم و سوختن در آتش آن است که انگیزه ای قوی برای نمازخواندن به شمار می رود.
مشکل این گروه كه تنها ترس از عذاب خدا آنان را به عبادت وا میدارد، این است كه اگر خداوند جهنم را نمیآفرید و عذاب عالم برزخ و قیامت در كار نبود و مردم تنها از لحاظ برخورداری از اصل ثواب، مراتب آن و درجات بهشت متفاوت میبودند، این دسته، خدا را نمیپرستیدند!
این نوع عبادت همان است که در روایات به عبادت بردگان تعبیر شده است. طبق فرمایش حضرت علی علیه السلام، عبادت چنین افرادی، عبادت بردگان است که از ترس شلاق ارباب، فرمان های وی را اجرا می کنند. این گونه عبادت ها، گرچه رافع تکلیف است و بازدارنده ی انسان از محرّمات، ولی کامل نیست و از امتیاز اخلاص حقیقی بی بهره است.
مرکز تخصصی نماز
ادامه مطلب
