نماز عطیه حق
نماز عطیه حق
نماز،عطیۀ خداست و رَه آورد سفر معراجی حضرت محمّد (صلی الله علیه و آله) و نمازگزار، سالک وادی عشق است و هر قدمی سُلوکی و وصالی. نه آن چه قشریان گمان بردند که نماز، تکلیف است و تحمّل سختی. آری، برای ناآشنایان تکلیف است تابه وظیفه عمل کنند و کم کم تحت جاذبههایش قرار گیرند و جذبهها، اُنس بیاورد و اُنس به عشق مبدّل گردد، تا جایی که نماز تنها روشنی چشم و سُویدای قلب حضرت محمد(صلی الله علیه و آله) و محمدیان باشد که، «قُرةُ عینی فِی الصَّلاةٍ»(1) و عارف به این سرّ عشق گوید:
مرا غرض ز نماز آن بود که پنهانی
حدیث درد فراق با تو بگزارم (2)
آیا این نمازگزار را به دنیا توجّهی هست؟ و یا شیطان را به ایشان راهی است؟ آیا برای چنین عاشقی، نماز تکلیف است و سنگینی؟ حاشا. بهشت این نمازگزاران را دوام ذکر معشوق و دوام حضور و دوام شهود حضرت حق و دست از غیر شستن است که، دو عالم را به یک بار از دل تنگ برون کردیم که جای تو باشد. (3)
پی نوشت ها:
1. خصال صدوق، باب سوم، شماره 217.
2. مولوی.
3. معراج عشق،ص18
ادامه مطلب
نماز واژهی آشنا
نماز واژهی آشنا
![]()
نمازلفظ و واژه ای است که در متون دینی ما به عنوان «صلاة» از آن یاد شده و دارای معانی متعددی بوده که یکی از آن معانی، همین عمل مخصوصی است که به نام «نماز» در دین اسلام تشریع شده است. این لفظ در برخی از آیات به معنای سلام و تحیت آمده است، آنجا که خداوند در قرآن کریم میفرماید:
«إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِکَتَهُ یُصَلُّونَ عَلَی النَّبِیِّ یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا صَلُّوا عَلَیْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِیمًا (1)؛همانا خداوند و فرشتگان بر پیامبر(صلی الله علیه و آله) درود میفرستد شما هم ای اهل ایمان بر او صلوات و درود بفرستید و با تعظیم بر او سلام گوئید»
و به معنای دعا هم در برخی از آیات آمده است. آنجا که به پیامبر (صلی الله علیه و آله) دستور گرفتن زکات داده میشود، خداوند میفرماید بعد از گرفتن زکات برای آنها و در حقشان دعا کن. «خُذْ مِنْ أَمْوَالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَتُزَکِّیهِم بِهَا وَصَلِّ عَلَیْهِمْ إِنَّ صَلاَتَکَ سَکَنٌ لَّهُمْ (2)؛ ای رسول ما، تو از مؤمنان، صدقات را بگیر تا بدان واسطه نفوس آنان را پاکیزه سازی و آنها را به دعای خیر یاد کن، همانا دعایتو در حق آنان موجب تسلی خاطر آنهاست»
«صلاة» به هر دو معنای مزبور که در حقیقت به معنای واحد برمی گردند که همان دعا باشد مورد بحث ما نیست بلکه مراد از «صلاة» همان معنایی است که با طریق مشخص و با ارکان مخصوص و جزئیات معین از طرف شارع مقدس، حقیقت پیدا کرده است و پیامبر(صلی الله علیهو آله) آن حقیقت نازله را در عمل تشریع و خود آن را تحقق عملی بخشید. نه تنها شخص پیامبر (صلی الله علیه و آله) در طول عمرش به عمل بدان پای بند بود بلکه همه مسلمین موظف بودند که آن را شبانه روز پنج بار بجای آورند: «أَقِمِ الصَّلاَةَ لِدُلُوکِ الشَّمْسِ إِلَی غَسَقِ اللَّیْلِ (3)؛نماز را از زوال خورشید تا نهایت تاریکی شب برپادار» که این آیه اشاره اجمالی بهنمازهای پنج گانه دارد.
پی نوشت ها:
1. سوره احزاب، آیه 56.
2. سوره توبه، آیه 103.
3. سوره إسراء، آیه 78.
ادامه مطلب
اقم الصّلاة طرفی النّهار و زلفاً من اللیل
اقم الصّلاة طرفی النّهار و زلفاً من اللیل
![]()
در تفسیر عیاشیاز ابی حمزه ثمالی روایت کرده که گفت: من از یکی از آن دو بزرگوار (امام باقر و امام صادق ـ علیه السّلام ـ ) شنیدم که میفرمود: علی ـ علیه السّلام ـ رو به مردم کرد و فرمود کدام آیه از قرآن کریم برای شما امیدوار کنندهتر است؟
بعضی گفتند: آیه:(انّ الله لا یغفر ان یشرک به و یغفر مادون ذلک لمن یشاء) فرمود: این امیدوار کننده هست، ولی آن طور که باید باشد نیست، بعضی دیگر عرض کردند آیه:(یا عبادی الّذین اسرفوا علی انفسهم لاتقنطوا من رحمة الله) فرمود: این هم خوبست ولی آن نیست. بعضی دیگر عرض کردند آیه:(و الّذین اذا فعلوا فاحشة او ظلموا انفسهم ذکروا الله فاستغفروالذنوبهم فرمود: این هم خوب است ولی آن نیست.
مردم همه سکوت کردند حضرت فرمود: چرا سکوت کردید بگویید ببینم مسلمانها؟ عرض کردند نه به خدا سوگند ما آیه دیگری به نظرمان نمیرسد، فرمود: من از رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ شنیدم که میفرمود: امیدوار کنندهترین آیات کتاب خدا آیه: (اقم الصّلاة طرفی النّهار و زلفاً من اللیل( الخ است و فرمود: ای علی به آن خدایی که مرا به حق مبعوث کرده و بشیر و نذیرم قرار داده یکی از شما که برمیخیزد برای وضو گرفتن، گناهانش از جوارحش میریزد. و وقتی به روی خود وبه قلب خود متوجه خدا میشود از نمازش کنار نمیرود مگر آنکه از گناهانش چیزی نمیماند و مانند روزی که متولد شده پاک میشود و اگر بین هر دو نماز گناهی بکند نماز بعدی پاکش میکند آنگاه نمازهای پنجگانه را شمرد.
علیـ علیه السلام ـ از پیامبر ـ صلّی الله علیه و آله ـ نقل کرده که فرمود: انّما منزلة الصّلوات الخمس لامّتی کنهر جار علی باب احدکم فما یظن احدکم لو کان فی جسده درن ثمّ اغتسل فی ذلک النّهر خمس مرّات کان یبقی فی جسده درن فکذلک و الله الصّلوات الخمس لامّتی.
نمازهای پنجگانه برای امت منهمچون یک نهر آب جاری است که بر در خانه یکی از شما باشد، آیا گمان میکنید اگر کثافتی در تن او باشد و سپس پنج بار در روز در آن نهر غسل کند آیا چیزی از آن بر جسد او خواهد ماند (مسلماً نه) همچنین است به خدا سوگند نمازهای پنجگانه برای امت من.
برگرفته از المیزان.
ادامه مطلب
داستان نماز
داستان نماز
![]()
1ـو در مجمع البیان از واحدی و او به سند خود از حماد بن سلمه از علی بن زیداز ابی عثمان روایت کرده که گفت: من با سلمان در زیر درختی بودیم سلمان شاخه خشکی از درخت گرفت و به شدت تکانش داد تا برگهایش ریخت آنگاه گفت: ایابا عثمان آیا نمیپرسی چرا چنین کاری کردم؟ گفتم: چرا چنین کردی؟ گفت: رسول خدا ـ صلّی الله علیه و آله ـ هم در روزی که من با آن جناب زیر درختی بودیم همین عمل را انجام داد شاخه خشکی گرفت و به شدت تکان داد تا برگهایش ریخت و فرمود: سلمان نپرسیدی چرا چنین کردم عرض کردم چرا چنین کردی؟ فرمود مسلمان وقتی وضو میگیرد، و نیکو وضو میگیرد و نمازهای پنجگانهاش را به جای میآورد گناهانش مانند این برگها میریزد آن وقت این آیه را تلاوت فرمود:(و اقم الصلاة) الخ.
ادامه مطلب
