نماز و زکات
نماز و زکات
![]()
فاقیموا الصّلواه و اتوا الزّکوه و اعتصموا بالله هو مولیکم فنعم المولی و نعم النّصیر.
پس نماز بگذارید و زکات بدهید و به خدا توسل جویید اوست مولای شما، چه مولای خوب و چه یار و یاور شایستهای. (حج ، 78)
در تفسیر المیزان آمده: در این آیه سه امتیاز برای مؤمنین شمرده است.
1ـ نماز را برپا دارید.
2ـ زکات را ادا کنید.
3ـ به آیین حق و ذیل عنایت پروردگار تمسّک جویید.
واجب است بر شما که نماز را بپا دارید و زکات بدهید.
این دو، اشاره است به واجبات عبادی و مالی.
و در همه احوال متمسّک به خدا شوید. یعنی به آنچه امر میکند مؤتمر شده از آنچه نهی میکند منتهی گردید، و در هیچ حالی از او قطع رابطه مکنید.
او مولا و سرپرست شما است و بنده را سزاوار نیست، که از مولای خود ببرد، و آدمی را شایسته نمیباشد که با این که از هر جهت ضعیف است، از یاور خود قطع کند.
کلمه مولا دو معنا دارد. یکی سرپرست و آقا، و یکی هم یاور.
جمله (فنعم المولی و نعم النصیر) مدح خدای تعالی، و هم دلخوش ساختن نفوس مؤمنین و تقویت دلهای آنان است، برای این که مولا و یاور ایشان خدایی است که غیر او نه مولایی هست و نه یاوری. [1]
نماز و زکات دو فریضهاند که خداوند شما را به انجام آنها موظف کرده است. اکثر مواقع نماز کنار زکات آمده است.
عبدالله بن عمر از پیامبر گرامی اسلام روایت کرده که نماز جز به پرداخت زکات قبول نمیشود. [2]
[1] . المیزان، ج 14، ص 612.
[2] . مجمع البیان، ج 7 ـ 8 ص 153.
ادامه مطلب
نماز و شکرگزاری
نماز و شکرگزاری
![]()
انّا اعطیناک الکوثر فصلّ لربّک و انحر
به خاطر شکرانه عطایای ما برای پروردگارت نماز بخوان و قربانی کن.«کوثر ، 1 و 2»
نخست خداوند میفرماید: ما به تو کوثر عطا کردیم.
این نعمت عظیم و خیر فراوان شکرانه عظیم لازم دارد، هر چند شکر مخلوق هرگز حق نعمت خالق را ادا نمیکند، بلکه توفیق شکرگزاری خود نعمت دیگری است از ناحیه او لذا میفرماید: اکنون چنین است فقط برای پروردگارت نماز بخوان، قربانی کن.
بخشنده نعمت او است، بنابراین نماز و عبادت و قربانی که آن هم نوعی عبادت است برای غیر او معنی ندارد.
عبادت خدا به صورت نماز باشد یا قربانی کردن
این در برابر اعمال مشرکان است که برای بتها سجده و قربانی میکردند در حالی که نعمتهای خود را از خدا میدانستند و به هر حال تعبیر لربک دلیل روشنی است بر مسأله لزوم قصد قربت در عبادات.[1]
امر نماز متفرع بر جمله (انا اعطیناک الکوثر) شده از باب شکر نعمت است و چنین معنی میدهد حال که ما بر تو منت نهادیم و خیر کثیرت دادیم این نعمت بزرگ را با نماز شکرگزاری کن.
[1] . تفسیر نمونه، ج 27، صص 372 ـ 373.
ادامه مطلب
نماز و عمل صالح
نماز و عمل صالح
![]()
انّ الذّین امنوا و عملوا الصّالحات و اقاموا الصّلوه و اتوا الزّکوه لهم اجرهم عند ربّهم و لا خوف علیهم و لا هم یحزنون.
کسانی که ایمان آوردند و عمل صالح انجام دادند و نماز را برپا داشتند و زکات را پرداختند مزدشان نزد پروردگارشان است و نه ترسی بر آنهاست و نه غمگین میشوند. «بقره ، 277»
در برابر رباخواران ناسپاس و گنهکار، کسانی که در پرتو ایمان، خودپرستی را ترک گفته و عواطف فطری خود را زنده کرده و علاوه بر ارتباط با پروردگار و برپا داشتن نماز، به کمک و حمایت نیازمندان میشتابند و از این راه از تراکم ثروت و به وجود آمدن اختلافات طبقاتی و به دنبال آن هزار گونه جنایت جلوگیری میکنند پاداش خود را نزد پروردگار خواهند داشت و در هر دو جهان از نتیجه عمل نیک خود بهرهمند میشوند. طبیعی است دیگر عوامل اضطراب و دلهره برای این دسته به وجود نمیآید خطری که در راه سرمایهداران مفت خوار بود و لعن و نفرینهایی که به دنبال آن نثار میشد برای این دسته نیست.
بالاخره از آرامش کامل برخوردار بوده، هیچگونه اضطراب و غمی نخواهد داشت.[1]
علّت این که عمل صالح، نماز، زکات، را با هم ذکر کرده این نیست که هر کدام از اینها اگر تنها باشد پاداش ندارد زیرا اگر چنین باشد این آیه سبب کم ارزش کردن آنها میگردد، بلکه مقصود از یکجا ذکر کردن آنها این است که بیشتر ترغیب به آنها شده و باعث اهمیّت و عظمت آنها گردد و یا منظور این است که بفهماند اگر تمام اینها با هم انجام شوند پاداش آنها خیلی زیادتر است.[2]
[1] . تفسیر نمونه، ج 2، ص 275.
[2] . مجمع البیان، ج 2، ص 672.
ادامه مطلب
نماز یکی از اصول نیکی هاست
نماز یکی از اصول نیکی هاست
![]()
«... و لکنّ البرّ من امن بالله و الیوم الآخر و الملائکه و الکتاب و النبیّین ... و اقام الصّلوه...»
بلکه نیکی (و نیکوکار) کسانی هستند که به خدا و روز رستاخیز و فرشتگان و کتاب آسمانی و پیامبران ایمان آوردهاند... و نماز را برپا میدارند... .«بقره ، 177»
آیه فوق از جهت جامعیّت صفات مردم نیکوکار قابل دقّت است و به تمام اصول اعتقادی و عبادی و اجتماعی اشاره کرده زیرا به شش موضوع مهم و اساسی توجه شده و آنها عبارتند از:
ایمان، انفاق، نماز، زکات، وفاداری به عهد و صبر و بردباری.
توجه به آیه شریفه میرساند که اسلام تا چه اندازه نظر جامع و وسیع دارد.
سومین اصلی که آیه به آن اشاره فرموده و از صفات مردان نیکوکار شمرده نماز است، آنان نماز را با تمام شرایط و حدود، با کمال اخلاص و مواظبت انجام میدهند.
روشن است که چنین نمازهایی در پرورش روح آنان چه تأثیری دارد.[1]
یکی از اعمال آنها را توجه به نماز که یک حکم عبادی است قرار داده که درباره آن فرمود:
(ان الصلوه تنهی عن الفحشاء و المنکر).[2]
[1] . نمونه، ج 1، ص 34.
[2] . عنکبوت / 41 و اقم الصلوه لذکری...
ادامه مطلب
