مقام معظم رهبری در پیام نوروزی خود شعار امسال را « همت مضاعف و کار مضاعف » بیان فرمودند. از آنجا که رهنمود ایشان می بایست بطور عملی سرلوحه اصلی همه مردم بویژه کارگزاران دولت در سالجاری باشد، لازم است بصورت کاملاً اجرائی و کاربردی به آن نگریسته و در سازمانهای اداری برای تغییر و تحول مثبت و سازنده تبدیل به نقشه راه و برنامه گردد

فرمایش مقام معظم رهبری از یک طرف واجد یک پیام معنوی برای رشد و ارتقاء مکارم اخلاقی درجامعه و سازمانهاست. همانگونه که از بایزید بسطامی نقل شده است که گفت :
اگر صفوت آدم و قدس جبرئیل و خُلـت  ابراهیم و شوق موسی و طهارت عیسی و محبت محمد ( ص ) به تو دهند زینهار راضی نشوی و ماورای آن طلب کنی .
صاحب " همت " باش و به هیچ فرومیا که بر هرچه فروآئی بدان محجوب شوی ...
و نیز فرموده اند که « قیمة المرء علی قدر همته » یعنی هر کسی زیر همت خویش پنهان است و قیمت هر کسی همت اوست.
از طرف دیگر این پیام ضامن جنبه های عملی و آثار عینی در پیشرفت جامعه و کشور است و باید بصورت کاربردی در ادبیات سازمانی و اداری تعریف شده تا تأثیرات عملی خود را در بالا بردن بهره وری کاری و سازمانی در سالجاری بجای گذارد .
همانطور که می دانیم مهمترین وظیفه یک جامعه و یا سازمان موفق برای رسیدن به چشم انداز و مأموریت خود "هدف مداری" و در این راستا "هدف گذاری" صحیح است . در پیام مقام معظم رهبری ضمن توجه به این مهم تأکید به یک جهت گیری خاص در هدف گذاری شده است . ایشان با ذکر کلمه همت مضاعف اشاره کرده اند که در سالجاری اهداف باید عمیق تر ، بلندتر و والاتر انتخاب شوند و این همان ترجمان اداری این پیام در عرصه ادبیات اداری و سازمانی است .
براین اساس بویژه در سطح سازمانها که امکان برنامه ریزی مدون تر وجود دارد و معمولاً بر مبنای مدلهای پذیرفته  شده ای مثل (1) SMARTER هدف گذاری صورت می پذیرد . ضمن توجه به ویژگی های هدف مطلوب می بایست به رویکرد همت مضاعف نیز توجه نمود .

بطور عملی چه باید کرد؟
 
باتوجه به نکات ذکر شده و با تأسی به رهنمود مقام معظم رهبری در سالجاری سازمانها می بایست اهداف از پیش تعیین شده خود را در همه زمینه ها مورد وارسی و بازنگری مجدد قرار دهند ( در این رابطه نقش معاونت راهبردی و برنامه ریزی ریاست جمهوری بسیار مؤثر خواهد بود ) و ضمن توجه به مدل های هدف گذاری اهداف خود را با رویکرد همت مضاعف تنظیم نمایند .
همانطور که می دانیم برای تحقق اهداف باید برنامه ریزی و عملکردی متناسب با آن صورت پذیرد . اینجاست که بخش دوم پیام رهبری که " کار مضاعف " است باید مورد عنایت واقع شود . 
بدین معنی که وقتی اهداف با نگاه بلندتر ، عمیق تر و همت والاتر تنظیم شوند برنامه ها باید جامع تر ، وسیع تر و کاملتر شده و نهایتاً تلاشی مضاعف باید تا به اجراء در آیند .
در این رابطه نیز مدل چرخه عملکرد(2)  PDCA  بعنوان یک ابزار می تواند مورد استفاده قرار گیرد تا مراحل برنامه ریزی ، اجراء ، ارزیابی و نهایتاً اصلاح کارها بصورت مستمر انجام پذیرد.
نتیجه گیری :
با الهام از پیام رهبر معظم انقلاب و کار بست آن در قالب بازنگری اهداف فردی و سازمانی با رویکرد « همت مضاعف » می توان شاهد تغییرات و تحولات مثبت در برنامه های سالجاری بوده که نهایتاً با تلاش و کوششی مضاعف به ارتقاء بهروری منجر شود و در سایه آن شکوفائی و رشد و تکامل مادی و معنوی در همه ارکان جامعه و سازمانها فراهم آمده ، مسیر توسعه بسمت چشم انداز کشور هموارتر از گذشته گردد .

سید علی صدرالسادات

 

 

اسلام عوامل مختلفي را در توسعه اقتصادي دخيل مي داند و مسلمانان را به سوي آن عوامل تشويق مي كند:

 

 

 

الف: اهتمام به علم و دانش: يكي از مهمترين عوامل توسعه اقتصادي، اهتمام به علم و دانش و تفكر و تعقل مي باشد. قبل از شروع بحث توجه به اين نكته ضروري است كه چرا همواره گروهي از غربي ها آگاهانه يا ناآگاهانه سعي شان بر اين است كه علم و دين را مخالف يكديگر قلمداد كنند. شهيد مطهري در اين زمينه مي گويد: ( دو طبقه از طبقات مردم كوشش كرده اند كه دين و علم را مخالف يكديگر جلوه دهند: يكي طبقه متظاهر به دين ولي جاهل كه نان دين داري مردم را مي خورده اند و از جهالت مردم استفاده مي كرده اند، اين دسته براي اين كه مردم را در جهل نگه دارند و ضمنا به نام دين پرده روي عيب خودشان بكشند و با سلاح دين دانشمندان را بكوبند و از صحنه رقابت خارج كننده مردم را از علم به عنوان آنكه با دين منافي است مي ترسانده اند. يكي هم طبق تحصيل كرده، دانش آموخته، ولي پشت پا به تعهدات انساني و اخلاقي زده. اين طبقه نيز همين كه خواسته اند عذري براي لاقيدي هاي خود وكارهاي خود بتراشند به علم تكيه كرده و آن را مانع نزديك شدن به دين بهانه كرده اند.

www.mandegardaily.af/spip.php?article2806

طبقه سومي هم هميشه بوده و هستند كه از هر دو موهبت بي بهره اند و هيچ گونه تنافي و تضادي احساس نمي كرده اند.»

 

نكته مهم اين است كه نظام علمي و آموزشي هر جامعه، نقش تعيين كننده اي در بهره وري آن جامعه دارد, هر چه نظام آموزشي و سطح دانش افراد جامعه افزايش يابد به همان نسبت كارآيي ها و مهارت ها بالا رفته و نرخ بهره وري افزايش خواهد يافت. در اسلام مساله آموزش از دوران كودكي و حتي جنين شروع و تا آخرين لحظات عمر تداوم مي يابد.

 

 

 

ب: تاكيد بر كار و كوشش: در فرهنگ اسلام كار جان مايه حيات آدمي و بزرگ ترين سرمايه سازندگي و اساس سعادت دنيا و آخرت است.

 

در روايات درباره نيروي كار به دونكته بسيار مهم اشاره و تاكيد شده است مانند «ان الله يحب المحترف الامين» يعني خداوند انسان حرفه اي و امين را دوست دارد و چنين انساني يعني كسي كه اثر مهارت و فناوري در او ديده مي شود مي تواند نيازهاي جامعه را بر طرف سازد.

 

 

 

ج: اتقان در عمل: زماني كه افراد يك جامعه به انجام درست و استوار كارها عادت كنند و همواره در فكر بالا بردن كيفيت كار يا خدمت باشند ديگر در برابر ساير كشورها حالت خودباختگي و احساس حقارت نخواهند داشت. زيرا وجود روحيه كار و تلاش همراه با ابتكار و نوآوري در راه پيشرفت و ترقي باعث رفع نيازهاي اقتصادي آنان مي گردد.

 

توجه به اين نكته ضروري است كه فرهنگ اصيل اسلامي كه مستند به وحي الهي و سخن پيشوايان معصوم مي باشد مملو از عناصر مساعد براي توسعه است، بديهي است اگر مسلمانان از لحاظ ذهني، روان شناسي، اجتماعي و رفتاري مناسب و هماهنگ با اين فرهنگ باشند به خوبي مي توان از آن بهره گرفت و به سوي توسعه مطلوب و مورد نظر اسلام حركت كرد.

 

 

 

 

اگر بهار طبيعت از لطف خورشيد است، بهار دل از لطف منبع لايزال الهي است؛ با اين فرق كه بهار طبيعت را خزاني هست، ولي بهار دل، بي زمستان ادامه مي يابد. بايد ديد واسطه اين لطف خداوند بر زمين چه كسي است؟ كيست كه با وجود او زمين زنده مي شود و دل، فصل به فصل تازه تر؟
او حجت حق و امام زنده است، كسي كه از او با نام «ربيع الانام» يا بهار دل ها نيز ياد كرده اند. او است كه واسطه لطف الهي است و وجودش بهار قلب ها است. وجود پيوسته او در ميان ما، دل هايمان را بهاري مي كند، چرا كه بهار واقعي دل ها است. در واقع دل به خورشيدي نياز دارد تا با نور آن روشن شود، «الامام الشمس الطالعه» و طلوع اين خورشيد، بهار را به ارمغان مي آورد: «السلام عليك يا ربيع الانام» ديديم كه از بهار طبيعت تا بهار دل پل زدن، نه تنها كار سختي نيست، بلكه جزء كارهاي شيرين و دوست داشتني به شمار مي رود! پس با آمادگي به استقبال بهار دل برويم؛ بهار طبيعت كه هر سال مي آيد!
مقام معظم رهبري امسال را سال نوآوري و شكوفايي نام نهادند تا از بركات آن هر روزمان نوروز باشد. نوشدن و نوآوري و نوماندن مقوله هايي است كه اگر از جامعه اي رخت بربندد، آن اجتماع را مي فرسايد و گرفتار احتضار و كهنگي مي كند، ولي چنانچه روح آن در پيكر جامعه اي دميده شود با خود شادابي و نشاط مي آورد و به آن معنا مي بخشد. همان رسالتي كه طبيعت در دستور كار خويش دارد و هر ساله در بهار شاهد عظمت اين رويش هستيم.
نوآوري و شكوفايي دو همزاد هستند كه يكي بدون ديگري راه به جايي نمي برد. هر يك از اين دو عنوان شرايطي دارد كه بايد محقق شود تا هويت حقيقي آن احراز گردد.
نوآوري پيامد بيداري از خواب سنگين زمستاني است. بايد بيدار شد تا نو و شكوفا گشت. بايد خرقه كهنگي را جسورانه انداخت و جامه نو را شجاعانه برتن كرد.
جامعه اي كه آحاد آن از تعصب كور خود را رها نسازد هرگز نو نمي شود. از جهل بايد دل كند تا شمس عقل توان طلوع پيدا كند و از افق سر برآورد. تا خسرو علم و عقلانيت بر گستره حيات پرتو نيفكند و لايه هاي برهم انباشته و درهم تنيده جمود را نسوزاند و بر تن زندگي قباي نو نور نپوشاند نوآوري و شكوفايي پديدار نمي شود.
وابستگي، نوآوري و شكوفايي نمي آورد. آسيب هر ملت و كشوري نيز از وابستگي شروع مي شود و براي ايران اسلامي كه با قيام عليه سلطه بيگانگان تاريخ جديد خود را آغاز كرد تاثير منفي اين آسيب بيشتر خواهد بود.
كشور ايران در زمان كنوني توانسته است در پرمخاطره ترين ساختار سياسي و جنگي ترين منطقه جهان، امنيت و قدرت خود را با رشد شتابان ادامه دهد و از تمامي ابزارهاي سياسي، اقتصادي و ديپلماسي اسلامي براي غناي بيشتر اين روند كمك بگيرد. اما تداوم اين راهكار، پاسخگويي به نيازهاي بيشتر و روز را مي طلبد و اين واقعيت كه عصر جديد، زمانه علم نوين و فناوري فوق پيشرفته است لازم است كه نيازهاي فرداي كشور روبه 100 ميليوني ايران نيز در نظر گرفته شود و از هم اكنون براي يافتن پاسخ آنها اقدام گردد.
مخاطبان سال نوآوري و شكوفايي، بيشتر آينده سازان ايران اسلامي هستند كه مي توانند ياريگر نهضت نرم افزاري و سخت افزاري ايران عزيز باشند و به هزاران نياز امروز و فرداي نزديك و دور كشور پاسخ گويند.
ايران صاحب جوان ترين و پوياترين جمعيت جهان است كه ميليون ها نفر از آنان در دانشگاه ها و مراكز آموزش عالي، مدارس و پژوهشگاه ها در حال تحصيل و فعاليت هستند كه مي توانند پايه گذار ايران و فردايي پيشرفته تر باشند. اين قشر با توجه به اين كه آغازگر جدي نهضت سخت افزاري و نرم افزاري حركت ايران به سوي فرداي نزديك و دور بوده اند اكنون نيز بزرگ ترين مسئوليت را براي عملي كردن سال نوآوري و شكوفايي دارند تا نسل هاي آينده در ايراني آبادتر و سرافرازتر زندگي كنند.
فعاليت هاي موفق در عرصه هاي مختلف فناوري سخت افزاري و نرم افزاري كه برترين آن در حوزه فعاليت صلح آميز اتمي، هوافضا و همچنين نانو در چند سال گذشته توسط پژوهشگران و دانشمندان ايراني انجام شد، پايگاه محكمي براي نوآوري و شكوفايي و رفع وابستگي ها است.
چرا دشمني چند كشور غربي به ويژه آمريكا در برابر اين حركت علمي و فناوري هر روز بيشتر مي شود و به بهانه هاي مختلف حتي مانع ارتباط محافل دانشگاهي ايران با جهان خارج مي شوند. دشمنان انقلاب اسلامي به خوبي اين واقعيت را دريافته اند كه حركت مردم ايران با خوداتكايي و خودكفايي هر روز پوياتر مي شود و حلقه هاي وابستگي علمي و فناوري نيز هر روز بيشتر شكسته مي شود. اكنون واقعيت مهم در باب چرايي نام گذاري شكوفايي و نوآوري اين است كه موفقيت بيشتر در اين عرصه، افزون بر حفظ استقلال سياسي، زمينه استقلال بيشتر در ديگر عرصه ها را هم فراهم مي كند كه مي تواند ايران را به عنوان قطب علمي و فناوري در منطقه و حتي كشورهاي پيشرفته در جهان تبديل كند.
صبح صادق شماره 346

 

يکي از خصلتهاي شخصيتي افراد که ريشه فرهنگي رواني دارد، خودباوري است. خودباوري به معني قبول داشتن خود به عنوان شخصيتي مستقل که ريشه هاي آن به استقلال فرهنگي نيز باز مي گردد، عنصري است که اثر قابل توجهي بر چگونگي رفتار انسانها در راه دستيابي به توسعه دارد. آثار خودباوري را مي توان از جوانب مختلف بررسي کرد. آنچه در اينجا، با توجه به موضوع بحث، اهميت بيشتري دارد، اثر خودباوري بر توسعه است. جوانب منفي خودباوري يا به عبارت بهتر، نبودن خودباوري در افراد جامعه نيز مي تواند جايگاه خاصي در اين بحث داشته باشد.
در کلام حضرت امام خميني (ره) در زمينه اهميت خودباوري و اثر آن بر توسعه، مي توان موضوعهاي خوداتکايي و اعتماد به نفس و تحمل مشقات را يافت. اينها مي توانند با خودباوري افراد حاصل شوند. در جنبه هاي منفي اين موضوع نيز مي توان بيگانه زدگي(غربزدگي)،ياس و نااميدي و بي اعتقادي را عوامل از دست رفتن خودباوري و در نتيجه از خودبيگانگي دانست.
اساس و پايه توسعه، انسان است. رفتار انسان که عامل اصلي ايجادکننده توسعه است، فعاليتهاي مختلف او را تحت تاثير قرار مي دهد. فعاليتهاي انسان مي توانند سازنده يا ويران کننده جامعه باشند. لذا مي توان گفت اساس هر حرکتي در جامعه، انسان است. رفتار اين انسان بر پايه اعتقادات و باورهاي او شکل مي گيرد و اين اعتقادات و باورها به رفتار او جهت مساعد يا نامساعد مي بخشد. (55) لذا باورهاي انسان از اهميت و جايگاه بسيار بالايي در عملکرد او و جامعه برخوردار است. در اين ميان، خودباوري به ويژه در زمينه توسعه و استقلال جوامع از اهميت اصلي برخوردار است. زيرا اين عامل مي تواند از جوانب مختلف بر روند توسعه و تحولات آن اثر بگذارد. حضرت امام در زمينه ضرورت خوديابي و خودباوري مي فرمايند :
«هيچ ملتي نمي تواند استقلال پيدا بکند الا اينکه خودش، خودش را بفهمد و تا زماني که ملتها خودشان را گم کرده اند و ديگران را به جاي خودشان نشانده اند، نمي توانند استقلال پيدا کنند. ... شرق، فرهنگ اصيل خود را گم کرده است و شما که مي خواهيد مستقل و آزاد باشيد بايد مقاومت کنيد و بايد همه قشرها بناي اين را بگذارند که خودشان باشند.» (56)
بر اين اساس خودباوري و خوديابي زمينه اوليه و لازم براي کسب استقلال و هر حرکتي به سمت پيشرفت محسوب مي شود. هنگامي که افراد جامعه اي خود را باور کردند، آنگاه مي توانند کار، انجام دهند و اگر بخواهند کار انجام دهند، بايد قبل از آن خود را بيابند و باور کنند. البته خودباوري زمينه اي براي اعتماد به نفس، خوداتکايي و تحمل مشقات است. حضرت امام در اين زمينه نيز مطالب مبسوطي بيان فرموده اند که در ادامه به آنها نيز مي پردازيم.
اعتماد به نفس
انساني که خود را يافت و باور کرد، مي تواند به خود اعتماد کند. خوديابي و خودباوري، زمينه لازم براي اعتماد به نفس است. به دنبال خودباوري، اعتماد به نفس مي آيد، به اين معني که انسان هنگامي مي تواند به خود اعتماد کند که خود را باور داشته باشد. تا انسان خود را باور نداشته باشد، نمي تواند به خود اعتماد کند. به خود اعتماد کردن به معني اعتماد به توانايي خود داشتن، مي تواند به صورت مؤثري زمينه هر فعاليت مستقلي را فراهم کند. انسان هنگامي دست به اقدامي خواهد زد که به توانايي خود اعتماد داشته باشد و به طور کلي بتواند به نفس خود اتکا کند. حضرت امام در اين زمينه مي فرمايند:
«لازم است که با اين دو خصيصه : اتکال به خداي تبارک و تعالي، اطمينان به نفس، با اين دو خصيصه به پيش برويد و بعد از مدت کوتاهي خواهيد ديد که راههاي سعادت بر شما باز مي شود و قدرتهاي بزرگ طمعشان قطع مي شود و ان شاءالله اين کشور، يک کشور نمونه مي شود براي کشورهاي ديگري که آنها هم گرفتار آن تبليغات ابرقدرتها هستند که نمي گذارند آنها هم رشد بکنند.» (57)
خود اتکايي
يکي از ويژگيهاي افراد جامعه که مي تواند به توسعه پايدار کمک کند، خوداتکايي است. خوداتکايي خصوصيتي است که با وجود آن افراد جامعه خود را ملزم خواهند ديد تا براي رفع نيازهاي مختلف خود به نيرو و توان خوداتکا کنند و تواناييهاي خود را در راه پيشرفت جامعه به کار ببندند. خوداتکايي به معني به خود اتکا کردن در انجام امور خود، مي تواند به انسانها در تلاش و کوشش فردي و جمعي نشاط ببخشد و به طور ويژه با دادن تجارب مفيد و ارزنده، تواناييهاي فني و تخصصي افراد جامعه را در زمينه هاي مختلف، افزايش دهد. براي بهره مندي از مزاياي اعتماد به نفس، انسانها بايد به دنبال احساس توانايي خود، بخواهند تا از اين توانايي در جهت انجام امور خود بهره بگيرند. هنگامي که چنين خواستي پديد آمد، افراد به کار خواهند ايستاد و از تواناييهاي خود در جهت توسعه و پيشرفت، استفاده خواهند کرد:
«عمده اين است که ما باور کنيم که خودمان مي توانيم. اول هر چيزي اين باور است که ما مي توانيم اين کار را انجام بدهيم. وقتي اين باور آمد، اراده مي کنيم. وقتي اين اراده در يک ملتي پيدا شد، همه به کار وا مي ايستند، دنبال کار مي روند. ... يک ملت وقتي يک چيزي را بخواهد، اين خواهد شد. ... آن ممالکي که توانستند مثل ژاپن، ژاپن خوب اول چيزي نبود، کوشش کردند تا اينکه حالا با آمريکا مقابله مي کند بسيار از چيزهاي او در آمريکا به فروش مي رسد. خوب يک امر نشدني را شدني کردند. يا هندوستان که الان پيش رفته است، براي اين است که اين فکر را در خودش پيش آورده است که ما نبايد وابسته باشيم.» (58)
بر اين اساس براي اينکه در ملتي روحيه خوداتکايي ايجاد شود، ابتدا بايد بيداري و سپس خوديابي و خودباوري به وجود بيايد. هنگامي که ملتي بيدار شد و خود را باور کرد به دنبال آن مي تواند به خود اتکا کند. در غير اين صورت روح خوداتکايي در جامعه رسوخ نخواهد کرد. اگر فرهنگ جامعه براي اين خوداتکايي تناسب داشت، آنگاه افراد جامعه به خود مي آيند و با اتکا به خود در پي رفع نيازهاي جامعه خود برخواهند آمد، چرخ اقتصاد و فعاليتهاي اقتصادي جامعه را به دست خود خواهند چرخاند و هر روز براي بهبود وضعيت آن تلاش بيشتري خواهند کرد.

 

حضرت آيت الله خامنه اي رهبر معظم انقلاب اسلامي صبح سه شنبه در ديدار صدها نفر از استادان، مسئولان «دانشکده ها و پرديسها» و اعضاي هيئت علمي دانشگاه تهران، علم را تکيه گاه و مبناي واقعي پيشرفت و اقتدار ايران خواندند و تأکيد کردند: بايد راه آغاز شده پيشرفت علمي را با همه توان و شتاب بيشتر ادامه داد.
 
  
 
به گزارش واحد مرکزي خبر، ايشان با تبريک دهه مبارک فجر به ملت عزيز و جامعه دانشگاهي افزودند: ايران اسلامي براساس آموزه هاي اسلام و قرآن، به موازات تلاش براي حل مشکلات مردم و پيشرفت و آباداني کشور، در قبال بشريت نيز مسئوليت دارد که اداي اين وظيفه بزرگ، نيازمند اقتدار حقيقي است.

رهبر انقلاب اسلامي در تبيين رسالت جمهوري اسلامي ايران در قبال جامعه بشري، با رد مطلق هرگونه تعرض و جهانگشايي حتي در ذهن و فکر، افزودند: اقتداري که به تأثيرگذاري و کمک به حل مشکلات جامعه بشري منجر شود با ابزار نظامي و قدرت توليد و فناوري بدست نمي آيد بلکه متکي بر دو عامل است: «علم و ايمان».

حضرت آيت الله خامنه اي پيشرفتهاي مهم علمي سه دهه اخير را نتيجه «آزادي و آزادفکري» دانستند و خاطرنشان کردند: اگر رژيم طاغوت ادامه مي يافت دستيابي به اين پيشرفتها حتي با گذشت زمان ممکن نبود چرا که در نظامهاي ديکتاتوريِ وابسته، و در زير سلطه سياستهاي بيگانه، پيشرفت علمي، امکان پذير نيست.

رهبر انقلاب اسلامي، در عين حال افزودند: پيشرفتهاي مهم سه دهه اخير، راضي کننده نيست و ما با قله هاي علمي جهان، فاصله زيادي داريم که طي کردن آن، تلاش مضاعف، پيگير و خستگي ناپذير نخبگان، دانشمندان، فرهيختگان و دانشجويان را مي طلبد.

ايشان با اشاره به انس و ارتباط ديرينه خود با محيطهاي دانشگاهي بويژه دانشگاه تهران، نقش اين دانشگاه را در شتاب بخشيدن به روند پيشرفت علمي کشور، مهم و الگوساز خواندند و افزودند: مي توان با برنامه ريزي 50 ساله، ايران عزيز را به رده هاي اول علمي جهان رساند و به موازات خارج کردن کامل کشور از اسارت علمي، دانش بشري را رشد و گسترش و عمق بخشيد.

حضرت آيت الله خامنه اي، هدف نهايي اسلام و جمهوري اسلامي را از پيشرفت علمي، «سعادت ملت و جامعه بشري» و تحقق آرزوهاي تاريخي بشر از جمله عدالت برشمردند و افزودند: نگاه به علم بايد نگاهي شريف، پاکيزه و معنوي گرا باشد اما اکنون، علم در خدمت بي عدالتي و قدرتهاي ظالم است.

رهبر انقلاب اسلامي، «بي عدالتي مدرن، مسلح و غيرقابل اعتراض» را از واقعيات دنياي امروز خواندند و در تشريح اين تعابير نو افزودند: تبليغات گسترده و متکي بر علوم جديد مانند ارتباطات و توطئه هاي بي وقفه عليه جمهوري اسلامي از جمله نشانه هاي بي عدالتي مدرن و مسلحي است که با اتکاي به علم در جهان امروز، جريان دارد و جمهوري اسلامي را به علت اعتراض به اين بي عدالتي، کانون تهاجم قرار داده است.

«فرهنگ به عنوان دومين اولويت دانشگاهها»، مسئله ديگري بود که رهبر انقلاب اسلامي پس از تبيين اهميت بي بديل علم، به آن پرداختند.

حضرت آيت الله خامنه اي در همين زمينه، پرورش فرهنگي دانشجويان را مسئله اي بسيار ظريف و نيازمند تدبر فراوان و برنامه ريزي صحيح در تدوين کتابها – انتخاب استادان و برنامه هاي گوناگون دانشجويي دانستند.

ايشان افزودند: درک اهميت فرهنگ در دانشگاهها و پرداختن صحيح به آن، با دستور، بخشنامه، تبليغات و پوستر امکان پذير نيست بلکه نيازمند نوعي خودجوشي و عشق به سرنوشت نسل جوان و «آينده کشور» است.

حضرت آيت الله خامنه اي، ترويج نگاه صحيح به علم را از جمله کارهاي فرهنگي ضروري در دانشگاهها و موجب شور و تلاش بي پايان دانشجويان و استادان به علم و تحقيق و «تعليم و تعلم» خواندند و خاطرنشان کردند: مي توان جوان مستعد دانشجو را با کار فرهنگي ظريف به جواني «عاشق علم و تحقيق – صبور – اهل کار جمعي – داراي پشتکار و وجدان کاري – منصف – معتقد به تقدم عقل بر احساس و داراي اعتقادات عميق ديني» تبديل کرد و از اين طريق خصلتهاي ضروري ملي را ارتقا بخشيد.

ايشان دور کردن جامعه دانشگاهي از دين و معارف ديني را از گناهان بزرگ رژيم ستمشاهي برشمردند و افزودند: تعميق معرفت ديني در روح و جان پاکيزه دانشجويان جوان، تضمين کننده بصيرت و سعادت جامعه و کشور است و مديران و مسئولان دانشگاهي، متوليان اينگونه مسائل هستند.

حضرت آيت الله خامنه اي در سومين بخش از سخنانشان در جمع مسئولان و استادان دانشگاه تهران به موضوع «سياست و دانشگاه» پرداختند.

ايشان با تکرار اعتقاد ديرينه خود مبني بر ضرورت وجود روح و نشاط سياسي در دانشگاهها افزودند: اگر دانشگاه بکلي از سياست دور باشد خالي از شور و نشاط مي شود و به محلي براي رشد ميکروبهاي خطرناک فکري و رفتاري تبديل خواهد شد اما معناي سياسي شدن دانشگاهها اين نيست که مراکز علمي به محلي براي استفاده جريانها و عناصر سياسي تبديل شوند.

رهبر انقلاب اسلامي اِعمال مديريت و قدرت مسئولان دانشگاهي را براي جلوگيري از سوءاستفاده جريانهاي سياسي از دانشگاهها ضروري برشمردند و افزودند: غفلت از اين مهم ممکن است فضاي سياسيِ مراکز علمي – دانشگاهي را به عرصه اي براي سوءاستفاده دشمنان تبديل کند.

حضرت آيت الله خامنه اي با اشاره به تأکيد فراوان و مکرر قرآن مجيد درباره غافل نشدن از «کيد و مکر شيطان و شيطان صفتان» افزودند: نگاه و بناي بنده بر خوش بيني است و به همين علت معتقدم برخي مسائل و حوادث تلخ ماههاي اخير، بر اثر غفلتهاي بزرگ برخي اشخاص بوجود آمد و بايد توجه داشت که در عرصه سياست، غفلت و اقدامات غيرمتعمدانه نيز گاه همان نتايج خيانت را به همراه مي آورد.

حضرت آيت الله خامنه اي همچنين با تشکر فراوان از پيشنهاد رئيس و استادان دانشگاه تهران مبني بر اهداي دکتراي افتخاري اين دانشگاه به ايشان، افزودند: اين مسئله و ابراز محبت دانشگاهيان براي بنده افتخار است اما از پذيرش آن معذورم و اگر خداوند کريم کمک کند به همان ميثاق طلبگي متعهد و پايبند خواهم بود.

در آغاز اين ديدار دکتر دانشجو وزير علوم، تحقيقات و فناوري، با اشاره به حضور فعال و مؤثر دانشجويان و دانشگاهيان در مراحل مختلف حيات سي و يک ساله انقلاب اسلامي اعلام کرد: با برنامه ريزيهاي صورت گرفته، دانشگاهيان سراسر کشور به تلاشهاي علمي – پژوهشي خود براي تحقق بيشتر اهداف و آرمانهاي انقلاب شتاب بيشتري مي بخشند.

سپس رئيس دانشگاه تهران با اشاره به هفتاد و پنجمين سالروز تأسيس اين دانشگاه گفت: دانشگاه تهران با 43 دانشکده مستقل، 113 گروه و 594 رشته علمي در حال فعاليت است که عمده فعاليتهاي کمي و کيفي آن در دوران پس از انقلاب صورت گرفته است.

دکتر فرهاد رهبر افزود: در عمر 44 ساله دانشگاه تهران قبل از انقلاب فقط 14 درصد جمعيت دويست هزار نفري دانشجويان اين دانشگاه به تحصيل مشغول بودند و 86 درصد آنها در سي و يک سال پس از انقلاب وارد دانشگاه شده اند.

رئيس دانشگاه تهران گفت: از مجموعه 12 هزار و 960 مقاله اساتيد اين دانشگاه در مجلات معتبر، فقط 136 مورد قبل از انقلاب، و بقيه بعد از انقلاب بوده و اکنون دانشگاه تهران در رتبه بندي جهاني دانشگاهها، با 117 پله صعود به جمع 500 دانشگاه برتر دنيا پيوسته است.

دکتر فرهاد رهبر با تأکيد بر رصد نقادانه روند فعاليتهاي مختلف کشور در جامعه دانشگاهي به بيان شاخص هاي مختلف رشد علمي کشور در سه دهه اخير گفت: به عنوان مثال در 15 سال اخير سهم ايران در عرصه توليد علم در جهان 75 برابر رشد کرده و به بيش از يک درصد رسيده است.

رئيس دانشگاه تهران با اشاره به ترور استاد شهيد علي محمدي افزود: تلاش دشمنان براي ايجاد اختلال در روند علمي – آموزشي با بصيرت و هوشياري دانشجويان و دانشگاهيان به جايي نخواهد رسيد.

دکتر علي صبوري دکتراي تخصصي شيمي نيز با اشاره به ضرورت توليد جهاني علم و به موازات آن بومي سازي گفت: حضور فعال استادان و دانشجويان در مجامع و مراجع علمي جهان، نشان دهنده خود باوري علمي است که اين روند بايد تقويت شود.

دکتر صبوري با پيشنهاد تاسيس نشر بين المللي براي حضور فعال در عرصه علوم انساني در جهان افزود: برنامه ريزي براي جهت دهي به تحقيقات دانشگاهي - احترام بيش از پيش به دانشمندان و نخبگان ايراني داخل و خارج - تسلط فضاي علمي و پرهيز از تسلط فضاي سياسي بر دانشگاهها - عشق وايثار دانشمندان - و بودجه و امکانات بيشتر ، عوامل اصلي توسعه علمي کشور است.

در ادامه اين ديدار دکتر سعيد رضا عاملي ، دکتراي جامعه شناسي ارتباطات با اشاره به لزوم تقويت علوم ميان رشته اي و چند رشته اي افزود: تقويت روحيه کار جمعي در ميان نخبگان رشته هاي مختلف، مي تواند به راهبردهاي موثري در عرصه هاي مختلف، منجر شود.

وي با اشاره به گسترش، تنوع و نفوذ روز افزون حوزه تکنولوژي اطلاعات و ارتباطات گفت: بايد براي فضاي دوم کشور يعني فضاي مجازي، سياستگذاري و برنامه ريزي جامعي انجام داد و از مزاياي آن، براي زندگي آسانتر، سالم تر و ارزان تر استفاده کرد.

همچنين دکتر محمدحسين اميد، دکتراي مهندسي عمران با اشاره به رشد بسيار چشمگير کمي و کيفي رشته هاي دکتري و کارشناسي ارشد در دهه اخير گفت: کشاورزي مي تواند محور توسعه همه جانبه کشور باشد اما استراتژي و نقشه راه اين عرصه هنوز تدوين نشده است.

اين استاد دانشگاه افزود: دانشگاه تهران با توجه به توان علمي بالاي خود آماده است در اين زمينه نقش مؤثري ايفا کند.

دکتر غلامعلي افروز دکتراي روانشناسي نيز در اين ديدار چالشهاي مجازي و هجمه هاي نرم افزاري را از واقعيات جامعه امروز خواند و گفت: مديران ارشد کشور بايد بجاي کارپردازي صرفاً اجرايي، به تعامل فکري جدي با نخبگان و فعالان عرصه هاي آموزشي و پرورشي بويژه استادان و فرهيختگان دانشگاهي بپردازند تا مديريت مدبرانه فکري جوانان امکان پذير شود.