اشاره
شناخت از مباحث اساسي و زير بنايي مي‌باشد. كه اگر اين مهم مورد بي‌توجهي قرار گيرد. عبادات و اعمال در محضر معشوق و محبوب جاهلانه بوده و ارزش چنداني نخواهد داشت. لذا امام حسين عليه السلام در بيان رسا و بليغ خود خطاب به مردم فرمود: «اَيُهَا النَّاسُ اِتَّقُوا اللَّهَ جَلَّ ذِكْرُهُ، مَا خَلَقَ العِبادَ اِلا لِيَعرِفُوهُ فَاِذا عَرَفُوهُ عَبْدُوهُ وَ اِذَا عَبَدوُهُ اِستَغنُوا بِعِبادَتِه عَن عِبادَةِ مَاسَواه؛ [7]
واژگان احیا و اصلاح
واژگان «احیاء» و «اصلاح در ادبیات دینی سابقة دیرینه‌ای دارد و استعمال آن به‌عصر نزول وحی برمی‌برگردد. این دو واژه در برخی از آیاتی که خداوند بر پیامبر (ص) خاتم نازل کرده به کار رفته و سپس به متون و نصوص دیگر راه یافته است
يكي از مهم‌ترين محروميت‌ها، فقر عاطفي و فرهنگي است. تعداد محرومان اين طيف، به مراتب بيشتر از نيازمندان مادي و اقتصادي است؛ چرا كه اوّلاً فقر مادي محسوس است، اما نيازهاي عاطفي و فرهنگي غير محسوس هستند. ثانياً مربّي آگاه و دلسوز لازم است كه اين نياز را برطرف نمايد و كار هركس نيست. فقر مادي همچون فقر معنوي، انسان را نمي‌آزارد و محرومان مادي همانند محرومان معنوي در معرض سقوط و هلاكت نيستند.
در سيره عملي امام حسين عليه‌السلام نه تنها به محروميت‌هاي ظاهري و مادي توجه مي‌شد بلكه كساني كه از جنبه عاطفي، فرهنگي و معنوي كمبود داشتند نيز در زير چتر پوشش آن حضرت قرار مي‌گرفتند.
امام حسين عليه‌السلام در رسيدگي به نيازمندان، موافق و مخالف نمي‌شناخت. آن حضرت بر اين باور بود كه رسم جوانمردي اقتضاء مي‌كند كه بايد به درماندگان، بيچارگان و نيازمندان كمك نمود.آري، مهرباني و مهرورزي به تمام افراد بشر، عادت مستمرّ مردان الهي است و دستگيري از افتادگان، شيوه هميشگي اهل‌بيت پيامبر عليهم‌السلام مي‌باشد.
علي بن طعان محاربي مي‌گويد: هنگامي كه لشكر حرّ قافله امام حسين عليه‌السلام را محاصره كرد، آن روز من آخرين نفري بودم كه از سپاه حرّ به منزل «ذوحِسَم» رسيدم.
آن حضرت به محافظت از منابع در آمد فقرا و نيازمندان اهتمام جدّي داشت. و علاوه بر اين كه منابع درآمدي را بر محرومان و نيازمندان وقف كرده بود، از موقوفات ديگر نيز حمايت و پاسداري مي‌كرد.
روايت زير، يكي از اين نمونه را بيان مي‌كند:
زماني امام حسين عليه‌السلام بر اثر رسيدگي به فقرا و محرومان تنگ دست وبدهكار گرديد؛ معاويه از فرصت استفاده كرده و نامه‌اي را به همراه دويست هزار دينار به آن حضرت ارسال نمود.
حضرت سيدالشهدا عليه‌السلام در مواقع مقتضي، براي حمايت از نيازمندان و محرومان جامعه اسلامي به اقدامات عملي و حركت‌هاي انقلابي دست مي‌زد. آن حضرت از آنجايي كه بعد از شهادت برادرش امام مجتبي عليه‌السلام حجت الهي و امام امت بود، با استفاده از نفوذ معنوي و اقتدار خويش در اموال حكومت و بيت المال مسلمانان تصرّف كرده و آن را به نفع محرومان و درماندگان جامعه توزيع مي‌نمود.
در سال پنجاه و چهارم هجري، يكي از كاروان‌هاي حامل اموال حكومتي كه از يمن براي معاويه ارسال شده بود، به مدينه رسيد. امام حسين عليه‌السلام دستور داد تا آن را توقيف نموده و محموله‌هاي آن را در ميان نيازمندان بني‌هاشم و ديگران تقسيم نمايند.
این مطلب را به اشتراک بگذارید:
