بنام خدا

محرم در خراسان جنوبی

مراسم هاي سوگواري حضرت امام حسين(ع) از اول محرم آغاز شده و اوج آن نهم و دهم محرم است که با سينه زني، زنجيرزني، علم و کتل کشي و تهيه سفره هاي نذري همراه است.
نخل گرداني و مشعل گرداني از آيين هاي سنتي خاص اين منطقه است که به شکل مخصوصي اجرا مي شود. “نخل” در اصطلاح حجله مانندي است كه از چوب ساخته مي شود و با انواع پارچه هاي قيمتي، آينه و چراغ و گل و سبزه آراسته مي شود.

 

 نخل را در روز عاشورا به محلي كه مراسم روضه خواني و تعزيه برپاست؛ مي برند و به عنوان نمادي از تابوت حضرت امام حسين (ع) حركت مي دهند. شايد مهم ترين دليل براي رواج اين مراسم اين باشد كه در روايات ذكر شده؛ پيكر امام حسين (ع) را روي شاخه هاي درخت خرما گذاشته و به محل دفنش برده اند.

رسم بيل زني نيز از ديگر آيين هاي ويژه مراسم سوگواري حضرت اباعبدالله است. اين رسم در هيچ يک از شهرهاي ديگر ايران به چشم نمي‌خورد و تنها سالي يک بار، در ظهر عاشورا در منطقه خوسف استان خراسان جنوبي انجام مي شود. براي برپايي اين مراسم در هر يک از دو هيأت خوسف، دو دسته پانزده نفري كه در مجموع چهار دسته هستند؛ تشكيل مي شود. افراد بيل به دست، دايره وار و به هم چسبيده؛ بيل ها يشان را به طرف آسمان مي گيرند و هر فرد در هنگام حركت؛ به هوا پريده و تيغه بيل اش را به بيل هاي ديگر مي زند و همه يک صدا و با آهنگي مخصوص مي گويند «حيدرعلي» و هم زمان بيل ها نامنظم و با شتاب به يک ديگر مي خورند. منقلب شدن افراد شرکت کننده؛ سبب حاکم شدن فضايي حزن آلود و معنوي در اين مراسم مي شود.
هفت منبر نيز رسم ديگري است که در غروب روز تاسوعا و توسط زنان برپا مي شود. در هفت منبر، مسجد، حسينه و يا منزل شمع روشن مي كنند. خادم هاي اين مکان ها از عصر تاسوعا روي منبر يک پارچه سياه مي‌اندازند و آن را در نزديكي درب مسجد و يا حسينيه مي گذارند و يک مجمر يا تشت پر از گل را روي پله منبر مي گذارند. تشت خالي را هم در پله ديگري مي گذارند. زنان؛ نزديک غروب آفتاب به اين اماكن مي روند، نيت مي كنند، شمع را روشن كرده و داخل سيني مي گذارند و بعد نذورات خود از قبيل خرما، شيريني و پول داخل تشت مي ريزند و منبر را زيارت كرده و به مكان ديگر مي روند.
معمولا در هر مكان يک شمع روشن مي كنند و نذورات جمع شده به خادم منبر تعلق دارد. شمع ها تا پايان مراسم و خاموش شدن آن ها در محل باقي مي مانند و اشک هاي شمع را هم دور نمي ريزند و در مكاني از مسجد جمع آوري مي كنند.
علم بندي و علم گرداني نيز از ديگر آداب مرسوم سوگواري هاي محرم در اين استان است. مراسم علم بند و علم بندان يا عقدعلم بعداز روزهاي ششم و هفتم محرم شروع مي شود و علت آن را ورود اهل بيت به كربلا ذكر مي كنند. علم ها اغلب باني و علم چي دارند كه صاحب علم محسوب مي شوند و اين كار به طور موروثي از پدر به پسر بزرگ تر مي‌رسد.
در گذشته يک روز پيش از محرم؛ علم بندها كه بيش تر سادات هم بودند؛ علم ها را در خانه خود بسته و در عاشورا به مسجد مي بردند و بعد از نوحه خواني علم ها را به پاي منبر مي بردند كه در اصطلاح به آن تخت بردن علم گويند. در روستاي چنشت كه روستاي بكر و دور افتاده اي است؛ در هنگام فوت افراد عادي نيز علم مي بندند.

منبع : پایگاه سیری در ایران

 



تاريخ : پنج شنبه 12 آذر 1394  | 7:18 PM | نویسنده : شیردل شیروانی انارک | نظرات 0
آئین های محرم در ایران - آداب و رسوم مناطق مرزی ایلام
آئین های محرم در ایران - عزاداری در ساحت خورشید هشتم
آئین های محرم در ایران - گرگان در ایام عزای سالار شهیدان
آئین های محرم در ایران - آداب و رسوم عزاداری ماه محرم در قزوین-2
آئین های محرم در ایران - آداب و رسوم عزاداری ماه محرم در قزوین-1
آئین های محرم در ایران - آداب و رسوم عزاداری ماه محرم در ایلام
آئین های محرم در ایران - گلستان سیاهپوش شد - 2
آئین های محرم در ایران - گلستان سیاهپوش شد - 1
آئین های محرم در ایران - آداب و رسوم مردم جنوب خوزستان
آئین های محرم در ایران - محرم در جزایر خلیج فارس
آئین های محرم در ایران - محرم و صفر با رنگ و بوی جنوب
آئین های محرم در ایران - سقا خوانی در همدان به یاد سقای کربلا
آئین های محرم در ایران - مراسم عزاداری محرم ترکهای گریوان
آیین های محرم در ایران - آیین های اهل سنت خراسان شمالی در ماه محرم
آئین های محرم در ایران - محرم در خراسان جنوبی
آئین های محرم در ایران - محرم در خراسان جنوبی
آئین های محرم در ایران - محرم در خراسان رضوی
آئین های محرم در ایران - محرم در اصفهان - 2
آئین های محرم در ایران - محرم در اصفهان - 1
آئین های محرم در ایران - تنوع فرهنگ های آیینی در البرز - 2
آئین های محرم در ایران - تنوع فرهنگ های آیینی در البرز - 1
آئین های محرم در ایران - روزهای سیاهپوشی بهبهان
کربلا و اشکها ( کربلا و الدموع)
تاریخچه تعزیه در ایران
کاشان جایی که عاشورا به اوج می رسد
آئین های محرم در ایران - عزاداری در دوره قاجار
آئین های محرم در ایران - محرم در تهران قدیم
آئین های محرم در ایران - آیین های کتل و کشته برداری در نوش آباد
آئین های محرم در ایران - سوگواری در کنار قامت بر افراشته دنا
آئین های محرم در ایران - عزاداری در بوشهر
آئین های محرم در ایران - عزاداری در زنجان
آئین های محرم در ایران - عزاداری در خوزستان - 2
آئین های محرم در ایران - عزاداری در خوزستان - 1
آئین های محرم در ایران - از شووی خوانی تا پخت غلور
آئین های محرم در ایران - «خره گیری» و «چهل منبر» در لرستان
آئین های محرم در ایران - گل‌گیران کردها در روز عاشورا
آئین های محرم در ایران - روزهای سیاه پوشی مراغه
آئین های محرم در ایران - از علم بندی تا علم واچینی در گیلان - 2
آئین های محرم در ایران - از علم بندی تا علم واچینی در گیلان - 1
آئین های محرم در ایران - حوضچه‌های ماتم گرفته لرستان
آئین های محرم در ایران - قلور خوری به جای قیمه نذری!
آئین های محرم در ایران - سقایی همدانی‌ها در روز عاشورا
آئین های محرم در ایران - علم گردانی؛ از ماسوله تا بیرجند
آئین های محرم در ایران - از علم گردانی تا پخت نان لولو عباسی - 2
آئین های محرم در ایران - از علم گردانی تا پخت نان لولو عباسی - 1
آئین های محرم در ایران - مخرم در گیلان
آئین های محرم در ایران - عاشورا به سبک اعراب ایران
آئین های محرم در ایران - عزاداری در شب «چوب و دهل» - 2
آئین های محرم در ایران - عزاداری در شب «چوب و دهل» - 1
آئین های محرم در ایران - بازار تبریز غرق در عزا - 2
آئین های محرم در ایران - بازار تبریز غرق در عزا - 1
آئین های محرم در ایران - شاه حسین گویان در تبریز - 2
آئین های محرم در ایران - شاه حسین گویان در تبریز - 1
آئین های محرم در ایران - "پرس امام (ع)" در کرمان
آئین های محرم در ایران - نغمه های باران در دروازه کربلا
آئین های محرم در ایران - سمنان؛ سرزمین شترهای کجاوه به دوش
آئین های محرم در ایران - شمشیر گردانی و آتش زدن خیمه ها در قم
آیین های محرم در ایران - محرم در جوار کریمه اهل بیت سلام الله علیها
آیین های محرم در ایران - نخل گردانی،علم بندان و بیل زنی
آیین های محرم در ایران - از طبق کشی تا خاک سپاری زنانه
آئین های محرم در ایران - محرم در بین مازندرانی ها
آئین های محرم در ایران - باشکوه ترین آیین های عاشورایی در نوش آباد
آئین های محرم در ایران - چلچلا،طوق بندان و سنگ زنی در سمنان
آئین های محرم در ایران - پرسه زنی و جغجغه زنی در ابیانه
آئین های محرم در ایران - عزاداری در شاهچراغ شیراز
آئین های محرم در ایران - طشت گذاری در اردبیل
شبیه خوانی روز عاشورا در اردبیل
نمایش تصویری آئین طشت گذاری در اردبیل
آيين عزاداري امام حسين(ع) در يزد - نخل برداری و تعزیه خوانی
آيين عزاداري امام حسين(ع) در يزد - 1
لطفا از دیگر مطالب نیز دیدن فرمایید