بورس بازی در بازار سهام از دیدگاه اسلام(6)
نويسنده:
علي سعادت پناه
قمار به خطر انداخت پول به امید كسب منفعت در جایی است كه این امید بر پایه بخت و شانس و تصادف و اتفاقات غیر مطمئن استوار باشد و ریسك كردن به خودی خود ضرورتی نداشته باشد. قمار در حقیقت یك بازی ستیزه جویانه است كه دو طرف به خاطر استفاده انحصاری با یكدیگر انجام میدهند و اصلاً حسن نیت در آن مطرح نیست.
بررسی فقهی قمار بازی و مقایسه تطبیقی آن با بورس بازی
نويسنده:
علي سعادت پناه آیة شریفة "أحلّ اللّه البیع"[۵] ونیز آیه شریفه "لا تأكلوا أموالكم بینكم بالباطل إلاّ أن تكون تجارةً عن تراضٍ منكم"[۶] دارای اطلاق هستند. بعنوان مثال اگر شخصی سهام را به قصد افزایش قیمت خریداری نماید و پس از افزایش قیمت سهام در مدت زمان بسیار كوتاه سهام را در بازار به فروش میرساندو از این بابت سود كسب میكند. خرید سهام در این مثال بیع تجارتی است كه با رضایت دو طرف انجام شده و فروش آن نیز مصداق بیع و تجارت عن تراضٍ است.
نويسنده:
علي سعادت پناه با توجه به بیان ماهیت بورس بازی و تجربه بحرانهای مالی بازارهای سهام ، بورس بازی در برگیرندة شقوق عمده زیر است: ۱- تصمیم گیری در انجام معاملات پر ریسك است. ۲- سرمایهگذاری برای مدت بسیار كوتاه است. آنان به دنبال كسب سود آنی و سریع هستند. ۳- اتخاذ تصمیم بر اساس شایعات صورت میگیرد(البته به این معنی نیست كه اینان تحلیل نمیكنند بلكه در بعضی مواقع تحلیلهای چارتیستی دقیقی انجام میدهند ولی یكی از شقوق بورس بازی تصمیم گیری بر اساس شایعات است)
نويسنده:
علي سعادت پناه ۲- بورس بازی و بحران مالی مالزی: در بسیاری از بحرانهای اقتصادی گذشته نقش بورس بازان به عنوان یكی از عوامل بروز بحران ثابت شده است. در تمامی این بحرانها الگوی ثابتی وجود دارد اولاً، قیمت اقتصادی باعث ایجاد فعالیتهای گسترده بورس بازی میشود. سپس این فعالیت بورس بازی منجر به ایجاد وضعیت هرج و مرج و در پایان بدون اینكه چارهای وجود داشته باشد باعث سقوط بازار میگردد. بعد از جنگ جهانی اول وقتی كه ایالات متحده به سطح بالایی از موفقیت اقتصادی رسید و بریتانیای كبیر به عنوان ابرقدرت اقتصادی جدید را پشت سر گذاشت مردم تاریخچة وقایع غم انگیز اقتصادی را فراموش كردند.
نويسنده:
علي سعادت پناه نقش بورس بازی در تاریخ بحرانهای مالی و ركود بازار مورد قبول همگان است و میتوان سابقه آن را در اوایل قرن هفدهم جستجو كرد. كیندلبرگر (Kindleberger) مطالعات وسیعی درخصوص تاریخ بحرانهای مالی و ارتباط این بحرانها با فعالیت بورس بازی انجام داده است. هر چند كه عوامل عدیده ای باعث بروز این گونه بحرانها میشوند اما بدون شك بورس بازی جزء یكی از مهمترین آنها میباشد. در ادامه مقاله بمنظور روشن شدن بیشتر این مطلب بحرانهای مالی بورس اوراق بهادار نیویورك در سال ۱۹۲۹ و بحران مالی اخیر مالزی را مورد بررسی قرار میدهیم.
نويسنده:
علي سعادت پناه مقدمه: بورس بازی[۱] از نظر لغوی به معانی "تأمل، تصور، حدس وگمان، پیش بینی و سفته بازی" آمده است.[۲] بورس بازی از نظر اصطلاحی به خطر انداختن كالا یا سرمایه در مواجهه با یك عدم اطمینان است كه معمولاً تصمیم گیری در شرایط حدس و گمان صورت میگیرد. در این اصطلاح بورس بازی نوعی فعالیت اقتصادی است كه به هدف دستیابی به سود از طریق پیش بینی تغییرات قیمت سهام انجام میشود. انگیزه اصلی بورس بازان كسب سود به هر طریق ممكن است.
نويسنده:
علي سعادت پناه به نظر اسلام مشکلات اقتصادی، از کمبود مواد اولیه و خست طبیعت ناشی نشده است. درست است که مواد طبیعی، محدود و احتیاجات بشری بسیار زیاد و متنوع است، و در یک جامعه فرضی که مواد اولیه طبیعی به طور نامحدود یافت شود، چون همه کس می تواند احتیاجات اش را شخصاً برطرف نماید، آن جامعه از خطرات اقتصادی محفوظ خواهد بود. ولی بحران اقتصادی را نباید معلول نبودن چنین بهشتی بپنداریم. این طرز تفکر، در واقع گریز از مشکلات واقعی و اجتناب از قبول حقایق است. مسائلی که اگر درست با آنها روبرو شویم قابل حل و چاره جویی هستند. در غیر این صورت، ایجاد این مشکلات حتمی بوده و راه حل های غلط، قادر به گره گشایی و رفع مشکل نخواهند بود
نويسنده:
علي سعادت پناه در اين قسمت، فهرستي از وظايف دولت اسلامي در بهينهكردن مصرف ارائه ميگردد: 1. اندازة بهينة دولت؛ 2. به حداقل رساندن فساد مالي؛ 3. صرفهجويي در وقت و اموال عمومي؛ 4. اجراي قانون «از كجا آوردهاي»؛ 5. وضع ماليات بر مصرف كالاهاي لوكس مترفانه؛ 6. وضع يارانههاي موافق فقرا؛ 7. معرفي الگوي مصرف شايان تقليد.
بورس بازی در بازار سهام از دیدگاه اسلام(5)
بررسی فقهی بورس بازی با توجه به قاعدة اكل مال به باطل
بورس بازی در بازار سهام از دیدگاه اسلام(4)
شقوق مختلف بورس بازی
بورس بازی در بازار سهام از دیدگاه اسلام(3)
بورس بازی در بازار سهام از دیدگاه اسلام(2)
بورس بازی و بحرانهای مالی
بورس بازی در بازار سهام از دیدگاه اسلام(1)
اقتصاد اسلامی و بحران های مالی کنونی
سخن از خاتمیت اسلام و کامل بودن این آیین الهی و پاسخگویی اش نسبت به تمام ساحت های حیات بشر، مطلبی است که در طول قرن های متمادی پس از ظهور این دین بارها و بارها تکرار شده است.
جهاني شدن اقتصاد و نياز به دكترين مهدويت (6)
