تقاضاي پول در اقتصاد اسلامي(4)
نويسنده:
علي سعادت پناه
چنان كه پيش از اين گذشت، در اسلام، بورس بازي در چارچوب قوانين شرع تا وقتي مخالف مصالح عمومي نباشد، جايز است. همچنين كنز پول، به مفهوم اقتصادي آن، يعني خارج كردن پول از جريان گردش تا هنگامي كه به تجمع ثروت بيش از حد مجاز نينجامد، محذور شرعي ندارد. بنابراين ما نيز همچون گروه دوم از اقتصاددانان معتقديم كه در اقتصاد اسلامي، تقاضاي پول به انگيزة بورس بازي وجود دارد و به همين دليل، تعادل در بازار دارايي بايد مستقل از تعادل در بازار كالا و خدمات بررسي شود. از اين رو، براي نشان دادن تعادل همزمان بازار كالا و خدمات و بازار دارايي و استخراج تقاضاي كل، از الگويIS-LM ميتوان استفاده كرد.
تقاضاي ماندههاي حقيقي پول (نظريه برگزيده)
نويسنده:
علي سعادت پناه اقسام نگهداري پول به لحاظ انگيزهها الف. نگهداري پول به انگيزة خريد اشياي مورد نياز در زماني كه به آن اشياي نياز است به نظر ميرسد هيچ يك از كساني كه ذخيرة ارزش بودن پول را نفي ميكنند، مخالف جواز نگهداري پول به اين انگيزه نباشد. در حقيقت اگر نگهداري پول به انگيزة انجام معاملات آتي مورد نياز تجويز نشود، پول نخواهد توانست نقش واسطة در مبادلات را بازي كند. فرقي ندارد كه اين معاملات براي خريد كالاهاي مصرفي يا سرمايهاي مورد نياز باشد؛ يعني هم مصرف كننده و هم سرمايه گذار به اين انگيزه پول را نگه ميدارد.
نويسنده:
علي سعادت پناه اقتصاددانان مسلمان در تجويز كاركرد ذخيرة ارزش با يكديگر اختلاف كردهاند. محمود ابوالسعود به كلي چنين كاركردي را براي پول نفي، و ادلة متعددي را براي مدعاي خود ذكر ميكند. برخي از ادلة او چنين است: 1. پول، كالاي عادي نيست تا به سبب ذاتش تقاضا شود و ارزش ذاتي ندارد؛ 2. زير بناي زندگي اقتصادي توليد، و اين توليد است كه متضمن هر ارزشي است؛ اما پول نميتواند جايگاه ارزش باشد؛ زيرا ارزش ذاتي پول در كنار وظيفة آن به صورت وسيلة مبادلة طيبات ناچيز است.
نويسنده:
علي سعادت پناه چكيده اقتصاددانان مسلمان دربارة تقاضاي پول در اقتصاد اسلامي با يكديگر اختلاف نظر دارند. منشأ اين اختلاف، كاركرد پول به صورت ذخيرة ارزش به مفهوم كينزي آن است. در اين مقاله، ابتدا نظريات اقتصاددانان مسلمان دربارة كاركرد ذخيرة ارزش پول بررسي و نقد شده و با توجه به جواز كنز پول به مفهوم اقتصادي آن و جواز بورسبازي در چارچوب احكام شريعت به اين نتيجه رسيديم كه نگهداري پول به انگيزة بورسبازي در چارچوب شريعت جايز است . پس ميتوان گفت: در اقتصاد اسلامي، تقاضاي پول به انگيزة بورسبازي وجود دارد. پس از آن بر نظريههاي تقاضاي پول در اقتصاد اسلامي كه به وسيلة اقتصاددانان مسلمان ارائه شده، مروري اجمالي كرده و سرانجام، مورد نظر خود را ابتدا از ديدگاه خُرد و سپس از ديدگاه كلان ارائه كردهايم.
نويسنده:
علي سعادت پناه امروزه در دانشگاههای کشور کمترین بها در رشته های نظیر بانکداری، اقتصاد، بازرگانی ، حسابداری و رشته های پول و اقتصاد به بانکداری بدون ربا داده می شود . کماکان می بینیم که در رشته اقتصاد و پول هنوز بانکداری ربوی در مقاطع کارشناسی، کارشناسی ارشد و حتی دکترا تدریس می شود و اقتصاد پول بر اساس بانکداری ربوی تدریس می شود. در مؤسسه عالی بانکداری که متصدی اصلی گسترش بانکداری اسلامی است می بینیم که دانشجویان آن در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد بخش مهمی از کتاب های آنها هنوز بانکداری ربوی و سنتی است. حدود ۲۸ سال از تصویب قانون بانکداری بدون ربا در کشور می گذرد اما هنوز برای اجرای کامل بانکداری اسلامی در کشور اشکالات زیادی وجود دارد .
نويسنده:
علي سعادت پناه هر چند تاسیس مؤسسه های مالی مبتنی بر اصول اسلامی به نیم قرن اخیر بازمی گردد. اما اصول آن، اصول کلی است که از زمان صدر اسلام در معاملات میان مسلمانان رایج بوده و آن پرهیز از رباست. این حکم کلی هرچند در آغاز بسیار قابل دسترس به نظر میرسد در نظام بانکداری حاکم بر روابط اقتصادی جهان که قرنها اساس خود را بر پایه دریافت ربا بنا کرده بود، اجرای این ایده بسیار دشوار است. در آغاز مؤسسه های مالی اسلامی فقط در سرزمین های اسلامی فعالیت خود را آغاز کردند.
نويسنده:
علي سعادت پناه با این حال، با وجود ظاهر سر حال و رو به رشد، این صنعت در درون خود، با بحثهای داغی پیرامون آینده تامین مالی اسلامی روبهرو است. بسیاری از چهرههای شاخص این صنعت نگران هستند که رشد سریع و نوآوریهای شتابزده، باعث انحراف تامین مالی اسلامی از مسیر خود و کپیبرداری از نهادهای مالی متداول شده است. به بیان دیگر، با وجود وفاداری به شکل، محتوای فعالیتها از دستورات شریعت دور شدهاند.
نويسنده:
علي سعادت پناه این روز ها ایده پول واحد اسلامی و تشکیل بازار مشترک اسلامی در بسیاری از محافل اقتصادی کشور های اسلامی مطرح می شود. این ایدهٔ برای اولین بار از سوی مالزی و نخست وزیر وقت این کشور "مهاتیر محمد" مطرح شد. برخی از سیاستمداران ایجاد ایجاد پول واحد اسلامی و بازار مشترک کشورهای اسلامی را تواماً مطرح میکنند.
علي سعادت پناه
تقاضاي پول در اقتصاد اسلامي(3)
تقاضاي پول در اقتصاد اسلامي(2)
پول و كاركرد ذخيرة ارزش
تقاضاي پول در اقتصاد اسلامي(1)
نبود آموزش و نظارت کافی دو عامل مهم در اجرایی نشدن کامل بانکداری اسلامی کشور
جهش جهانی در نظام مالی اسلامی
در این بخش ضمن مروری بر توانمندی های مؤسسه های مالی جهان اسلام، تصویری از آینده آنها را بر اساس گزارش های معتبر بین المللی مرور خواهیم کرد.
تأمین مالی اسلامی، در جستوجوی هویت
تامین مالی اسلامی، در دهه اخیر شاهد نوآوریها و رشد خیره کنندهای بوده است و محصولات متنوعی، از «دادوستدهای تامینی اسلامی» (Islamic hedge funds) گرفته، تا اوراق قرضه با ساختارهای پیچیده را ارائه میدهد. اندازه این صنعت، در حال حاضر، بالغ بر ۱۰۰۰ میلیارد دلار برآورد میشود.
پول واحد اسلامی
يکي از خصوصيات اصلي اتحاديه هاي پولي در سطح جهان، اجرا و پياده سازي سياست هاي پولي يکسان در کشورهاي عضو است که در ميان اين سياست ها، استفاده از يک پول واحد به عنوان بارزترين تصميمات اعضاي محسوب مي گردد.
عناوين مطالب
اقتصاد سياسي و بین الملل
اقتصاد کشاورزی
اقتصاد صنعتی
اقتصاد منابع طبیعی
اقتصاد محیط زیست
اقتصاد انرژی
اقتصاد شهری
اقتصاد بخش عمومی
اقتصاد مدیریت
اقتصاد خرد
اقتصاد کلان
اقتصاد نظری
اقتصاد بازرگانی
اقتصاد حمل و نقل
اقتصاد رسانه
اقتصاد سلامت
بودجه ریزی و برنامه ريزي اقتصاد
اقتصاد پولی و مالی
فرهنگ و اقتصاد
جهاد اقتصادي
اقتصاد اسلامي
مكاتب اقتصادي جهان
انديشمندان اقتصادي
بررسي انديشه هاي اقتصادي امام خميني ( ره)
بررسي انديشه هاي اقتصادي امام موسي صدر
احاديث اقتصادي اهل بيت در كتب اصلي و معتبر شيعه
اقتصاد و حكومت داري حضرت علي (ع) در نهج البلاغه
معرفي ابواب فقهي مبتني بر انديشه هاي اقتصاد اسلامي
بررسي جايگاه تبليغات ( رسانه اي و فردي)در اقتصاد
نگاه معاد محورانه اهل بيت به اقتصاد و پول
عدالت در قرآن و حكومت رسول الله وحضرت علي (ع)...
بيان داستانهاي زندگي اهل بيت(ع) در باب ...
اقتصاد اسلامي در مباني ومنابع اصلي اسلامي
بررسي علل رشد و ترقي و يا شكست و ضعف كشورهاي ...
تبيين جايگاه كنوني اقتصاد ايران اسلامي نسبت به
تبيين جايگاه كنوني اقتصاد جهاني نسبت به...
معرفي كتب، نرم افزارها، پايان نامه ها، و منابع اصل
اخبار اقتصاد اسلامي
آرشيو مطالب
درباره وبلاگ
لينكستان
آمار