تلخيص توسط مصطفي محمدآبادي چرا بايد توسعه پيدا كنيم؟ به اين سؤال پاسخ هايي داده شده است، مثل موارد زير: براي از بين بردن فقر و محروميت، براي پيشرفت علمي و صنعتي، براي بهبود سطح رفاه جامعه و ... . اما،اين پاسخ ها چه نسبتي با اسلام دارند؟ آيا اين پاسخ ها را از مباني اسلامي استخراج كرده ايم؟ يا اينكه به مجموعه اي از تحليل هاي روزمره و يك سري مقالات علمي و صنعتي ترجمه شده از اكونوميست و امثالهم و... اكتفا كرده ايم و به سراغ معارف اسلامي نرفته ايم تا بدانيم كه آيا قرآن و روايات هم اين پاسخ ها را تاييد مي كنند و يا شايد رد مي كنند؟ بعضي مي گويند: «چه اهميت و ضرورتي دارد كه ما نظر قرآن و روايات را بدانيم؟ چرا كه اين موضوعات از مسلمات دانشگاهي امروز است. چگونه در آنها شك كنيم؟ همه ي دنيا بر اين مبنا عمل مي كنند و... .» برخي ديگر مي گويند: «اين مسايل براي فقه اسلامي بسيار تازه است. ما نمي توانيم تا آن روز صبر كنيم كه فقهايمان در اين باره نظر خود را اعلام كنند.« بعضي ديگر هم مي گويند: «شما داريد به اسلام خيانت مي كنيد. معلوم است كه اسلام با پيشرفت، تمدن و علم مخالف نيست. اگر فرنگي ها كافر هستند، چه ارتباطي با پيشرفت علمي آنها دارد؟» و يك سري حرفهاي ديگر. يك سؤال: آيا ما نبايد بر اساس اسلام و احكام آن در اين زمينه ها عمل كنيم؟ اگر پاسخ شما اين است كه، نه؛ پس تفاوت انقلاب اسلامي با ساير انقلاب هاي غير الهي در چيست؟ آيا همين كه مسئولين ارشد كشورمان مسلمان و بعضي روحاني هستند كفايت مي كند و ضرورت ندارد كه مسئولين بر اساس اسلام عمل كنند؟ قطعا اين گونه نيست. اگر اين گونه نيست، پس چگونه است؟ آيا تمدن كنوني كه به تمدن غرب معروف است، بر اسلام منطبق است؟ اگر پاسخ شما مثبت است، حداقل براي اثبات همين نظر هم، آيا نبايد در متون و معارف اسلامي و مخصوصا در قرآن تحقيق كرد؟ هدف اين نيست كه ما در قرآن بگرديم و آياتي در تاييد علم، هنر، صنعت، تشويق انسان به عمران و آبادي و ... پيدا كنيم و اينها را دليلي بر اعتقادات خودمان بگيريم. (كاري كه در مطالعات اسلامي امروز رايج است) اين كار از بي توجهي به اسلام و نظرات آن بدتر است. لفظ "علم" در جهان امروز قرنهاست كه به معناي اصطلاحي خاصي استعمال مي شود كه مترادف با معناي علم در قرآن و روايات نيست. چگونه مي توان لفظ "علم" در قرآن را با "علوم تجربي" يكي گرفت و ادعا كرد كه قرآن علم روز را كاملا تاييد مي كند؟ يا بعضي افراد "گردشهاي علمي و هنري و تفريحي" خويش درخارج از كشور را مستند به آيه ي «قل سيروا في الارض» مي كنند! هدف اين است كه حقيقتا نظر اسلام را بيابيم؛ چه در تاييد اين تمدن و چه در رد آن. منبع: توسعه و مباني تمدن غرب - سيد مرتضي آويني


