در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(8)
نويسنده:
علي سعادت پناه
حاکميت «اقتصاد بازار آزاد اسلامي» در ايران ميتواند از يک طرف خط پاياني باشد بر اقتصاد فرماني و از طرف ديگر پاياني بر فقدان يک رويکرد و مبناي نظري واحد، منسجم، صريح و صحيح از سوي حاکميت به اقتصاد ايران. حاکميت چارچوب نهادي – ساختاري که مورد تاييد اسلام ميباشد و بازار تحت آن عمل مينمايد، سازمان دولت و مداخلات بيپايان آن در اقتصاد کشور را مهار نموده و بدان خاتمه خواهد داد. اصول اساسي فقه اسلام در زمينه اقتصاد مانند «تسلط مردم بر مال و جان خود»، «ممنوعيت تصرف در اموال ديگري، بدون تراضي»، «رضايت در تجارت و معامله» و مانند آن که همه در جهت تاييد و تضمين مالکيت خصوصي در فقه اقتصاد اسلام است.
نويسنده:
علي سعادت پناه دولت در بازار آزاد اسلامي، ضامن و حافظ عدالت است. همانطور که قبلا تشريح شد، عدالت هرگز معطوف و ناظر به نتايج يک وضعيت و موقعيت اجتماعي نيست. بلکه تنها معطوف و ناظر بر شرايط يک وضعيت و موقعيت اجتماعي است و اينکه نتايج نظام بازار در نهايت در عرصه عمل چيست، ارتباطي با مقوله عدالت ندار. ؛ آنچه در باب عادلانه بودن نظام بازار اسلامي اهميت دارد، شرايط حاکم بر بازار است؛ اگر شرايط حاکم بر بازار منطبق بر مفهوم عدالت باشد، آنگاه نتايج نهايي بازار، هرآنچه که باشد، منطبق بر عدالت است.
نويسنده:
علي سعادت پناه وجه اشتراک بازار آزاد و بازار آزاد اسلامي در مکانيسم قيمتها نهفته است. مکانيسم قيمت بار ايدئولوژيک ندارد و ميتواند تحت هر چارچوب نهادي متفاوت عملياتي گردد و وظيفه خود را در تنظيم بهينه فعاليتهايي اقتصادي به انجام برساند. در هر دو سنخ بازار مورد بحث، مکانيسم قيمتها، تنظيمکننده فرآيندهاي اقتصادي اعم از تخصيص منابع، توليد و مصرف، البته تحت چارچوب نهادي متفاوت ميباشد.
نويسنده:
علي سعادت پناه «بازار آزاد اسلامي، نظام اقتصادي است غيرمتمرکز، که تحت آن فرآيندهاي اقتصادي تخصيص منابع، توليد و مصرف کالاها و خدمات و توزيع درآمد و ثروت، تحت مکانيسم قيمتها به عنوان تنظيمکننده سازوکار بازار، توسط تصميمات آزادانه تمامي عوامل و فعالان اقتصادي اعم از توليدکننده و مصرفکننده، تحت يک چارچوب نهادي – ساختاري که مورد تاييد اسلام ميباشد. و توسط حاکميت اسلامي تعيين و هدايت ميگردد و به واسطه آن شرايط عدالت و آزادي برقرار و تضمين ميشود، صورت ميپذيرد.» اکنون به تشريح دلالتها و مضامين «اقتصاد بازار آزاد اسلامي» ميپردازيم.
نويسنده:
علي سعادت پناه «بازار آزاد نظامي است غيرمتمرکز که تحت آن فرآيندهاي اقتصادي تخصيص منابع، توليد و مصرف کالاها و خدمات و توزيع درآمد و ثروت، تحتمکانيسم قيمتها به عنوان تنظيمکننده سازوکار بازار، توسط تصميمات آزادانه تماميعوامل و فعالان اقتصادي اعم از توليدکننده و مصرفکننده، تحت يک چارچوب نهادي – ساختاري که توسط دولت تعيين و هدايت ميگردد و به واسطه آن شرايط عدالت و آزادي برقرار و تضمين ميشود، صورت ميپذيرد.» آزادي بازار ناظر بر اين امر است که دولت بايد نقش خود را به بهينهترين نحو در تدوين و تنظيم قواعد و ساختار حاکم بر بازار ايفا نموده، به نحوي که شرايط عدالت و آزادي برقرار گردد .
نويسنده:
علي سعادت پناه تفکيک عدل از جود و اولويت عدل بر جود، در يک گفتمان ديني از درجه اهميت بالايي برخوردار است. در اين مورد توجه به تفکر و سيره امام علي (ع)، بسيار آموزنده است. از حضرت علي سوال شد: از عدل و جود (بخشش) کدام يک برتر و ارزشمندترند؟ حضرت فرمود: «عدل امور را به جاي خود مينهد، اما جود امور را از جهت اصلي خود خارج ميکند؛ عدل سياستگري فراگير همگان و ادارهکننده عموم است، اما اثر جود محدود و عارضهاي استثنايي است؛ بنابراين عدل شريفترين و با فضيلتترين آن دو است.»
نويسنده:
علي سعادت پناه همانطور که روشن شد، کانون بحراني و جدالبرانگيز دو مفهوم عدالت و آزادي، مفهوم حق است. حق، مفهومي مناقشهبرانگيز است. اگر حقوق تماميانسانها در هر موقعيتي به طور کامل و دقيق تصريح شده و آشکار بود، آنگاه سخن در باب عدالت و آزادي نيز کاملا روشن و صريح ميبود. به فرموده حضرت علي(ع)، «درباره حق بيش از هر مفهوم ديگري ميتوان سخن گفت، لکن در مقام به کار بردن آن تنگترين مجال است».
نويسنده:
علي سعادت پناه اما هنگامي که مفاهيم «بازار آزاد» و «بازار آزاد اسلامي» در دستگاه مفهومي نويسنده آشکار شود، آنگاه «بازار آزاد اسلامي» قابلتامل و قابلدفاع مينمايد. از نظر نويسنده اقتصاد بازار آزاد بيشترين سازگاري و قرابت را با چارچوب ايدئولوژيک اسلام داشته و اقتصاد سوسياليستي و فرماني، بيشترين تضاد و ناسازگاري را با چارچوب ايدئولوژيک اسلام دارد و عجيب اينکه نظام اقتصادي ما تاکنون به دومي قرابت بيشتري داشته است تا به اولي.
علي سعادت پناه
در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(7)
در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(6)
در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(5)
در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(4)
در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(3)
در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(2)
در دفاع از اقتصاد بازار آزاد اسلامي(1)
اين امر احتمالا به واسطه مفهومي از «بازار آزاد» است که در ذهن خواننده نقش بسته است.
عناوين مطالب
اقتصاد سياسي و بین الملل
اقتصاد کشاورزی
اقتصاد صنعتی
اقتصاد منابع طبیعی
اقتصاد محیط زیست
اقتصاد انرژی
اقتصاد شهری
اقتصاد بخش عمومی
اقتصاد مدیریت
اقتصاد خرد
اقتصاد کلان
اقتصاد نظری
اقتصاد بازرگانی
اقتصاد حمل و نقل
اقتصاد رسانه
اقتصاد سلامت
بودجه ریزی و برنامه ريزي اقتصاد
اقتصاد پولی و مالی
فرهنگ و اقتصاد
جهاد اقتصادي
اقتصاد اسلامي
مكاتب اقتصادي جهان
انديشمندان اقتصادي
بررسي انديشه هاي اقتصادي امام خميني ( ره)
بررسي انديشه هاي اقتصادي امام موسي صدر
احاديث اقتصادي اهل بيت در كتب اصلي و معتبر شيعه
اقتصاد و حكومت داري حضرت علي (ع) در نهج البلاغه
معرفي ابواب فقهي مبتني بر انديشه هاي اقتصاد اسلامي
بررسي جايگاه تبليغات ( رسانه اي و فردي)در اقتصاد
نگاه معاد محورانه اهل بيت به اقتصاد و پول
عدالت در قرآن و حكومت رسول الله وحضرت علي (ع)...
بيان داستانهاي زندگي اهل بيت(ع) در باب ...
اقتصاد اسلامي در مباني ومنابع اصلي اسلامي
بررسي علل رشد و ترقي و يا شكست و ضعف كشورهاي ...
تبيين جايگاه كنوني اقتصاد ايران اسلامي نسبت به
تبيين جايگاه كنوني اقتصاد جهاني نسبت به...
معرفي كتب، نرم افزارها، پايان نامه ها، و منابع اصل
اخبار اقتصاد اسلامي
آرشيو مطالب
درباره وبلاگ
لينكستان
آمار