هیچ یک از اعمال انسان، بازدهی صد درصد ندارد از این رو استفاده بهینه و ممانعت از هدر رفتن امکانات امری اساسی است. این نکته هنگامی اهمیت بیشتری پیدا میکند که موضوع انرژی مطرح شود. منظور از بهینهسازی مصرف انرژی، انتخاب الگوها و اتخاذ و به کارگیری روشها و سیاستهایی در مصرف درست انرژی است که از نقطه نظر اقتصاد ملی مطلوب باشد و استمرار وجود و دوام انرژی و ادامه حیات و حرکت را تضمین کند . به گفته مرندی، در این چارچوب تعیین سهم صورتهای مختلف انرژی در سبد انرژی هر جامعه با توجه به امکانات درازمدت آن جامعه صورت میگیرد همچنین به کارگیری پربازدهترین شیوه استفاده از آنها که متضمن کاهش تخریب منابع انرژی و نیز کاهش تأثیرات سوء ناشی از استفاده ناصحیح از انرژی است، بر عوامل دیگر حیات و محیط زیست مدنظر است، این استفاده درست و بجا از انرژی، نهتنها متضمن استمرار حیات و توسعه پایدار جامعه است، بلکه به بقای انرژی برای همگان و نسلهای آتی و مانعی برای تولید و گسترش آلودگیهای زیستمحیطی ناشی از مصرف نادرست انرژی منجر خواهد بود . علاوه بر بار اقتصادی عوامل دیگری نیز وجود دارد که ضرورت اصلاح الگوی مصرف انرژی را تبلور میبخشد که استفاده بیرویه از انرژیهای فسیلی و افزایش آلودگیهای محیط زیستی و بالا بودن رشد جمعیت و نیاز به تقاضای بیشتر انرژی از آن جمله است . باید توجه کرد که منابع انرژی به دلیل تجدیدناپذیر بودن آن محدودیت دارند و امروزه وجود سیستم بازیافت انرژی یکی از ضرورتهایی است که کشورهای توسعه یافته به آن سو در حال حرکت هستند . متاسفانه علاوه بر بخش خانگی که نیازمند اصلاح الگوی مصرف هستند، شاید صنایع و کارخانجات فرسوده نیازمند توجه بیشتری برای تغییر فناوری و تکنولوژیهای خود هستند تا از هدررفت انرژی جلوگیری شود و تنها به اقتصاد ملی و درآمدهای نفتی متکی نباشند . افزایش گازهای گلخانهای و بارانهای اسیدی تنها بخش کوچکی از اثرات زیست محیطی استفاده نادرست از انرژی است که به تولید آلایندههای زیست محیطی منجر میشود و در سطح کلان اثرات زیست محیطی ناشی از مصرف ناصحیح انرژی جبرانناپذیر خواهد بود . کارشناسان معتقدند مصرف درست و کارآمد علاوه بر اینکه از هدر رفتن ذخایر با ارزش انرژی پیشگیری میکند، آلودگی را نیز کمتر و محیط زیست را سالمتر میکند . در حقیقت اصلاح الگوی مصرف به طور غیرمستقیم نیز میتواند مفید فایده واقع شود. به طور مثال، کاهش ناراحتی و بیماریهای مجاری تنفسی، سرفه، سردرد افزایش توان کاری بدن، کاهش ناراحتیهای قلبی و گردش خون در انسان سبز شدن برگها، رشد و نمو گیاهان و افزایش محصولات در نباتات از اثرات کاهش و از بین رفتن اکسیدهای گوگرد و نیتروژن و مونواکسید کربن که آلایندههای حاصل از مصرف نادرست سوختهای فسیلی هستند، بر انسانها و گیاهان تاثیر میگذارد . از طرف دیگر کاهش و از میان رفتن گازهای گلخانهای و نیز بارانهای اسیدی که باعث از بین رفتن مناطق سبز و گونههای گیاهی و جانوری و گرم شدن هوای زمین میشود، نمونهای دیگر از اثرات اصلاح الگوی مصرف و بهینه شدن استحصال و مصرف انرژی است . به این ترتیب، ضرورت اصلاح الگوی مصرف در تمام بخشها بویژه انرژی بر کسی پوشیده نیست و باید در انتظار سیاستهای برنامههای عملی دولت و مسوولان برای تحقق این شعار ارزشمند باشيم
