نقد كتاب «فلسفه اقتصاد» (2)
نويسنده:
علي سعادت پناه
علاوه بر اينها، در كتاب، مباحث استطرادي زياد آمده، مثلا مباني جامعهشناسي اگر از كتاب حذف شود، مشكلي ايجاد نميكند البته با آن برداشتي كه من از فلسفه اقتصاد دارم. نكته ديگر اينكه دو تعبير از فلسفه مضاف وجود دارد:يكي فلسفه مضاف به اشياء، ديگري فلسفه مضاف به علوم. در كتاب خلطي صورت گرفته گاهي سخن از تأثير مباني روي علم اقتصاد است و گاهي تأثير مباني روي رفتار اقتصادي كه ربطي به فلسفه اقتصاد ندارد، زيرا فلسفه اقتصاد مربوط به مباحث نظري است. جمعبندي دكتر ميرمعزي دبير نشست: مهمترين اشكالهايي كه در سخنان ناقدان بود، در چند محور قابل دستهبندي است:
نويسنده:
علي سعادت پناه مقدمه ايدهي اسلامي كردن علوم، بازار فلسفههاي مضاف از جمله «فلسفه اقتصاد» را رونق خاصي بخشيده است. مراكز حوزوي علاقهمند به علوم انساني تلاشهاي پراكندهاي را براي بررسي اين موضوع آغاز كرده است. در راستاي اين تلاشها، كتاب «فلسفه اقتصاد در پرتو جهانبيني قرآن كريم» نوشتهي دكتر علياصغر هادوينيا توسط دكتر علي جابري و دكتر محمدجواد توكلي در محل انجمن اقتصاد اسلامي حوزه علميه در تاريخ 17 جدي (دي) 1389 به نقد گذاشته شد. نگارنده كه در اين جلسه شركت داشتم، يادداشتهايي از اين جلسه را در معرض خوانش خوانندگان عزيز به ويژه دانشجويان اقتصاد قرار ميدهم و اميد دارم كه مفيد واقع شود.
نويسنده:
علي سعادت پناه 1. نظام بانکي مي بايست برطبق موازين شرعي و اسلامي باشد. 2. داشتن فرمولهاي مختلف در فعاليت نظام بانکي اسلامي در جهت کمک به دولت، مردم و بالاخص مردم محروم و مستضعف. 3. ايجاد مؤسسات شخصي يا گروهي (به صورت قرض الحسنه اسلامي). 4. توجه داشتن به مقوله ربا و اشکال مختلف آن در اسلام.
نويسنده:
علي سعادت پناه 6- توسعه و رشد: يکي از اهداف اقتصاد اسلامي، ايجاد توسعه و رشد است. اين هدف را در راهنماييهاي اسلام و عمل رهبران بزرگ آن مشاهده مي کنيم. که در ذيل به برخي از آنها اشاره مي شود. الف) اسلام بر فراگيري معلومات و افزايش اطلاعات مسلمين سفارش اکيد دارد، تا آنجا که از پيامبر (ص) نقل شده است: «اطلبوا العلم من المهد الي اللحد». به اين معني که براي اندوختن دانش محدوديت زماني نبايد شناخت و نيز آمده است: «اطلبوا العلم ولو بالصين». (2)
نويسنده:
علي سعادت پناه 3- برپايي عدالت اجتماعي:
مقصود از خود کفايي اين است که جامعه بتواند نيازمنديهاي خود را در حد بالايي از رفاه توليد کند و ناگزير به وارد کردن کالا از خارج نباشد.
نويسنده:
علي سعادت پناه اهداف مذکور همه در عرض هم نيستند بلکه برخي از آنها با حفظ برخي ديگر هدف قرار مي گيرند، مثلا سه هدف آخر به اين شرط مطلوب اند که لطمه اي به چهار هدف اول نزنند.
نويسنده:
علي سعادت پناه آنچه در بانكداري اسلامي مد نظر است كارآمدي بانكداري بدون ربا در ايجاد عدالت اجتماعي است. بانكداري اسلامي بايستي اولين هدف نظام اقتصاد اسلام را كه عدالت اجتماعي است تامين كند. مهمترين اقدام عملي در اين جهت مي توانست ريشه كن كردن ربا از سيستم بانكي كشور باشد تا بدين وسيله بنيان يك اقتصاد توحيدي مبتني بر قسط و عدل گذارده شود.
نويسنده:
علي سعادت پناه پيوست دوم در اين پيوست، سعى داريم به سؤالاتى كه در خلال بحث درباره ماهيت بانك اسلامى مطرح شد، پاسخ دهيم: 1ـ آيا بانك اسلامى تاجر كالا و يا تاجر پول است؟ بانك اسلامى نه تاجر كالاست و نه تاجر پول، بلكه اين بانك به تجارت مهارت و اطلاعات مربوط به فرصت هاى سرمايه گذارى، زمينه هاى رشد و چگونگى بهره گيرى از اين فرصت ها و تأمين مالى آن ها به بهترين شكل ممكن مى پردازد. بانك مزبور با استفاده از اين مهارت و خبرگى، به نيابت، اموال واحدهاى داراى مازاد را فزونى مى بخشد و اين كار را از طريق انتخاب تاجران موفق و شركت هاى داراى آينده روشن و سرمايه گذارى در آن ها عملى مى كند و در برابر اين فعاليت، مزد دريافت مى دارد.
نقد كتاب «فلسفه اقتصاد» (1)
ويژگي هاي اقتصاد در جامعه اسوه ي اسلامي(4)
نظام بانکي در جامعه اسوه اسلامي
ويژگي هاي اقتصاد در جامعه اسوه ي اسلامي(3)
ويژگي هاي اقتصاد در جامعه اسوه ي اسلامي(2)
ويژگي هاي اقتصاد در جامعه اسوه ي اسلامي(1)
مکتب اقتصادي اسلام، در صدد تامين اهداف فراواني است که برخي از آنها اخلاقي و برخي ديگر اجتماعي است، در اين جا به بعضي از آن اهداف که داراي اهميت بيشتري است، اشاره مي شود:
اعتقاد راسخ به عقود اسلامي
اعتقاد راسخ به عقود اسلامي ؛ عدم عادت مردم به خريد بليط بخت آزمايي در بانكها
در ايران به دنبال پيروزي انقلاب و برقراري جمهوري اسلامي ، لزوم استقرار نظام اقتصاد اسلامي بعنوان يكي از ضرورتهاي اساسي كشور مطرح شد.
واسطه گري مالي در اقتصاد اسلامي(9)
