یك.
ضرورت (نیاز به امكانات ضروری): مرتبة نخستِ نیاز، نیاز انسان به امكانات اولیة
ضروری است؛ یعنی چیزهایی كه ادامة زندگی بدون آنها امكانپذیر نیست یا با مشكل جدی
روبهروست
.
دو. كفایت (نیاز به امكانات مُكفی): مرتبة دوم نیاز، نیاز
انسان به امكاناتی است كه برای ادارة یك زندگی متوسط، اعم از نیازهای اقتصادی،
علمی و فرهنگی، كافی است
سه.
رفاه (نیاز به رفاه نسبی): مرتبة سوم نیاز، نیاز انسان به امكاناتی است كه افزون
بر برخورداری از یك زندگی متوسط، رفاه و آسایش او را نیز در حد معقول و منطقی
تأمین نماید
.
گفتنی است كه هرچند در روایات اسلامی تأمین نیازهای زندگی
در حدّ كفاف و برخورداری از یك زندگی متوسط مورد تأكید قرار دارد، اما برخورداری
از رفاه نسبی نیز با میانهروی در مصرف منافاتی ندارد، لذا در روایتی از اسحاقبن
عمار نقل شده كه: به امام صادق(ع
)
گفتم:«آیا مؤمن میتوانده ده پیراهن
داشته باشد؟» امام(ع) فرمود: «آری». گفتم: بیست پیراهن چه؟ فرمود: «آری [اشكالی
ندارد]» گفتم: «سی تا چه؟» فرمود: «آری. این اسراف نیست؛ اسراف آن است كه لباس
بیرونیات (میهمانیات) را لباس كار و دمدستی قرار دهی.» بنابراین در اسلام، مصرف
بیش از حدّ رفاه نسبی اسراف و غیرمجاز شمرده شده است
3. رعایت اولویتها
یكی
از نكات بسیار مهم در اصلاح الگوی مصرف، درنظر گرفتن اولویتهاست. بیتوجهی به این
امر، هدر دادن سرمایه و گونهای اسرافكاری است كه مشكلات گوناگونی را در پی خواهد
داشت. در روایتی از امام علی(ع) آمده است: «من اشتغل بغیر المهم ضیع الأهم: هر كس
به چیزی كه مهم نیست بپردازد، آنچه را كه اهمیت بیشتری دارد، از دست میدهد.» بنابراین
در تأمین نیازهایی كه از درآمدهای شخصی صورت میگیرد، توجه به دو نكته ضروری است
:
یكم.
درنظر گرفتن اولویت در شخص مصرف كننده؛ چنانكه در روایتی از پیامبر(ص) آمده است:
«اذا كان احدكم فقیراً فلیبدا بنفسه، فان كان فضلا فعلی عیاله، فان كان فضلاً فعلی
قرابته أو علی ذی رحمه، فان كان فضلاً فها هنا و هاهنا: هر یك از شما كه فقیر است،
نخست به خود بپردازد. اگر مالی افزون آمد، به خانوادهاش بدهد، اگر بیشینهای
ماند، به خویشاوندان یا بستگانش بپردازد، و اگر باز هم ماند، این سو و آن سو
هزینه كند.» همانطور كه در این روایت آمده، انسان به طور طبیعی، باید در درجه اول
نیازهای خود را تأمین كند، سپس نزدیكان و پس از آن، دیگران. اما گاه ضرورت ایجاب
میكند كه نیاز دیگران را مقدم دارد كه این، از نظر اخلاقی، در اسلام پسندیده است
و ایثار نامیده میشود
.
دوم. درنظر گفتن اولویت در نیاز مصرفكننده
.
باید
تأمین نیازهای ضروریتر بر نیازهایی كه تأمین آنها ضرورت كمتری دارد، مقدم شود
مطلب رو مطالعه کنید نظر یادتون نره منتظرم

