رويكرد اقتصادي كار، اشتغال، توليد(3)
نويسنده:
علي سعادت پناه
تعليم و تربيت از وظايف مهم حاكميت عموماً و امامت خصوصاً بهشمارميآيد. چنان كه اشاره شد، امام علي(ع) يكي از اهداف حاكميتخود را استصلاح مردم (تعليم و تربيت) ميداند و اين امر را از حقوقمردم به شمار ميآورد. وتعلِيمُكُم كَيلا تَجْهَلُوا وتَأديبُكُم كَيما تَعْلَمُوا؛ شما را تعليم دهم تا ناداننمانيد و آداب آموزم تا بدانيد. انه لما كان يفرغ من الجهاد يتفرَّغ لتعليم الناس و القَضاء بَيْنَهم؛ امامعلي(ع) آنگاه كه از جهاد فارغ ميگشت، به تعليم مردم و قضاوت بينآنها ميپرداخت.
2. تعليم و تربيت (استصلاح مردم)
نويسنده:
علي سعادت پناه بيشك عدالت اجتماعي برآيند حاكميت عدالت در نهادهاي مختلفجامعه مانند اقتصاد، تعليم و تربيت، قضاوت و قانونگذاري است. با تحققعدالت در اين عرصهها، عدالت اجتماعي شكل ميگيرد. از اين رو امامعلي(ع) عدالت را شرط ضروري استواري روابط مردم و حاكميت و آهنگپيشرفت جامعه ميداند: واعظم ما افترض ـ سبحانه ـ من تلك الحقوق حق الوالي علي الرعيه وحقالرعيه علي الوالي فريضه فرضها اللّه ـ سبحانه ـ لكلٍ علي كلٍ فجعلها نظاماًلالفتهم وعزّاً لدينهم، فليست تصلح الرعيه الابصلاح الولاه ولاتصلح الولاهالا باستقامه الرعيه. فاذا ادّت الرعيه الي الوالي حقه وادّي الوالي اليها حقّها،عزّ الحق بينهم، وقامت مناهجالدين واعتدلت معالم العدل، وَجَرت عليأذلالها السُنَن فصَلح بذلك الزمان وطمع في بقاء الدوله ويئسَت مطامعالاعداء واذا غلبت الرعيه واليها او اجحف الوالي برعيّته، اختلفت هناكالكلمه وظهرت معالم الجور وكثر الادغال فيالدين؛
نويسنده:
علي سعادت پناه نامه امام علي(ع) به مالك اشتر را ميتوان تبيينكننده ديدگاههاي آنحضرت درباره مسائل گوناگون حياتي جامعه دانست. در اين منشور، اهدافكلي حضرت و راهكارهاي تحقق آنها بيان ميشود. اين اهداف عبارتند از: «جبايه خراجها، وجهاد عدوّها، واستِصْلاحِ اهلها، وعمارهبلادها». گردآوري خراج از اهالي، جهاد با دشمنان آنها و به صلاح آوردنكار آنها و آباد ساختن شهرهاي آنان. فرايند مرگ آوري خراج از اهالي،جهاد با دشمنان آنها و به صلاح آوردن كار به آنها و آباد ساختن شهرهايآنان.
نويسنده:
علي سعادت پناه پديده بيكاري از مشكلات جدي جوامع امروزي است و بيكاري پنهان كهدر واقع روي ديگر سكّه كاهش بهرهوري كار به شمار ميآيد. اين كاهش بهرهوري عوامل گوناگون دارد كه بايد در فرصتي مناسببررسي شود. در اين جا بايد يادآور شد، امام علي(ع) معتقد است هر كاريبايد با علم و مهارت لازم انجام گيرد. العامل بالعلم كالسائر علي الطريق الواضح؛ كار با دانش همانند گامبرداشتن در طريق روشن است. قيمه كل امرءٍ ما؛ ارزش هر فردي به او است.
نويسنده:
علي سعادت پناه سخنان امام علي (ع) درباره كار، از جهت هنجاري و ارزشي بودن مفاد وبهرهوري كار و نظم كاري، به چند دسته تقسيم ميشود. الف. هنجاري بودن كار (ناهنجار بودن تنبلي) اءني لابْغضُ الرجل يكون كسلان من امر دنياه لانه اذا كان كسلان من امر دنياهفهو عن أمر آخرته أكسَل؛ مبغوض ميدارم كسي را كه در برابر كارحيات مادياش تنبل و بيتفاوت است؛ زيرا آن كه در برابر زندگيدنيايش چنين است، در مورد آخرتش تنبلتر و بيتفاوتتر است. ان يكن الشُغْل مَجْهَدَه فاتّصال الفراغ مَفسَده؛ كار و تلاش با زحمت ورنج همراه است؛ اما بيكاري پيوسته منشأ فساد و تباهي است.
نويسنده:
علي سعادت پناه شيوه عملي آن حضرت اشتغال به اصل كار مفيد بود و شكل كار برايشاهميت نداشت. گروهي چنان ميپندارند كه كار انسان براي خود با موقعيتاجتماعياش سازگار است؛ ولي كار در برابر دستمزد با جايگاه اجتماعياشمنافات دارد. اين پندار با سيره عملي امام(ع) مخالف است. جامعه بايد هر كارمفيد و سازندهاي را داراي عزت و احترام اجتماعي بداند و هيچ كارسازندهاي را با موقعيت و جايگاه اجتماعي افراد ناسازگار نشمارد.امامعلي(ع) گاه خود به كارگري تن ميداد و روزگار ميگذراند.
نويسنده:
علي سعادت پناه مجموع ويژگيهاي رفتاري و عقيدتي اكتسابي اعضاي يك جامعه راميتوان فرهنگ آن جامعه دانست. عنصر تعيينكننده در اين تعريف،«اكتساب» است كه از يك طرف فرهنگ را از پديدهها و رفتارهايي كه نتيجهوراثت است، متمايز ميسازد؛ و از طرف ديگر، موجب ميشود همهبخشهاي زندگيِ پديد آمده توسط انسانها تحت پوشش قرار گيرد. بعد از تبيين اجمالي اين مفاهيم، به طور طبيعي اين پرسش رخ مينمايد.بين اين مفاهيم چه ارتباط واقعي در سطح روابط زندگي اجتماعي وجوددارد؟ آيا بين هنجار و ارزش، ارزش و فرهنگ جامعه و فرهنگ و هنجاررابطه عيني برقرار است؟ پاسخ بدين پرسش، از آن جهت ضرورت دارد كهروش تبديل عنصر كار به فرهنگ و شكلگيري فرهنگ كار در جامعه راآشكار ميسازد.
نويسنده:
علي سعادت پناه براي بررسي ابعاد گوناگون جامعهشناختي كار، اشتغال و توليد، تبيينفشرده مفاهيم هنجار، ارزش و فرهنگ ضرورت دارد. اين كار سبب ميشودسخنان و رفتارهاي امام علي(ع) در جايگاه مناسب و منطقياش مورداستشهاد و استدلال قرار گيرد. در جامعه رفتارها بدون شيوه (نرم)، انجام نميپذيرند. بنابراين، هنجاريعني مقياس و قاعده رفتار كه افراد در كارها از آن پيروي ميكنند و رفتارانسانها با آن سنجيده ميشود. بنابراين، هنجارها ميتوانند هم در مسيرتعالي رفتارهاي اجتماعي قرار گيرند و هم در مسير انحطاط؛ زيرا قاعدهها وشيوههاي رفتاري پذيرفته شده از سوي اكثر افراد، ممكن است مثبت و مفيد يامنفي و ناسودمند باشند. اين قواعد رفتاري، بر اساس مورد پذيرش واقع شدناز سوي اكثريت افراد جامعه، به دو نوع تقسيم ميشوند:
علي سعادت پناه
رويكرد اقتصادي كار، اشتغال، توليد(2)
1. عدالت
رويكرد اقتصادي كار، اشتغال، توليد(1)
ساحت جامعهشناختي كار، اشتغال و توليد(5)
بهرهوري كار
ساحت جامعهشناختي كار، اشتغال و توليد(4)
سنت گفتاري امام علي(ع)
ساحت جامعهشناختي كار، اشتغال و توليد(3)
سنت رفتاري امام علي(ع)
ساحت جامعهشناختي كار، اشتغال و توليد(2)
ج . فرهنگ
ساحت جامعهشناختي كار، اشتغال و توليد(1)
الف . هنجار
عناوين مطالب
اقتصاد سياسي و بین الملل
اقتصاد کشاورزی
اقتصاد صنعتی
اقتصاد منابع طبیعی
اقتصاد محیط زیست
اقتصاد انرژی
اقتصاد شهری
اقتصاد بخش عمومی
اقتصاد مدیریت
اقتصاد خرد
اقتصاد کلان
اقتصاد نظری
اقتصاد بازرگانی
اقتصاد حمل و نقل
اقتصاد رسانه
اقتصاد سلامت
بودجه ریزی و برنامه ريزي اقتصاد
اقتصاد پولی و مالی
فرهنگ و اقتصاد
جهاد اقتصادي
اقتصاد اسلامي
مكاتب اقتصادي جهان
انديشمندان اقتصادي
بررسي انديشه هاي اقتصادي امام خميني ( ره)
بررسي انديشه هاي اقتصادي امام موسي صدر
احاديث اقتصادي اهل بيت در كتب اصلي و معتبر شيعه
اقتصاد و حكومت داري حضرت علي (ع) در نهج البلاغه
معرفي ابواب فقهي مبتني بر انديشه هاي اقتصاد اسلامي
بررسي جايگاه تبليغات ( رسانه اي و فردي)در اقتصاد
نگاه معاد محورانه اهل بيت به اقتصاد و پول
عدالت در قرآن و حكومت رسول الله وحضرت علي (ع)...
بيان داستانهاي زندگي اهل بيت(ع) در باب ...
اقتصاد اسلامي در مباني ومنابع اصلي اسلامي
بررسي علل رشد و ترقي و يا شكست و ضعف كشورهاي ...
تبيين جايگاه كنوني اقتصاد ايران اسلامي نسبت به
تبيين جايگاه كنوني اقتصاد جهاني نسبت به...
معرفي كتب، نرم افزارها، پايان نامه ها، و منابع اصل
اخبار اقتصاد اسلامي
آرشيو مطالب
درباره وبلاگ
لينكستان
آمار